{"id":95383,"date":"2017-04-28T10:45:55","date_gmt":"2017-04-28T14:45:55","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=95383"},"modified":"2017-04-28T21:40:50","modified_gmt":"2017-04-29T01:40:50","slug":"episkopat-polski-o-chrzescijanskim-patriotyzmie-nowy-dokument-ksiezy-biskupow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=95383","title":{"rendered":"Episkopat Polski o chrze\u015bcija\u0144skim patriotyzmie. Nowy dokument ksi\u0119\u017cy biskup\u00f3w"},"content":{"rendered":"<p><strong>Pochwa\u0142\u0119 patriotyzmu i krytyk\u0119 wrogo\u015bci wobec innych narod\u00f3w zawiera nowy dokument Konferencji Episkopatu Polski. Jego prezentacja zosta\u0142a zapowiedziana na pi\u0105tkowe przedpo\u0142udnie. <br>\r\n <\/strong><\/p>\r\n<p>Ksi\u0119\u017c\u0105 biskupi pochwalili obserwowane w naszym kraju o\u017cywienie postaw mi\u0142o\u015bci do ojczyzny i poczucia \u015bwiadomo\u015bci narodowej. Podkre\u015blili, \u017ce patriotyzm nie oznacza wy\u0142\u0105cznie pami\u0119ci o przesz\u0142o\u015bci, ale te\u017c codzienn\u0105 trosk\u0119 i zabieganie o wsp\u00f3lne dobro.<\/p>\r\n<p>W dokumencie znalaz\u0142o si\u0119 te\u017c miejsce dla krytyki postaw przeciwnych patriotyzmowi &#8211; oboj\u0119tno\u015bci wobec los\u00f3w ojczyzny i te\u017c egoizmu przejawiaj\u0105cego si\u0119 w skupieniu wy\u0142\u0105cznie na potrzebach w\u0142asnych oraz swoich najbli\u017cszych.<\/p>\r\n<p>\u201e(\u2026) jak pisa\u0142 \u015bwi\u0119ty papie\u017c Pius X &#8211; <em>Ko\u015bci\u00f3\u0142 naucza\u0142 zawsze, \u017ce patriotyzm jest obowi\u0105zkiem i wi\u0105\u017ce go z nakazem czwartego przykazania Bo\u017cego<\/em>. Zarazem jednak dla uczni\u00f3w Chrystusa mi\u0142o\u015b\u0107 ojczyzny &#8211; jako forma mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego &#8211; b\u0119d\u0105c wielk\u0105 warto\u015bci\u0105, nie jest jednak warto\u015bci\u0105 absolutn\u0105. Dla chrze\u015bcijanina, s\u0142u\u017cba ziemskiej ojczy\u017anie, podobnie jak mi\u0142o\u015b\u0107 w\u0142asnej rodziny, pozostaje zawsze etapem na drodze do ojczyzny niebieskiej, kt\u00f3ra dzi\u0119ki niesko\u0144czonej mi\u0142o\u015bci Boga obejmuje wszystkie ludy i narody na ziemi. Mi\u0142o\u015b\u0107 w\u0142asnej ojczyzny jest zatem konkretyzacj\u0105 uniwersalnego nakazu mi\u0142o\u015bci Boga i cz\u0142owieka (\u2026)\u201d &#8211; czytamy w opracowaniu.<\/p>\r\n<p>Hierarchowie polskiego Ko\u015bcio\u0142a napi\u0119tnowali \u201eniedopuszczalne i ba\u0142wochwalcze (\u2026) wszelkie pr\u00f3by podnoszenia w\u0142asnego narodu do rangi absolutu, czy te\u017c szukanie chrze\u015bcija\u0144skiego uzasadnienia dla szerzenia narodowych konflikt\u00f3w i wa\u015bni. Mi\u0142o\u015b\u0107 do w\u0142asnej ojczyzny nigdy bowiem nie mo\u017ce by\u0107 usprawiedliwieniem dla pogardy, agresji oraz przemocy\u201d &#8211; napisali. Patriotyzm nazwali form\u0105 solidarno\u015bci i mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego, \u015bwiadczenia dobra po\u015br\u00f3d konkretnych warunk\u00f3w, miejsc i ludzi.<\/p>\r\n<p>\u201eTrzeba r\u00f3wnie\u017c podkre\u015bli\u0107, \u017ce dojrza\u0142y patriotyzm rozumiany jako mi\u0142o\u015b\u0107 bli\u017aniego, solidarno\u015b\u0107, odpowiedzialno\u015b\u0107 za los konkretnych ludzi, otwarto\u015b\u0107 na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z innymi, zdaje si\u0119 by\u0107 we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie jedn\u0105 z recept na uczucia l\u0119ku, zagubienia i zagro\u017cenia, kt\u00f3rymi \u017cywi si\u0119 wiele ideologii &#8211; takich, kt\u00f3re odrzucaj\u0105 istnienie wi\u0119zi mi\u0119dzyludzkich, redukuj\u0105c cz\u0142owieka do odizolowanego od innych indywiduum i takich, kt\u00f3re odwo\u0142uj\u0105 si\u0119 do j\u0119zyka nacjonalizmu\u201d &#8211; czytamy w dokumencie.<\/p>\r\n<p>Autorzy podkre\u015blili \u015bcis\u0142e zwi\u0105zki Polski z \u0142aci\u0144sk\u0105 tradycj\u0105 Ko\u015bcio\u0142a zaznaczaj\u0105c pozytywny wk\u0142ad w dobro naszej ojczyzny wniesiony przez przedstawicieli innych wyzna\u0144, przekona\u0144 i nacji. Wskazuj\u0105c za\u015b na preferowane przez ksi\u0119\u017cy biskup\u00f3w formy wsp\u00f3\u0142czesnego patriotyzmu wymienili przyk\u0142adowo trosk\u0119 o rodziny i rozmaite wsp\u00f3lnoty lokalne, rzeteln\u0105 prac\u0119 zawodow\u0105, udzia\u0142 w \u201edemokratycznych procedurach\u201d, piel\u0119gnowanie pami\u0119ci historycznej, szacunek dla postaci i symboli narodowych, zainteresowanie sprawami publicznymi, p\u0142acenie podatk\u00f3w, anga\u017cowanie si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 stowarzysze\u0144 i organizacji spo\u0142ecznych.<\/p>\r\n<p>Ksi\u0119\u017ca biskupi w obszernym opracowaniu stanowczo podkre\u015blili pozytywn\u0105 rol\u0119, jak\u0105 odegrali w dzie\u0142ach Rzeczypospolitej reprezentanci wielu mniejszo\u015bci narodowych i religijnych. Uprzejmie nie wspomnieli natomiast o rozk\u0142adowych dla pa\u0144stwa przejawach dzia\u0142alno\u015bci zwolennik\u00f3w reformacji, czy te\u017c nadreprezentacji \u017byd\u00f3w w aparacie bezpiecze\u0144stwa PRL &#8211; b\u0119d\u0105cej przecie\u017c jedn\u0105 z przyczyn krzewienia si\u0119 tyle\u017c agresywnego co marginalnego nacjonalizmu, mocno pi\u0119tnowanego w dokumencie.<\/p>\r\n<p>\u201eW wielu krajach, tak\u017ce w naszej ojczy\u017anie, w budowanie narodowej to\u017csamo\u015bci i postaw patriotycznych czynnie w\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce instytucje pa\u0144stwa, samorz\u0105dy i politycy. W coraz bardziej zglobalizowanym, zunifikowanym i zaawansowanym technologicznie \u015bwiecie starania o zachowania w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, o wsp\u00f3ln\u0105 historyczn\u0105 pami\u0119\u0107, o poczucie narodowej solidarno\u015bci oraz budowanie s\u0142usznego szacunku i respektu u innych uzna\u0107 nale\u017cy za uprawnione i uzasadnione\u201d &#8211; czytamy w opracowaniu Konferencji Episkopatu Polski, przyj\u0119tym 14 marca na jej 375. Zebraniu Plenarnym.<\/p>\r\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o: KAI<\/p>\r\n<p>RoM<\/p>\r\n<p class=\"zrodlo\">Za: <a href=\"http:\/\/www.pch24.pl\/episkopat-polski-o-chrzescijanskim-patriotyzmie--nowy-dokument-ksiezy-biskupow,51206,i.html\">PoloniaChristiana &#8211; pch24.pl (2017-04-28)<\/a><\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p>[<strong>Wybrane wypowiedzi internaut\u00f3w pod w\/w tekstem na stronie \u017ar\u00f3d\u0142owej:<\/strong>]<\/p>\r\n<p><em>wierny<\/em><br>\r\n Zwracam Biskupom uwag\u0119, \u017ce polski nacjonalizm katolicki nie ma nic wsp\u00f3lnego z nacjonalizmem \u017cydowskim, ukrai\u0144skim, niemieckim. &#8222;Kochaj w\u0142asny nar\u00f3d i szanuj inne narody&#8221; to zasada, kt\u00f3r\u0105 realizujemy, ale musimy istnie\u0107 by m\u00f3c inne narody szanowa\u0107. Bicie nas po g\u0142owach rzekom\u0105 nietolerancj\u0105 i wzywanie do bezrefleksyjnego m\u0119cze\u0144stwa spowoduje ludob\u00f3jstwo polskich katolik\u00f3w. Chyba nie o to Biskupom chodzi?<\/p>\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<\/blockquote>\r\n<hr style=\"background-color: #000000; border-width: 0; color: #000000; height: 2px; line-height: 0; text-align: center; width: 100%;\">\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<header class=\"single-entry-header\">\r\n<h2 class=\"single-entry-title\">Stanowisko lider\u00f3w organizacji narodowych w sprawie dokumentu \u201eChrze\u015bcija\u0144ski kszta\u0142t patriotyzmu\u201d<\/h2>\r\n<\/header>\r\n<p>Warszawa, 28 kwietnia 2017 r.<\/p>\r\n<p><strong>Stanowisko lider\u00f3w organizacji narodowych w sprawie dokumentu \u201eChrze\u015bcija\u0144ski kszta\u0142t patriotyzmu\u201d<\/strong><\/p>\r\n<p>Z wdzi\u0119czno\u015bci\u0105 przyjmujemy dokument Konferencji Episkopatu Polski, kt\u00f3ry w tak jednoznaczny spos\u00f3b afirmuje patriotyzm w ka\u017cdym aspekcie \u017cycia spo\u0142ecznego. Dzi\u0119kujemy za docenienie wysi\u0142k\u00f3w wielu \u015brodowisk, w tym organizacji narodowych, w patriotyczne odrodzenie i przebudzenie, kt\u00f3rego do\u015bwiadczamy w ostatnich latach w naszej Ojczy\u017anie. Uto\u017csamiamy si\u0119 z pogl\u0105dem wyra\u017conym przez Episkopat, \u017ce nacjonalizm, kt\u00f3rego integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 nie jest chrze\u015bcija\u0144ska zasada mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego, mo\u017ce prowadzi\u0107 tak jednostki jak i ca\u0142e narody &#8211; na manowce. Szowinizm, czyli postawa wy\u017cszo\u015bci czy pogardy w stosunku do innych narod\u00f3w, opisywana w dokumencie Episkopatu, obca jest polskiemu, zdrowemu, chrze\u015bcija\u0144skiemu nacjonalizmowi.<br>\r\n <br>\r\n Jeste\u015bmy spadkobiercami i realizatorami idei, kt\u00f3rej tw\u00f3rca, Roman Dmowski, zawar\u0142<br>\r\n w jednej ze swoich fundamentalnych prac p.t. \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142, nar\u00f3d i pa\u0144stwo\u201d m.in. te s\u0142owa: \u201eKatolicyzm nie jest dodatkiem do polsko\u015bci, zabarwieniem jej na pewien spos\u00f3b, ale tkwi w jej istocie, w znacznej mierze stanowi jej istot\u0119. Usi\u0142owanie oddzielenia u nas katolicyzmu od polsko\u015bci, oderwania narodu od religii i od Ko\u015bcio\u0142a, jest niszczeniem samej istoty narodu.\u201d Co wi\u0119cej, s\u0142usznie krytykowany przez Konferencj\u0119 Episkopatu Polski, \u017ale pojmowany \u201eegoizm narodowy\u201d by\u0142 odrzucany przez polskich narodowc\u00f3w jeszcze przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105. Nie tylko wspomniany ju\u017c Roman Dmowski, ale r\u00f3wnie\u017c m\u0142odsze pokolenie narodowc\u00f3w, m.in. pi\u00f3rem doktora Tadeusza Gluzi\u0144skiego w \u201eOdrodzeniu idealizmu politycznego\u201d, zdecydowanie pot\u0119pia\u0142o ten sprzeczny z nauk\u0105 Ko\u015bcio\u0142a pogl\u0105d.<br>\r\n <br>\r\n Jako polscy narodowcy, jako \u015bwiadomi chrze\u015bcija\u0144scy nacjonali\u015bci, z pe\u0142n\u0105 powag\u0105 podchodzimy do Magisterium Ko\u015bcio\u0142a, opartego na Tradycji i Ewangelii. Dlatego bardzo wiele spotka\u0144 organizacji narodowych rozpoczyna si\u0119 wsp\u00f3ln\u0105 modlitw\u0105 lub Msz\u0105 \u015bwi\u0119t\u0105 a wielu naszych dzia\u0142aczy to zarazem cz\u0142onkowie wsp\u00f3lnot i ruch\u00f3w katolickich. Co roku organizujemy r\u00f3wnie\u017c pielgrzymki do najwa\u017cniejszych polskich sanktuari\u00f3w i prowadzimy w naszych szeregach oraz wsr\u00f3d og\u00f3\u0142u polskich patriot\u00f3w akcje ewangelizacyjne. Jeste\u015bmy zawsze na pierwszym froncie walki o \u017cycie pocz\u0119te i tradycyjnie pojmowane warto\u015bci rodzinne a przeciwko rozk\u0142adowi marksizmu kulturowego, tak bole\u015bnie do\u015bwiadczaj\u0105cego praktycznie wszystkie, chrze\u015bcija\u0144skie niegdy\u015b, narody.<br>\r\n <br>\r\n W pami\u0119ci mamy nauki wielkiego Prymasa Tysi\u0105clecia, kardyna\u0142a Stefana Wyszy\u0144skiego, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142: \u201eDzia\u0142ajcie w duchu zdrowego nacjonalizmu. Nie szowinizmu, ale w\u0142a\u015bnie zdrowego nacjonalizmu, to jest umi\u0142owania Narodu i s\u0142u\u017cby jemu\u201d (\u201eKardyna\u0142 Wyszy\u0144ski. Biografia\u201d, Ewa Czaczkowska, Znak 2013, s. 378). Prymas Wyszy\u0144ski zwraca\u0142 r\u00f3wnie\u017c uwag\u0119 na w\u0142a\u015bciwe pojmowanie i wcielanie w \u017cycie zasady mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego. \u201e\u0141ad w mi\u0142owaniu &#8211; ordo caritatis wymaga, aby cz\u0142owiek, kt\u00f3ry staje na czele jakiej\u015b grupy spo\u0142ecznej i przyjmuje na siebie odpowiedzialno\u015b\u0107 za ni\u0105, pami\u0119ta\u0142 najpierw o obowi\u0105zkach wobec dzieci swego narodu, a dopiero w miar\u0119 zaspokajania i nasycania najpilniejszych, podstawowych potrzeb w\u0142asnych obywateli, rozszerza\u0142 d\u0105\u017cenie do niesienia pomocy na inne ludy i narody, na ca\u0142\u0105 rodzin\u0119 ludzk\u0105\u201d (\u201eHomo oeconomicus\u201d, II kazanie \u015bwi\u0119tokrzyskie).<br>\r\n <br>\r\n W takim w\u0142a\u015bnie duchu, w duchu nauki Prymasa Wyszy\u0144skiego i ca\u0142ej, wielkiej tradycji polskiej, chrze\u015bcija\u0144skiej my\u015bli narodowej, pragniemy odczytywa\u0107 oraz wciela\u0107 w \u017cycie zalecenia Konferencji Episkopatu Polski.<br>\r\n <br>\r\n Robert Winnicki &#8211; Prezes Ruchu Narodowego, pose\u0142 na Sejm RP<br>\r\n Bartosz Berk &#8211; Prezes Zarz\u0105du G\u0142\u00f3wnego M\u0142odzie\u017cy Wszechpolskiej<br>\r\n Aleksander Krejckant &#8211; Kierownik G\u0142\u00f3wny Obozu Narodowo-Radykalnego<br>\r\n <br>\r\n Do wiadomo\u015bci:<br>\r\n &#8211; Sekretariat Konferencji Episkopatu Polski<br>\r\n &#8211; kurie diecezjalne<br>\r\n &#8211; media<\/p>\r\n<p class=\"zrodlo\">Za: <a href=\"http:\/\/ruchnarodowy.net\/stanowisko-liderow-organizacji-narodowych-sprawie-dokumentu-chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu\/\">RuchNarodowy.net (Kwiecie\u0144 28, 2017)<\/a><\/p>\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<hr style=\"background-color: #000000; border-width: 0; color: #000000; height: 2px; line-height: 0; text-align: center; width: 100%;\">\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<blockquote>\r\n<h2>Chrze\u015bcija\u0144ski kszta\u0142t patriotyzmu. Dokument Konferencji Episkopatu Polski przygotowany przez Rad\u0119 ds. Spo\u0142ecznych<\/h2>\r\n<p><strong>Chrze\u015bcija\u0144ski kszta\u0142t patriotyzmu<br>\r\n <\/strong><\/p>\r\n<p><strong>Wst\u0119p<\/strong><\/p>\r\n<p>O\u017cywienie postaw patriotycznych i poczucia \u015bwiadomo\u015bci narodowej, kt\u00f3re obserwujemy w Polsce w ostatnich latach jest zjawiskiem bardzo pozytywnym. Mi\u0142o\u015b\u0107 ojczyzny, umi\u0142owanie rodzimej kultury i tradycji nie dotyczy bowiem wy\u0142\u0105cznie przesz\u0142o\u015bci, ale \u015bci\u015ble si\u0119 wi\u0105\u017ce z nasz\u0105 dzisiejsz\u0105 zdolno\u015bci\u0105 do ofiarnego i solidarnego budowania wsp\u00f3lnego dobra. Realnie zatem wp\u0142ywa na kszta\u0142t naszej przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\r\n<p>R\u00f3wnocze\u015bnie mo\u017cemy jednak dostrzec w naszym kraju pojawianie si\u0119 postaw przeciwstawiaj\u0105cych si\u0119 patriotyzmowi. Ich wsp\u00f3lnym pod\u0142o\u017cem jest egoizm. Mo\u017ce to by\u0107 egoizm indywidualny, oboj\u0119tno\u015b\u0107 na los wsp\u00f3lnoty narodowej, wy\u0142\u0105czna troska o byt sw\u00f3j i swoich najbli\u017cszych. Takie ignorowanie bogactwa, kt\u00f3re ka\u017cdy z nas otrzyma\u0142 wraz z wsp\u00f3lnym j\u0119zykiem, rodzim\u0105 histori\u0105 i kultur\u0105, po\u0142\u0105czone z oboj\u0119tno\u015bci\u0105 na losy rodak\u00f3w, jest postaw\u0105 niechrze\u015bcija\u0144sk\u0105. Jest ni\u0105 tak\u017ce egoizm narodowy, nacjonalizm, kultywuj\u0105cy poczucie w\u0142asnej wy\u017cszo\u015bci, zamykaj\u0105cy si\u0119 na inne wsp\u00f3lnoty narodowe oraz na wsp\u00f3lnot\u0119 og\u00f3lnoludzk\u0105. Patriotyzm bowiem zawsze musi by\u0107 postaw\u0105 otwart\u0105. Jak s\u0142usznie pisa\u0142 nasz wielki rodak Henryk Sienkiewicz: \u201ehas\u0142em wszystkich patriot\u00f3w powinno by\u0107: przez ojczyzn\u0119 do ludzko\u015bci\u201d<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a>.<\/p>\r\n<p>Maj\u0105c na uwadze \u00f3w renesans polskiego patriotyzmu, ale tak\u017ce i realne jego zagro\u017cenia, pasterze Ko\u015bcio\u0142a w Polsce, pragn\u0105 spojrze\u0107 na te zjawiska z perspektywy nauczania Ko\u015bcio\u0142a katolickiego.<\/p>\r\n<p>I. <strong>Patriotyzm &#8211; perspektywa chrze\u015bcija\u0144ska<\/strong><\/p>\r\n<p>1.<em> Uniwersalny wymiar patriotyzmu.<\/em> Przede wszystkim pragniemy przypomnie\u0107, \u017ce patriotyzm jest g\u0142\u0119boko wpisany w uniwersalny nakaz mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego. Mi\u0119dzypokoleniowa solidarno\u015b\u0107, odpowiedzialno\u015b\u0107 za los najs\u0142abszych, codzienna obywatelska uczciwo\u015b\u0107, gotowo\u015b\u0107 s\u0142u\u017cby i po\u015bwi\u0119cenia na rzecz dobra wsp\u00f3lnego, kt\u00f3re \u015bci\u015ble \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z patriotyzmem, s\u0105 zarazem realizacj\u0105 or\u0119dzia zawartego w Ewangelii. Dlatego &#8211; jak pisa\u0142 \u015bwi\u0119ty papie\u017c Pius X &#8211; \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142 naucza\u0142 zawsze, \u017ce patriotyzm jest obowi\u0105zkiem i wi\u0105\u017ce go z nakazem czwartego przykazania Bo\u017cego\u201d<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a>. Zarazem jednak dla uczni\u00f3w Chrystusa mi\u0142o\u015b\u0107 ojczyzny &#8211; jako forma mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego &#8211; b\u0119d\u0105c wielk\u0105 warto\u015bci\u0105, nie jest jednak warto\u015bci\u0105 absolutn\u0105. Dla chrze\u015bcijanina, s\u0142u\u017cba ziemskiej ojczy\u017anie, podobnie jak mi\u0142o\u015b\u0107 w\u0142asnej rodziny, pozostaje zawsze etapem na drodze do ojczyzny niebieskiej, kt\u00f3ra dzi\u0119ki niesko\u0144czonej mi\u0142o\u015bci Boga obejmuje wszystkie ludy i narody na ziemi. Mi\u0142o\u015b\u0107 w\u0142asnej ojczyzny jest zatem konkretyzacj\u0105 uniwersalnego nakazu mi\u0142o\u015bci Boga i cz\u0142owieka.<\/p>\r\n<p>&nbsp;Przypominali o tym rodakom, blisko p\u00f3\u0142 wieku temu, polscy biskupi: \u201eCho\u0107 cz\u0142owiek stawia warto\u015bci ojczyste bardzo wysoko, to jednak wie, \u017ce ponad narodami jest B\u00f3g, kt\u00f3ry jedyny ma prawo do tego, aby ustanawia\u0107 najwy\u017csze normy moralne, niezale\u017cnie od poszczeg\u00f3lnych narod\u00f3w. Takie poczucie rzeczywisto\u015bci opiera patriotyzm na prawdzie, oczyszcza go i uzdalnia do pog\u0142\u0119bienia \u015bwiadomo\u015bci wsp\u00f3lnoty rodziny ludzkiej. Broni nas ono od oboj\u0119tno\u015bci na losy drugich, uwra\u017cliwia coraz bardziej na potrzeby ka\u017cdego cz\u0142owieka, oboj\u0119tnie jakim j\u0119zykiem m\u00f3wi i jakie ma poczucie narodowe\u201d<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a>.<\/p>\r\n<p>W takiej chrze\u015bcija\u0144skiej perspektywie mi\u0142o\u015b\u0107 w\u0142asnej ojczyzny wyra\u017ca si\u0119 przede wszystkim przez postaw\u0119 s\u0142u\u017cby oraz troski i odpowiedzialno\u015bci za potrzeby i los konkretnych ludzi, kt\u00f3rych Pan B\u00f3g postawi\u0142 na naszej drodze. Dlatego te\u017c za niedopuszczalne i ba\u0142wochwalcze uzna\u0107 nale\u017cy wszelkie pr\u00f3by podnoszenia w\u0142asnego narodu do rangi absolutu, czy te\u017c szukanie chrze\u015bcija\u0144skiego uzasadnienia dla szerzenia narodowych konflikt\u00f3w i wa\u015bni. Mi\u0142o\u015b\u0107 do w\u0142asnej ojczyzny nigdy bowiem nie mo\u017ce by\u0107 usprawiedliwieniem dla pogardy, agresji oraz przemocy.<\/p>\r\n<p>2.<em> Nacjonalizm przeciwie\u0144stwem patriotyzmu. <\/em>Ko\u015bci\u00f3\u0142 w swoim nauczaniu zdecydowanie rozr\u00f3\u017cnia szlachetny i godny propagowania patriotyzm oraz b\u0119d\u0105cy form\u0105 egoizmu nacjonalizm.<\/p>\r\n<p>\u015awi\u0119ty Jan Pawe\u0142 II na forum Zgromadzenia Og\u00f3lnego ONZ w 1995 r. podkre\u015bla\u0142, i\u017c \u201enale\u017cy ukaza\u0107 zasadnicz\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0119, jaka istnieje mi\u0119dzy szale\u0144czym nacjonalizmem, g\u0142osz\u0105cym pogard\u0119 dla innych narod\u00f3w i kultur, a patriotyzmem, kt\u00f3ry jest godziw\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105 do w\u0142asnej ojczyzny. Prawdziwy patriota nie zabiega nigdy o dobro w\u0142asnego narodu kosztem innych. To bowiem przynios\u0142oby ostatecznie szkody tak\u017ce jego w\u0142asnemu krajowi, prowadz\u0105c do negatywnych konsekwencji zar\u00f3wno dla napastnika, jak i dla ofiary. Nacjonalizm, zw\u0142aszcza w swoich bardziej radykalnych postaciach, stanowi antytez\u0119 prawdziwego patriotyzmu i dlatego dzi\u015b nie mo\u017cemy dopu\u015bci\u0107, aby skrajny nacjonalizm rodzi\u0142 nowe formy totalitarnych aberracji. To zadanie pozostaje oczywi\u015bcie w mocy tak\u017ce w\u00f3wczas, gdy fundamentem nacjonalizmu jest zasada religijna, jak si\u0119 to niestety dzieje w przypadku pewnych form tak zwanego \u00abfundamentalizmu\u00bb\u201d<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a>.<\/p>\r\n<p>&nbsp;W podobny spos\u00f3b, we wspomnianym ju\u017c li\u015bcie, ujmowali to polscy biskupi. Pisali oni: \u201ePrawdziwa mi\u0142o\u015b\u0107 do ojczyzny opiera si\u0119 na g\u0142\u0119bokim przywi\u0105zaniu i umi\u0142owaniu tego, co rodzime, niezale\u017cnie od czasu i przestrzeni. \u0141\u0105czy si\u0119 z g\u0142\u0119bokim szacunkiem dla wszystkiego, co stanowi warto\u015b\u0107 innych narod\u00f3w. Wymaga uznania wszelkiego dobra znajduj\u0105cego si\u0119 poza nami i gotowo\u015bci do w\u0142asnego doskonalenia si\u0119 w oparciu o dorobek i do\u015bwiadczenie innych narod\u00f3w. Si\u0142\u0105 tw\u00f3rcz\u0105 prawdziwego patriotyzmu jest wi\u0119c najszlachetniejsza mi\u0142o\u015b\u0107, wolna od nienawi\u015bci, bo nienawi\u015b\u0107 &#8211; to si\u0142a rozk\u0142adowa, kt\u00f3ra prowadzi do choroby i zwyrodnienia dobrze poj\u0119tego patriotyzmu\u201d<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a>.<\/p>\r\n<p>W tej samej chrze\u015bcija\u0144skiej perspektywie zauwa\u017cy\u0107 dzi\u015b chcemy, \u017ce patriotyzm, jako forma solidarno\u015bci i mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego, nie jest abstrakcyjn\u0105 ideologi\u0105, ale moralnym wezwaniem aby \u015bwiadczy\u0107 dobro tu i teraz: w konkretnych miejscach, konkretnych warunkach, po\u015br\u00f3d konkretnych ludzi. Nie b\u0119d\u0105c ideologi\u0105, patriotyzm nie narzuca te\u017c sztywnego ideologicznego formatu kulturowego, tym bardziej politycznego, ale w r\u00f3\u017cnoraki spos\u00f3b zakorzenia si\u0119 i przynosi owoce w \u017cyciu ludzi i r\u00f3\u017cnych wsp\u00f3lnot, kt\u00f3re solidarnie chc\u0105 tworzy\u0107 dobro wsp\u00f3lne<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn6\" name=\"_ftnref6\">[6]<\/a>.<\/p>\r\n<p>Patriotyzm r\u00f3\u017cni si\u0119 wi\u0119c od ideologii nacjonalizmu, kt\u00f3ra ponad \u017cywe, codzienne relacje z konkretnymi lud\u017ami, w rodzinie, w szkole, w pracy czy miejscu zamieszkania, przedk\u0142ada, cz\u0119sto nacechowane niech\u0119ci\u0105 wobec obcych, sztywne diagnozy i programy polityczne. R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 za\u015b kulturow\u0105, regionaln\u0105 czy polityczn\u0105 usi\u0142uje zmie\u015bci\u0107 w jednolitym i uproszczonym schemacie ideologicznym.<\/p>\r\n<p>Trzeba r\u00f3wnie\u017c podkre\u015bli\u0107, \u017ce dojrza\u0142y patriotyzm rozumiany jako mi\u0142o\u015b\u0107 bli\u017aniego, solidarno\u015b\u0107, odpowiedzialno\u015b\u0107 za los konkretnych ludzi, otwarto\u015b\u0107 na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z innymi, zdaje si\u0119 by\u0107 we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie jedn\u0105 z recept na&nbsp; uczucia l\u0119ku, zagubienia i zagro\u017cenia, kt\u00f3rymi \u017cywi si\u0119 wiele ideologii &#8211; takich, kt\u00f3re odrzucaj\u0105 istnienie wi\u0119zi mi\u0119dzyludzkich, redukuj\u0105c cz\u0142owieka do odizolowanego od innych indywiduum i takich, kt\u00f3re odwo\u0142uj\u0105 si\u0119 do j\u0119zyka nacjonalizmu.<\/p>\r\n<p>Pragniemy zatem raz jeszcze dzisiaj podkre\u015bli\u0107, \u017ce potrzebny jest w naszej ojczy\u017anie dobrze nam znany z historii patriotyzm otwarty na solidarn\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z innymi narodami i oparty na szacunku dla innych kultur i j\u0119zyk\u00f3w. Patriotyzm bez przemocy i pogardy. Patriotyzm wra\u017cliwy tak\u017ce na cierpienie i krzywd\u0119, kt\u00f3ra dotyka innych ludzi i inne narody.<\/p>\r\n<p>3. <em>Patriotyzm wszystkich obywateli<\/em>. Dlatego podkre\u015blamy i przypominamy, \u017ce sw\u00f3j wk\u0142ad do \u017cycia i rozwoju naszej ojczyzny wnosz\u0105 wszyscy polscy obywatele. Historia i to\u017csamo\u015b\u0107 naszej ojczyzny szczeg\u00f3lnie \u015bci\u015ble zwi\u0105za\u0142a si\u0119 z \u0142aci\u0144sk\u0105 tradycj\u0105 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Niemniej, obok katolickiej wi\u0119kszo\u015bci, dobrze s\u0142u\u017cyli naszej wsp\u00f3lnej ojczy\u017anie i nadal jej s\u0142u\u017c\u0105 Polacy prawos\u0142awni i protestanci, a tak\u017ce wyznaj\u0105cy judaizm, islam i inne wyznania oraz ci, kt\u00f3rzy nie odnajduj\u0105 si\u0119 w \u017cadnej tradycji religijnej. I cho\u0107 dokonany przez niemieckich nazist\u00f3w zbrodniczy Holokaust, a tak\u017ce inne tragiczne wydarzenia II wojny \u015bwiatowej oraz ich nast\u0119pstwa sprawi\u0142y, \u017ce wielu z nich niestety mi\u0119dzy nami zabrak\u0142o, to ich wk\u0142ad na zawsze pozostanie wpisany w nasz\u0105 kultur\u0119, a ich potomkowie nadal wzbogacaj\u0105 nasze \u017cycie publiczne.<\/p>\r\n<p>Dlatego te\u017c wsp\u00f3\u0142czesny polski patriotyzm, pami\u0119taj\u0105c o wk\u0142adzie, jaki wnosi do\u0144 katolicyzm i polska tradycja, zawsze winien \u017cywi\u0107 szacunek i poczucie wsp\u00f3lnoty wobec wszystkich obywateli, bez wzgl\u0119du na ich wyznanie czy pochodzenie, dla kt\u00f3rych polsko\u015b\u0107 i patriotyzm s\u0105 wyborem moralnym i kulturowym.<\/p>\r\n<p>4. <em>Patriotyzm tu i teraz. <\/em>Chcemy tak\u017ce przypomnie\u0107 o codziennym i obywatelskim wymiarze naszego patriotyzmu. Albowiem w momentach trudnych, w chwilach niewoli i narodowej pr\u00f3by, patriotyzm bywa\u0142 cz\u0119sto wymagaj\u0105cym egzaminem z odwagi i heroizmu. Z po\u015bwi\u0119ceniem i bohaterstwem zdawali go polscy powsta\u0144cy, \u017co\u0142nierze, dzia\u0142acze podziemia i antykomunistycznej opozycji demokratycznej. Zdawali go budowniczy polskiego pa\u0144stwa podziemnego, ludno\u015b\u0107 cywilna Warszawy i wielu innych polskich miast i wsi, zdawali go przedstawiciele Ko\u015bcio\u0142a. Zachowuj\u0105c wdzi\u0119czn\u0105 pami\u0119\u0107 o naszych bohaterskich braciach i siostrach, kt\u00f3rzy ju\u017c zdali ten egzamin, ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce i my mo\u017cemy by\u0107 kiedy\u015b do niego wezwani, winni\u015bmy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce egzamin z patriotyzmu zdaje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w czasie wolno\u015bci i pokoju. Jak przypominali biskupi: \u201ePrawdziwa mi\u0142o\u015b\u0107 ojczyzny to nie tyle pi\u0119kne, uroczyste deklaracje, ile praktyczna postawa, solidna troska i praca dla wsp\u00f3lnego dobra\u201d<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn7\" name=\"_ftnref7\">[7]<\/a>.<\/p>\r\n<p>Dzi\u015b zatem patriotyzm wyra\u017ca\u0107 si\u0119 powinien w \u017cyciu naszych rodzin, kt\u00f3re s\u0105 pierwsz\u0105 szko\u0142\u0105 mi\u0142o\u015bci, odpowiedzialno\u015bci i s\u0142u\u017cby bli\u017aniemu. Przestrzeni\u0105, w jakiej codziennie zdajemy egzamin z patriotyzmu s\u0105 miejsca, gdzie toczy si\u0119 nasze codzienne \u017cycie &#8211; gmina, parafia, szko\u0142a, zak\u0142ad pracy, wsp\u00f3lnota s\u0105siedzka i lokalna. Wsz\u0119dzie tam patriotyzm wzywa nas do \u017cyczliwo\u015bci, solidarno\u015bci, uczciwo\u015bci i troski o budowanie wsp\u00f3lnego dobra.<\/p>\r\n<p>Patriotyzm konkretyzuje si\u0119 w naszej postawie obywatelskiej; w szacunku dla prawa i zasad, kt\u00f3re porz\u0105dkuj\u0105 i umo\u017cliwiaj\u0105 \u017cycie spo\u0142eczne, jak &#8211; przyk\u0142adowo &#8211; rzetelne p\u0142acenie podatk\u00f3w; w zainteresowaniu sprawami publicznymi i w odpowiedzialnym uczestnictwie w demokratycznych procedurach; w sumiennym i uczciwym wype\u0142nianiu obowi\u0105zk\u00f3w zawodowych; piel\u0119gnowaniu pami\u0119ci historycznej, szacunku dla postaci i symboli narodowych; w dba\u0142o\u015bci o otaczaj\u0105c\u0105 nas przyrod\u0119; w zaanga\u017cowaniu w samorz\u0105dno\u015b\u0107 i dzia\u0142ania &nbsp;licznych organizacji, w podejmowaniu r\u00f3\u017cnych inicjatyw spo\u0142ecznych.<\/p>\r\n<p>W sytuacji g\u0142\u0119bokiego sporu politycznego, jaki dzieli dzi\u015b nasz\u0105 ojczyzn\u0119, patriotycznym obowi\u0105zkiem wydaje si\u0119 te\u017c anga\u017cowanie si\u0119 w dzie\u0142o spo\u0142ecznego pojednania poprzez przypominanie prawdy o godno\u015bci ka\u017cdego cz\u0142owieka, \u0142agodzenie nadmiernych politycznych emocji, wskazywanie i poszerzanie p\u00f3l mo\u017cliwej i niezb\u0119dnej dla Polski wsp\u00f3\u0142pracy ponad podzia\u0142ami oraz ochron\u0119 \u017cycia publicznego przed zb\u0119dnym upolitycznianiem. A pierwszym krokiem, kt\u00f3ry w tej patriotycznej pos\u0142udze trzeba uczyni\u0107, jest refleksja nad j\u0119zykiem jakim opisujemy nasz\u0105 ojczyzn\u0119, wsp\u00f3\u0142obywateli i nas samych. Wsz\u0119dzie bowiem, w rozmowach prywatnych, w wyst\u0105pieniach oficjalnych, w debatach, w mediach tradycyjnych i spo\u0142eczno\u015bciowych obowi\u0105zuje nas przykazanie mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego. Dlatego miar\u0105 chrze\u015bcija\u0144skiej i patriotycznej wra\u017cliwo\u015bci staje si\u0119 dzi\u015b wyra\u017canie w\u0142asnych opinii oraz przekona\u0144 z szacunkiem dla &#8211; tak\u017ce inaczej my\u015bl\u0105cych &#8211; wsp\u00f3\u0142obywateli, w duchu \u017cyczliwo\u015bci i odpowiedzialno\u015bci, bez uproszcze\u0144 i krzywdz\u0105cych por\u00f3wna\u0144.<\/p>\r\n<p>&nbsp;\u201e\u00abNie mi\u0142ujmy s\u0142owem i j\u0119zykiem, ale czynem i prawd\u0105!\u00bb \u201d\u201d przywo\u0142ywa\u0142 s\u0142owa Aposto\u0142a \u015bw. Jan Pawe\u0142 II i dodawa\u0142 &#8211; Zastanawiajmy si\u0119 nad \u00abpolsk\u0105 prawd\u0105\u00bb. Rozwa\u017cajmy, czy jest szanowana w naszych domach, w \u015brodkach spo\u0142ecznego przekazu, urz\u0119dach publicznych, parafiach. Czy nie wymyka si\u0119 niekiedy ukradkiem pod naporem okoliczno\u015bci? Czy nie jest wykrzywiana, upraszczana? Czy zawsze jest w s\u0142u\u017cbie mi\u0142o\u015bci?<\/p>\r\n<p>Zastanawiajmy si\u0119 nad \u00abpolskim czynem\u00bb. Rozwa\u017cajmy, czy jest podejmowany roztropnie. Czy jest systematyczny, wytrwa\u0142y? Czy jest odwa\u017cny i wielkoduszny? Czy jednoczy, czy te\u017c dzieli ludzi? Czy nie uderza w kogo\u015b nienawi\u015bci\u0105 albo pogard\u0105? A mo\u017ce tego czynu mi\u0142o\u015bci, polskiego, chrze\u015bcija\u0144skiego czynu jest zbyt ma\u0142o?\u201d<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn8\" name=\"_ftnref8\">[8]<\/a> Te pytania Papie\u017ca-Polaka pozostaj\u0105 i dzi\u015b aktualne.<\/p>\r\n<p>5. <em>Patriotyzm narodowy i lokalny. <\/em>W \u015bwietle zasady pomocniczo\u015bci warto te\u017c dostrzec, \u017ce naturalnym wsparciem patriotyzmu narodowego jest patriotyzm lokalny. Nasza ojczyzna, je\u015bli nie ma by\u0107 tylko kategori\u0105 symboliczn\u0105 czy polityczn\u0105, powinna mie\u0107 kolor nieba i kszta\u0142t krajobrazu konkretnego miejsca. A jej oblicze rozpoznajemy w twarzach i losach tych, z kt\u00f3rymi wsp\u00f3lnie \u017cyjemy na co dzie\u0144. Wa\u017cne jest zatem, aby nasza narodowa to\u017csamo\u015b\u0107 i narodowy patriotyzm by\u0142y otwarte na r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 lokalnych spo\u0142eczno\u015bci. By nasza polsko\u015b\u0107 znajdowa\u0142a swoj\u0105 konkretyzacj\u0119 i wzbogacenie w specyfice, kulturze, obyczaju, a czasem szczeg\u00f3lnym akcencie lub gwarze poszczeg\u00f3lnych krain i region\u00f3w. Polska powinna pozostawa\u0107 spo\u0142eczno\u015bci\u0105 obywateli, kt\u00f3rzy zachowuj\u0105c sw\u0105 lokaln\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107, z trosk\u0105 zabiegaj\u0105 o dobro wsp\u00f3lne w skali pa\u0144stwa i czuj\u0105 si\u0119 narodow\u0105 wsp\u00f3lnot\u0105.<\/p>\r\n<p>6. <em>Wzorce polskiej to\u017csamo\u015bci. <\/em>Skarbnic\u0105 i nauczycielk\u0105 takiego, przenikni\u0119tego chrze\u015bcija\u0144skim duchem, szlachetnego patriotyzmu jest wsp\u00f3lna narodowa historia. Nie mog\u0105c przywo\u0142a\u0107 wszystkich jej kart, przypomnijmy tylko, \u017ce przeplataj\u0105 si\u0119 w niej i uzupe\u0142niaj\u0105 dwa nurty: nurt polsko\u015bci rdzennej, etnicznej i nurt polsko\u015bci kulturowej.<\/p>\r\n<p>Jak ujmowa\u0142 to Jan Pawe\u0142 II: \u201eNaprz\u00f3d, w okresie zrastania si\u0119 plemion Polan, Wi\u015blan i innych, to polsko\u015b\u0107 piastowska by\u0142a elementem jednocz\u0105cym: rzec by mo\u017cna, by\u0142a to polsko\u015b\u0107 \u201eczysta\u201d. Potem przez pi\u0119\u0107 wiek\u00f3w by\u0142a to polsko\u015b\u0107 epoki jagiello\u0144skiej: pozwoli\u0142a ona na utworzenie Rzeczypospolitej wielu narod\u00f3w, wielu kultur, wielu religii. Wszyscy Polacy nosili w sobie t\u0119 religijn\u0105 i narodow\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107. Sam pochodz\u0119 z Ma\u0142opolski, z terenu dawnych Wi\u015blan, silnie zwi\u0105zanych z Krakowem. Ale nawet i tu, w Ma\u0142opolsce &#8211; mo\u017ce nawet w Krakowie bardziej ni\u017c gdziekolwiek &#8211; czu\u0142o si\u0119 blisko\u015b\u0107 Wilna, Lwowa i Wschodu.<\/p>\r\n<p>Niezmiernie wa\u017cnym czynnikiem etnicznym w Polsce by\u0142a tak\u017ce obecno\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w. Pami\u0119tam, i\u017c co najmniej jedna trzecia moich koleg\u00f3w z klasy w szkole powszechnej w Wadowicach to byli \u017bydzi. W gimnazjum by\u0142o ich troch\u0119 mniej. Z niekt\u00f3rymi si\u0119 przyja\u017ani\u0142em. A to, co u niekt\u00f3rych z nich mnie uderza\u0142o, to by\u0142 ich polski patriotyzm. A wi\u0119c polsko\u015b\u0107 to w gruncie rzeczy wielo\u015b\u0107 i pluralizm, a nie ciasnota i zamkni\u0119cie. Wydaje si\u0119 jednak, \u017ce ten \u201ejagiello\u0144ski\u201d wymiar polsko\u015bci, o kt\u00f3rym wspomnia\u0142em, przesta\u0142 by\u0107, niestety, w naszych czasach czym\u015b oczywistym\u201d.<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn9\" name=\"_ftnref9\">[9]<\/a><\/p>\r\n<p>Chcemy dzi\u015b zatem przypomnie\u0107, \u017ce w czasach historycznej \u015bwietno\u015bci, Rzeczypospolita, zachowuj\u0105c swe tradycje i to\u017csamo\u015b\u0107, sta\u0142a si\u0119 wsp\u00f3lnym domem ludzi r\u00f3\u017cnych j\u0119zyk\u00f3w, kultur, przekona\u0144, a nawet religii. Pod polskim niebem i na polskiej ziemi obok siebie \u017cyli, zabiegali o powszedni chleb, modlili si\u0119, tworzyli w\u0142asny obyczaj i kultur\u0119 katolicy r\u00f3\u017cnych obrz\u0105dk\u00f3w, prawos\u0142awni, protestanci, \u017cydzi i muzu\u0142manie. A lojalnymi obywatelami Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w obok etnicznych Polak\u00f3w byli r\u00f3wnie\u017c \u017bydzi, Ukrai\u0144cy, Rusini, Litwini, Niemcy, Ormianie, Czesi, Tatarzy i przedstawiciele innych narodowo\u015bci. Przypomnijmy te\u017c, \u017ce w czasach, gdy trawi\u0142y Europ\u0119 wojny i prze\u015bladowania religijne, Rzeczypospolita pozostawa\u0142a ostoj\u0105 go\u015bcinno\u015bci i tolerancji.<\/p>\r\n<p>Dzi\u0119ki temu ukszta\u0142towa\u0142 si\u0119 w polskiej kulturze model patriotyzmu go\u015bcinnego, w\u0142\u0105czaj\u0105cego, inspiruj\u0105cego si\u0119 najlepszym dorobkiem s\u0105siad\u00f3w i ca\u0142ej chrze\u015bcija\u0144skiej, europejskiej kultury. Patriotyzmu, dzi\u0119ki kt\u00f3remu Polakami stawali si\u0119 ci, kt\u00f3rzy Polakami zosta\u0107 chcieli, bez wzgl\u0119du na swoje pochodzenie czy pochodzenie ich przodk\u00f3w. Patriotyzmu, kt\u00f3rego oblicze wsp\u00f3\u0142tworzyli i s\u0142awili mi\u0119dzy innymi \u015bw. Kr\u00f3lowa Jadwiga, Miko\u0142aj Kopernik, Adam Mickiewicz czy Joachim Lelewel. Patriotyzmu, kt\u00f3ry &#8211; w dialogu z innymi kulturami &#8211; kszta\u0142towa\u0142 polsk\u0105 literatur\u0119, muzyk\u0119, nauk\u0119, sztuk\u0119, architektur\u0119 i obyczajowo\u015b\u0107.<\/p>\r\n<p>W czasach niewoli i narodowego zmagania o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 nasz patriotyzm pozostawa\u0142 otwarty i solidarny z innymi. Dobrze oddaje to has\u0142o \u201eza wolno\u015b\u0107 nasz\u0105 i wasz\u0105\u201d ze sztandar\u00f3w, pod jakimi walczyli i gin\u0119li Polacy w wieku XIX. Symbolizuje to tak\u017ce nasza narodowa nekropolia pod Monte Cassino, gdzie spoczywaj\u0105 bohaterscy polscy \u017co\u0142nierze r\u00f3\u017cnych wyzna\u0144 i religii. Wymownie przypominaj\u0105 o tym s\u0142owa \u015bw. Paw\u0142a \u201enie daj si\u0119 zwyci\u0119\u017cy\u0107 z\u0142u, ale z\u0142o dobrem zwyci\u0119\u017caj\u201d, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 dewiz\u0105 duszpasterza \u201eSolidarno\u015bci\u201d, b\u0142ogos\u0142awionego ks. Jerzego Popie\u0142uszki. Doskonale obrazuje to niepowtarzalny etos \u201eSolidarno\u015bci\u201d, kt\u00f3ry w ko\u0144cu XX wieku sta\u0142 si\u0119 czytelnym, szlachetnym i zwyci\u0119skim symbolem dla ca\u0142ego wsp\u00f3\u0142czesnego \u015bwiata.<\/p>\r\n<p>7. <em>Pami\u0119\u0107 i przebaczenie<\/em>. Wspominaj\u0105c wielk\u0105 i pi\u0119kn\u0105 lekcj\u0119 polskiej historii, trzeba z uznaniem dostrzec i doceni\u0107 podejmowany dzi\u015b wysi\u0142ek historyk\u00f3w, organizacji publicznych i poszczeg\u00f3lnych obywateli w utrwalaniu, a czasem przywracaniu narodowej pami\u0119ci. To dzi\u0119ki niemu z wdzi\u0119czno\u015bci\u0105 przypominamy sobie, a niekiedy dopiero poznajemy imiona narodowych bohater\u00f3w. To dzi\u0119ki niemu pami\u0119tamy o martyrologii tych wszystkich naszych braci i si\u00f3str, kt\u00f3rzy byli mordowani i prze\u015bladowani tylko dlatego, \u017ce byli Polakami.<\/p>\r\n<p>Pami\u0119taj\u0105c o ich heroizmie oraz m\u0119cze\u0144stwie, musimy mie\u0107 pe\u0142n\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce chrze\u015bcija\u0144stwo wzywa nas do tego, aby\u015bmy jako nar\u00f3d z odwag\u0105 wchodzili na drog\u0119 przebaczenia i pojednania. Aby\u015bmy, kultywuj\u0105c pami\u0119\u0107 o naszych ofiarach i cierpieniach, pr\u00f3bowali uwolni\u0107 j\u0105 od parali\u017cuj\u0105cego b\u00f3lu, poczucia krzywdy, a czasem wrogo\u015bci. Chcemy w tym kontek\u015bcie przypomnie\u0107 s\u0142owa, jakie do Polak\u00f3w skierowa\u0142 papie\u017c Franciszek: \u201eSpogl\u0105daj\u0105c na wasze najnowsze dzieje, dzi\u0119kuj\u0119 Bogu, \u017ce potrafili\u015bcie sprawi\u0107, by przewa\u017cy\u0142a dobra pami\u0119\u0107: na przyk\u0142ad, obchodz\u0105c 50-lecie wzajemnie ofiarowanego i przyj\u0119tego przebaczenia pomi\u0119dzy episkopatami polskim i niemieckim po drugiej wojnie \u015bwiatowej. Inicjatywa, kt\u00f3ra pocz\u0105tkowo anga\u017cowa\u0142a wsp\u00f3lnoty ko\u015bcielne, zapocz\u0105tkowa\u0142a nieodwracalny proces spo\u0142eczny, polityczny, kulturowy i religijny, zmieniaj\u0105c histori\u0119 stosunk\u00f3w mi\u0119dzy oboma narodami. Przy tej okazji przypomnijmy tak\u017ce deklaracj\u0119 wsp\u00f3ln\u0105 mi\u0119dzy Ko\u015bcio\u0142em katolickim w Polsce a Ko\u015bcio\u0142em prawos\u0142awnym Patriarchatu Moskiewskiego: jest to akt, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 proces zbli\u017cenia i braterstwa nie tylko mi\u0119dzy dwoma Ko\u015bcio\u0142ami, ale r\u00f3wnie\u017c pomi\u0119dzy dwoma narodami\u201d<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn10\" name=\"_ftnref10\">[10]<\/a>.<\/p>\r\n<p>Tak\u017ce dzi\u015b, jako chrze\u015bcijanie wezwani jeste\u015bmy, by po\u015br\u00f3d dramatycznych, historycznych ran, stawa\u0107 si\u0119 \u015bwiadkami opartego o prawd\u0119 i mi\u0142osierdzie przebaczenia i pojednania. Jeste\u015bmy przekonani, \u017ce cierpliwe zabieganie o te warto\u015bci, zar\u00f3wno wobec naszych s\u0105siad\u00f3w jak i wewn\u0105trz kraju, jest nie tylko naszym obowi\u0105zkiem, ale tak\u017ce bezcennym wk\u0142adem, kt\u00f3ry jako chrze\u015bcijanie wnie\u015b\u0107 mo\u017cemy w rozw\u00f3j naszej umi\u0142owanej ojczyzny.<\/p>\r\n<p>II. <strong>Wychowanie do patriotyzmu<\/strong><\/p>\r\n<p>8.<em> Odpowiedzialna polityka historyczna. <\/em>W wielu krajach, tak\u017ce w naszej ojczy\u017anie, w budowanie narodowej to\u017csamo\u015bci i postaw patriotycznych czynnie w\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce instytucje pa\u0144stwa, samorz\u0105dy i politycy. W coraz bardziej zglobalizowanym, zunifikowanym i zaawansowanym technologicznie \u015bwiecie starania o zachowania w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, o wsp\u00f3ln\u0105 historyczn\u0105 pami\u0119\u0107, o poczucie narodowej solidarno\u015bci oraz budowanie s\u0142usznego szacunku i respektu u innych uzna\u0107 nale\u017cy za uprawnione i uzasadnione.<\/p>\r\n<p>Podkre\u015blaj\u0105c to, chcemy zarazem zauwa\u017cy\u0107, \u017ce chrze\u015bcija\u0144ska perspektywa staje tu przed swoistym wezwaniem oraz wyzwaniem. Celem roztropnej polityki historycznej jest bowiem jednoczenie ludzi wok\u00f3\u0142 wsp\u00f3lnego dobra, wzmacnianie wi\u0119zi mi\u0119dzyludzkich i poczucia wsp\u00f3lnoty duchowych warto\u015bci ponad r\u00f3\u017cnicami i podzia\u0142ami. Dlatego w \u015bwietle chrze\u015bcija\u0144skiego szacunku dla godno\u015bci cz\u0142owieka, a tak\u017ce chrze\u015bcija\u0144skiej wizji polityki, za nieuprawnione i niebezpieczne uzna\u0107 nale\u017cy nadu\u017cywanie i instrumentalizowanie pami\u0119ci historycznej w bie\u017c\u0105cej konkurencji i rywalizacji politycznej. Tam bowiem, gdzie naturalny w polityce sp\u00f3r nasyca si\u0119 zbyt pochopnie analogiami historycznymi, a argumenty historyczne zast\u0119puj\u0105 racje ekonomiczne, prawne czy spo\u0142eczne, tam oddala si\u0119, a czasem staje si\u0119 niemo\u017cliwa do osi\u0105gni\u0119cia, perspektywa godziwego i niezb\u0119dnego w spo\u0142ecze\u0144stwie demokratycznym, politycznego kompromisu.<a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftn11\" name=\"_ftnref11\">[11]<br>\r\n <\/a><em><br>\r\n <\/em>9.<em> Szczeg\u00f3lna misja rodziny. <\/em>M\u00f3wi\u0105c o r\u00f3\u017cnych aspektach i wyzwaniach polskiego patriotyzmu, trzeba podkre\u015bli\u0107 niezast\u0105pion\u0105 niczym misj\u0119 rodziny. W naszej historii, zw\u0142aszcza, gdy nie istnia\u0142o wolne pa\u0144stwo polskie, by\u0142a ona najwa\u017cniejsz\u0105 szko\u0142\u0105 patriotyzmu. Tak\u017ce dzi\u015b, w wolnej Rzeczpospolitej, przywilej i moralny obowi\u0105zek budzenia i kszta\u0142towania postaw patriotycznych, podobnie jak przekaz wiary i wychowanie, spoczywaj\u0105 nade wszystko na rodzinie.<\/p>\r\n<p>To bowiem w realiach \u017cycia domowego, w kt\u00f3rych wsp\u00f3lnie sprosta\u0107 trzeba codziennym wyzwaniom, trudom i niepokojom poznajemy g\u0142\u0119boki sens mi\u0142o\u015bci, \u017cyczliwo\u015bci, odpowiedzialno\u015bci, ofiarno\u015bci i po\u015bwi\u0119cenia, na kt\u00f3rych si\u0119 opiera patriotyzm. To w rodzinie, w jej szczeg\u00f3lnej blisko\u015bci, do\u015bwiadczamy warto\u015bci, jakimi s\u0105 zakorzenienie i solidarno\u015b\u0107, wierno\u015b\u0107 i wsp\u00f3lnota. To niepowtarzalne dzieje naszych rodzin, w kt\u00f3rych objawia si\u0119 ca\u0142e bogactwo ludzkiej egzystencji, ucz\u0105 nas, \u017ce moraln\u0105 miar\u0105 dzia\u0142a\u0144 &#8211; r\u00f3wnie\u017c tych spo\u0142ecznych czy patriotycznych &#8211; winien by\u0107 nie tylko wznios\u0142y program ideowy, ale tak\u017ce los i twarz konkretnego, \u017cyj\u0105cego z nami cz\u0142owieka. W tych niepowtarzalnych dziejach ka\u017cdej z rodzin, historia narodowa splata si\u0119 z lokaln\u0105 specyfik\u0105 ma\u0142ych ojczyzn i \u017cyciowymi wyborami pojedynczych os\u00f3b, czyni\u0105c patriotyzm \u017cywym, bogatym i r\u00f3\u017cnorodnym. To w rodzinach rozwijamy nasz\u0105 osobowo\u015b\u0107, odkrywamy zdolno\u015bci i talenty, uczymy si\u0119 wiary we w\u0142asne si\u0142y, kszta\u0142tujemy otwarto\u015b\u0107 i \u017cyczliwo\u015bci wobec \u015bwiata, co z czasem czyni z nas aktywnych obywateli.<\/p>\r\n<p>Z tych wszystkich powod\u00f3w polska rodzina winna cieszy\u0107 si\u0119 wsparciem spo\u0142ecze\u0144stwa, samorz\u0105du i pa\u0144stwa, a jej rola, kompetencja i odpowiedzialno\u015b\u0107 wychowawcza winna by\u0107 w samym centrum systemu edukacyjnego. Z tych tak\u017ce powod\u00f3w \u017cywimy nadziej\u0119, \u017ce jako rodzice, dziadkowie czy krewni, nie b\u0119dziemy szcz\u0119dzi\u0107 czasu, by dzieli\u0107 si\u0119 z naszymi dzie\u0107mi osobistym do\u015bwiadczeniem oraz wiar\u0105, a tak\u017ce wiedz\u0105 o losach naszych rodzin i naszych wsp\u00f3lnot. Dzi\u0119ki temu mi\u0142o\u015b\u0107 spo\u0142eczna, kt\u00f3rej nauczymy si\u0119 w rodzinach, owocowa\u0107 b\u0119dzie w przestrzeni publicznej dojrza\u0142ym patriotyzmem, obywatelskim zaanga\u017cowaniem, spo\u0142eczn\u0105 i gospodarcz\u0105 kreatywno\u015bci\u0105, uczciwo\u015bci\u0105, sumienno\u015bci\u0105, odpowiedzialno\u015bci\u0105 i solidarno\u015bci\u0105.<\/p>\r\n<p>10. <em>Rola szko\u0142y, <\/em>Naturalnym wsparciem i sojusznikiem rodziny w kszta\u0142towaniu postaw patriotycznych winna by\u0107 polska szko\u0142a. Do\u015bwiadczenia historyczne pokazuj\u0105 jak wa\u017cny i jak owocny by\u0142 trud polskich nauczycieli, kt\u00f3rzy w kolejnych pokoleniach kszta\u0142towali w Polakach postawy dojrza\u0142ego patriotyzmu. Ta szczeg\u00f3lna misja szko\u0142y, nauczanie m\u0142odego pokolenia na temat naszej ojczyzny, jej historii, wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci, kultury, gospodarki, miejsca w Europie i wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie, pozostaje nadal aktualna. Dzi\u015b jednak, w dobie tak zwanego spo\u0142ecze\u0144stwa informacyjnego, kt\u00f3re zalewa nas coraz wi\u0119ksz\u0105 fal\u0105 rozmaitych, czasem niesprawdzonych lub uproszczonych wiadomo\u015bci, wyzwaniem staje si\u0119 nie tylko dostarczenie informacji, ale tak\u017ce, a mo\u017ce przede wszystkim, umiej\u0119tno\u015b\u0107 ich sprawdzania, porz\u0105dkowania i rozumienia. Wa\u017cne jest te\u017c zatem, aby w polskiej szkole m\u0142odzi Polacy, nie tylko przyswajali sobie wiedz\u0119 na temat ojczyny, lecz coraz bardziej uczyli si\u0119 r\u00f3wnie\u017c tego, gdzie szuka\u0107 warto\u015bciowych \u017ar\u00f3de\u0142 informacji, jak rozpoznawa\u0107 prawdziwe autorytety i warto\u015bci, jak z szacunkiem dla wielkiego narodowego dorobku, samodzielnie budowa\u0107 prawdziwy obraz polskiej kultury, historii, \u017cycia publicznego i wyzwa\u0144 jakie staj\u0105 przed Polsk\u0105, jak by\u0107 tw\u00f3rczym i kreatywnym, aby dzi\u0119ki temu w \u017cyciu doros\u0142ym aktywnie s\u0142u\u017cy\u0107 ojczy\u017anie. Szko\u0142a jest bowiem tak\u017ce przestrzeni\u0105 wychowania spo\u0142ecznego, miejscem gdzie w praktyce realizujemy postawy i warto\u015bci wyniesione z domu. To w niej uczymy si\u0119 kole\u017ce\u0144stwa, szacunku wobec starszych, pomocy s\u0142abszym, wsp\u00f3\u0142pracy w grupie i szacunku dla my\u015bl\u0105cych inaczej, a wi\u0119c postaw i warto\u015bci, na kt\u00f3rych opiera si\u0119 ka\u017cdy dojrza\u0142y patriotyzm.<\/p>\r\n<p>Przypominaj\u0105c to, wyra\u017camy przekonanie, \u017ce nauczyciele, we wsp\u00f3\u0142pracy z rodzicami, kompetentnie i z zaanga\u017cowaniem nadal kszta\u0142towa\u0107 b\u0119d\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 narodow\u0105 kolejnych pokole\u0144 Polak\u00f3w. Wierzymy, \u017ce wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w tym wielkim zadaniu odgrywa\u0107 b\u0119dzie szkolna nauka religii, kt\u00f3ra do wiedzy i postaw spo\u0142ecznych wnosi bezcenny wymiar mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego. Mamy wreszcie nadziej\u0119, \u017ce w\u0142adze rz\u0105dowe i samorz\u0105dowe tworzy\u0107 b\u0119d\u0105 coraz lepsze warunki dla realizacji tej wa\u017cnej i odpowiedzialnej misji polskich szk\u00f3\u0142 i nauczycieli.<\/p>\r\n<p>11. <em>Zadania ludzi kultury. <\/em>Odnosz\u0105c si\u0119 do patriotyzmu i narodowej to\u017csamo\u015bci, nie spos\u00f3b te\u017c nie wspomnie\u0107 o odpowiedzialno\u015bci tw\u00f3rc\u00f3w, ludzi kultury i medi\u00f3w, kt\u00f3rych przywilejem i zadaniem jest poszukiwanie w\u0142a\u015bciwych \u015brodk\u00f3w wyrazu, form i symboli, dzi\u0119ki kt\u00f3rym, jako wielka i r\u00f3\u017cnorodna narodowa wsp\u00f3lnota mo\u017cemy si\u0119 komunikowa\u0107 oraz wsp\u00f3lnie prze\u017cywa\u0107 nasze do\u015bwiadczenia, niepokoje i nadzieje.<\/p>\r\n<p>Zjawisko globalizacji stawia przed nimi tym wa\u017cniejsze zadanie ukazywania kolejnym pokoleniom Polak\u00f3w dramaturgii naszych dziej\u00f3w, a tak\u017ce pi\u0119kna polskiej ziemi oraz niepowtarzalnego wyrazu polskiej literatury, muzyki, sztuk plastycznych, filmu czy teatru. A g\u0142\u0119bokie zmiany spo\u0142eczne i technologiczne czyni\u0105 dzi\u015b szczeg\u00f3lnie istotnym wyzwaniem poszukiwanie odpowiedniego j\u0119zyka ekspresji oraz symbiozy kultury wysokiej z masow\u0105, dzi\u0119ki kt\u00f3remu wielka tradycja polskiej kultury i bezcenne do\u015bwiadczenia pokole\u0144 poprzednich spotkaj\u0105 si\u0119 z do\u015bwiadczeniami dnia dzisiejszego, a tak\u017ce nadziejami i niepokojami pokole\u0144 najm\u0142odszych.<\/p>\r\n<p>Dlatego wyra\u017camy nadziej\u0119, \u017ce w tej trudnej i odpowiedzialnej wobec to\u017csamo\u015bci narodowej misji, polscy tw\u00f3rcy cieszy\u0107 si\u0119 b\u0119d\u0105 nadal wsparciem ca\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa oraz w\u0142adz samorz\u0105dowych i rz\u0105dowych.<\/p>\r\n<p>12. <em>Harcerstwo, organizacje pozarz\u0105dowe i samorz\u0105dowe<\/em>. M\u00f3wi\u0105c o kszta\u0142towaniu postaw patriotycznych chcemy te\u017c wspomnie\u0107 o wa\u017cnej roli organizacji spo\u0142ecznych. Na szczeg\u00f3lne wyr\u00f3\u017cnienie i uznanie zas\u0142uguje s\u0142u\u017c\u0105cy naszej Ojczy\u017anie ruch harcerski. Polscy harcerze w czasie II wojny \u015bwiatowej, tworz\u0105c unikalny wz\u00f3r patriotyzmu, zapisali najpi\u0119kniejsze karty swej historii. Dlatego wychowawcze zaanga\u017cowanie tysi\u0119cy druhen i druh\u00f3w w\u0142\u0105czaj\u0105ce kolejne pokolenia Polak\u00f3w w pi\u0119kn\u0105 tradycje s\u0142u\u017cby Bogu, Polsce i bli\u017aniemu, staje si\u0119 jednocze\u015bnie szko\u0142\u0105 kole\u017ce\u0144stwa, odpowiedzialno\u015bci i samodzielno\u015bci. Warto wi\u0119c, by w\u0142adze publiczne wspiera\u0142y ju\u017c istniej\u0105ce dru\u017cyny harcerskie, stwarzaj\u0105c jednocze\u015bnie warunki do powstawania nowych dru\u017cyn.<\/p>\r\n<p>Wa\u017cn\u0105 rol\u0119 do odegrania w tym zakresie maj\u0105 tak\u017ce inne organizacje spo\u0142eczne i pozarz\u0105dowe: organizacje charytatywne, kluby turystyczne, ko\u0142a mi\u0142o\u015bnik\u00f3w przyrody, stowarzyszenia historyczne, ruch czytelniczy, kluby sportowe, towarzystwa kultywuj\u0105ce lokaln\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 i kultur\u0119. Wszystkie te oddolne inicjatywy spo\u0142eczne, cz\u0119sto ponad podzia\u0142ami politycznymi, tworz\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwo obywatelskie, buduj\u0105 narodow\u0105 solidarno\u015b\u0107 i wsp\u00f3lnot\u0119, przybli\u017caj\u0105 pi\u0119kno rodzimej przyrody, kultury i tradycji, staj\u0105c si\u0119 szko\u0142\u0105 polskiego patriotyzmu. I wszystkie zas\u0142uguj\u0105 na szacunek oraz wsparcie.<\/p>\r\n<p>Trzeba te\u017c w tym kontek\u015bcie doceni\u0107 rol\u0119 samorz\u0105d\u00f3w lokalnych. To one, d\u017awigaj\u0105c odpowiedzialno\u015b\u0107 za codzienny kszta\u0142t \u017cycia lokalnych spo\u0142eczno\u015bci, w tym polskiej szko\u0142y, odpowiadaj\u0105 za patriotyczn\u0105 edukacj\u0119 m\u0142odego pokolenia. To samorz\u0105dy, cz\u0119sto ponad politycznymi podzia\u0142ami, bior\u0105 na siebie trud godnego przybli\u017cania, upami\u0119tniania narodowych rocznic i bohater\u00f3w. Ponadto, to w\u0142a\u015bnie samorz\u0105dy kultywuj\u0105 lokalne formy patriotyzmu i to\u017csamo\u015bci, dzi\u0119ki kt\u00f3rym polsko\u015b\u0107 wyra\u017ca si\u0119 w ca\u0142ym bogactwie i r\u00f3\u017cnorodno\u015bci naszych ma\u0142ych ojczyzn.<\/p>\r\n<p>13. <em>Patriotyzm i sport. <\/em>M\u00f3wi\u0105c o \u015brodowiskach odpowiedzialnych za kszta\u0142t polskiego patriotyzmu, nie spos\u00f3b nie wspomnie\u0107 o jego zwi\u0105zku ze sportem. Warto tutaj przypomnie\u0107, \u017ce to powstaj\u0105ce na prze\u0142omie XIX i XX wieku mi\u0119dzy innymi w Krakowie, Warszawie, Lwowie czy na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku polskie towarzystwa sportowe budzi\u0142y i wzmacnia\u0142y narodow\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 Polak\u00f3w. Warto te\u017c zauwa\u017cy\u0107, \u017ce we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie wielkie wydarzenia sportowe sta\u0142y si\u0119 istotn\u0105 form\u0105 prze\u017cywania to\u017csamo\u015bci narodowej i demonstrowania patriotyzmu. Wielka rzesza kibic\u00f3w, \u015bledz\u0105c zmagania swych reprezentant\u00f3w, szuka nie tylko emocji czy widowiska sportowego, ale do\u015bwiadcza tak\u017ce i wyra\u017ca narodow\u0105 wsp\u00f3lnot\u0119, dum\u0119 i solidarno\u015b\u0107. T\u0119 pozytywn\u0105 wsp\u00f3lnototw\u00f3rcz\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni sport r\u00f3wnie\u017c na poziomie lokalnym, ucz\u0105c wierno\u015bci, samopomocy oraz przywi\u0105zania do barw klubowych i symboli.<\/p>\r\n<p>Dostrzegaj\u0105c i doceniaj\u0105c to wszystko, trudno zarazem nie zauwa\u017cy\u0107, \u017ce stadiony sportowe bywaj\u0105 niekiedy miejscem niepokoj\u00f3w i agresji, tak\u017ce o pod\u0142o\u017cu etnicznym. Zdarza si\u0119 niestety, \u017ce kibice, wyra\u017caj\u0105c swoje emocje i przywi\u0105zanie do w\u0142asnej dru\u017cyny, obra\u017caj\u0105 innych. Chcemy zatem powt\u00f3rzy\u0107, \u017ce tak\u017ce w tym, tak wa\u017cnym zw\u0142aszcza dla m\u0142odego pokolenia wymiarze \u017cycia publicznego, narodowy czy te\u017c lokalny patriotyzm nie mo\u017ce by\u0107 nigdy uzasadnieniem dla wrogo\u015bci, pogardy i agresji.<\/p>\r\n<p>Dlatego zwracamy si\u0119 te\u017c z pro\u015bb\u0105 do sportowc\u00f3w, instruktor\u00f3w i&nbsp; dzia\u0142aczy&nbsp; sportowych, by m\u0142odemu pokoleniu pokazywali sport nie tylko jako obszar zmaga\u0144 i rywalizacji, ale tak\u017ce jako przestrze\u0144 gry fair, przyja\u017ani, po\u015bwi\u0119cenia i szacunku dla rywala.<\/p>\r\n<p>14. <em>Historyczne rekonstrukcje. <\/em>Pisz\u0105c o narodowej pami\u0119ci i wspieraj\u0105cej j\u0105 polityce historycznej, chcemy r\u00f3wnie\u017c wspomnie\u0107 coraz bardziej popularny, nie tylko w Polsce, fenomen rekonstrukcji historycznych. W dobie kultury popularnej i obrazkowej trudno nie dostrzec i nie doceni\u0107 ich warto\u015bci. Wspierane przez w\u0142adze publiczne, odtwarzane przez pasjonat\u00f3w historii, przemy\u015blane i dobrze przygotowane rekonstrukcje, podobnie jak interaktywne muzea, zw\u0142aszcza w m\u0142odym pokoleniu mog\u0105 pobudza\u0107 i umacnia\u0107 zainteresowanie narodow\u0105 histori\u0105.<\/p>\r\n<p>Jednak i tu potrzebna jest rozwaga. Przygotowuj\u0105c tego rodzaju inscenizacje pami\u0119ta\u0107 nale\u017cy o misterium ludzkiej \u015bmierci i cierpienia, l\u0119ku i bohaterstwa, kt\u00f3rych dostoje\u0144stwo i tajemnic\u0119 nie zawsze da si\u0119 w\u0142a\u015bciwie ukaza\u0107 w masowych, plenerowych prezentacjach. Trzeba te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce inscenizacje takie, z konieczno\u015bci symboliczne i uproszczone, nie mog\u0105 wyrazi\u0107 ca\u0142ej dramaturgii, a czasem grozy i okrucie\u0144stwa historycznych sytuacji, kt\u00f3re przywo\u0142uj\u0105, co z kolei rodzi ryzyko nadmiernych uproszcze\u0144. Dotyczy to r\u00f3wnie\u017c znak\u00f3w i symboli narodowych i patriotycznych, za wierno\u015b\u0107 kt\u00f3rym nasi rodacy niejednokrotnie p\u0142acili najwy\u017csz\u0105 cen\u0119. Nie powinno si\u0119 ich banalizowa\u0107, lecz odnosi\u0107 z szacunkiem i pietyzmem.<\/p>\r\n<p>Z chrze\u015bcija\u0144skiego punktu widzenia trzeba wreszcie podkre\u015bli\u0107, \u017ce wojna, cho\u0107 cz\u0119sto ujawnia ludzk\u0105 wielko\u015b\u0107 i bohaterstwo, nie jest barwn\u0105 opowie\u015bci\u0105 czy przygod\u0105, ale dramatem, cierpieniem i z\u0142em, kt\u00f3remu nale\u017cy zawsze zapobiega\u0107.<\/p>\r\n<p><strong>&nbsp;Zako\u0144czenie<\/strong><\/p>\r\n<p>Na zako\u0144czenie, raz jeszcze chcemy podzi\u0119kowa\u0107 tym wszystkim, dzi\u0119ki kt\u00f3rym polski patriotyzm jest trwa\u0142y oraz \u017cywotny. Jednocze\u015bnie pragniemy podkre\u015bli\u0107, \u017ce wielka lekcja polskiego patriotyzmu jest nam wszystkim nie tylko dana, ale i zadana. Polska by\u0142a, jest i powinna pozosta\u0107 we wsp\u00f3\u0142czesnej Europie i \u015bwiecie symbolem solidarno\u015bci, otwarto\u015bci i go\u015bcinno\u015bci.<\/p>\r\n<p>Dlatego ponownie zwracamy si\u0119 do rodzic\u00f3w, nauczycieli, przedstawicieli w\u0142adz publicznych i polityk\u00f3w, urz\u0119dnik\u00f3w i funkcjonariuszy s\u0142u\u017cb pa\u0144stwowych, samorz\u0105dowc\u00f3w, tw\u00f3rc\u00f3w kultury i ludzi medi\u00f3w, duszpasterzy, katechet\u00f3w, instruktor\u00f3w harcerskich, dzia\u0142aczy spo\u0142ecznych, historycznych rekonstruktor\u00f3w i sportowc\u00f3w, aby nie ustawali w kszta\u0142towaniu szlachetnego, opartego o chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 bli\u017aniego, polskiego patriotyzmu.<\/p>\r\n<p>Chcemy te\u017c zadeklarowa\u0107 i wyrazi\u0107 przekonanie, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki w Polsce, podobnie jak to czyni\u0142 w historii, b\u0119dzie &#8211; \u015brodkami wynikaj\u0105cymi z jego misji &#8211; takie dzia\u0142ania docenia\u0142 i wspiera\u0142.<\/p>\r\n<p>Dokument przyj\u0119ty na 375. Zebraniu Plenarnym<br>\r\n Konferencji Episkopatu Polski<\/p>\r\n<p>Warszawa, dnia 14 marca 2017 r.<\/p>\r\n<p>_______<br>\r\n Przypisy:<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> Odpowied\u017a na ankiet\u0119 paryskiego \u201eLe Courrier Europ\u00c3\u00a9en\u201d cyt. za: D. Gawin, <em>Polska, wieczny romans. O zwi\u0105zkach literatury i polityki w XX wieku<\/em>, Krak\u00f3w 2005, s. 41.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> Pius X, List apostolski, 11 kwietnia 1909, cyt. za: Cz. Strzeszewski, <em>Katolicka nauka spo\u0142eczna<\/em>, KUL, Lublin 2003, s. 508.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a><em> List Episkopatu Polski o chrze\u015bcija\u0144skim patriotyzmie<\/em>, Pozna\u0144 5 wrze\u015bnia 1972, w: <em>Listy Pasterskie Episkopatu<\/em> <em>Polski 1945-1974<\/em>, <em>\u00c3\u2030ditions<\/em> du Dialogue, Pary\u017c 1975,&nbsp; s. 708.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> Jan Pawe\u0142 II, <em>Przem\u00f3wienie Ojca \u015awi\u0119tego do Zgromadzenia Og\u00f3lnego ONZ, <\/em>Nowy Jork, 5 pa\u017adziernika 1995, w:&nbsp;L\u2019Osservatore Romano (edycja polska), 11-12\/1995, s. 7.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a> <em>List Episkopatu Polski o chrze\u015bcija\u0144skim patriotyzmie<\/em>, s. 707.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a> W analogiczny spos\u00f3b na temat ideologii pisa\u0142 \u015bw. Jan Pawe\u0142 II. Zob. <em>Encyklika Centesimus Annus<\/em>, 46.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a><em> List Episkopatu Polski o chrze\u015bcija\u0144skim patriotyzmie<\/em>, s. 708.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref8\" name=\"_ftn8\">[8]<\/a> Jan Pawe\u0142 II, Krak\u00f3w, 8 czerwca 1997. Homilia podczas kanonizacji b\u0142. Jadwigi Kr\u00f3lowej, cyt. za: http:\/\/www.opoka.org.pl\/biblioteka\/W\/WP\/jan_pawel_ii\/homilie\/krakow_08071997.html.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref9\" name=\"_ftn9\">[9]<\/a> Jan Pawe\u0142 II, <em>Pami\u0119\u0107 i to\u017csamo\u015b\u0107<\/em>, Znak, Krak\u00f3w 2005, s. 91-92.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref10\" name=\"_ftn10\">[10]<\/a> <em>Przem\u00f3wienie Ojca \u015awi\u0119tego Franciszka do w\u0142adz oraz korpusu dyplomatycznego<\/em>, Krak\u00f3w-Wawel, 27 lipca 2016, cyt. za: <em>B\u0142ogos\u0142awieni mi\u0142osierni, albowiem oni mi\u0142osierdzia dost\u0105pi\u0105 (Mt 5, 7), Przem\u00f3wienia i homilie Franciszka w Polsce 27-31 lipca 2016<\/em>, Michalineum, Marki 2016, 29-30.<\/p>\r\n<p><a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/#_ftnref11\" name=\"_ftn11\">[11]<\/a> Por. J. Ratzinger, <em>Ko\u015bci\u00f3\u0142-ekumenizm-polityka<\/em>, Pozna\u0144 1990.<\/p>\r\n<p class=\"zrodlo\">Za: <a href=\"http:\/\/episkopat.pl\/chrzescijanski-ksztalt-patriotyzmu-dokument-konferencji-episkopatu-polski-przygotowany-przez-rade-ds-spolecznych\/\">Episkopat.pl<\/a><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<hr style=\"background-color: #000000; border-width: 0; color: #000000; height: 2px; line-height: 0; text-align: center; width: 100%;\">\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<blockquote>\r\n<p><strong>KOMENTARZ <em>BIBU\u0141Y<\/em><\/strong>: Jak chyba niemal wszystkie wa\u017cne dokumenty hierarch\u00f3w wydane w ostatnich 50 latach, tak i ten charakteryzuje si\u0119 s\u0142abo\u015bci\u0105 ambiwalentno\u015bci. Tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce gdy pada cytat najwi\u0119kszego papie\u017ca ostatnich kilkuset lat &#8211; \u015bw. Piusa X &#8211; nie ma \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci, jednak gdy przytacza si\u0119 wypowiedzi niedawno zmar\u0142ego Jana Paw\u0142a II (kt\u00f3ry w b\u0142yskawicznym, nierzetelnym i pozbawionym urz\u0119du <em>advocatus diaboli <\/em>procesie zosta\u0142 uznany za \u015bwi\u0119tego) &#8211; wielkie w\u0105tpliwo\u015bci pojawiaj\u0105 si\u0119 natychmiast.<\/p>\r\n<p>Najs\u0142abszymi punktami Dokumentu jest bowiem punkt 2. (&#8222;<em>Nacjonalizm przeciwie\u0144stwem patriotyzm<\/em>u&#8221;), oraz cz\u0119\u015b\u0107 punktu 6. (&#8222;<em>Wzorce polskiej to\u017csamo\u015bci<\/em>&#8222;). Po pierwsze, Dokument w punkcie 2. nie pr\u00f3buje znale\u017a\u0107 mi\u0119kkiej przecie\u017c granicy pomi\u0119dzy &#8222;z\u0142ym&#8221; nacjonalizmem a &#8222;dobrym&#8221; &#8211; jak okre\u015blono &#8211; &#8222;patriotyzmem narodowym&#8221;. Po drugie, jak\u017ce b\u0142\u0119dne jest przytaczanie jak\u017ce b\u0142\u0119dnych s\u0142\u00f3w Jana Paw\u0142a II: &#8222;<em>Prawdziwy patriota nie zabiega nigdy o dobro w\u0142asnego narodu kosztem innych. To bowiem przynios\u0142oby ostatecznie szkody tak\u017ce jego w\u0142asnemu krajowi, prowadz\u0105c do negatywnych konsekwencji zar\u00f3wno dla napastnika, jak i dla ofiary.<\/em>&#8222;<\/p>\r\n<p>Niestety, tylko w teorii, b\u0105d\u017a w niezmiernie w\u0105skiej grupie konkretnych sytuacji, mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o dzia\u0142aniach mog\u0105cych przynie\u015b\u0107 wsp\u00f3lne korzy\u015bci, natomiast patrz\u0105c z jakiegokolwiek pragmatycznego punktu widzenia dba\u0142o\u015b\u0107 o dobro w\u0142asnego narodu<strong> zawsze musi popada\u0107 w konflikt<\/strong> z dba\u0142o\u015bci\u0105 innego narodu o swoje w\u0142asne interesy! Kto\u015b kto twierdzi inaczej po prostu odurza swoich s\u0142uchaczy maso\u0144skim bajkami o wsp\u00f3lnych interesach odmiennych grup narodowych mog\u0105cych w b\u0142ogo\u015bci wsp\u00f3\u0142egzystowa\u0107 bez konflikt\u00f3w. Kto\u015b kto twierdzi inaczej, po prostu rozbraja Polak\u00f3w.<\/p>\r\n<p>R\u00f3wnie\u017c w tym samym punkcie 2. Dokumentu przytaczane s\u0105 s\u0142owa Jana Paw\u0142a II wypowiedziane w przem\u00f3wieniu na Forum ONZ, kt\u00f3re tak ch\u0119tnie dzisiaj s\u0105 powtarzane przez Franciszka-Bergoglio, s\u0142\u00f3w o formach &#8222;fundamentalizmu&#8221; religijnego, kt\u00f3ry &#8211; w jedynie-s\u0142usznej posoborowej interpretacji &#8211; mo\u017ce by\u0107 rozumiany jako odrzucenie fundamentalnych zasad wiary katolickiej. Co zreszt\u0105 &#8211; <em>slowly but surely<\/em> &#8211; jest skutecznie wprowadzane przez posoborowych hierarch\u00f3w.<\/p>\r\n<p>W punkcie 6. Dokumentu (&#8222;<em>Wzorce polskiej to\u017csamo\u015bci<\/em>&#8222;) padaj\u0105 nieprawdziwie oceniaj\u0105ce histori\u0119 i losy Polski s\u0142owa Jana Paw\u0142a II, i w \u015blad za tymi s\u0142owami \u017ale wr\u00f3\u017c\u0105ce dla Polski apele hierach\u00f3w. Przytoczono haniebne i historycznie nieprawdziwe s\u0142owa Jana Paw\u0142a II o niemal zbawiennej roli \u017byd\u00f3w i innych mniejszo\u015bci narodowo-religijno-etnicznych na rozw\u00f3j Polski. Tak wi\u0119c jako tytu\u0142owe &#8222;wzorce polskiej to\u017csamo\u015bci&#8221; pr\u00f3buje si\u0119 poprzez haniebne s\u0142owa Jana Paw\u0142a II przekaza\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnym Polakom jak\u0105 to wielk\u0105 strat\u0119 ponosz\u0105 nie posiadaj\u0105c &#8222;<em>wa\u017cnego czynnika etnicznego w Polsce [jakim by\u0142a] obecno\u015b\u0107<\/em> \u017byd\u00f3w.&#8221; Jan Pawe\u0142 II r\u00f3wnie\u017c i w sprawach kszta\u0142tu Polski by\u0142 apologet\u0105 maso\u0144skiego widzenia \u015bwiata i naszej Ojczyzny (<em>&#8222;A wi\u0119c polsko\u015b\u0107 to w gruncie rzeczy wielo\u015b\u0107 i pluralizm, a nie ciasnota i zamkni\u0119cie<\/em>.&#8221;), a przypominanie tych s\u0142\u00f3w szczeg\u00f3lnie w dzisiejszych czasach graniczy niemal jak samob\u00f3jcze zawo\u0142anie. Na koniec zamieszczonego przez hierarch\u00f3w cytatu Jan Pawe\u0142 II ubolewa, \u017ce w naszych czasach nie ma ju\u017c tego &#8222;jagiello\u0144skiego&#8221; wymiaru polsko\u015bci (&#8222;<em>ten \u201ejagiello\u0144ski\u201d wymiar polsko\u015bci, o kt\u00f3rym wspomnia\u0142em, przesta\u0142 by\u0107, <strong>niestety<\/strong>, w naszych czasach czym\u015b oczywistym<\/em>&#8222;).<\/p>\r\n\r\nPowo\u0142uj\u0105c si\u0119 na destrukcyjne my\u015blenie Jana Paw\u0142a II w zakresie wyznaczania (a raczej: odrzucania) patriotycznych granic, hierarchowie w Dokumencie przypomnieli dzisiejszym Polakom, \u017ce aby z powrotem osi\u0105gn\u0105\u0107 jakie\u015b czasy &#8222;historycznej \u015bwietno\u015bci&#8221; &#8211; cokolwiek ma to oznacza\u0107 &#8211; powinni otworzy\u0107 si\u0119 na inne tradycje, inne to\u017csamo\u015bci, inne kultury i inne religie (&#8222;<em>Chcemy dzi\u015b zatem przypomnie\u0107, \u017ce w czasach historycznej \u015bwietno\u015bci, Rzeczypospolita, zachowuj\u0105c swe tradycje i to\u017csamo\u015b\u0107, sta\u0142a si\u0119 wsp\u00f3lnym domem ludzi r\u00f3\u017cnych j\u0119zyk\u00f3w, kultur, przekona\u0144, a nawet religii.<\/em>&#8222;) W czasie gdy zewsz\u0105d jeste\u015bmy atakowani przez z\u0142owrogie si\u0142y pr\u00f3buj\u0105ce nam wcisn\u0105\u0107 nieokre\u015blone jeszcze liczby &#8222;imigrant\u00f3w&#8221; z obcych kulturowo-etnicznie-religijnie obszar\u00f3w, czy te\u017c gdy wspierani przez &#8222;sojusznicze&#8221; Stany Zjednoczone grupy \u017cydowskie szykuj\u0105 si\u0119 do zagarni\u0119cia maj\u0105tku Polak\u00f3w w ramach &#8222;odszkodowa\u0144&#8221; i <em>de facto<\/em> przej\u0119cia kontroli nad Polsk\u0105, apele Hierarch\u00f3w mi\u0119kko wpisuj\u0105 si\u0119 w te antypolskie dzia\u0142ania.\r\n\r\n<p>Mo\u017ce w\u0142a\u015bnie zamierzeniem tego Apelu jest duchowe rozbrojenie Polak\u00f3w, kt\u00f3rym &#8211; dla ich uspokojenia &#8211; kadzi si\u0119 o &#8222;<em>kszta\u0142towaniu szlachetnego, opartego o chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 bli\u017aniego, polskiego patriotyzmu<\/em>&#8222;. Rozbrojony takim &#8222;polskim patriotyzmem&#8221; jak przedstawiony w Dokumencie, Polak przyjmie ka\u017cdego naje\u017ad\u017ac\u0119 z otwartymi r\u0119kami i &#8222;zaprzyja\u017ani&#8221; si\u0119 z \u017cydowskim zaborc\u0105. Wszystko oczywi\u015bcie w ramach &#8222;chrze\u015bcija\u0144skiej mi\u0142o\u015bci&#8221;.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<hr style=\"background-color: #000000; border-width: 0; color: #000000; height: 2px; line-height: 0; text-align: center; width: 100%;\">\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Pochwa\u0142\u0119 patriotyzmu i krytyk\u0119 wrogo\u015bci wobec innych narod\u00f3w zawiera nowy dokument Konferencji Episkopatu Polski. Jego prezentacja zosta\u0142a zapowiedziana na pi\u0105tkowe przedpo\u0142udnie. Ksi\u0119\u017c\u0105 biskupi pochwalili obserwowane w naszym kraju o\u017cywienie postaw mi\u0142o\u015bci do ojczyzny i poczucia \u015bwiadomo\u015bci narodowej. Podkre\u015blili, \u017ce patriotyzm nie oznacza wy\u0142\u0105cznie pami\u0119ci o przesz\u0142o\u015bci, ale te\u017c codzienn\u0105 trosk\u0119 i zabieganie o wsp\u00f3lne dobro. [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[5],"tags":[98,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95383"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=95383"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95383\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=95383"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=95383"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=95383"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}