{"id":97207,"date":"2017-08-11T10:21:42","date_gmt":"2017-08-11T14:21:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=97207"},"modified":"2017-08-11T10:21:42","modified_gmt":"2017-08-11T14:21:42","slug":"operacja-polska-dlaczego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=97207","title":{"rendered":"\u201eOperacja Polska&#8221;. Dlaczego?"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u201eBudowany przez bolszewick\u0105 propagand\u0119 obraz zagro\u017cenia ze strony \u201efaszystowskiej Polski\u201d wys\u0142uguj\u0105cej si\u0119 wrogim mocarstwom uzasadnia\u0142 i <em>de facto<\/em> przygotowywa\u0142 ludob\u00f3jstwo dokonane na Polakach jako odcz\u0142owieczonym, podejrzanym, zbiorowym reprezentancie <em>wroga<\/em>. By\u0142y to wi\u0119c s\u0142owa i obrazy, kt\u00f3re dos\u0142ownie zabija\u0142y\u201d, m\u00f3wi dr hab. Henryk G\u0142\u0119bocki z Zak\u0142adu Historii Europy Wschodniej Instytutu Historii Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego.<\/strong><strong><em>&nbsp;<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p><strong><em>\u201eOperacja Polska\u201d to drugie pod wzgl\u0119dem wielko\u015bci ludob\u00f3jstwo \u015bci\u015ble okre\u015blonej przez Stalina grupy etno-kulturowej, jakie mia\u0142o miejsce w czasie \u201eWielkiego Terroru\u201d. Nasuwa si\u0119 pytanie: dlaczego? Przecie\u017c wszystkie masowe mordy tamtego okresu mia\u0142 tyle samo \u201esensu\u201d, co wysy\u0142anie \u017co\u0142nierzy na pewn\u0105 \u015bmier\u0107 w czasie bitwy pod Verdun czy te\u017c bitwy pod Somm\u0105, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce 20 lat wcze\u015bniej.<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p>Polacy podobnie jak inne mniejszo\u015bci narodowe podlegali cyklom sowieckiej polityki narodowo\u015bciowej i komunistycznym eksperymentom hodowania \u201enowego cz\u0142owieka\u201d. ZSRS by\u0142 jednak pa\u0144stwem wieloetnicznym, w kt\u00f3rym pomimo odpadni\u0119cia cz\u0119\u015bci&nbsp; peryferi\u00f3w, wci\u0105\u017c dominowali nie-Rosjanie. Usi\u0142owano ich pozyska\u0107 przez oferowan\u0105 autonomi\u0119 i wychowa\u0107 drog\u0105 po\u015bredni\u0105, czyli za pomoc\u0105 j\u0119zyk\u00f3w etnicznych i kultur \u201enarodowych w formie i socjalistycznych w tre\u015bci\u201d. Nazwano to polityk\u0105 \u201ekorenizacji\u201d, czyli \u201ezakorzenienia\u201d komunizmu&nbsp; za po\u015brednictwem to\u017csamo\u015bci narodowych. Chodzi\u0142o te\u017c o wykszta\u0142cenie \u201eawangardy rewolucyjnej\u201d dla potrzeb ekspansji komunizmu, w tym na ziemie Polski. W tym celu tworzono autonomie narodowo\u015bciowe, m.in. przy granicach z II Rzeczpospolit\u0105 &#8211; Polski Rejon Narodowy im. Juliana Marchlewskiego, tzw. Marchlewszczyn\u0119 (1925-1935), w okolicach \u0179ytomierza, na Ukrainie, za\u015b na Bia\u0142orusi, pod Mi\u0144skiem &#8211; Polski Rejon Narodowy im. Feliksa Dzier\u017cy\u0144skiego, tzw. Dzier\u017cy\u0144szczyzn\u0119 (1932-1938).<\/p>\r\n<p>Kresowi Polacy bronili jednak swojej to\u017csamo\u015bci, religii i tradycyjnie rozumianej polsko\u015bci, i okazali si\u0119 niepodatni na in\u017cynieri\u0119 spo\u0142eczn\u0105 bolszewik\u00f3w oraz rodzimych komunist\u00f3w. Kl\u0119sk\u0119 \u201eeksperymentu polskiego\u201d pokaza\u0142a przymusowa kolektywizacja, kt\u00f3ra za\u0142ama\u0142a si\u0119 ca\u0142kowicie na polskiej&nbsp; Marchlewszczy\u017anie. To rozpocz\u0119\u0142o&nbsp; masowe represje wobec Polak\u00f3w w formie deportacji i wysiedle\u0144, zw\u0142aszcza z pasa granicznego w latach 30. Wkr\u00f3tce&nbsp; doprowadzi\u0142o to do likwidacji Marchlewszczyzny w 1935 r.<\/p>\r\n<p>By\u0142 to generalny zwrot. Stalin, kt\u00f3ry usi\u0142owa\u0142 w latach 30. przeprowadzi\u0107 swoj\u0105 \u201edrug\u0105 rewolucj\u0119\u201d, odrzuci\u0142 polityk\u0119 \u201ekorenizacji\u201d, na rzecz zunifikowanego pa\u0144stwa, spojonego za pomoc\u0105 kultury i j\u0119zyka rosyjskiego. Dodatkowym czynnikiem, kt\u00f3ry skazywa\u0142 Polak\u00f3w na status wewn\u0119trznych wrog\u00f3w, by\u0142a zaostrzaj\u0105ca si\u0119 sytuacja mi\u0119dzynarodowa i psychoza zbli\u017caj\u0105cej si\u0119 wojny. W&nbsp; sowieckich Polakach Stalin zacz\u0105\u0142 widzie\u0107 \u201epi\u0105ta kolumn\u0119\u201d, zbiorowego zdrajc\u0119, podobnie jak w przypadku innych mniejszo\u015bci, reprezentuj\u0105cych pa\u0144stwa wrogie ZSRS. Status Polak\u00f3w by\u0142 jednak szczeg\u00f3lny ze wzgl\u0119du na rol\u0119 \u201efaszystowskiej Polski\u201d, jako jednego z kraj\u00f3w, kt\u00f3ry pokona\u0142 w XX w. Rosj\u0119. W oczach Stalina II RP by\u0142a g\u0142\u00f3wnym obok Niemiec i Japonii&nbsp; elementem \u201ekapitalistycznego okr\u0105\u017cenia\u201d ZSRS.&nbsp;<\/p>\r\n<p>Stalin by\u0142 mistrzem&nbsp; w rozwi\u0105zywaniu z\u0142o\u017conych problem\u00f3w spo\u0142ecznych czy ekonomicznych prostymi metodami politycznymi, zwykle \u015brodkami terroru. Tak\u017ce zagro\u017cenie ze strony opornych grup politycznych jak opozycja w partii, spo\u0142ecznych, jak \u201eku\u0142acy\u201d, tj. bogatsi ch\u0142opi, czy etnicznych jak Polacy i kilkana\u015bcie innych narodowo\u015bci, kt\u00f3re mog\u0142y w przypadku wojny sta\u0107 si\u0119 \u201eludzk\u0105 baz\u0105\u201d dla dzia\u0142alno\u015bci wywiadowczej wrog\u00f3w zewn\u0119trznych, postanowi\u0142 zlikwidowa\u0107 fizycznie. Przybra\u0142o to form\u0119 cyklu&nbsp; zaplanowanych operacji masowego terroru&nbsp; w latach 1937-1938, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do aresztowania wg danych NKWD, 1,565 mln os\u00f3b, z kt\u00f3rych rozstrzelano 668 tys. os\u00f3b. Z dokument\u00f3w NKWD ujawnionych w latach 90. XX w. przez historyk\u00f3w rosyjskiego stowarzyszenia Memoria\u0142, wynika, i\u017c od 25 VIII 1937 do 15 XI 1938 r., w ramach \u201eOperacji Polskiej\u201d aresztowano ponad 143 tys. os\u00f3b, czyli ok. 10% wszystkich represjonowanych w czasie Wielkiego Terroru. Spo\u015br\u00f3d nich ponad 139 tys. os\u00f3b zosta\u0142o uznanych za winne i skazanych. Z tej liczby ponad 111 091 skazano na kar\u0119 \u015bmierci.<\/p>\r\n<p>Rachunek ten nie obejmuje jednak wszystkich ofiar, gin\u0105cych tak\u017ce w deportacjach i w innych operacjach. Polski&nbsp; badacz, dr Tomasz Sommer uwa\u017ca dane Memoria\u0142u za znacznie, nawet dwukrotnie zani\u017cone. Podaje on szacunkow\u0105 liczb\u0119 od 240 do 280 tys. Polak\u00f3w aresztowanych w r\u00f3\u017cnych kategoriach, w tym od 200 do 250 tys. rozstrzelanych lub zakatowanych na \u015bmier\u0107, zmar\u0142ych podczas przesiedle\u0144, w obozach koncentracyjnych oraz w trakcie akcji pacyfikacyjnych, szczeg\u00f3lnie na terenach przygranicznych. Niezwyk\u0142a, nawet na tym tle, maj\u0105ca cechy ludob\u00f3jstwa, skala rozprawy z Polakami, pokazuje przypisywan\u0105 im rol\u0119 g\u0142\u00f3wnych wewn\u0119trznych wrog\u00f3w.<\/p>\r\n<p>Cz\u0119\u015b\u0107 badaczy, szczeg\u00f3lnie rosyjskich podnosi sk\u0105din\u0105d zasadny argument, i\u017c w \u201eOperacji Polskiej\u201d&nbsp; jak i w innych \u201eoperacjach narodowo\u015bciowych\u201d NKWD nie stosowano kryterium etnicznego, nakazuj\u0105c likwidacj\u0119 wskazanych kategorii ludzkich, okre\u015blanych cechami politycznymi i spo\u0142ecznymi. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 badaczy i to spoza Polski, u\u017cywa jednak wobec mordowania Polak\u00f3w przez Stalina terminu czystki etnicznej.<\/p>\r\n<p>W oficjalnej frazeologii i propagandzie sowieckiej wci\u0105\u017c podnoszono anty-nacjonalistyczny charakter ideologii i systemu, u\u017cywano hase\u0142 internacjonalistycznych, znakomicie maskuj\u0105cych polityk\u0119 bolszewik\u00f3w, i&nbsp; do dzisiaj skrywaj\u0105cych nowatorski charakter sowieckiego, \u201es\u0142owia\u0144skiego totalitaryzmu\u201d, kt\u00f3ry wyprzedzi\u0142 w\u0142oski faszyzm oraz niemiecki nazizm.<\/p>\r\n<p>W&nbsp; praktyce, szczeg\u00f3lnie na poziomie lokalnym, niewykszta\u0142ceni i przeci\u0105\u017ceni wykonywaniem i przekraczaniem \u201eplanu\u201d centrali, urz\u0105dzali prawdziwe \u201epolowania na Polak\u00f3w\u201d. W\u015br\u00f3d aresztowanych rozstrzelania si\u0119ga\u0142y \u015brednio ok. 80%, co nadawa\u0142o \u201eOperacji Polskiej\u201d cechy etnicznego ludob\u00f3jstwa. \u015arednio Polacy byli zabijani kilkana\u015bcie razy cz\u0119\u015bciej ni\u017c inni obywatele komunistycznej utopii, np. w Leningradzie a\u017c 31 razy cz\u0119\u015bciej ni\u017c Rosjanie.<\/p>\r\n<p><strong><em>Gdzie powinni\u015bmy szuka\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142a sowieckiego antypolonizmu?<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p>Ju\u017c do\u015bwiadczenie konfliktu polsko-bolszewickiego lat 1919-1920 zaprogramowa\u0142o sowieck\u0105 propagand\u0119 odnawiaj\u0105c stereotyp \u201epolskich pan\u00f3w\u201d. Wraca\u0142 znany stereotyp \u201epolskiej intrygi\u201d stworzony jeszcze w XIX w. pod wra\u017ceniem polskich powsta\u0144.<\/p>\r\n<p>Obraz \u201ebia\u0142opolak\u00f3w\u201d jako g\u0142\u00f3wnych wrog\u00f3w nowej, bolszewickiej Rosji zosta\u0142 utrwalany i by\u0142 masowo powielany w formie antypolskich plakat\u00f3w, karykatur, publikacji prasy, w spektaklach teatralnych i kulturze popularnej.<\/p>\r\n<p>Szczeg\u00f3lnie od 1926 r. sta\u0142ym epitetem wobec II RP, sta\u0142 si\u0119 termin \u201efaszystowska Polska\u201d. W tym samym kierunku dzia\u0142a\u0142a te\u017c mi\u0119dzynarodowa propaganda Kominternu, czyli podporz\u0105dkowanej Moskwie Mi\u0119dzynarod\u00f3wki Komunistycznej. Ten obraz wroga przeniesiony zosta\u0142 do najbardziej nowoczesnej formy propagandy &#8211; kina, kt\u00f3rego rol\u0119 od pocz\u0105tku docenia\u0142 Lenin i Stalin.&nbsp; Charakterystyczne, \u017ce w 1932 r., roku podpisania paktu o nieagresji z II RP, nie wyprodukowano \u017cadnego filmu fabularnego z w\u0105tkiem polskim, za\u015b w 1935 i 1936 zaledwie po jednym. Jednak w latach \u201eOperacji Polskiej\u201d, w 1937 i 1938 r., nakr\u0119cono po 4, a w 1939 a\u017c 5 takich film\u00f3w. W tych produkcjach ka\u017cdy Polak, bez wzgl\u0119du na status spo\u0142eczny, szczeg\u00f3lnie przedstawiciele elit, oficerowie, ksi\u0119\u017ca, szlachta, stawa\u0142 si\u0119 symbolem zdrady, wrogo\u015bci, niesprawiedliwo\u015bci i przemocy.<\/p>\r\n<p>Budowany w ten spos\u00f3b przez propagand\u0119 obraz zagro\u017cenia ze strony \u201efaszystowskiej Polski\u201d wys\u0142uguj\u0105cej si\u0119 wrogim mocarstwom uzasadnia\u0142 i <em>de facto<\/em> przygotowywa\u0142 ludob\u00f3jstwo dokonane na Polakach jako odcz\u0142owieczonym, podejrzanym, zbiorowym reprezentancie \u201ewroga\u201d. By\u0142y to wi\u0119c s\u0142owa i obrazy, kt\u00f3re dos\u0142ownie zabija\u0142y.<\/p>\r\n<p><strong><em>Czy Pana zdaniem mo\u017cna postawi\u0107&nbsp; znak r\u00f3wno\u015bci mi\u0119dzy propagand\u0105 i dzia\u0142aniami III Rzeszy przeciwko \u017bydom oraz propagand\u0105 i dzia\u0142aniami ZSRR przeciwko Polakom? Przegl\u0105daj\u0105c dokumenty wida\u0107 wyra\u017anie, \u017ce w obu przypadkach mamy do czynienia z wywo\u0142anym przez Pana \u201eodcz\u0142owieczaniem\u201d przeciwnika, to znaczy z wmawianiem obywatelom: patrzcie &#8211; to oni s\u0105 naszymi wrogami, to oni stanowi\u0105 zagro\u017cenie, to ich nale\u017cy wyeliminowa\u0107.<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p>Wida\u0107 tu zbie\u017cno\u015b\u0107 wynikaj\u0105c\u0105 z totalitarnych mechanizm\u00f3w zbrodni obu system\u00f3w i metod rozprawy aparatu terroru z tak napi\u0119tnowanymi grupami spo\u0142ecznymi czy narodowymi. System sowiecki by\u0142 tu i\u015bcie pionierski,&nbsp; dokonuj\u0105c masowych zbrodni w okresie pokoju, na w\u0142asnych obywatelach. Do\u015b\u0107 wspomnie\u0107 tzw. duszegubki, tj. samochody-wi\u0119\u017aniarki NKWD. Eksperymentowano&nbsp; w nich z truciem wi\u0119\u017ani\u00f3w spalinami, wioz\u0105c ich w Moskwie na poligon w Butowie, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 jednym z miejsc masowych strace\u0144 i zbiorowych, do dzisiaj nie ekshumowanych&nbsp; grob\u00f3w.&nbsp; W obchodzeniu si\u0119 z wi\u0119\u017aniami odnajdziemy te\u017c takie elementy, jak zacieranie \u015blad\u00f3w czy bezczeszczenie zw\u0142ok, np. przez wyrywanie z\u0142otych z\u0119b\u00f3w, kt\u00f3re je\u015bli nie trafi\u0142y do kieszeni zwyrodnia\u0142ych funkcjonariuszy NKWD, sz\u0142y do specjalnych sklep\u00f3w na sprzeda\u017c.<\/p>\r\n<p>Do wykonywania wyrok\u00f3w \u201emetod\u0105 katy\u0144sk\u0105\u201d, wyznaczano zwyczajnych funkcjonariuszy, maj\u0105cych jedynie wi\u0119ksz\u0105 odporno\u015b\u0107 psychiczn\u0105. Wyrzuty sumienia t\u0142umi\u0142y nagrody i awanse, a ludzkie odruchy pity nieustannie alkohol. Jednak nawet mycie si\u0119 w wodzie kolo\u0144skiej, by zabi\u0107 od\u00f3r krwi i prochu, nie pomaga\u0142o. Jak wspomina\u0142 jeden z kat\u00f3w: \u201eOczywi\u015bcie w\u00f3dk\u0119 pili\u015bmy do utraty przytomno\u015bci. Co by tu m\u00f3wi\u0107 , ta praca nie nale\u017ca\u0142a do lekkich. Tak bardzo byli\u015bmy czasem zm\u0119czeni, \u017ce ledwo stali\u015bmy na nogach. A myli\u015bmy si\u0119 woda kolo\u0144sk\u0105. Do pasa. Inaczej nie da\u0142o si\u0119 pozby\u0107 zapachu krwi i prochu. Nawet psy na nasz widok ucieka\u0142y i je\u015bli szczeka\u0142y, to z daleka\u201d. [Cyt. za: N. Pietrow, Psy Stalina, Warszawa 2012, s. 174-175]. Niekt\u00f3rzy przechodzili jednak za\u0142amania nerwowe, popadali w schizofreni\u0119, trafiali do szpitali psychiatrycznych.<strong><em>&nbsp;<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p><strong><em>\u201eOperacj\u0119 Polsk\u0105\u201d poprzedzi\u0142a \u201eperfekcyjna\u201d akcja polityczna, kt\u00f3rej elementami by\u0142y m.in. pokazowe procesy w wyniku kt\u00f3rych wielu Polak\u00f3w oskar\u017conych o szpiegostwo zosta\u0142o skazanych na \u015bmier\u0107, czy te\u017c masowe wysiedlenia. Po co ta akcja, skoro w latach 1937-1938 Polak\u00f3w mordowano de facto wed\u0142ug \u201ewidzimisi\u0119\u201d oficer\u00f3w NKWD?<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p>Wobec zniszczenia religii traktowanej jako ideologiczna konkurencja i tradycyjnej obyczajowo\u015bci, komunizm wytwarza\u0142 w\u0142asne obrz\u0119dy, kt\u00f3re te\u017c pe\u0142ni\u0142y rol\u0119 \u015bwieckiej liturgii. Zarazem zawsze system ten cierpia\u0142 na deficyt legitymizacji politycznej. Dostarcza\u0142 jej mit krwawej rewolucji i determinizm historyczny marksizmu. W codziennej obrz\u0119dowo\u015bci konieczne jednak by\u0142o potwierdzanie tej legitymizacji przez zorganizowane, masowe rytua\u0142y jak wiece, pochody, g\u0142osowane rezolucje, a tak\u017ce symboliczna rozprawa z wrogami w postaci proces\u00f3w pokazowych.<\/p>\r\n<p>Taki te\u017c charakter mia\u0142y trzy wielkie procesy pokazowe opozycji antystalinowskiej 1936, 1937, 1937, kt\u00f3re mia\u0142y j\u0105&nbsp; skompromitowa\u0107 jako agent\u00f3w obcych wywiad\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie niemieckiego, a w ostatnim procesie tak\u017ce polskiego. Uzasadnia\u0142y tak\u017ce tez\u0119 o \u201epolskim spisku\u201d, kt\u00f3ry nale\u017ca\u0142o bezwzgl\u0119dnie zwalcza\u0107 metodami masowego terroru. Temu samemu s\u0142u\u017cy\u0142a wynaleziona przez NKWD na Ukrainie i u\u017cyta do uzasadnienia rozprawy z Polakami&nbsp; w skali ca\u0142ego ZSRS, teza o rzekomo dzia\u0142aj\u0105cej ogromnej konspiracji Polskiej Organizacji Wojskowej, kt\u00f3ra w rzeczywisto\u015bci zosta\u0142a rozwi\u0105zana ju\u017c w 1921 r.<\/p>\r\n<p><strong><em>Jak wygl\u0105da podej\u015bcie dzisiejszych przedstawicieli rosyjskiego \u015bwiata nauki i polityki do \u201eOperacji Polskiej\u201d? Czy to, \u017ce nadal nie jeste\u015bmy w stanie stwierdzi\u0107, ile os\u00f3b w\u00f3wczas zosta\u0142o zamordowanych a ile wywiezionych na Syberi\u0119 pokazuje, \u017ce mimo up\u0142ywu 80 lat od tych tragicznych wydarze\u0144 w ich mentalno\u015bci nic si\u0119 nie zmieni\u0142o?<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p>W Rosji od przej\u0119cia w\u0142adzy przez Putina i elity wywodz\u0105ce si\u0119 z KGB dominowa\u0142a tendencja,&nbsp; wzmacniana \u015bwiadomie przez oficjaln\u0105 polityk\u0119, do \u201enie-pami\u0119ci\u201d o&nbsp; zbrodniach systemu komunistycznego i jego ofiarach. Zamiast tego wprowadzono&nbsp; narracj\u0119 imperiocentryczn\u0105, usi\u0142uj\u0105c\u0105 pogodzi\u0107 spu\u015bcizn\u0119 \u201ebia\u0142ej\u201d i \u201eczerwonej\u201d Rosji oraz zasypa\u0107 istniej\u0105ce w spo\u0142ecze\u0144stwie podzia\u0142y.<\/p>\r\n<p>Ludzka potrzeba poznania prawdy o przesz\u0142o\u015bci i swych bliskich przebija si\u0119 jednak zwolna przez zadekretowan\u0105 amnezj\u0119. Wyrazem tego jest np. akcja \u201eostatni adres\u201d w Moskwie i w Petersburgu, tj. pr\u00f3ba upami\u0119tnienia miejsc, w kt\u00f3rych aresztowano ofiary stalinowskiego terroru. Innym przyk\u0142adem jest odtworzona i dost\u0119pna na portalu moskiewskiego stowarzyszenia Memoria\u0142 szczeg\u00f3\u0142owa mapa miejsc i instytucji represji &#8211; \u201etopografia terroru\u201d.<\/p>\r\n<p>Obok&nbsp; tak charakterystycznych dla Putinowskiej Rosji panegiryk\u00f3w ku czci&nbsp; czekist\u00f3w, \u201eludzi o czystych r\u0119kach i gor\u0105cych sercach\u201d jak wci\u0105\u017c czczony tow. Feliks Dzier\u017cy\u0144ski. Ukazuj\u0105 si\u0119 wreszcie szczeg\u00f3\u0142owe informatory o obsadzie struktur NKWD, pokazuj\u0105ce twarze kat\u00f3w. Interesuj\u0105co o tych zjawiskach m\u00f3wi zas\u0142u\u017cony dla bada\u0144 nad stalinowskim terrorem wiceprzewodnicz\u0105cy stowarzyszenia Memoria\u0142 Nikita Wasiljewcz Pietrow, w wywiadzie na temat \u201eOperacji Polskiej\u201d,&nbsp; kt\u00f3ry ukaza\u0142 si\u0119 w ostatnim numerze \u201eBiuletynu IPN\u201d.<\/p>\r\n<p>Kiedy ostatnio, zim\u0105, pracowa\u0142em w moskiewskich archiwach, odwiedzi\u0142em muzeum GU\u0141agu, dzia\u0142aj\u0105ce pod opiek\u0105 w\u0142adz Moskwy. Nowoczesny budynek prezentuje w \u201enarracyjny\u201d&nbsp; spos\u00f3b&nbsp; dzieje sowieckiego sytemu represji. Nigdzie jednak nie znalaz\u0142em wyja\u015bnienia, tego jak du\u017cy udzia\u0142 w\u015br\u00f3d rozstrzelanych w czasie Wielkiego Terroru stanowi\u0142y ofiary kilkunastu operacji narodowych z lat 1937-1938 r., w tym Polacy. Pochodzenie ofiar zosta\u0142o tu zredukowane do wsp\u00f3lnego losu wszystkich obywateli ZSRS. A przecie\u017c istotn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 z nich zabito z powodu ich przynale\u017cno\u015bci do konkretnej grupy narodowo\u015bciowej. To charakterystyczne sp\u0142aszczenie obrazu zbrodni sowieckich jeszcze wyra\u017aniej wida\u0107 w oficjalnej narracji kreowanej pod wp\u0142ywem Kremla. Jego przedstawiciele z Putinem na czele, od kilku lat obchodz\u0105 jesieni\u0105 tzw. dzie\u0144 ofiar represji, uczestnicz\u0105c m.in w uroczysto\u015bciach na poligonie w Butowie, miejscu strace\u0144 i pogrzebania tysi\u0119cy ofiar. W tej narracji u\u017cywa si\u0119 jednak bezosobowej formu\u0142y m\u00f3wi\u0105cej o historycznym kataklizmie bez wskazania winnych.<\/p>\r\n<p>Prawda o tych zbrodniach podwa\u017ca bowiem legitymizacj\u0119 wsp\u00f3\u0142czesnych elit wywodz\u0105cych si\u0119 wszak ze \u015brodowiska aparatu terroru odpowiedzialnego za zbrodnie na w\u0142asnych obywatelach. Jest to widoczne szczeg\u00f3lnie w tym roku, roku wielkich rocznic: rewolucji 1917, Wielkiego Terroru&nbsp; 1937-1938, a&nbsp; w ko\u0144cu w \u0107wier\u0107wiecze rocznicy \u201enajwi\u0119kszej katastrofy geopolitycznej XX wieku\u201d, czyli rozpadu ZSRS 1991. Wsp\u00f3ln\u0105 klamr\u0105 pozwalaj\u0105c\u0105 wybrn\u0105\u0107 w\u0142adzy z tych k\u0142opotliwych rocznic jest opowie\u015b\u0107 o potrzebie narodowej jedno\u015bci i ci\u0105g\u0142o\u015bci pa\u0144stwowej oraz warto\u015bci dziedzictwa pa\u0144stwa-imperium. Bardzo ciekawie o formowaniu przez t\u0119 narracj\u0119 wsp\u00f3\u0142czesnej rosyjskiej to\u017csamo\u015bci m\u00f3wi prof. W\u0142odzimierz Marciniak, ambasador RP w Moskwie, w wywiadzie, kt\u00f3ry uka\u017ce si\u0119 w&nbsp; najbli\u017cszym numerze krakowskich \u201eArcanow\u201d.<\/p>\r\n<p><strong>Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\r\n<p><em>Rozmawia\u0142 Tomasz D. Kolanek<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u201eBudowany przez bolszewick\u0105 propagand\u0119 obraz zagro\u017cenia ze strony \u201efaszystowskiej Polski\u201d wys\u0142uguj\u0105cej si\u0119 wrogim mocarstwom uzasadnia\u0142 i de facto przygotowywa\u0142 ludob\u00f3jstwo dokonane na Polakach jako odcz\u0142owieczonym, podejrzanym, zbiorowym reprezentancie wroga. By\u0142y to wi\u0119c s\u0142owa i obrazy, kt\u00f3re dos\u0142ownie zabija\u0142y\u201d, m\u00f3wi dr hab. Henryk G\u0142\u0119bocki z Zak\u0142adu Historii Europy Wschodniej Instytutu Historii Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego.&nbsp; \u201eOperacja Polska\u201d to [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[65,30,50,208],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97207"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=97207"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97207\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=97207"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=97207"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=97207"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}