Wiedeń: Bezprecedensowa decyzja władz miasta o „zwrocie” dzieł sztuki potomkom żydowskich właścicieli

Władze Wiednia podjęły niezwykle kontrowersyjną i brzemienną w skutkach decyzję, przekazując dzieła sztuki żydowskim spadkobiercom bogatego bankiera, Herberta Gutmana, który miał zostać zmuszony do sprzedaży swoich obrazów w 1934 roku.

Decyzja władz miasta jest na tyle przełomowa, że dotychczasowe przepisy regulujące restytucję dzieł sztuki należących kiedyś do właścicieli żydowskich, obejmują lata 1938-45, czyli okres od aneksji Austrii przez III Rzeszą aż do końca wojny. Przesunięcie tej daty wstecz, do roku 1933, kiedy to w Niemczech partia nazistowska doszła do władzy, stanowi naruszenie nie tylko logiki ale i prawa. Ustanowić też może precendens prawny, który może być wykorzystany we wszystkich krajach na świecie, pomimo tego, iż nie było w nich rządów nazistowskich.

Władze Wiednia, które podjęły decyzję jak widać bez niezależnego, sądowego wnikania w okoliczności sprzedaży obrazów przez właściciela, tłumaczą swoją decyzję jedynie „moralnym zobowiązaniem”. -Decyzja o anulowaniu ram czasowych obowiązujących w obecnym prawie restytucyjnym, wiąże się z moralnym zobowiązaniem.” – tłumaczy Andreas Mailath-Pokorny z wiedeńskiego wydziału kultury.

Herbert Gutmann był bogatym żydowskim bankierem, synem współzałożyciela banku Dresdener Bank, Eugen Gutmanna. W 1934 roku sprzedał on na aukcji swoją kolekcję obrazów i inne posiadłości i w 1936 roku, czyli w dwa lata później – jak się twierdzi oficjalnie – „zbiegł do Wielkiej Brytanii”. Obraz malarza Hansa Makarta, nabyty w 1968 roku przez Muzeum Wiedeńskie, zostanie już w tym tygodniu „zwrócony” wnukom Guttmana.

„Wyrażamy nadzieję, że inne dzieła sztuki należące kiedyś do naszego dziadka, które obecnie próbujemy odzyskać, będę wkrótce zwrócone naszej rodzinie.” – stwierdza komunikat wydany przez rodzinę Gutmann.

Decyzja władz miasta została – jak stwierdza serwis informacyjny Reuters – „przyspieszona w wyniku krytyki społeczności żydowskich w Austrii, która zarzucała rządowi brak działania w kierunku zagwarantowania restytucji dzieł sztuki. W tym roku spodziewana jest zmiana prawa.”

-Mamy tu do czynienia z milowym krokiem w historii restutycji [dzieł sztuki] – stwierdza z niezrozumiałą i masochistyczną dumą specjalista muzeum wiedeńskiego, które w ten sposób pozbywa się swoich zasobów.

W ostatnim czasie „tysiące dzieł sztuki zostało zwróconych właścicielom i ich potomkom.” Tylko jeden z pięciu przekazanych rodzinie Bloch-Bauer obrazów, sprzedany został niedawno na aukcji za sumę 135 milionów dolarów. Pozostałe cztery wystawione zostały za prawie 193 miliony dolarów.

Opracowanie: Bibula Information Services – www.bibula.com – na podstawie Reuters


ZOB. RÓWNIEŻ:

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Skip to content