{"id":92651,"date":"2017-01-03T09:46:38","date_gmt":"2017-01-03T14:46:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=92651"},"modified":"2017-01-03T09:46:38","modified_gmt":"2017-01-03T14:46:38","slug":"dobry-uczynek-jest-grzechem-powszednim-czyli-marcin-luter-w-akcji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=92651","title":{"rendered":"\u201eDobry uczynek jest grzechem powszednim”, czyli Marcin Luter w akcji"},"content":{"rendered":"

496 lat temu, dok\u0142adnie w \u00f3smym roku swojego pontyfikatu, papie\u017c Leon X wyda\u0142 bull\u0119 Decet Romanum Pontificem – Pot\u0119pienie nauk i ekskomunika na Marcina Lutra i jego zwolennik\u00f3w<\/em>. By\u0142a ona odpowiedzi\u0105 na publiczne spalenie przez Lutra bulli Exsurge Domine<\/em>, kt\u00f3rego niemiecki mnich dokona\u0142 10 grudnia 1520 roku.<\/strong><\/p>\r\n

\"\u201eDobry<\/p>\r\n

Marcin Luter pal\u0105cy bull\u0119 papie\u017ca Leona X. Matth\u00c3\u00a4us Merian the Elder
\r\n[Public domain], via Wikimedia Commons<\/div>\r\n

W Exsurge Domine <\/em>papie\u017c Leon X pot\u0119pi\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 augustianina oraz odni\u00f3s\u0142 si\u0119 do 41 herezji znajduj\u0105cych si\u0119 w jego pismach, kt\u00f3re bardzo ochoczo by\u0142y g\u0142oszone przez wielu zwolennik\u00f3w reformacji.<\/p>\r\n

Pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 dokumentu z 1520 roku stanowi analiza Ojca \u015awi\u0119tego dotycz\u0105ca b\u0142\u0119d\u00f3w pope\u0142nionych przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 i jego hierarch\u00f3w w przesz\u0142o\u015bci. B\u0142\u0119d\u00f3w, kt\u00f3re rodzi\u0142y herezje, m.in. Grek\u00f3w i Czech\u00f3w, i g\u0142oszone by\u0142y \u201eprzez mi\u0142uj\u0105cych z\u0142udn\u0105 chwa\u0142\u0119 tego \u015bwiata w ich dumnej ciekawo\u015bci\u201d. B\u0142\u0119d\u00f3w, kt\u00f3re na pocz\u0105tku XVI wieku powr\u00f3ci\u0142y \u201eg\u0142oszone w s\u0142awnym narodzie niemieckim\u201d i zrodzi\u0142y nowe herezje. W ko\u0144cu wreszcie: b\u0142\u0119d\u00f3w, kt\u00f3re zawsze by\u0142y naprawione, a ich negatywne skutki przezwyci\u0119\u017cone. W bulli czytamy: \u201eJako potwierdzenie mo\u017cemy przywo\u0142a\u0107 fakt pot\u0119pienia i ukarania na soborze w Konstancji niewierno\u015bci husyt\u00f3w i wiklefist\u00f3w oraz Hieronima z Pragi. Mo\u017cna si\u0119 tak\u017ce odwo\u0142a\u0107 do tego, \u017ce niemiecka krew by\u0142a tak cz\u0119sto przelewana na wojnach z Czechami. Ostatnim za\u015b \u015bwiadectwem jest zbicie, odrzucenie i pot\u0119pienie – r\u00f3wnie m\u0105dre, jak prawdziwe i \u015bwi\u0119te – wielu spo\u015br\u00f3d wspomnianych wy\u017cej b\u0142\u0119d\u00f3w przez uniwersytety w Kolonii i Lowanium, stanowi\u0105ce najpobo\u017cniejszych i najgorliwszych robotnik\u00f3w winnicy Pa\u0144skiej\u201d.<\/p>\r\n

Nast\u0119pna cz\u0119\u015b\u0107 pisma Leona X, to wymienienie 41 herezji, kt\u00f3rych ojcem i pierwszym propagatorem jest Marcin Luter. Ojciec \u015awi\u0119ty zastrzega przy tym, \u017ce s\u0105 to tylko niekt\u00f3re spo\u015br\u00f3d wszystkich przek\u0142ama\u0144 rozpowszechnianych przez zakonnika.<\/p>\r\n

Marcin Luter – jak  zauwa\u017cy\u0142 papie\u017c – odrzuca w swych tezach zasady dobrej spowiedzi, twierdz\u0105c, \u017ce: \u201eNauka o trzech cz\u0119\u015bciach pokuty (skrucha, wyznanie grzech\u00f3w i zado\u015b\u0107uczynienie) nie ma oparcia ani w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym, ani w pismach staro\u017cytnych Doktor\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich\u201d i pot\u0119pia gorliwych chrze\u015bcijan za ich wiar\u0119: \u201eChcie\u0107 wyznawa\u0107 wszystkie grzechy, to znaczy nie chcie\u0107 niczego pozostawi\u0107 do przebaczenia Bo\u017cemu mi\u0142osierdziu\u201d.<\/p>\r\n

Leon X wskazuje te\u017c, \u017ce zastosowana przez Lutra krytyka odpust\u00f3w nie ogranicza si\u0119 tylko do ataku na duchownych niew\u0142a\u015bciwie ich udzielaj\u0105cych. Heretyk g\u0142osi bowiem, \u017ce: \u201eOdpusty s\u0105 potrzebne tylko z racji na publiczne przest\u0119pstwa, a nale\u017cy ich udziela\u0107 jedynie zatwardzia\u0142ym i odmawiaj\u0105cym skruchy\u201d. Niemiecki zakonnik podwa\u017ca sens odpust\u00f3w twierdz\u0105c, i\u017c \u201edopuszczalne, ale nie s\u0105 stosowne\u201d, a tak\u017ce wymienia tych, kt\u00f3rzy jego zdaniem nie maj\u0105 z nich po\u017cytku, m.in. zmar\u0142ych, umieraj\u0105cych i chorych.<\/p>\r\n

Co wi\u0119cej, herezjarcha bagatelizuje ekskomunik\u0119 i jej skutki: \u201eKary ekskomuniki s\u0105 wy\u0142\u0105cznie zewn\u0119trzne i nie pozbawiaj\u0105 powszechnych duchowych modlitw Ko\u015bcio\u0142a\u201d -twierdzi Luter a swoje tezy uzasadnia bardzo sprytnie wyrwanymi z szerszego kontekstu cytatami z Pisma \u015awi\u0119tego: \u201eS\u0142owa Chrystusa skierowane do Piotra: Cokolwiek rozwi\u0105\u017cesz na ziemi…<\/em> dotyczy\u0142y wy\u0142\u0105cznie spraw zwi\u0105zanych przez samego Piotra\u201d.<\/p>\r\n

Ponadto Luter gloryfikuje tureckie zbrodnie dokonane na chrze\u015bcijanach, twierdz\u0105c i\u017c: \u201eWojowanie z Turkami jest niezgodne z wol\u0105 Bo\u017c\u0105, bo to B\u00f3g karze przez nich nasze nieprawo\u015bci\u201d. Augustianin odrzuca r\u00f3wnie\u017c istnienie wolnej woli z jednoczesnym uznaniem jej za czynnik stale obci\u0105\u017caj\u0105cy chrze\u015bcijan grzechem ci\u0119\u017ckim. G\u0142osi on, i\u017c \u201eWolna wola po grzechu pierworodnym jest tylko wolna z nazwy, a wszystkie jej w\u0142asne uczynki s\u0105 grzechami \u015bmiertelnymi\u201d.<\/p>\r\n

Leon X w swoim pi\u015bmie pot\u0119pia ogrom pychy, kt\u00f3ry przemawia przez augustianina tworz\u0105cego now\u0105 \u201eteologi\u0119\u201d. \u201eKa\u017cdy zdrowo my\u015bl\u0105cy cz\u0142owiek \u0142atwo stwierdzi, jak szkodliwe, przewrotne, gorsz\u0105ce i oszuka\u0144cze dla pobo\u017cnych i prostolinijnych umys\u0142\u00f3w s\u0105 te r\u00f3\u017cne b\u0142\u0119dy, jak dalece sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 one mi\u0142o\u015bci i czci nale\u017cnej \u015bwi\u0119temu Ko\u015bcio\u0142owi Rzymskiemu, kt\u00f3ry jest matk\u0105 wszystkich wiernych i nauczycielk\u0105 wiary, jak szkodliwe s\u0105 dla \u017cywotno\u015bci dyscypliny ko\u015bcielnej, a mianowicie dla pos\u0142usze\u0144stwa. Cnota ta jest \u017ar\u00f3d\u0142em i pocz\u0105tkiem wszystkich cn\u00f3t, a bez niej ka\u017cdy mo\u017ce \u0142atwo okaza\u0107 si\u0119 niewiernym\u201d – pisze.<\/p>\r\n

\u201eSkoro za\u015b powy\u017csze b\u0142\u0119dy, jak r\u00f3wnie\u017c szereg innych, zawartych jest w ksi\u0119gach i innych pismach Marcina Lutra, My zatem w podobny spos\u00f3b pot\u0119piamy, wykluczamy i ca\u0142kowicie odrzucamy ksi\u0119gi, pisma i kazania wspomnianego Marcina Lutra, spisane w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim, jak r\u00f3wnie\u017c w innych j\u0119zykach, a zawieraj\u0105ce wspomniane b\u0142\u0119dy, jak r\u00f3wnie\u017c niekt\u00f3re spo\u015br\u00f3d tych b\u0142\u0119d\u00f3w i \u017cyczymy sobie, aby by\u0142y uwa\u017cane za ca\u0142kowicie pot\u0119pione, wykluczone i odrzucone\u201d – dodaje papie\u017c.<\/p>\r\n

W ostatniej fragmencie bulli Ojciec \u015awi\u0119ty wzywa buntownika i zwolennik\u00f3w g\u0142oszonych przez niego \u201eprawd wiary\u201d do opami\u0119tania i zaprzestania szerzenia herezji. Papie\u017c wprost ostrzega Lutra przed czekaj\u0105cym go pot\u0119pieniem.<\/p>\r\n

\u201eJe\u017celi za\u015b Marcin Luter i jego zwolennicy, pomocnicy i ci, kt\u00f3rzy mu towarzysz\u0105, z wielkim dla Nas smutkiem, b\u0119d\u0105 uporczywie odmawia\u0107 wype\u0142nienia powy\u017cszych warunk\u00f3w, w przepisanym okresie czasu, w\u00f3wczas – stosownie do nauczania \u015bwi\u0119tego aposto\u0142a Paw\u0142a, kt\u00f3ry powiada, aby heretyka unika\u0107 po dwukrotnym upomnieniu – pot\u0119pimy Marcina Lutra, jego zwolennik\u00f3w, pomocnik\u00f3w i tych, kt\u00f3rzy mu towarzysz\u0105, jako nieurodzajn\u0105 winoro\u015bl, kt\u00f3ra nie jest z Chrystusa, jako g\u0142osz\u0105cych niegodn\u0105 nauk\u0119, sprzeczn\u0105 z wiar\u0105 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 i obra\u017aliw\u0105 dla Bo\u017cego majestatu, szkodliw\u0105 i haniebn\u0105 dla ca\u0142ego Ko\u015bcio\u0142a Chrystusowego i uszczuplaj\u0105c\u0105 w\u0142adz\u0119 kluczy Ko\u015bcio\u0142a, jako uporczywych i jawnych heretyk\u00f3w\u201d – napisa\u0142 Leon X.<\/p>\r\n

Marcin Luter dokonuj\u0105c w Wittenberdze publicznego aktu spalenia papieskiej bulli wraz z papieskimi dekretami i z kodeksem prawa kanonicznego, po raz kolejny sprzeniewierzy\u0142 si\u0119 Ko\u015bcio\u0142owi i papie\u017cowi. W odpowiedzi Leon X w pierwszych zdaniach bulli Decet Romanum Pontificem<\/em> przypomina mu, \u017ce to \u201epapie\u017c rzymski zosta\u0142 ustanowiony moc\u0105 Bo\u017c\u0105 do nak\u0142adania kar duchowych i doczesnych stosownie do okoliczno\u015bci\u201d.<\/p>\r\n

\u201eCelem tej w\u0142adzy jest unieszkodliwianie niegodziwych zamys\u0142\u00f3w b\u0142\u0105dz\u0105cych ludzi, kt\u00f3rzy do tego stopnia opanowani przez fa\u0142szywe pomys\u0142y niegodnych plan\u00f3w, \u017ce zatraciwszy boja\u017a\u0144 Bo\u017c\u0105 wzgardzili postanowieniami kanon\u00f3w i apostolskimi nakazami i o\u015bmielili si\u0119 og\u0142osi\u0107 nowe i fa\u0142szywe nauki oraz wprowadzi\u0107 z\u0142o roz\u0142amu do Ko\u015bcio\u0142a Bo\u017cego b\u0105d\u017a te\u017c mieli czelno\u015b\u0107 wspiera\u0107, pomaga\u0107 i przy\u0142\u0105cza\u0107 si\u0119 do tego rodzaju roz\u0142amowc\u00f3w, kt\u00f3rzy rozszarpuj\u0105 niepodzieln\u0105 szat\u0119 naszego Zbawiciela i jedno\u015b\u0107 prawdziwej wiary\u201d – pisze Leon X.<\/p>\r\n

Dalszy ci\u0105g dokumentu zawiera stanowisko papie\u017ca dotycz\u0105ceprzysz\u0142ych los\u00f3w niemieckiego mnicha i pozosta\u0142ych heretyk\u00f3w we wsp\u00f3lnocie katolickiej. \u201eNiniejszym og\u0142aszamy, \u017ce jest on uznany za heretyka, podobnie jak pozostali, niezale\u017cnie od zajmowanego stanowiska lub godno\u015bci, kt\u00f3rzy wzgardzili trosk\u0105 o w\u0142asne zbawienie i jawnie, w oczach ca\u0142ego \u015bwiata, stali si\u0119 zwolennikami niegodziwej i heretyckiej sekty Marcina Lutra, jawnie i otwarcie udzielaj\u0105c mu pomocy, rady i wsparcia, umacniaj\u0105c go w jego niepos\u0142usze\u0144stwie i zawzi\u0119to\u015bci, albo utrudniaj\u0105c og\u0142oszenie Naszej bulli. Ludzie ci zaci\u0105gn\u0119li kary ustalone w Naszej bulli i maj\u0105 by\u0107 s\u0142usznie uwa\u017cani za heretyk\u00f3w i unikani przez wszystkich wiernych chrze\u015bcijan, stosownie do s\u0142\u00f3w \u015bw. Paw\u0142a (Tt 3, 10-11)\u201d – pisze papie\u017c.<\/p>\r\n

\u201eNasza wola jest taka, aby s\u0142usznie zaliczy\u0107 tych ludzi, wraz z Marcinem Lutrem i innymi przekl\u0119tymi do grona heretyk\u00f3w i ekskomunikowanych. O ile za\u015b oni sami zaliczyli si\u0119 do tego grona wskutek zawzi\u0119to\u015bci w grzechu wspomnianego Marcina Lutra, to podobnie winni dzieli\u0107 z nim jego kary i bra\u0107 wsz\u0119dzie od niego swe miano jako luteranie, kt\u00f3rzy popadaj\u0105 w te same co on kary\u201d – dodaje.<\/p>\r\n

\u201eNasze poni\u017csze postanowienia dotycz\u0105 Marcina Lutra i innych, kt\u00f3rzy id\u0105 za nim w zawzi\u0119to\u015bci jego niegodziwego i godnego pot\u0119pienia zamys\u0142u, a tak\u017ce przeciwko tym, kt\u00f3rzy go broni\u0105 i ochraniaj\u0105 zbrojn\u0105 r\u0119k\u0105, nie l\u0119kaj\u0105c si\u0119 wspiera\u0107 go w\u0142asnymi \u015brodkami, albo w inny spos\u00f3b i odwa\u017cyli si\u0119 oraz nadal odwa\u017caj\u0105 proponowa\u0107 i dostarcza\u0107 mu pomocy, rady i wsparcia. Chcemy, aby imiona, nazwiska i funkcje ich wszystkich, niezale\u017cnie jak wysokie i szokuj\u0105ce by nie by\u0142y te stanowiska, by\u0142y w\u0142\u0105czone do tego postanowienia z tak\u0105 sam\u0105 moc\u0105, jak gdyby by\u0142y tutaj kolejno wymienione jedno po drugim i powinny by\u0107 wymienione podczas og\u0142aszania tego postanowienia, kt\u00f3re musi by\u0107 przeprowadzone z moc\u0105 dor\u00f3wnuj\u0105c\u0105 jego zawarto\u015bci\u201d – czytamy w papieskim dokumencie.<\/p>\r\n

\u201eNak\u0142adamy na nich wszystkich kar\u0119 ekskomuniki albo anatemy, wieczystego pot\u0119pienia i interdyktu, pozbawienia godno\u015bci, zaszczyt\u00f3w i d\u00f3br, zar\u00f3wno ich samych, jak i ich nast\u0119pc\u00f3w, a ponadto og\u0142aszamy ich jako niezdolnych do ich posiadania, a tak\u017ce kar\u0119 konfiskaty d\u00f3br oraz winnych zdrady. Stwierdzamy, \u017ce wszyscy ci ludzie popadaj\u0105 pod wyrok skazuj\u0105cy, podobnie jak pod inne postanowienia, cenzury i kary ustanowione w prawie kanonicznym wobec heretyk\u00f3w i okre\u015blone we wspomnianej ju\u017c bulli\u201d – pisze papie\u017c.
\r\n<\/em><\/p>\r\n

Decet Romanum Pontificem <\/em>to jednak nie tylko \u201ePot\u0119pienie nauk i ekskomunika na Marcina Lutra i jego zwolennik\u00f3w\u201d. Leon X zwraca si\u0119 w swoim pi\u015bmie r\u00f3wnie\u017c do \u201epatriarch\u00f3w, arcybiskup\u00f3w, i innych dostojnik\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali ustanowieni we w\u0142adzy Jeremiaszowej, aby likwidowa\u0107 roz\u0142amy, aby w obecnym zam\u0119cie, stosownie do powinno\u015bci urz\u0119du, stali si\u0119 jak mur obronny dla ich ludu chrze\u015bcija\u0144skiego\u201d. Ojciec \u015awi\u0119ty wzywa ich do gorliwego g\u0142oszenia \u201es\u0142owa Bo\u017cego i prawdy wiary katolickiej przeciwko przekl\u0119tym naukom i wspomnianym wy\u017cej heretykom\u201d, a wszystkich wiernych Ko\u015bcio\u0142a katolickiego do podj\u0119cia dzia\u0142a\u0144 kontrreformacyjnych.<\/p>\r\n

\u201eZach\u0119camy tak\u017ce, na mocy \u015blub\u00f3w pos\u0142usze\u0144stwa, wszystkich razem i ka\u017cdego z osobna prze\u0142o\u017conych ko\u015bcio\u0142\u00f3w parafialnych, a tak\u017ce zwierzchnik\u00f3w wszystkich zakon\u00f3w, r\u00f3wnie\u017c \u017cebraczych, zar\u00f3wno uprzywilejowanych, jak i nieuprzywilejowanych, jako ustanowionych przez Pana, aby byli jak ob\u0142oki, rozlewaj\u0105ce duchowe strumienie na lud Bo\u017cy, nie l\u0119kaj\u0105c si\u0119 szerokiego rozg\u0142aszania pot\u0119pienia zawartego w powy\u017cszych przepisach, stosownie do tego, jak tego wymaga ich powinno\u015b\u0107. Napisane jest, \u017ce doskona\u0142a mi\u0142o\u015b\u0107 wyklucza strach. Niech wi\u0119c ka\u017cdy z was i wszyscy razem podejm\u0105 brzemi\u0119 tych chwalebnych obowi\u0105zk\u00f3w z ca\u0142kowitym po\u015bwi\u0119ceniem, daj\u0105c wyraz tak wielkiej dba\u0142o\u015bci w ich wype\u0142nianiu, wyraz tak wielkiego zapa\u0142u i gorliwo\u015bci w s\u0142owach i uczynkach, aby z waszych wysi\u0142k\u00f3w, z pomoc\u0105 \u0142aski Bo\u017cej, wynik\u0142y upragnione owoce, a wasze oddanie przynios\u0142o wam nie tylko koron\u0119 chwa\u0142y, kt\u00f3ra jest nale\u017cn\u0105 nagrod\u0105 dla wszystkich wype\u0142niaj\u0105cych Bo\u017ce obowi\u0105zki, ale ponadto, aby przynios\u0142o wam od Nas i od tej Stolicy Apostolskiej obfite pochwa\u0142y, dla kt\u00f3rych wasza pilno\u015b\u0107 stanie si\u0119 zas\u0142ug\u0105\u201d – konkluduje Leon X.<\/p>\r\n

TG<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"496 lat temu, dok\u0142adnie w \u00f3smym roku swojego pontyfikatu, papie\u017c Leon X wyda\u0142 bull\u0119 Decet Romanum Pontificem – Pot\u0119pienie nauk i ekskomunika na Marcina Lutra i jego zwolennik\u00f3w. By\u0142a ona odpowiedzi\u0105 na publiczne spalenie przez Lutra bulli Exsurge Domine, kt\u00f3rego niemiecki mnich dokona\u0142 10 grudnia 1520 roku. Marcin Luter pal\u0105cy bull\u0119 papie\u017ca Leona X. Matth\u00c3\u00a4us […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3],"tags":[238,321],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/92651"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=92651"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/92651\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=92651"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=92651"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=92651"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}