{"id":93146,"date":"2017-01-20T12:17:16","date_gmt":"2017-01-20T17:17:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=93146"},"modified":"2017-01-20T12:17:16","modified_gmt":"2017-01-20T17:17:16","slug":"w-warszawie-nawet-ksiega-wieczysta-nie-chroni-wlasciciela-od-utraty-nieruchomosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=93146","title":{"rendered":"„W Warszawie nawet ksi\u0119ga wieczysta nie chroni w\u0142a\u015bciciela od utraty nieruchomo\u015bci”"},"content":{"rendered":"

W Warszawie nawet ksi\u0119ga wieczysta nie chroni w\u0142a\u015bciciela od utraty nieruchomo\u015bci. Rozmowa z pani\u0105 Ew\u0105 Andruszkiewicz<\/strong><\/p>\r\n

Rozmowa z Ew\u0105 Andruszkiewicz – emerytowan\u0105 dziennikark\u0105. Zajmowa\u0142a si\u0119 reporta\u017cem spo\u0142ecznym w nieistniej\u0105cym ju\u017c \u201eS\u0142owie Powszechnym\u201d, \u201eRzeczpospolitej\u201d, polskiej edycji \u201eElle\u201d. Fascynuje si\u0119 \u017cyciem zwierz\u0105t, wiedz\u0119 o nich upowszechnia\u0142a w \u201eSuper Expressie\u201d i \u201eFocusie\u201d. Od 2005 roku nie jest w stanie my\u015ble\u0107 o niczym innym ni\u017c reprywatyzacja, kt\u00f3r\u0105 bole\u015bnie odczu\u0142a na w\u0142asnej sk\u00f3rze. Pisze ksi\u0105\u017ck\u0119 o tym, co prze\u017cy\u0142y razem z Jolant\u0105 Brzesk\u0105 i innymi osobami skupionymi wok\u00f3\u0142 Warszawskiego Stowarzyszenia Lokator\u00f3w.<\/p>\r\n

– Przypomnijmy Pani spraw\u0119: w 2004 roku kamienica, w kt\u00f3rej Pani mieszka\u0142a, trafi\u0142a w r\u0119ce dawnego w\u0142a\u015bciciela Jerzego Su\u0142owskiego. Zosta\u0142a Pani eksmitowana. Teraz mieszka Pani w domku w lesie kilkadziesi\u0105t kilometr\u00f3w od Warszawy. Ale na tym nie koniec – wytoczono Pani proces o odszkodowanie za zajmowanie lokalu w kamienicy bez stosownej umowy. Rzekomo jest Pani winna w\u0142a\u015bcicielom tej kamienicy 100 tys. z\u0142otych. W\u015br\u00f3d tych os\u00f3b jest gwiazdeczka z TVN Ma\u0142gorzata Ohme.<\/strong><\/p>\r\n

– Ewa Andruszkiewicz<\/strong>: W\u0142asno\u015b\u0107 odzyskiwa\u0142 Jerzy Su\u0142owski w imieniu w\u0142asnym oraz brata, kt\u00f3ry mieszka w Kanadzie. W tej chwili prowadzone jest dochodzenie w sprawie zwrotu. Na moj\u0105 pro\u015bb\u0119 sprawdza\u0142a to ju\u017c policja, ale nie chciano mi nic powiedzie\u0107, poza tym, \u017ce by\u0142y tam nieprawid\u0142owo\u015bci, ale uleg\u0142y przedawnieniu. Nie wiem, jak to obecne w\u0142adze potraktuj\u0105 – czy by\u0142y przedawnienia w rozdawnictwie nieruchomo\u015bci, czy te\u017c nie. Nie wiem, czy bratu pana Su\u0142owskiego przys\u0142ugiwa\u0142o odszkodowanie w ramach umowy indemnizacyjnej (odszkodowawczej). Polska podpisa\u0142a t\u0119 umow\u0119 z Kanad\u0105 w 1972 roku, to ostatnia umowa tego typu z w\u00f3wczas podpisanych. Nie wiem, czy ten pan wyjecha\u0142 z Polski do Kanady przed czy po 1972 roku – je\u017celi po, to nic mu si\u0119 ju\u017c nie nale\u017ca\u0142o. W ka\u017cdym razie ten cz\u0142owiek udzieli\u0142 pe\u0142nomocnictwa w sprawach nieruchomo\u015bci swojemu bratu Jerzemu, mieszkaj\u0105cemu w Warszawie. Ten z kolei da\u0142 pe\u0142nomocnictwo \u201emecenasowi\u201d Krzysztofowi \u00c4\u2020wiekowi. To cz\u0142owiek dobrze znany w Warszawie z przejmowania nieruchomo\u015bci, nie jest \u017cadnym mecenasem, prowadzi agencj\u0119 nieruchomo\u015bci i handluje mieszkaniami. Ale w tej sprawie wyst\u0119powa\u0142 jako \u201emecenas\u201d. Zreszt\u0105 \u00c4\u2020wiek pojawi\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w sprawie odzyskiwania kamienicy na Nowym \u015awiecie 24, ale w\u00f3wczas w charakterze adwokata na sali s\u0105dowej.<\/p>\r\n

– A kto wyst\u0119powa\u0142 przeciw Pani w s\u0105dzie?<\/strong><\/p>\r\n

– By\u0142 to cz\u0142owiek dobrze znany w \u015bwiecie warszawskiej reprywatyzacji. Przedstawiaj\u0105cy si\u0119 jako ksi\u0105\u017c\u0119, mecenas Hubert Massalski – to on reprezentowa\u0142 powoda w sprawie. W pa\u017adzierniku 2015 roku doprowadzi\u0142am do tego, \u017ce policja przes\u0142ucha\u0142a wreszcie mojego przeciwnika procesowego, Jerzego Su\u0142owskiego. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce on w og\u00f3le nie wie, \u017ce mi wytacza\u0142 procesy, nie ma wobec mnie \u017cadnych roszcze\u0144, nic nie wie o mojej sytuacji. A w Garwolinie toczy si\u0119 post\u0119powanie egzekucyjne i jest wyznaczony termin licytacji mojego domku w lesie, do kt\u00f3rego si\u0119 przeprowadzi\u0142am, gdy wyrzucono mnie z mieszkania w Warszawie z wyrokiem o tre\u015bci: eksmisja bez prawa do lokalu socjalnego. Z przes\u0142uchania wynika\u0142o, \u017ce Su\u0142owski w\u0142a\u015bciwie nie zna swoich pe\u0142nomocnik\u00f3w, by\u0107 mo\u017ce zna\u0142 Massalskiego. Policjanci \u017ale go przes\u0142uchiwali. Su\u0142owski unika\u0142 spotkania ze mn\u0105. Znalaz\u0142am go wreszcie w szpitalu: mia\u0142 przyj\u015b\u0107 na przes\u0142uchanie, ale nie przyszed\u0142. Policjant zadzwoni\u0142 do jego \u017cony, a ta m\u00f3wi, \u017ce m\u0105\u017c le\u017cy po zawale na Oddziale Intensywnej Opieki Medycznej w szpitalu na Banacha. Nie wytrzyma\u0142am, pojecha\u0142am tam. I teraz najciekawsze: w 2005 roku by\u0142am na kawie z cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry przedstawi\u0142 mi si\u0119 jako Jerzy Su\u0142owski. To cz\u0142owiek, kt\u00f3ry sprzeda\u0142 wszystkie odzyskane lokale w kamienicy, gdzie mieszka\u0142am. Ale w szpitalu nie le\u017ca\u0142 ten sam cz\u0142owiek.<\/p>\r\n

– To nie by\u0142 on?<\/strong><\/p>\r\n

– Nie, to by\u0142a podstawiona osoba. Przedstawi\u0142am policji rysopis. A pan Su\u0142owski, ten prawdziwy, nie le\u017ca\u0142 wcale na OIOM-ie, lecz w Klinice Chor\u00f3b Wewn\u0119trznych Nadci\u015bnienia T\u0119tniczego i Angiologii. Wygl\u0105da\u0142 kwitn\u0105co. Policja go p\u00f3\u017aniej przes\u0142ucha\u0142a beze mnie, bo odpu\u015bci\u0142am, przekaza\u0142am jedynie swoje pytania, kt\u00f3re \u017ale zadawali. Ale i tak wysz\u0142o, \u017ce on nie zna swoich pe\u0142nomocnik\u00f3w, \u017ce nigdy nie by\u0142 w notariacie, a powsta\u0142o ponad dwadzie\u015bcia akt\u00f3w notarialnych, w kt\u00f3rych pani notariusz pisze, \u017ce stawi\u0142 si\u0119 osobi\u015bcie. Kto si\u0119 stawi\u0142? Nie mam poj\u0119cia – to wszystko jest nadal zagadk\u0105. Ale egzekucja komornicza mojego maj\u0105tku trwa\u2026<\/p>\r\n

– Lokum, w kt\u00f3rym mieszka\u0142a Pani w Warszawie, by\u0142o w dyspozycji miasta.<\/strong><\/p>\r\n

– Tak. A przed wojn\u0105 zosta\u0142o sprzedane przez pierwotnego w\u0142a\u015bciciela, zad\u0142u\u017conego w Banku Gospodarstwa Krajowego. Pod tym adresem odzyskano trzy mieszkania.<\/p>\r\n

– Od razu podniesiono Pani czynsz?<\/strong><\/p>\r\n

– Tak, zreszt\u0105 niezgodnie z prawem. By\u0142am jedyn\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra p\u0142aci\u0142a ten podniesiony czynsz. To nie by\u0142o du\u017ce mieszkanie, nieca\u0142e 50 metr\u00f3w kwadratowych. Nie nale\u017ca\u0142am nigdy do ubogich. Ca\u0142e \u017cycie by\u0142am dziennikark\u0105, pochodz\u0119 z dziennikarskiej rodziny. M\u00f3j m\u0105\u017c r\u00f3wnie\u017c by\u0142 dziennikarzem, mia\u0142 dobre zarobki jako kierownik dzia\u0142u w najpopularniejszym w\u00f3wczas tytule prasowym. Kupienie tego mieszkania nie by\u0142oby dla nas problemem. Ale nie dopi\u0119li\u015bmy tej sprawy, brakowa\u0142o a to czasu, a to jakich\u015b dokument\u00f3w. Walka z handlarzami roszcze\u0144 i czy\u015bcicielami kamienic cz\u0119sto dotyczy\u0142a ludzi ubogich, ledwo wi\u0105\u017c\u0105cych koniec z ko\u0144cem, ale te\u017c z regu\u0142y uczciwych, kt\u00f3rzy ca\u0142e \u017cycie ci\u0119\u017cko przepracowali. To by\u0142y r\u00f3wnocze\u015bnie osoby stare – by\u0142am jedn\u0105 z ostatnich, kt\u00f3re podpisa\u0142y umow\u0119 najmu w lokalach sprzed 1945 roku. Zd\u0105\u017cy\u0142am si\u0119 zestarze\u0107 do nowych wspania\u0142ych czas\u00f3w, a ci, kt\u00f3rzy mieszkali w takich lokalach po 50-60 lat, byli jeszcze starsi ode mnie i zasta\u0142o ich to w momencie, gdy nie mieli ju\u017c \u017cadnego wyj\u015bcia, \u017cadnych perspektyw. Je\u017celi s\u0105dy orzeka\u0142y \u201eeksmisj\u0119 bez prawa do lokalu socjalnego\u201d – tak jak by\u0142o w przypadku Joli Brzeskiej, kt\u00f3ra mia\u0142a niewielk\u0105 emerytur\u0119 i bodaj\u017ce o 40 z\u0142otych przekroczy\u0142a limit ustalony dla wra\u017cliwego lokatora – to gdzie si\u0119 taki cz\u0142owiek m\u00f3g\u0142 podzia\u0107? To po prostu by\u0142 dramat dla wielu ludzi i sporo os\u00f3b tego nie prze\u017cy\u0142o. Mia\u0142am wewn\u0119trzn\u0105 pewno\u015b\u0107, \u017ce dzieje mi si\u0119 straszna krzywda, na kt\u00f3r\u0105 nie zas\u0142u\u017cy\u0142am, ale by\u0142o mnie sta\u0107, \u017ceby p\u0142aci\u0107 podwy\u017cszony czynsz. Oni mi go jeszcze dwukrotnie podnosili – p\u0142aci\u0142am. W zwi\u0105zku z tym mieli problem – \u017ceby wyrzuci\u0107, trzeba udowodni\u0107, \u017ce dana osoba jest zad\u0142u\u017cona.<\/p>\r\n

– A chcieli Pani\u0105 wyrzuci\u0107?<\/strong><\/p>\r\n

– Im nie zale\u017ca\u0142o na moim czynszu. Chcieli mnie wygna\u0107, zale\u017ca\u0142o im na mieszkaniu. To kolejny skandal, za kt\u00f3ry odpowiadaj\u0105 nasi ustawodawcy. Ot\u00f3\u017c osoby odzyskuj\u0105ce budynki s\u0105 zwolnione z wszystkich op\u0142at. Gdy zwyk\u0142y cz\u0142owiek uzyskuje w wyniku spadkobrania jak\u0105kolwiek nieruchomo\u015b\u0107, to je\u015bli j\u0105 sprzeda w ci\u0105gu pi\u0119ciu lat kalendarzowych, p\u0142aci 19 proc. podatku. Oni byli z tego zwolnieni, poniewa\u017c – zgodnie z logik\u0105 ustawodawcy – zachowana zosta\u0142a ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 w\u0142asno\u015bci. Widzi pan, co si\u0119 dzieje? Nie p\u0142ac\u0105 podatku od spadku, nie p\u0142acili podatku od sprzeda\u017cy – wystarczy \u201eodzyska\u0107\u201d wiele lokali, sprzeda\u0107 je dalej – co za zysk! Zale\u017ca\u0142o im, \u017ceby jak najszybciej sprzeda\u0107 te mieszkania. U mnie to by\u0142y bardzo okazyjne transakcje: moje lokum zosta\u0142o sprzedane za 250 tys. z\u0142, cho\u0107 by\u0142o warte 400-450 tys. z\u0142otych. Inne mieszkanie, 110 metr\u00f3w kwadratowych, sprzedali za 450 tys. z\u0142. Tak niskich cen na rynku nie by\u0142o – chodzi\u0142o o to, \u017ceby te lokale up\u0142ynni\u0107. W ten spos\u00f3b \u201euwiarygodniano\u201d takie mieszkania – bo nawet je\u017celi z daleka wida\u0107, \u017ce zosta\u0142o ono kupione w z\u0142ej wierze, to ten problem jako\u015b si\u0119 rozmywa.<\/p>\r\n

– A co z lokatorami z dw\u00f3ch pozosta\u0142ych mieszka\u0144?<\/strong><\/p>\r\n

– Lokatorzy z mieszkania na g\u00f3rze to byli dziwni ludzie, kt\u00f3rzy za punkt honoru stawiali sobie za nic nie p\u0142aci\u0107. Dobrze na tym wyszli, bo dostali od nowych w\u0142a\u015bcicieli 60 tys. z\u0142otych, \u017ceby tylko si\u0119 wynie\u015bli. Co do mieszkania na dole, to z nim si\u0119 wi\u0105\u017ce wr\u0119cz odwrotna, dramatyczna historia. Ojciec kobiety, kt\u00f3ra tam mieszka\u0142a, kupi\u0142 je przed wojn\u0105 od \u00f3wczesnego w\u0142a\u015bciciela, Stefana Su\u0142owskiego, ojczyma Jerzego Su\u0142owskiego i jego kanadyjskiego brata. Ze wzgl\u0119du na to, \u017ce na kamienicy ci\u0105\u017cy\u0142 d\u0142ug, operacja zosta\u0142a przeprowadzona \u201ena lewo\u201d, nie mog\u0142a zosta\u0107 wpisana do hipoteki, gdy\u017c r\u0119k\u0119 na pieni\u0105dzach od razu po\u0142o\u017cy\u0142by bank. Prawdopodobnie powsta\u0142 jaki\u015b akt notarialny, poniewa\u017c nikt na g\u0119b\u0119 nie kupuje stu metr\u00f3w mieszkania. Ta pani ca\u0142e \u017cycie tam mieszka\u0142a prze\u015bwiadczona, \u017ce jest u siebie. Nie wykupi\u0142a tego mieszkania po raz drugi. Mecenas \u00c4\u2020wiek od razu zabra\u0142 si\u0119 za ni\u0105 i jej m\u0119\u017ca: ma\u0142\u017ce\u0144stwo otrzyma\u0142o ofert\u0119, \u017ce je\u015bli si\u0119 szybko wyprowadzi, to nowy w\u0142a\u015bciciel nie podniesie czynszu i wyp\u0142aci im 75 tys. z\u0142. Przystali na to. Ale ta kobieta tego nie prze\u017cy\u0142a, umar\u0142a na serce, nie mog\u0142a uwierzy\u0107, \u017ce to wszystko jest mo\u017cliwe. Pami\u0119ta\u0142a, jak sz\u0142a z matk\u0105, odprowadza\u0142y ojca, kt\u00f3ry jecha\u0142 na dworzec z walizk\u0105 pieni\u0119dzy.<\/p>\r\n

– Czy szuka\u0142a Pani w\u00f3wczas wsparcia w instytucjach publicznych? Albo w\u015br\u00f3d ludzi, kt\u00f3rzy mieli podobne problemy?<\/strong><\/p>\r\n

– Nie zna\u0142am w\u00f3wczas takich os\u00f3b. Z ruchem lokatorskim zetkn\u0119\u0142am si\u0119 dopiero w styczniu 2008 roku. Najpierw pisa\u0142am do prokuratur. Pierwsze zawiadomienie by\u0142o o kradzie\u017cy ksi\u0119gi wieczystej z s\u0105du w alei Solidarno\u015bci – ale sprawa zosta\u0142a umorzona. Gdy zapyta\u0142am, dlaczego, odpowiedziano mi, \u017ce nie jestem stron\u0105 w sprawie i nie przys\u0142uguje mi \u017cadna odpowied\u017a. Nie zna\u0142am wtedy jeszcze swoich praw. Na dobre zacz\u0119\u0142am si\u0119 tym wszystkim interesowa\u0107 w\u0142a\u015bnie w styczniu 2008 roku, gdy zjawi\u0142 si\u0119 w moim \u017cyciu ksi\u0105\u017c\u0119 mecenas Hubert Massalski, kt\u00f3ry zatelefonowa\u0142 pewnego ranka i przedstawi\u0142 si\u0119 jako pe\u0142nomocnik mojego \u00f3wczesnego s\u0105siada Piotra Por\u0119bskiego, fotografa celebryt\u00f3w. Stwierdzi\u0142, \u017ce podj\u0105\u0142 si\u0119 mediacji mi\u0119dzy nami.<\/p>\r\n

– A sk\u0105d ta gor\u0105ca potrzeba mediacji ze strony ksi\u0119cia mecenasa?<\/strong><\/p>\r\n

– Sprawdzi\u0142am ju\u017c wcze\u015bniej w hipotece, jakie ruchy s\u0105 wykonywane w obr\u0119bie tej nieruchomo\u015bci. Odkry\u0142am, \u017ce jest wpis w dziale trzecim – kto\u015b podpisa\u0142 przedwst\u0119pny akt kupna-sprzeda\u017cy mojego mieszkania. Znajomy adwokat ustali\u0142, \u017ce to m\u00f3j s\u0105siad podpisa\u0142 ten akt notarialny. Gdy zadzwoni\u0142 Massalski, powiedzia\u0142am, \u017ce nie wy\u015bwietli\u0142 mi si\u0119 jego numer, poprosi\u0142am o podyktowanie go, powt\u00f3rzenie imienia i nazwiska. Du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 pracy zawodowej po\u015bwi\u0119ci\u0142am na pisanie reporta\u017cy interwencyjnych – od razu siad\u0142am do komputera i zacz\u0119\u0142am wyszukiwa\u0107 informacje na temat mecenasa. Wtedy znalaz\u0142am opis pr\u00f3by w\u0142amania do mieszkania Joli Brzeskiej. Gdy zobaczy\u0142am adres, Nabielaka 9, to wpad\u0142am w panik\u0119 i bez \u015bniadania tam pobieg\u0142am, \u017ceby powiedzie\u0107, \u017ce mam do czynienia z tymi samymi lud\u017ami. Joli, kt\u00f3rej wtedy jeszcze nie zna\u0142am, nie by\u0142o. Ale drzwi faktycznie zosta\u0142y opalone. W ko\u0144cu znalaz\u0142am numer telefonu stacjonarnego do niej, przechodzi\u0142a wtedy ci\u0119\u017cki czas, to by\u0142o zaraz po \u015bmierci jej m\u0119\u017ca, Kazimierza. I to Jola zaprosi\u0142a mnie na spotkanie ruchu lokatorskiego. W\u00f3wczas ja tak\u017ce by\u0142am ju\u017c sama, m\u00f3j m\u0105\u017c zmar\u0142 wcze\u015bniej na raka m\u00f3zgu. S\u0105dz\u0119, \u017ce ca\u0142a ta sytuacja te\u017c si\u0119 do tego przyczyni\u0142a, to by\u0142 szok dla m\u0119\u017cczyzny w wieku przedemerytalnym, ca\u0142e \u017cycie ci\u0119\u017cko pracuj\u0105cego, \u017ce nie zagwarantowa\u0142 swojej rodzinie dachu nad g\u0142ow\u0105.<\/p>\r\n

– Zak\u0142adam, \u017ce nowi w\u0142a\u015bciciele nie ustawali w wysi\u0142kach, aby r\u00f3wnie\u017c Pani pozby\u0107 si\u0119 z mieszkania.<\/strong><\/p>\r\n

– Dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce nie odprowadzili ani z\u0142ot\u00f3wki z op\u0142at, kt\u00f3re wnosi\u0142am na poczet ogrzewania, wody itd. To mieszkanie by\u0142o w ten spos\u00f3b zad\u0142u\u017cone na 6,5 tys. z\u0142. Posz\u0142am do administracji wyja\u015bni\u0107 t\u0119 spraw\u0119 i dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce mecenas Massalski twierdzi, \u017ce nie p\u0142ac\u0119. Powiedzia\u0142am, \u017ce owszem, co miesi\u0105c p\u0142ac\u0119 tysi\u0105c z\u0142otych. Byli w szoku, bo to by\u0142a dwukrotno\u015b\u0107 tego, co p\u0142aci\u0142a moja s\u0105siadka z do\u0142u, kt\u00f3ra mia\u0142a takie samo metra\u017cowo mieszkanie i zd\u0105\u017cy\u0142a je ju\u017c wykupi\u0107. Dowiedzia\u0142am si\u0119 przy okazji, \u017ce co roku mam ponad dwa tysi\u0105ce z\u0142otych nadp\u0142at za media. Tak\u017ce dlatego, \u017ce od czasu, gdy przyszed\u0142 do mnie mecenas \u00c4\u2020wiek i zamiast \u201edzie\u0144 dobry\u201d stwierdzi\u0142: \u201ePani mieszka w cudzym mieszkaniu\u201d, wola\u0142am \u017cy\u0107 w domku poza Warszaw\u0105. Poza tym coraz bardziej si\u0119 ba\u0142am. W ka\u017cdym razie napisa\u0142am do w\u0142a\u015bciciela dwa listy z pro\u015bb\u0105 o rozliczenie medi\u00f3w, pocz\u0105wszy od 2004 roku. Napisa\u0142am trzeci list z informacj\u0105, \u017ce je\u017celi zn\u00f3w mnie zlekcewa\u017cy, to uznam to za zgod\u0119 na samodzielne rozliczenie tych spraw. Przesta\u0142am p\u0142aci\u0107, w sumie trwa\u0142o to cztery miesi\u0105ce. Wtedy dosta\u0142am rozwi\u0105zanie umowy najmu od\u2026 mojego s\u0105siada, Piotra Por\u0119bskiego, kt\u00f3ry poczu\u0142 si\u0119 w prawie, rozwi\u0105za\u0142 cudz\u0105 umow\u0119 najmu i wytoczy\u0142 mi proces o eksmisj\u0119. Gdy si\u0119 wyprowadza\u0142am w 2010 roku, on nadal nie by\u0142 w\u0142a\u015bcicielem, a mimo to przyszed\u0142 z komornikiem odebra\u0107 mieszkanie, chocia\u017c jasno zadeklarowa\u0142am, \u017ce klucze oddam dobrowolnie – w\u0142a\u015bcicielowi, do r\u0105k w\u0142asnych, nikomu innemu. Ale komornik przyszed\u0142 z Por\u0119bskim, a ten – ze \u015blusarzem. Sta\u0142am z kluczami, a \u015blusarz zmienia\u0142 zamek.<\/p>\r\n

– W\u00f3wczas mia\u0142a ju\u017c Pani kontakt z ruchem lokatorskim.<\/strong><\/p>\r\n

– Tak, w 2008 roku by\u0142am na pierwszym spotkaniu wyp\u0119dzonych lokator\u00f3w. Dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce jest wi\u0119cej os\u00f3b, w kt\u00f3rych \u017cyciu zjawi\u0142 si\u0119 Hubert Massalski. To by\u0142o Krakowskie Przedmie\u015bcie 35, Dahlberga 5, Jola z Nabielaka 9. P\u00f3\u017aniej pojawili si\u0119 jeszcze pa\u0144stwo \u015awi\u0119ciccy, kt\u00f3rzy mieszkali na Francuskiej 30. Wcze\u015bniej Jola od Marka Mossakowskiego, kt\u00f3ry by\u0142 bardzo blisko zaprzyja\u017aniony z Massalskim, dosta\u0142a ofert\u0119, \u017ce ten da jej mieszkanie na Otwockiej. Zacz\u0119li\u015bmy zbiera\u0107 dane, zgromadzili\u015bmy kilkana\u015bcie adres\u00f3w. Pr\u00f3bowali\u015bmy zainteresowa\u0107 r\u00f3\u017cne organy w\u0142adzy. W kwietniu 2008 roku napisali\u015bmy do Prokuratury Okr\u0119gowej w Warszawie doniesienie o zorganizowanej grupie przest\u0119pczej, kt\u00f3ra w dziwny spos\u00f3b wchodzi w posiadanie nieruchomo\u015bci w stolicy i prze\u015bladuje mieszka\u0144c\u00f3w. Prokuratura Okr\u0119gowa skierowa\u0142a spraw\u0119 na Mokot\u00f3w, policja przes\u0142uchiwa\u0142a mnie i Jol\u0119. Gdy mieli wezwa\u0107 kolejne osoby, dowiedzieli si\u0119, \u017ce Dahlberga to nie jest jednak Mokot\u00f3w, ale Wola – i z przyjemno\u015bci\u0105 to tam wys\u0142ali. Na Woli najpierw wys\u0142ano wezwania do wszystkich os\u00f3b, kt\u00f3re wskazali\u015bmy, ale nikt nie przyszed\u0142, wi\u0119c prokurator spraw\u0119 umorzy\u0142 – wezwani nie potwierdzili, \u017ce s\u0105 zorganizowan\u0105 grup\u0105 przest\u0119pcz\u0105\u2026<\/p>\r\n

– To zaskakuj\u0105ce.<\/strong><\/p>\r\n

– W\u00f3wczas z\u0142o\u017cyli\u015bmy za\u017calenie na postanowienie prokuratury. Odby\u0142a si\u0119 sprawa, m\u0142odziutka pani s\u0119dzia po przes\u0142uchaniu Joli Brzeskiej stwierdzi\u0142a, \u017ce przest\u0119pstwo mo\u017ce dotyczy\u0107 mienia o tak du\u017cej warto\u015bci, \u017ce s\u0105d rejonowy nie jest w\u0142adny, aby rozstrzyga\u0107 o takiej skali przest\u0119pstwa i skierowa\u0142a to do s\u0105du okr\u0119gowego w Warszawie, te\u017c do wydzia\u0142u karnego. Czekali\u015bmy rok, zanim sprawa si\u0119 odby\u0142a. W mi\u0119dzyczasie, w 2009 roku, uda\u0142o si\u0119 przes\u0142ucha\u0107 Jerzego Su\u0142owskiego, Marka Mossakowskiego i Przemys\u0142awa Jaszke. S\u0105d orzek\u0142, \u017ce prokuratura mia\u0142a racj\u0119, umarzaj\u0105c spraw\u0119. Uzasadnienie by\u0142o bardzo d\u0142ugie, s\u0119dzina dosta\u0142a je przed wej\u015bciem na sal\u0119, popija\u0142a wod\u0119 i a\u017c si\u0119 krztusi\u0142a, gdy to czyta\u0142a. Na koniec powiedzia\u0142a nam: \u201eprosz\u0119 pa\u0144stwa, ci ludzie s\u0105 fachowcami i maj\u0105 na swoje us\u0142ugi fachowc\u00f3w, wy te\u017c musicie zatrudni\u0107 fachowc\u00f3w, kt\u00f3rzy wam pomog\u0105\u201d. Uwa\u017cam, \u017ce gdyby prokuratura okr\u0119gowa w 2008 roku na serio zaj\u0119\u0142a si\u0119 naszym doniesieniem, to Jola Brzeska by \u017cy\u0142a. To jest moje oskar\u017cenie – uwa\u017cam, \u017ce s\u0105 wsp\u00f3\u0142winni temu, co si\u0119 sta\u0142o.<\/p>\r\n

– C\u00f3\u017c, z jednej strony inercja instytucji (to w wersji optymistycznej), z drugiej – przedsi\u0119biorczy ludzie, kt\u00f3rzy \u201emaj\u0105 odwag\u0119 si\u0119 bogaci\u0107\u201d.<\/strong><\/p>\r\n

– W pewnym momencie zacz\u0119\u0142am liczy\u0107: jest pan Su\u0142owski i kto\u015b, kto prawdopodobnie si\u0119 pod niego podszywa\u0142, jest pan \u00c4\u2020wiek, jest pan Massalski, jest wynaj\u0119ta do zarz\u0105dzania moim mieszkaniem pani Gra\u017cyna W\u00f3jcik, kt\u00f3ra ko\u0142o Joli Brzeskiej wynajmuje biuro, jakby pilnowa\u0142a zdobyczy Mossakowskiego, jest pani notariusz, kt\u00f3ra firmuje dziwne umowy notarialne. Pan wybaczy: piernicz\u0105 si\u0119 ze mn\u0105 przez pi\u0119\u0107 lat, z upierdliw\u0105 staruszk\u0105-emerytk\u0105, i zarabiaj\u0105 250 tysi\u0119cy na sprzeda\u017cy mieszkania? Po 50 tys. z\u0142otych na g\u0142ow\u0119? 10 tysi\u0119cy z\u0142otych rocznie na \u0142ebka? To co to jest za biznes? I wtedy przysz\u0142a mi my\u015bl: oni maj\u0105 jaki\u015b inny interes w pozbywaniu si\u0119 ludzi z przej\u0119tych dom\u00f3w. Niby odzyskali 1\/3 nieruchomo\u015bci, ale co z reszt\u0105? Co z mieszkaniami, kt\u00f3re gmina sprzeda\u0142a lokatorom? Przecie\u017c w my\u015bl \u015bwi\u0119tego prawa w\u0142asno\u015bci te\u017c powinny im si\u0119 nale\u017ce\u0107. Zacz\u0119\u0142am pyta\u0107, czy przypadkiem nie dostaj\u0105 odszkodowa\u0144 za te utracone na zawsze lokale, a je\u015bli tak, to w jakiej wysoko\u015bci. Ludzie pukali si\u0119 w g\u0142owy, \u017ce bzdury opowiadam.<\/p>\r\n

– Dzi\u015b to ju\u017c tajemnica poliszynela.<\/strong><\/p>\r\n

– D\u0142ugo po tym, jak zamordowano Jol\u0119 Brzesk\u0105, zadzwoni\u0142a do mnie Ma\u0142gorzata Zubik z lokalnej \u201eGazety Wyborczej\u201d. Chcia\u0142a opisa\u0107 moj\u0105 spraw\u0119. Akurat trwa\u0142 proces, kt\u00f3ry mi wytoczono o odszkodowanie za bezumowne zajmowanie lokalu (gdy s\u0105siad rozwi\u0105za\u0142 ze mn\u0105 umow\u0119, to przez jaki\u015b czas zajmowa\u0142am to lokum bezumownie). Powiedzia\u0142am do niej: \u201eNie chc\u0119, \u017ceby pani o tym pisa\u0142a, niech pani napisze o czym\u015b innym. Przecie\u017c my jeste\u015bmy \u015bwietn\u0105 zas\u0142on\u0105 dymn\u0105 dla prawdziwego dra\u0144stwa\u201d. Ona zapyta\u0142a: \u201eO czym pani m\u00f3wi?\u201d. No i t\u0142umaczy\u0142am jej, \u017ce wyp\u0119dzonym lokatorom zabierany jest dobytek – przecie\u017c w substancj\u0119 mieszkaniow\u0105 inwestowali\u015bmy latami. W tym mieszkaniu, w kt\u00f3rym \u017cy\u0142am, wszystko by\u0142o moje: instalacje, kable, kaloryfery, rury w \u015bcianach, kt\u00f3re montowa\u0142am, armatura \u0142azienkowa. I nikt z nami tego nie rozlicza, bo mamy odda\u0107 mieszkanie w takim stanie, w jakim ono by\u0142o, gdy zapad\u0142a decyzja zwrotowa. M\u00f3wi\u0142am Zubik, \u017ce prawdziwy interes polega na odszkodowaniach. Nie uwierzy\u0142a niestety. Min\u0119\u0142y dwa tygodnie. W \u201eSto\u0142ecznej\u201d ukaza\u0142 si\u0119 jej wywiad z mecenasem Janem Stachur\u0105, kt\u00f3ry opowiada\u0142, \u017ce by\u0142 dekret Bieruta, \u017ce si\u0119 nale\u017c\u0105 odszkodowania, \u017ce s\u0105 zwroty w naturze. Zubik go spyta\u0142a, czy kiedy\u015b odzyska\u0142 jakie\u015b pieni\u0105dze za takie sprzedane mieszkania. A on m\u00f3wi, \u017ce wyj\u0105\u0142 z takiej kamienicy kilkana\u015bcie milion\u00f3w z\u0142otych. Podobnie skrywana by\u0142a wiedza o umowach indemnizacyjnych (odszkodowawczych). My\u015bmy z Jol\u0105 Brzesk\u0105 wiedzia\u0142y o tym w 2009 roku dzi\u0119ki m\u0142odym ludziom. Ich rodzice mieszkali w zwr\u00f3conej kamienicy, wi\u0119c wiedzieli, \u017ce przed wojn\u0105 nale\u017ca\u0142a ona do os\u00f3b, kt\u00f3re wyjecha\u0142y do Stan\u00f3w Zjednoczonych. W pewnym momencie pojawili si\u0119 osobnicy przedstawiaj\u0105cy si\u0119 jako nast\u0119pcy prawni – odkupili roszczenia. Nasi rozm\u00f3wcy, zreszt\u0105 pracownicy korporacji, zacz\u0119li dr\u0105\u017cy\u0107 temat i na ameryka\u0144skich stronach rz\u0105dowych znale\u017ali informacje o tym, \u017ce Polska podpisa\u0142a ze Stanami Zjednoczonymi umow\u0119 indemnizacyjn\u0105. Pami\u0119tam, \u017ce mieli\u015bmy na ulicy Przemys\u0142owej spotkania, kt\u00f3re nazywa\u0142y si\u0119 Strona Spo\u0142eczna. Przyszli ci m\u0142odzi ludzie i opowiedzieli nam o tym, m\u00f3wili o ogromnych pieni\u0105dzach, kt\u00f3re Polska wyp\u0142aci\u0142a w ramach odszkodowa\u0144 indemnizacyjnych. Nie wiedzia\u0142y\u015bmy, \u017ce z innymi krajami r\u00f3wnie\u017c podpisano takie umowy. Dr\u0105\u017cy\u0142y\u015bmy z Jolk\u0105 temat, pisa\u0142y\u015bmy pisma do w\u0142adz. Ministerstwo Spraw Zagranicznych odpowiedzia\u0142o, \u017ce nie ma \u017cadnej wiedzy na ten temat. I tyle.<\/p>\r\n

– To by\u0142a ca\u0142a wiedza, kt\u00f3r\u0105 pa\u0144stwo polskie podzieli\u0142o si\u0119 z wami na ten newralgiczny temat?<\/strong><\/p>\r\n

– W 2005 roku ustaw\u0105 powo\u0142ano do \u017cycia Prokuratori\u0119 Generaln\u0105, wzorowan\u0105 na tej przedwojennej, utworzonej przez Pi\u0142sudskiego. Jej zadaniem jest troska o interesy Skarbu Pa\u0144stwa. Pami\u0119tam, \u017ce w tamtym czasie przeczyta\u0142am w \u201eRzeczpospolitej\u201d wywiad z cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry tworzy\u0142 t\u0119 instytucj\u0119 na nowo. Zacz\u0119li\u015bmy na ten temat rozmawia\u0107 w stowarzyszeniu, \u017ce mo\u017ce to w\u0142a\u015bciwy adres, \u017ce mo\u017ce tam powinni\u015bmy si\u0119 uda\u0107. Mieli\u015bmy przecie\u017c adresy kilkunastu nieruchomo\u015bci odzyskanych przez tych samych ludzi. A skoro te nieruchomo\u015bci s\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 Skarbu Pa\u0144stwa, to mo\u017ce Prokuratoria si\u0119 tym zainteresuje. Kt\u00f3ra\u015b z nas by\u0142a tam – nikt nie chcia\u0142 rozmawia\u0107.<\/p>\r\n

– Dlaczego?<\/strong><\/p>\r\n

– T\u0142umaczono, \u017ce to podlega bezpo\u015brednio Ministrowi Skarbu, kt\u00f3rym by\u0142 wtedy Aleksander Grad. Napisa\u0142y\u015bmy z Jolk\u0105 pismo do niego, z pro\u015bb\u0105 o skierowanie sprawy do Prokuratorii Generalnej jako instytucji, kt\u00f3rej urz\u0119dnicy maj\u0105 status prokurator\u00f3w i badaj\u0105 wszelkie sprawy zwi\u0105zane z interesami Skarbu Pa\u0144stwa. Minister Grad nie odpowiedzia\u0142 nam przez dwa miesi\u0105ce, wi\u0119c Piotr Ciszewski wys\u0142a\u0142 ponaglenie. I zn\u00f3w – cisza przez dwa miesi\u0105ce. Piotr usiad\u0142 i napisa\u0142 pismo do Grzegorza Schetyny, w\u00f3wczas Ministra Spraw Wewn\u0119trznych i Administracji. Dostali\u015bmy w dwa tygodnie odpowied\u017a, \u017ce minister Grad ustawowo ma 30 dni na udzielenie nam odpowiedzi. Do\u0142\u0105czyli\u015bmy to pismo od Schetyny i zn\u00f3w wys\u0142ali\u015bmy list do Grada. Do dzi\u015b nie dostali\u015bmy odpowiedzi. Mam podejrzenie, \u017ce nad tym wszystkim by\u0142 roz\u0142o\u017cony rz\u0105dowy parasol ochronny, parasol politycznego establishmentu. A pod nim, co dzi\u015b ju\u017c wida\u0107 cho\u0107by z warszawskiej mapy reprywatyzacyjnej, by\u0142o ca\u0142e mn\u00f3stwo powi\u0105zanych ze sob\u0105 ludzi.<\/p>\r\n

– Porozmawiajmy jeszcze o pierwszych latach sto\u0142ecznego ruchu lokatorskiego. Jak je Pani wspomina?<\/strong><\/p>\r\n

– Rozmawia\u0142am o tym niedawno z Janem \u015apiewakiem. M\u00f3wi\u0142am mu: wy wszyscy, kt\u00f3rzy dzi\u015b zajmujecie si\u0119 afer\u0105 reprywatyzacyjn\u0105, jeste\u015bcie dzie\u0107mi Joli Brzeskiej. Na pewno wa\u017cnym momentem by\u0142a pr\u00f3ba w\u0142amania do mieszkania Brzeskich, podj\u0119ta przez Mossakowskiego i Massalskiego i ich band\u0119 w lipcu 2007 roku. Kazimierz Brzeski, m\u0105\u017c Joli, bardzo to prze\u017cy\u0142 i postanowi\u0142 co\u015b z tym zrobi\u0107. Zacz\u0105\u0142 studiowa\u0107 przepisy dotycz\u0105ce organizacji pozarz\u0105dowych, \u017ceby stworzy\u0107 stowarzyszenie, do kt\u00f3rego mogliby przychodzi\u0107 wyp\u0119dzani lokatorzy. Pozna\u0142 grup\u0119 anarchosyndykalist\u00f3w i socjalist\u00f3w, by\u0142 w tym gronie Piotr Ciszewski, do dzi\u015b prezes Warszawskiego Stowarzyszenia Lokator\u00f3w, by\u0142 tam Andrzej Smosarski. Kazimierz spostrzeg\u0142, \u017ce lokatorzy, kt\u00f3rzy sami borykaj\u0105 si\u0119 z bandytami wchodz\u0105cymi z buciorami do naszych dom\u00f3w i m\u00f3wi\u0105cymi, \u017ce mieszkamy w cudzych mieszkaniach, nie mog\u0105 reprezentowa\u0107 swoich interes\u00f3w. Tak\u017ce dlatego, \u017ce s\u0105 niewiarygodni, gdy m\u00f3wi\u0105 o w\u0142asnych problemach. Potrzebny by\u0142 kto\u015b, kto sam nie ma podobnych k\u0142opot\u00f3w, ale widzi, \u017ce ludziom dzieje si\u0119 straszna krzywda i jest got\u00f3w ich reprezentowa\u0107. Tak powsta\u0142o WSL, kt\u00f3re zarejestrowa\u0142o si\u0119 w 2007 roku. P\u00f3\u017aniej zacz\u0119\u0142y si\u0119 tworzy\u0107 inne ruchy. Piotr Ikonowicz, kt\u00f3ry jest \u015bwietnym m\u00f3wc\u0105 i ma za sob\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107 parlamentarn\u0105, otworzy\u0142 Kancelari\u0119 Sprawiedliwo\u015bci Spo\u0142ecznej. P\u00f3\u017aniej powsta\u0142 Komitet Obrony Lokator\u00f3w, a po zab\u00f3jstwie Joli w\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 Kolektyw Syrena, oni to strasznie prze\u017cyli. Syrena w wi\u0119kszym stopniu k\u0142adzie nacisk na problemy systemu polskiego mieszkalnictwa. Powiedzmy te\u017c sobie szczerze, cho\u0107 bez \u017calu do nikogo: du\u017co ludzi przez te wszystkie lata przychodzi\u0142o do ruchu lokatorskiego po dora\u017an\u0105 pomoc – ale znikali, gdy j\u0105 otrzymali. Tym bardziej znikali, gdy jej nie otrzymywali.<\/p>\r\n

– Pisali\u015bcie w tamtych latach do Rzecznika Praw Obywatela w sprawie wyp\u0119dzonych lokator\u00f3w?<\/strong><\/p>\r\n

– O! Wymieni\u0142am obszern\u0105 korespondencj\u0119 jeszcze z Januszem Kochanowskim, tym RPO, kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 w Smole\u0144sku. W ko\u0144cu \u201ewypowiedzia\u0142am mu prac\u0119\u201d, \u017ceby bro\u0144 bo\u017ce nigdy nie wyst\u0119powa\u0142 w moim imieniu. A zacz\u0119\u0142o si\u0119 niewinnie. Napisa\u0142am do niego, podpieraj\u0105c si\u0119 tym, \u017ce dzier\u017cawcy maj\u0105 prawo pierwokupu – chodzi o ochron\u0119 ich interes\u00f3w. Uzna\u0142am, \u017ce sprawiedliwiej by\u0142oby, gdyby\u015bmy jako d\u0142ugoletni najemcy, wywi\u0105zuj\u0105cy si\u0119 ze swoich zobowi\u0105za\u0144, mieli to prawo. Rzecznik Kochanowski odpowiedzia\u0142, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na Konstytucj\u0119, \u017ce jest \u015bwi\u0119te prawo w\u0142asno\u015bci i \u017ce to ogranicza\u0142oby prawa w\u0142a\u015bcicieli do swobodnego dysponowania nieruchomo\u015bci\u0105. P\u00f3\u017aniej by\u0142a prof. Ewa Lipowicz, kt\u00f3ra rozpocz\u0119\u0142a urz\u0119dowanie od z\u0142o\u017cenia deklaracji podczas zaprzysi\u0119\u017cenia w Sejmie, \u017ce b\u0119dzie chcia\u0142a pomaga\u0107 przede wszystkim ludziom starszym, kt\u00f3rzy s\u0105 \u017ale traktowani przez polskie prawo i nie ma \u017cadnego programu ich aktywizacji. Ja w to wszystko, jak idiotka, uwierzy\u0142am. \u015amiali\u015bmy si\u0119 p\u00f3\u017aniej, \u017ce gdy przychodzi taki Mossakowski do naszych dom\u00f3w i m\u00f3wi \u201ewynocha z mojego mieszkania!\u201d, to nie ma lepszego programu aktywizacji. Staruszki dostaj\u0105 takiego nap\u0119du\u2026 [\u015bmiech]. Pisa\u0142am do prof. Lipowicz, gdy ju\u017c m\u00f3j wyrok o eksmisji by\u0142 prawomocny. Dostawa\u0142am odpowiedzi, \u017ce absolutnie nic mi si\u0119 nie nale\u017cy, wszystko jest zgodnie z prawem. Pisa\u0142am o pomoc w kasacji mojego wyroku zar\u00f3wno do RPO, jak i do \u00f3wczesnego prokuratora generalnego Andrzeja Seremeta, kt\u00f3ry odpowiedzia\u0142 mi, \u017ce nie s\u0105 w\u0142adni. Nieprawda, dwie osoby w Polsce maj\u0105 takie uprawnienia: RPO i prokurator generalny. Odnosz\u0119 wra\u017cenie, \u017ce Adam Bodnar jest pierwszym RPO, kt\u00f3ry w og\u00f3le zainteresowa\u0142 si\u0119 t\u0105 spraw\u0105, ale ja ju\u017c nie mam si\u0142y si\u0119 do niego zwraca\u0107.<\/p>\r\n

– To brak nadziei?<\/strong><\/p>\r\n

– Wie pan, jakie to s\u0105 pot\u0119\u017cne emocje? A przecie\u017c nie dotycz\u0105 tylko mnie. By\u0142am eksmitowana jako samotna osoba. M\u00f3j syn mieszka w Anglii, przyjecha\u0142 troch\u0119 wcze\u015bniej, pom\u00f3g\u0142 mi likwidowa\u0107 to mieszkanie. Rozmontowywa\u0142 co\u015b w swoim pokoju, posz\u0142am pakowa\u0107 rzeczy z kuchni, nagle poczu\u0142am, \u017ce u niego panuje wielka cisza. Posz\u0142am tam – p\u0142aka\u0142 przy biurku, dr\u017ca\u0142y mu plecy. Powiedzia\u0142am mu: nie rozklejaj si\u0119, bierz m\u0142otek i \u0142om, do roboty! A on, \u017ce ca\u0142e jego \u017cycie jest w tym pokoju. To by\u0142o strasznie smutne [milczenie]. Zadzwoni\u0142am wtedy do Piotra Ikonowicza z pytaniem, czy pomo\u017ce: nigdy nie by\u0142am eksmitowana, nie wiedzia\u0142am, jak to wygl\u0105da, nie wiedzia\u0142am, jak si\u0119 zachowa komornik – sprawia\u0142 mi\u0142e wra\u017cenie, ale nigdy nie wiadomo. Chcia\u0142am, \u017ceby kto\u015b obok mnie by\u0142. Piotr zapyta\u0142, czy chc\u0119 blokady eksmisji. Powiedzia\u0142am, \u017ce absolutnie nie! Skoro mam eksmisj\u0119 wyznaczon\u0105 na 15 wrze\u015bnia i zrobimy blokad\u0119, to komornik przyjdzie za dwa tygodnie z ekip\u0105 antyterrorystyczn\u0105. Tylko koszty b\u0119d\u0119 mia\u0142a wi\u0119ksze, bo jeszcze za t\u0119 brygad\u0119 b\u0119d\u0119 musia\u0142a zap\u0142aci\u0107. Piotr jednak nie znalaz\u0142 czasu, ale by\u0142 ze mn\u0105 Janusz Baranek z WSL, kt\u00f3remu zawsze b\u0119d\u0119 za to wdzi\u0119czna. Wiedzia\u0142am, \u017ce musi by\u0107 ze mn\u0105 jaki\u015b facet i faktycznie, broni\u0142 mnie jak lew. By\u0142am przekonana o swojej niewinno\u015bci, o tym, \u017ce jestem ofiar\u0105 oszustwa. Nie mog\u0142am si\u0119 za\u0142ama\u0107 – musia\u0142am dalej walczy\u0107. Ale byli\u015bmy ca\u0142kowicie bezradni i nikt z reprezentant\u00f3w pa\u0144stwa polskiego nam nie pom\u00f3g\u0142.<\/p>\r\n

– Mam silne wra\u017cenie, prowadz\u0105c t\u0119 rozmow\u0119, \u017ce tym, co Pani\u0105 odr\u00f3\u017cnia od wielu wyrzuconych lokator\u00f3w, jest zdolno\u015b\u0107 opisania tej sprawy. I \u017ce to jest bardzo wa\u017cne, bo umo\u017cliwia Pani zabranie g\u0142osu, wyartyku\u0142owania swoich racji, nag\u0142o\u015bnienie ich – dobitne, ale te\u017c bardzo racjonalne.<\/strong><\/p>\r\n

– \u2026umiej\u0119tno\u015b\u0107 pisania, to te\u017c bardzo wa\u017cne. Wczoraj ponownie rozmawia\u0142am z kobiet\u0105, kt\u00f3ra dwa miesi\u0105ce temu zosta\u0142a zmuszona do opuszczenia kamienicy nale\u017c\u0105cej przed wojn\u0105 do pa\u0144stwa Pahl\u00f3w. Witold Pahl to nowy wiceprezydent Warszawy. Hanna Gronkiewicz-Waltz, og\u0142aszaj\u0105c t\u0119 nominacj\u0119, stwierdzi\u0142a, \u017ce to cz\u0142owiek, kt\u00f3ry nie ma nic wsp\u00f3lnego z reprywatyzacj\u0105, bo pochodzi z Gorzowa Wielkopolskiego. Dziesi\u0119\u0107 minut po tym, jak pani prezydent wyst\u0105pi\u0142a w telewizji, mia\u0142am telefon od kobiety, kt\u00f3ra mi m\u00f3wi: \u201ew\u0142a\u015bnie wylecia\u0142am z kamienicy, kt\u00f3ra nale\u017ca\u0142a do rodziny Pahl\u00f3w, oni pochodzili z W\u0142oc\u0142awka, to jest ta rodzina. Sama odda\u0142am klucze do mieszkania, bo ba\u0142am si\u0119 komornika\u201d. Pytam j\u0105, kto to odzyska\u0142: Pahl? Spadkobiercy? Nast\u0119pcy prawni? Ona m\u00f3wi, \u017ce nie wie. Poradzi\u0142am jej, \u017ceby napisa\u0142a do prokuratury, zg\u0142osi\u0142a spraw\u0119. Zmartwi\u0142a si\u0119, \u017ce nie umie tego napisa\u0107, zrezygnowa\u0142a, cho\u0107 obieca\u0142am jej, \u017ce to zredaguj\u0119. Min\u0119\u0142y dwa miesi\u0105ce – nie napisa\u0142a. Takich os\u00f3b by\u0142o i jest wiele. Wielu ludzi nie tylko nie umia\u0142o napisa\u0107 listu do urz\u0119dnik\u00f3w. Wstydzili si\u0119 te\u017c komornik\u00f3w. Przecie\u017c dla zwyk\u0142ego cz\u0142owieka, kt\u00f3ry uczciwie si\u0119 prowadzi ca\u0142e \u017cycie, nie robi machlojek, nie \u017cyje z przekr\u0119t\u00f3w, wizyta komornika to wielki l\u0119k. Ja si\u0119 nie pierniczy\u0142am. Pisa\u0142am do wszystkich: trzech prezydent\u00f3w Polski – Kwa\u015bniewskiego, Kaczy\u0144skiego, Komorowskiego, trzech albo czterech ministr\u00f3w sprawiedliwo\u015bci. Napisa\u0142am do premiera Donalda Tuska, kt\u00f3ry mnie odes\u0142a\u0142 do Ministerstwa Pracy, \u017cebym tam szuka\u0142a pomocy spo\u0142ecznej. A ja ju\u017c by\u0142am na emeryturze i nie interesowa\u0142o mnie ministerstwo pracy, a pomocy spo\u0142ecznej nigdy nie potrzebowa\u0142am i mam nadziej\u0119, \u017ce nigdy nie b\u0119d\u0119 potrzebowa\u0142a.<\/p>\r\n

– Ale i Pani\u0105 ekipa od odzyskiwania kamienic wydrenowa\u0142a z maj\u0105tku\u2026<\/strong><\/p>\r\n

– M\u00f3wi\u0142am o komornikach i wstydzie. Wie pan, w jaki spos\u00f3b odbierano nam godno\u015b\u0107? Mi\u0119dzy innymi przez generowanie strasznych d\u0142ug\u00f3w – w r\u00f3\u017cny spos\u00f3b. Najcz\u0119\u015bciej prowadzi\u0142o do nich rozwi\u0105zanie umowy najmu komunalnego: z kilkuset z\u0142otych czynsze ros\u0142y do trzech tysi\u0119cy. Mossakowski ju\u017c w 2008 roku na Krakowskim Przedmie\u015bciu liczy\u0142 sto z\u0142otych za metr kwadratowy w ramach czynszu. Poza tym to by\u0142o tak obliczone, \u017ceby nasze d\u0142ugi przechodzi\u0142y na nasze dzieci i chyba nawet wnuki. M\u00f3j syn, kt\u00f3ry nigdy nie mieszka\u0142 u \u017cadnych pan\u00f3w Su\u0142owskich, by\u0142 na wszystkich og\u0142oszeniach wyrok\u00f3w, bo odpowiada ze mn\u0105 solidarnie za d\u0142ugi. Straszn\u0105 o to prowadzi\u0142am wojn\u0119: udowodni\u0142am w s\u0105dzie, \u017ce to roszczenie, kt\u00f3re maj\u0105 wobec mnie – tj. odszkodowanie za bezumowne zajmowanie lokalu przez p\u00f3\u0142tora roku, bo s\u0105siad, kt\u00f3ry nie by\u0142 stron\u0105 mojej umowy, wed\u0142ug s\u0105du rozwi\u0105za\u0142 j\u0105 skutecznie – nie mo\u017ce obejmowa\u0107 mojego syna, kt\u00f3ry w 2006 roku na sta\u0142e wyjecha\u0142 do Anglii: mia\u0142am na to dokumenty z jego uczelni, wyci\u0105gi bankowe, poniewa\u017c dosta\u0142 kredyt na studia, przyznawany osobom, kt\u00f3re jaki\u015b czas ju\u017c tam przebywaj\u0105. Lecz s\u0105d stwierdzi\u0142, \u017ce on, owszem, mieszka\u0142 w Anglii, ale na D\u0105browskiego 18 w Warszawie by\u0142o centrum jego aktywno\u015bci \u017cyciowej\u2026 To samo by\u0142o przecie\u017c z c\u00f3rk\u0105 Joli Brzeskiej. Mossakowski ci\u0105ga\u0142 j\u0105 po s\u0105dach ze trzy lata po tym, jak zamordowano jej matk\u0119; udowadnia\u0142, \u017ce ona jest mu winna bodaj\u017ce 80 tys. z\u0142otych.<\/p>\r\n

– Chodzi\u0142a Pani na te jej procesy?<\/strong><\/p>\r\n

– Zasada by\u0142a taka, \u017ce uczestniczymy nie tylko w swoich procesach, ale te\u017c w rozprawach innych os\u00f3b. Po pierwsze po to, \u017ceby dodawa\u0107 sobie nawzajem otuchy, po drugie, \u017ceby uczy\u0107 si\u0119 obyczaj\u00f3w panuj\u0105cych na sali s\u0105dowej. Przecie\u017c my\u015bmy nigdy w \u017cyciu nie chodzili po s\u0105dach. Nagle okaza\u0142o si\u0119, \u017ce chodzimy tam jak do pracy. I trzecia rzecz: chodzili\u015bmy tam, \u017ceby patrze\u0107 s\u0105dowi na r\u0119ce. Kiedy\u015b s\u0119dzina spyta\u0142a Jol\u0119 Brzesk\u0105: \u201ePa\u0144stwo si\u0119 przyja\u017anicie ze sob\u0105, chyba si\u0119 d\u0142ugo znacie?\u201d. A Jolka jej na to, \u017ce nie, \u017ce poznali\u015bmy si\u0119, bo mamy wsp\u00f3lnych przeciwnik\u00f3w. Co\u015b jest na rzeczy – wiele przyja\u017ani powsta\u0142o dzi\u0119ki tym \u0142ajdakom.<\/p>\r\n

– A jak si\u0119 sko\u0144czy\u0142a sprawa z d\u0142ugami i synem?<\/strong><\/p>\r\n

– Wspomnia\u0142am ju\u017c, \u017ce pisa\u0142am sporo list\u00f3w. No to napisa\u0142am do Anny Komorowskiej – rozpaczliwy list zdesperowanej matki. Troch\u0119 w stylu naiwnej idiotki: \u017ce od lat walcz\u0119 z mafi\u0105, a to jest tak silna mafia, \u017ce nawet jej m\u0105\u017c nie da\u0142by rady. Napisa\u0142am, \u017ce szukam zrozumienia u kobiety, kt\u00f3ra jest dla mnie idea\u0142em Matki Polki. \u0179e dop\u00f3ki walczy\u0142am sama, to walczy\u0142am na w\u0142asny rachunek. Ale teraz zabieraj\u0105 si\u0119 za moje dziecko. A ja jestem matka-kocica i oczy wydrapi\u0119. I o\u015bwiadczam, \u017ce je\u017celi zbli\u017c\u0105 si\u0119 na odleg\u0142o\u015b\u0107 strza\u0142u – to by\u0142o bardzo wywa\u017cone przeze mnie ze wzgl\u0119du na upodobania my\u015bliwskie m\u0119\u017ca adresatki [\u015bmiech] – to zabij\u0119. Dosta\u0142am odpowied\u017a z Kancelarii Prezydenta RP Bronis\u0142awa Komorowskiego, \u017ce skierowali spraw\u0119 bodaj\u017ce do prokuratora generalnego i do prezesa s\u0105du okr\u0119gowego w Warszawie. Nie wiedzia\u0142am, czy chodzi o to, \u017ceby ukara\u0107 mnie za gro\u017aby karalne, czy o co\u015b innego. Podczas apelacji, gdy by\u0142am sama, bo wszyscy moi adwokaci byli przez tamtych zastraszani, pani s\u0119dzia stwierdzi\u0142a, \u017ce skoro m\u00f3j syn tam nie mieszka\u0142, to nie mo\u017ce p\u0142aci\u0107 moich d\u0142ug\u00f3w. Trzy lata trwa\u0142 ten proces.<\/p>\r\n

– Pani si\u0119 czasem \u015bmieje, gdy to opowiada. Ale wyobra\u017cam sobie, \u017ce wtedy nie by\u0142o Pani do \u015bmiechu.<\/strong><\/p>\r\n

– To by\u0142 bardzo ci\u0119\u017cki klimat. Czuli\u015bmy si\u0119 osaczeni. A p\u00f3\u017aniej zosta\u0142am sama. Odkry\u0142am, \u017ce kradn\u0105 mi korespondencj\u0119 ze skrzynki pocztowej. Mia\u0142am podejrzenia, \u017ce w\u0142amuj\u0105 mi si\u0119 do komputera. Pr\u00f3bowali wedrze\u0107 si\u0119 do mieszkania [g\u0142os si\u0119 za\u0142amuje]. Wiedzia\u0142am od Joli, \u017ce trzeba si\u0119 twardo postawi\u0107 w takiej sytuacji. Wzywa\u0142am policj\u0119, bez przerwy trzeba by\u0142o co\u015b zg\u0142asza\u0107. Wszelka pomoc by\u0142a dora\u017ana – policja przyje\u017cd\u017ca\u0142a, puka\u0142a, czy mo\u017ce wej\u015b\u0107\u2026 Gdy teraz to opowiadam (pisz\u0119 te\u017c ksi\u0105\u017ck\u0119 na ten temat), to mimowolnie si\u0119 \u015bmiej\u0119, \u017ceby to wszystko jako\u015b odreagowa\u0107. Nawet m\u00f3j adwokat przeszed\u0142 na ich stron\u0119 – dzi\u015b wyst\u0119puje jako pe\u0142nomocnik tych, kt\u00f3rzy odzyskuj\u0105 kamienice. Zreszt\u0105 przyszed\u0142 do mnie i uczciwie powiedzia\u0142: \u201ePani Ewo, ja ju\u017c nie mog\u0119 pani broni\u0107\u201d.<\/p>\r\n

– Z tego, co Pani wspomina\u0142a, na emeryturze chcia\u0142a Pani pisa\u0107 pogodne teksty o zwierz\u0119tach.<\/strong><\/p>\r\n

– Ale dzi\u015b mieszkam w domku w lesie, kt\u00f3ry te\u017c chc\u0105 mi odebra\u0107 spadkobiercy pana Su\u0142owskiego i nie jestem w stanie pisa\u0107 o niczym innym ni\u017c reprywatyzacja. Napisa\u0142am na ten temat par\u0119 tekst\u00f3w pokazuj\u0105cych rzecz z r\u00f3\u017cnej strony, ale przez lata nikt tego nie chcia\u0142. Pami\u0119tam, jak opisa\u0142am moj\u0105 eksmisj\u0119 w spos\u00f3b bardzo zabawny, chocia\u017c nie by\u0142o z czego si\u0119 \u015bmia\u0107. Zacz\u0119\u0142am to leadem: \u201eWygonili na ulic\u0119 razem ze starym, kalekim psem. A przecie\u017c ustawa o ochronie praw zwierz\u0105t zabrania takiego traktowania ps\u00f3w\u201d [\u015bmiech]. Wys\u0142a\u0142am to do \u201ePolityki\u201d, wys\u0142a\u0142am do \u201eRzeczpospolitej\u201d, w kt\u00f3rej kiedy\u015b pracowa\u0142am, w par\u0119 innych miejsc. Wydrukowa\u0142a w ko\u0144cu \u201eAngora\u201d, nawet bardzo dobrze zap\u0142acili. P\u00f3\u017aniej, po morderstwie Joli, \u201eAngora\u201d sama si\u0119 do mnie zwr\u00f3ci\u0142a z pytaniem o tekst na ten temat. \u201ePrzegl\u0105d\u201d te\u017c bra\u0142 artyku\u0142y – ale tylko o Joli, innych reprywatyzacyjnych nie chcieli. Pr\u00f3bowa\u0142am do polskiego \u201eLe Monde Diplomatique\u201d napisa\u0107 tekst o ofiarach \u015bmiertelnych dzikiej reprywatyzacji. By\u0142o przecie\u017c wiele takich przypadk\u00f3w: ludzie si\u0119 wieszali, mieli wylewy, ataki serca. Nie wydrukowali. Chyba mi nie uwierzyli.<\/p>\r\n

– Zwykle to s\u0105 opowie\u015bci bez imion i nazwisk.<\/strong><\/p>\r\n

– Chce pan nazwisko? Andrzej Karwowski, trener je\u017adziectwa, sam by\u0142 je\u017ad\u017acem wiele lat, bardzo schorowany, mia\u0142 rent\u0119 inwalidzk\u0105, z trudno\u015bci\u0105 si\u0119 porusza\u0142. Mia\u0142 mieszkanie komunalne w kamienicy podarowanej \u201eSolidarno\u015bci\u201d, niedaleko Uniwersytetu Warszawskiego. Oni t\u0119 kamienic\u0119 sprzedali, nowy w\u0142a\u015bciciel wygoni\u0142 go do kot\u0142owni.<\/p>\r\n

– K\u2026<\/strong><\/p>\r\n

– W kot\u0142owni na og\u00f3\u0142 urz\u0119duj\u0105 dzikie koty, wi\u0119c on jak ten dziki kot. Stamt\u0105d te\u017c go mieli wyrzuci\u0107, ale nie zd\u0105\u017cyli, bo umar\u0142. No, ale nie chcieli mi tego wydrukowa\u0107 w \u201eLe Monde Diplomatique\u201d. M\u00f3j tekst o z\u0142otych sztabkach, czyli o tym, \u017ce nad wieloma kamienicami przed wojn\u0105 ci\u0105\u017cy\u0142y hipoteki bankowe, wreszcie zosta\u0142 wydrukowany kilka miesi\u0119cy temu. Ale wcze\u015bniej przele\u017ca\u0142 u mnie dwa lata, w\u0119drowa\u0142 po wielu redakcjach. W \u201eRzeczpospolitej\u201d sta\u0142 na kolumnie, ale radca prawny powiedzia\u0142, \u017ce redakcji nie sta\u0107 na procesy. Tam nie by\u0142o \u017cadnego powodu do procesu! Opisywa\u0142am mechanizm tego, jak zosta\u0142y umorzone przedwojenne d\u0142ugi na przyk\u0142adzie w\u0142asnej kamienicy, bo jej histori\u0119 najlepiej zna\u0142am. By\u0142o tam o tym, jak Stefan Su\u0142owski kupi\u0142 za w\u0142asne pieni\u0105dze dzia\u0142k\u0119, \u017ceby wybudowa\u0107 kamienic\u0119 czynszow\u0105, na kt\u00f3r\u0105 zaci\u0105gn\u0105\u0142 d\u0142ug w Banku Gospodarstwa Krajowego. Pisa\u0142am, \u017ce ta hipoteka przesz\u0142a po wojnie do Skarbu Pa\u0144stwa, \u017ce p\u00f3\u017aniej dewaluacja sprawi\u0142a, i\u017c z 36 tys. z\u0142otych przedwojennego d\u0142ugu zrobi\u0142o si\u0119 10 groszy.<\/p>\r\n

– Chyba mo\u017cna zaryzykowa\u0107 tez\u0119, \u017ce \u015brodowisko dziennikarskie zawiod\u0142o w tej sprawie?<\/strong><\/p>\r\n

– Media nie chcia\u0142y o tym wiedzie\u0107. Wi\u0119kszo\u015bci nic to nie obchodzi\u0142o.<\/p>\r\n

– Przepraszam, nie chc\u0119 zabrzmie\u0107 bezczelnie, ale czy Pani zainteresowa\u0142aby si\u0119 tymi sprawami, gdyby nie w\u0142asne do\u015bwiadczenia?<\/strong><\/p>\r\n

– Chyba nie\u2026 Cz\u0119sto pos\u0142ugujemy si\u0119 stereotypami. Trudno uwierzy\u0107 w to, co nas spotka\u0142o. Tak wyrzuci\u0107 ludzi na ulic\u0119? Bezpodstawnie? Niemo\u017cliwe! Na pewno byli winni! Gdybym nie pozna\u0142a problemu od podszewki, te\u017c bym pewnie nie wierzy\u0142a w opowie\u015bci o arystokratycznych mecenasach i mafiach na Mazowszu. W 2008 roku mieli\u015bmy happening na Nowym \u015awiecie – zrobili\u015bmy Centrum Wyp\u0119dzanych. Janusz Baranek zbudowa\u0142 stoisko z naszymi ulotkami, stali\u015bmy z transparentami: \u201eLokatorzy to nie towar\u201d itp. M\u00f3j pies mia\u0142 w\u0142asny plakat: \u201eMam prawo do budy, \u017c\u0105dam budy dla mojej pani\u201d. Zrobili\u015bmy weso\u0142\u0105 imprez\u0119. Ale co pewien czas napadali na nas m\u0142odzi ludzie, kt\u00f3rzy m\u00f3wili, \u017ce maj\u0105 kredyty na mieszkania i ubli\u017cali nam, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce za friko chcemy \u017cy\u0107 w cudzych lokalach. Nawet gdy opowiada\u0142am moim dobrym znajomym o wszystkich tych mechanizmach, kt\u00f3re dzi\u015b ju\u017c dobrze znamy, to przez ca\u0142e lata nikt mi nie chcia\u0142 wierzy\u0107. Znajomi dziennikarze m\u00f3wili, \u017ce nic nie mog\u0105, \u017ce to nie do uwierzenia.<\/p>\r\n

– Ja nie wierz\u0119, \u017ce oni nie wierzyli. Chcieli mie\u0107 \u015bwi\u0119ty spok\u00f3j.<\/strong><\/p>\r\n

– Mo\u017cliwe\u2026 Gdy tylko wyprowadzi\u0142am si\u0119 do lasu, nabra\u0142am dystansu do Warszawy. W pewnym momencie dosz\u0142am do wniosku, \u017ce stolica znajduje si\u0119 pod okupacj\u0105 oszust\u00f3w, kt\u00f3rzy uw\u0142aszczaj\u0105 si\u0119 na cudzym. Dzwoni\u0142a do mnie kole\u017canka mojego syna, m\u00f3wi\u0142a, \u017ce mieszka na Tamce, ma w\u0142asno\u015bciowe mieszkanie, z kt\u00f3rego chyba zaraz wyleci, poniewa\u017c firma Feniks przej\u0119\u0142a t\u0119 kamienic\u0119, wywali\u0142a wszystkich \u201ekomunalnych\u201d, podkupi\u0142a jak\u0105\u015b rodzin\u0119, \u017ceby mie\u0107 ponad 50 proc. udzia\u0142\u00f3w. A je\u015bli maj\u0105 wi\u0119kszo\u015bciowe udzia\u0142y w nieruchomo\u015bci, to rz\u0105dz\u0105: zmieniaj\u0105 zarz\u0105dc\u0119 nieruchomo\u015bci, a ten nie podpisuje um\u00f3w z wodoci\u0105gami, energetyk\u0105, ciep\u0142ownikami. Najpierw od\u0142\u0105czaj\u0105 pr\u0105d, p\u00f3\u017aniej wod\u0119, wreszcie ogrzewanie – odbywa si\u0119 takie samo czyszczenie jak w kamienicach, kt\u00f3re by\u0142y w ca\u0142o\u015bci komunalne. A do tego podnosz\u0105 fundusz remontowy, kt\u00f3ry robi si\u0119 naprawd\u0119 s\u0142ony. Pami\u0119tam, jak Jolka w sierpniu 2010 roku, p\u00f3\u0142 roku przed morderstwem, taka radosna przybieg\u0142a na zebranie stowarzyszenia i wymachiwa\u0142a kartk\u0105, \u017ce ma orzeczenie o niepe\u0142nosprawno\u015bci. Wierzy\u0142a, \u017ce b\u0119dzie j\u0105 to chroni\u0142o, wtedy faktycznie jeszcze niepe\u0142nosprawnych nie wyrzucali na bruk. P\u00f3\u017aniej nawet ludzie na w\u00f3zkach inwalidzkich trafiali na ulic\u0119\u2026<\/p>\r\n

– Koszty budowy kapitalizmu wci\u0105\u017c rosn\u0105.<\/strong><\/p>\r\n

– Na Wilczej albo Nowogrodzkiej by\u0142a taka historia, \u017ce dzieci posz\u0142y do szko\u0142y, \u017cona pojecha\u0142a do pracy, m\u0105\u017c zosta\u0142 w domu. W\u0142a\u015bnie wymieniono im okna na plastikowe, ju\u017c po przej\u0119ciu kamienicy. Gdy \u017cona wr\u00f3ci\u0142a do domu, to m\u0105\u017c wisia\u0142 na tych nowych oknach, na pasku si\u0119 powiesi\u0142. Zostawi\u0142 list, \u017ce si\u0119 nie sprawdzi\u0142 jako m\u0119\u017cczyzna. Po dramacie, kt\u00f3ry si\u0119 tam rozegra\u0142, lokatorzy kamienicy dostali mieszkania komunalne. Ale tylko tam, w innych kamienicach by\u0142o jak wcze\u015bniej. W naszym stowarzyszeniu by\u0142a kobieta, Wanda, kt\u00f3rej m\u0105\u017c chorowa\u0142 na raka ko\u015bci, mia\u0142 przerwany rdze\u0144 kr\u0119gowy, bo to by\u0142a jedyna metoda, \u017ceby tak strasznie nie cierpia\u0142. Le\u017ca\u0142 sparali\u017cowany w \u0142\u00f3\u017cku. S\u0105d wyda\u0142 wyrok: eksmisja – choremu na raka m\u0119\u017cowi przys\u0142uguje lokal socjalny, a Wandzie nie przys\u0142uguje. S\u0105d ich rozwi\u00f3d\u0142!<\/p>\r\n

– Rozumiem, \u017ce s\u0105d go skaza\u0142 na wszelkie upodlenie.<\/strong><\/p>\r\n

– To trwa\u0142o, a w ko\u0144cu \u0142askawie przyznano im jako ma\u0142\u017ce\u0144stwu lokal socjalny. Lokal socjalny r\u00f3\u017cni si\u0119 od komunalnego. Gdy Hanna Gronkiewicz-Waltz niedawno opowiada\u0142a, jak to pomaga\u0142a lokatorom wra\u017cliwym, to nie potrafi\u0142a nawet odr\u00f3\u017cni\u0107 mieszkania socjalnego od komunalnego. Telepa\u0142o mnie, jak jej s\u0142ucha\u0142am. Lokator wra\u017cliwy, je\u015bli mia\u0142 do czego\u015b prawo, to do lokalu socjalnego, kt\u00f3ry ma zupe\u0142nie inny status – podpisuje si\u0119 umow\u0119 na czas okre\u015blony. Ma\u0142o tego – to jest mieszkanie kontrolowane przez r\u00f3\u017cne s\u0142u\u017cby socjalne, nie mo\u017cna nim dowolnie dysponowa\u0107. Kolejny przyk\u0142ad: Wanda Pradzioch. Mieszka\u0142a w lokum komunalnym, kt\u00f3re wr\u00f3ci\u0142o do faktycznych w\u0142a\u015bcicieli. D\u0142ugo czeka\u0142a na inny lokal komunalny. W momencie, gdy zapad\u0142 wyrok \u201eeksmisja do lokalu socjalnego\u201d, wykre\u015blili j\u0105 z kolejki komunalnej\u2026 Ona do dzi\u015b walczy o to lokum, s\u0105d administracyjny przyzna\u0142 jej racj\u0119. Ale co z tego?<\/p>\r\n

– To b\u0119dzie naiwne pytanie: wie Pani, jak to wygl\u0105da\u0142o z drugiej strony? Jak postrzega\u0142a was tamta strona?<\/strong><\/p>\r\n

– Tamci ludzie mieli nas za nic, za \u015bmieci. My\u015bl\u0119, \u017ce s\u0105dy te\u017c. I inne instytucje. Przez te wszystkie lata, w czasie tych wszystkich proces\u00f3w, ani razu nikt nigdy mnie nie zapyta\u0142, czy mam si\u0119 gdzie podzia\u0107. Nie interesowa\u0142o to ani s\u0119dzi\u00f3w, ani pani radcy prawnej urz\u0119du dzielnicy Warszawa-Mokot\u00f3w, kt\u00f3ra ani razu nie przysz\u0142a jako interwenient uboczny na proces. Za to przys\u0142a\u0142a pismo, \u017ce po zapoznaniu si\u0119 z aktami sprawy stwierdza, i\u017c eksmisja jest zasadna i urz\u0105d prosi o nieprzyznawanie prawa do lokalu socjalnego. Nikt nie przyszed\u0142 spojrze\u0107 mi w oczy, zapyta\u0107, czy si\u0119 boj\u0119, gdzie si\u0119 podziej\u0119. To wszystko w sytuacji, gdy m\u00f3j by\u0142y s\u0105siad, kt\u00f3ry ju\u017c czu\u0142 si\u0119 w\u0142a\u015bcicielem mojego mieszkania, krzycza\u0142 do mnie: \u201ewypierdalaj, ty kurwo, bo ci przypierdol\u0119\u201d.<\/p>\r\n

– Od zawsze s\u0142ysz\u0119 od ludzi, kt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce si\u0119 myl\u0119 w sprawach lokator\u00f3w i reprywatyzacji, \u017ce wygnani z \u201eodzyskanych\u201d mieszka\u0144 to \u017cule. Dzi\u015b siedz\u0119 przed Pani\u0105, dziennikark\u0105\u2026<\/strong><\/p>\r\n

– \u2026z czterdziestoletnim sta\u017cem. My\u015bl\u0119 czasem, cho\u0107 mo\u017ce to dziwne, \u017ce by\u0142o potrzebne, \u017cebym znalaz\u0142a si\u0119 w tym wszystkim, poniewa\u017c potrafi\u0119 o tym opowiada\u0107. Mam nadziej\u0119, \u017ce sko\u0144cz\u0119 wkr\u00f3tce moj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119. To bardzo osobista rzecz o tym, co mi si\u0119 zdarzy\u0142o. Du\u017co tam jest o Joli Brzeskiej, o tym, jak dochodzi\u0142y\u015bmy do ca\u0142ej tej wiedzy, jak szuka\u0142y\u015bmy w prasie wielu informacji, jak chcia\u0142y\u015bmy zrozumie\u0107, co si\u0119 dzieje. Do dzi\u015b nie rozumiem, czemu pan Su\u0142owski, jego c\u00f3rki i wdowa po nim dalej mnie prze\u015bladuj\u0105, wci\u0105\u017c \u017c\u0105daj\u0105 licytacji mojego domku w lesie. Moim zdaniem ta rodzina nic z tego nie mia\u0142a. Mo\u017ce poprosili o pomoc specjalist\u00f3w od odzyskiwania mieszka\u0144, w tym mecenasa \u00c4\u2020wieka, i nie wiedzieli, z czym to si\u0119 wi\u0105\u017ce. Bodaj wczoraj Jan \u015apiewak do\u0142\u0105czy\u0142 do swojej mapy reprywatyzacyjnej notariusza Piotra Sici\u0144skiego. Pomy\u015bla\u0142am: sk\u0105d ja znam tego cz\u0142owieka? Si\u0119gn\u0119\u0142am do aktu notarialnego – \u017caden notariusz nie chcia\u0142 tego podpisa\u0107, a on podpisa\u0142.<\/p>\r\n

– To mo\u017ce sprawd\u017amy od razu na mapie, kto to pan Sici\u0144ski: \u201eNotariusz, by\u0142y s\u0119dzia, szef wydzia\u0142u ksi\u0105g wieczystych S\u0105du Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa X Wydzia\u0142 Ksi\u0105g Wieczystych. Pocz\u0105wszy od czerwca 2005 roku, prowadzi Kancelari\u0119 Notarialn\u0105 w Warszawie, specjalizuj\u0105c si\u0119 w obrocie nieruchomo\u015bciami. Przez jego kancelari\u0119 przewin\u0119\u0142y si\u0119 jedne z najwi\u0119kszych transakcji nieruchomo\u015bciowych w stolicy. Oskar\u017cany przez Zarz\u0105d Wsp\u00f3lnoty przy Wsp\u00f3lnej 54 o dzia\u0142ania niezgodne z prawem i na szkod\u0119 wsp\u00f3lnoty\u201d.<\/strong><\/p>\r\n

– Cz\u0142owiek powi\u0105zany z Marzen\u0105 K., urz\u0119dniczk\u0105 Ministerstwa Sprawiedliwo\u015bci.<\/p>\r\n

– Sp\u00f3jrzmy: \u201eUrz\u0119dniczka Ministerstwa Sprawiedliwo\u015bci w Departamencie Wsp\u00f3\u0142pracy Zagranicznej i Praw Cz\u0142owieka. Siostra mec. Nowaczyka, z kt\u00f3rym prowadzi\u0142a wsp\u00f3lne interesy na rynku nieruchomo\u015bci. W ci\u0105gu ostatnich 5 lat w ramach odszkodowa\u0144 reprywatyzacyjnych otrzyma\u0142a od M. St. Warszawy kwot\u0119 38 mln z\u0142. Jest te\u017c wsp\u00f3\u0142w\u0142a\u015bcicielk\u0105 zreprywatyzowanej kamienicy przy ul. Odola\u0144skiej 7. By\u0142a w\u0142a\u015bcicielk\u0105 Mokotowskiej 63\u201d.<\/strong><\/p>\r\n

– Ta sama pani K. odpowiada\u0142a za\u2026 program pomocy dla os\u00f3b pokrzywdzonych przest\u0119pstwem. Ilu ludzi ona pokrzywdzi\u0142a! Miasto Jest Nasze wykona\u0142o prac\u0119, za kt\u00f3r\u0105 nikt nie chcia\u0142 si\u0119 wzi\u0105\u0107. Gdy obecnie pisz\u0119 teksty o reprywatyzacji, to urz\u0119dnikom Ministerstwa Sprawiedliwo\u015bci trzeba t\u0142umaczy\u0107 sprawy na poziomie wiedzy student\u00f3w pierwszego roku prawa. Jak pan wie, pani prezydent zapowiedzia\u0142a, \u017ce dalszych zwrot\u00f3w nie b\u0119dzie, a sprawy si\u0119 tocz\u0105 (wiceprezydent Pahl wczoraj stwierdzi\u0142, \u017ce ale\u017c sk\u0105d, zwroty b\u0119d\u0105 nast\u0119powa\u0107). Gdy Hanna Gronkiewicz-Waltz m\u00f3wi\u0142a, \u017ce wstrzymuje te zwroty, to w s\u0105dzie okr\u0119gowym w Warszawie toczy\u0142a si\u0119 sprawa czteroosobowej rodziny z ulicy Schroegera 72. Co wa\u017cne, decyzj\u0105 ministra Ziobry, kwestia zwrotu tej kamienicy trafi\u0142a do wroc\u0142awskiej prokuratury. Tam kierowano sprawy, w kt\u00f3rych istnieje podejrzenie przest\u0119pstwa w wyniku porozumienia handlarzy roszcze\u0144 z urz\u0119dnikami.<\/p>\r\n

– I co z t\u0105 czteroosobow\u0105 rodzin\u0105?<\/strong><\/p>\r\n

– Jak wy to m\u00f3wicie w \u201eNowym Obywatelu\u201d? Klasyk, panie Krzysztofie – czteroosobowa rodzina, w tym jedenastoletnie dziecko, eksmisja bez prawa do lokalu socjalnego. Mijaj\u0105 trzy dni – w s\u0105dzie rejonowym Warszawa-\u015ar\u00f3dmie\u015bcie zapada kolejny wyrok: na starszego, schorowanego pana, eksmisja bez prawa do lokalu socjalnego. Na czyj\u0105 korzy\u015b\u0107? Sp\u00f3\u0142ki-c\u00f3rki Feniksa. Nic si\u0119 nie zmienia. To wszystko trwa\u2026 12 maja 2015 roku zapad\u0142 w Trybunale Konstytucyjnym wyrok, kt\u00f3ry m\u00f3wi, \u017ce artyku\u0142 156 paragraf 2 jest niezgodny z Konstytucj\u0105. Wszystkie zwroty, jakie si\u0119 odby\u0142y w Warszawie w ci\u0105gu ostatnich lat, przeprowadzono na podstawie tego w\u0142a\u015bnie artyku\u0142u i paragrafu\u2026 Czarno to widz\u0119, tego b\u0119dzie tak du\u017co, \u017ce nie spos\u00f3b ogarn\u0105\u0107 ca\u0142o\u015bci.<\/p>\r\n

– W\u0142adze Warszawy same ju\u017c zg\u0142osi\u0142y oko\u0142o 5 tysi\u0119cy przypadk\u00f3w nieprawid\u0142owo\u015bci. Jedna z interpretacji m\u00f3wi, \u017ce chodzi o zapchanie \u201ekana\u0142\u00f3w dro\u017cnych\u201d odpowiednich instytucji.<\/strong><\/p>\r\n

– Patrz\u0119 dzi\u015b z perspektywy tych sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu kilometr\u00f3w od Warszawy i m\u00f3wi\u0119: nikt nie mo\u017ce si\u0119 czu\u0107 w tym mie\u015bcie bezpieczny, ani lokator komunalny, ani socjalny, ani w\u0142a\u015bciciel hipoteczny – s\u0105 instrumenty prawne i nie tylko takie, \u017ceby ka\u017cdego wysiuda\u0107. Ludzie, kt\u00f3rzy si\u0119 na tym dorabiaj\u0105, nawet gdy kto\u015b pogrozi im paluszkiem, to z g\u0142odu nie umr\u0105. My\u015bmy przez lata nie znali podstawowych akt\u00f3w prawnych, kt\u00f3re odpowiada\u0142y za mechanizm narastaj\u0105cej grabie\u017cy. Dzi\u015b pojawiaj\u0105 si\u0119 ju\u017c g\u0142osy, \u017ce to, co si\u0119 sta\u0142o w ostatnich latach, wygenerowa\u0142o wi\u0119ksze krzywdy ni\u017c dekret Bieruta. W przypadku tego dokumentu w\u0142a\u015bciciele mieli wpisane w ksi\u0119gach wieczystych prawo do\u017cywocia. By\u0142o takie zabezpieczenie, kt\u00f3rego nie maj\u0105 dzisiejsi lokatorzy, a przecie\u017c wnie\u015bli wiele pieni\u0119dzy i pracy w utrzymanie tych lokali. Lokatorzy zostali wystawieni na ulic\u0119. Ksi\u0105\u017c\u0119 mecenas Massalski stara\u0142 si\u0119 o Krakowskie Przedmie\u015bcie 65. Bardzo \u0142adna okolica: z okien wida\u0107 Kolumn\u0119 Zygmunta, ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bwi\u0119tej Anny. W trakcie tych procedur zwrotowych okaza\u0142o si\u0119, \u017ce w 1945 roku, gdy bardzo pospiesznie odbudowywano Trakt Kr\u00f3lewski, t\u0119 kamienic\u0119 posadzono na dw\u00f3ch posesjach. Jedna po\u0142owa nale\u017ca\u0142a do jakich\u015b Massalskich (to nie jego rodzina), a druga – do kogo innego. Przy tej okazji kogo\u015b ol\u015bni\u0142o, \u017ce ta kamienica zosta\u0142a odbudowana po wojnie! Co za odkrycie, przecie\u017c ca\u0142y Nowy \u015awiat zosta\u0142 odbudowany! Miasto za\u017c\u0105da\u0142o od Massalskiego dw\u00f3ch milion\u00f3w z\u0142otych odszkodowania za ten dom. To \u015bmieszne pieni\u0105dze. To, co widzimy z ulicy, to fasada w\u0105skiej kamieniczki. Ale w \u015brodku jest co\u015b przepi\u0119knego – oficyny, kt\u00f3re id\u0105 a\u017c do ulicy Koziej, maj\u0105 przepi\u0119kne \u0142uki. Ale Massalski nawet tych dw\u00f3ch milion\u00f3w nie zap\u0142aci\u0142, bo uwa\u017ca\u0142, \u017ce jemu si\u0119 nale\u017cy. A czemu nikt nie bada, ile kosztowa\u0142y roboczogodziny mojej matki, kt\u00f3ra spo\u0142ecznie odgruzowywa\u0142a rynek Starego Miasta? Ilu ludzi pracowa\u0142o, \u017ceby to miasto powsta\u0142o z ruin? A dzi\u015b przychodz\u0105 jakie\u015b typy i bior\u0105 jak swoje! I to nie spadkobiercy, tylko nast\u0119pcy prawni.<\/p>\r\n

– Zab\u00f3jstwo Jolanty Brzeskiej wywo\u0142a\u0142o strach czy w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107 w \u015brodowisku lokatorskim?<\/strong><\/p>\r\n

– Pami\u0119tam w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107. Ale te\u017c p\u00f3\u0142 roku bez snu. To by\u0142a moja pierwsza zima w lesie. Jolk\u0119 wywie\u017ali do lasu i tam spalili. Mnie nawet nie musieliby nigdzie wywozi\u0107, wystarczy\u0142oby podpali\u0107 drewniany domek. Wyobra\u017ania pracowa\u0142a non stop, ca\u0142\u0105 dob\u0119. A w nocy, co przymkn\u0119\u0142am oczy, to blask bij\u0105cy od kominka stawia\u0142 mnie na r\u00f3wne nogi. Widzia\u0142am przera\u017con\u0105 twarz Joli wy\u0142aniaj\u0105c\u0105 si\u0119 z p\u0142omieni. I nie pomaga\u0142o to, \u017ce policja na moj\u0105 pro\u015bb\u0119 ka\u017cdej nocy przeje\u017cd\u017ca\u0142a ko\u0142o mnie. Ani monitoring, kt\u00f3ry zam\u00f3wi\u0142am, nim si\u0119 przenios\u0142am po eksmisji na to odludzie. Nieco uspokoi\u0142am si\u0119 dopiero we wrze\u015bniu, kiedy uda\u0142o nam si\u0119 zainteresowa\u0107 spraw\u0105 Joli prokuratora Andrzeja Seremeta i zabrano dochodzenie z Mokotowa. A to przecie\u017c i tak nic nie da\u0142o. Byli\u015bmy i nadal jeste\u015bmy w\u015bciekli. I zdumieni. Jolka z nas wszystkich by\u0142a najinteligentniejsza. Jak ona si\u0119 da\u0142a osaczy\u0107, \u017ce wysz\u0142a z nimi? Komu ona zaufa\u0142a na tyle, \u017ceby wpu\u015bci\u0107 do mieszkania? Nikt z nas nie zazna spokoju, p\u00f3ki nie zostanie wyja\u015bnione, co i dlaczego wydarzy\u0142o si\u0119 1 marca 2011 roku.<\/p>\r\n

– Pr\u00f3bowali\u015bcie zainteresowa\u0107 swoimi sprawami konkretnych polityk\u00f3w?<\/strong><\/p>\r\n

– Chodzili\u015bmy do Andrzeja Czumy, najcz\u0119\u015bciej rozmawia\u0142 z nami jego syn. Z kolei dzi\u0119ki Julii Piterze otrzyma\u0142am kilka wa\u017cnych dokument\u00f3w, \u0142\u0105cznie z tymi o przedwojennym d\u0142ugu. Nie chc\u0119 oskar\u017ca\u0107 nikogo – nikt nam nie m\u00f3g\u0142 pom\u00f3c. Napisa\u0142am kiedy\u015b do Komendanta G\u0142\u00f3wnego Policji, aby zbadano, czy w sprawach reprywatyzacji istnieje zorganizowana grupa przest\u0119pcza. On wyznaczy\u0142 dw\u00f3ch ludzi do kontakt\u00f3w ze mn\u0105. I nic si\u0119 nie wydarzy\u0142o. Uwa\u017cam, \u017ce nad Massalskim, Mossakowskim i \u00c4\u2020wiekiem by\u0142 pot\u0119\u017cny parasol ochronny. Z tego, co wiem, Mossakowskiego zacz\u0119li prze\u015bwietla\u0107 na rok przed morderstwem Jolanty Brzeskiej. Od 2010 roku nie znale\u017ali niczego nagannego w dzia\u0142alno\u015bci tego pana?<\/p>\r\n

– Czy zwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 do was przez te lata jakakolwiek instytucja publiczna, na zasadzie: widzimy, \u017ce dzieje si\u0119 co\u015b z\u0142ego, wi\u0119c ciekawi nas, co o tym s\u0105dzicie?<\/strong><\/p>\r\n

– Bodaj w 2009 roku, wedle mojej wiedzy jedyny raz, przysz\u0142o do nas trzech pos\u0142\u00f3w i rozmawiali z nami. Nie pami\u0119tam, jak\u0105 opcj\u0119 reprezentowali. Pr\u00f3bowali\u015bmy – bezskutecznie – zainteresowa\u0107 spraw\u0105 Helsi\u0144sk\u0105 Fundacj\u0119 Praw Cz\u0142owieka. Nawet by\u0142y\u015bmy tam z Jol\u0105 razem, sk\u0142ada\u0142y\u015bmy pisma, nigdy nie otrzyma\u0142y\u015bmy odpowiedzi. Kiedy\u015b wysz\u0142am od nich, p\u0142acz\u0105c, miesi\u0105c po morderstwie Joli. Wtedy prokuratura upiera\u0142a si\u0119, \u017ce to by\u0142o samob\u00f3jstwo. Posz\u0142am do Fundacji zapyta\u0107, czy jest jaka\u015b mo\u017cliwo\u015b\u0107, \u017ceby wyst\u0105pi\u0107 do Interpolu, do kogokolwiek, \u017ceby to dochodzenie by\u0142o prowadzone prawid\u0142owo. Rozmawia\u0142am z kim\u015b – nie by\u0142 to Adam Bodnar – kto mi powiedzia\u0142, \u017ce skoro policja twierdzi, \u017ce to by\u0142o samob\u00f3jstwo, to nie ma mo\u017cliwo\u015bci prawnych, aby podwa\u017ca\u0107 wiarygodno\u015b\u0107 naszych str\u00f3\u017c\u00f3w prawa. W tym pomieszczeniu siedzia\u0142a te\u017c jaka\u015b dziewczyna, kt\u00f3ra zna\u0142a spraw\u0119 i wzi\u0119\u0142a moj\u0105 stron\u0119\u2026 Wysz\u0142am stamt\u0105d, strasznie rycz\u0105c, bo przecie\u017c wierzy\u0142am, \u017ce musi by\u0107 na \u015bwiecie jaka\u015b sprawiedliwo\u015b\u0107.<\/p>\r\n

– Ma\u0142o rozmawiali\u015bmy o Pani sprawie.<\/strong><\/p>\r\n

– W skr\u00f3cie? Oni chc\u0105 mi zabra\u0107 wszystko, co si\u0119 da, a ja z\u0142o\u015bliwie i uporczywie nie chc\u0119 im odda\u0107. A dlaczego na mnie trafi\u0142o? Nie wiem. Mog\u0142o trafi\u0107 na Pana mam\u0119 albo babci\u0119.<\/p>\r\n

– Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\r\n

Z Ew\u0105 Andruszkiewicz rozmawia\u0142 Krzysztof Wo\u0142od\u017ako<\/strong><\/em><\/p>\r\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: NowyObywatel.pl<\/p>\r\n

Za: Neon24.pl – poszukiwania (18.01.2017) – [Org. tytu\u0142: \u00abWstrz\u0105saj\u0105cy wywiad\u00bb]<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W Warszawie nawet ksi\u0119ga wieczysta nie chroni w\u0142a\u015bciciela od utraty nieruchomo\u015bci. Rozmowa z pani\u0105 Ew\u0105 Andruszkiewicz Rozmowa z Ew\u0105 Andruszkiewicz – emerytowan\u0105 dziennikark\u0105. Zajmowa\u0142a si\u0119 reporta\u017cem spo\u0142ecznym w nieistniej\u0105cym ju\u017c \u201eS\u0142owie Powszechnym\u201d, \u201eRzeczpospolitej\u201d, polskiej edycji \u201eElle\u201d. Fascynuje si\u0119 \u017cyciem zwierz\u0105t, wiedz\u0119 o nich upowszechnia\u0142a w \u201eSuper Expressie\u201d i \u201eFocusie\u201d. Od 2005 roku nie jest w […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[8],"tags":[114,98,52],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/93146"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=93146"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/93146\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=93146"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=93146"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=93146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}