{"id":90960,"date":"2016-11-02T12:42:18","date_gmt":"2016-11-02T16:42:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=90960"},"modified":"2016-11-02T12:42:18","modified_gmt":"2016-11-02T16:42:18","slug":"kampania-w-usa-jaka-przyszlosc-czeka-supermocarstwo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=90960","title":{"rendered":"Kampania w USA \u2013 jaka przysz\u0142o\u015b\u0107 czeka supermocarstwo?"},"content":{"rendered":"

Ju\u017c 8 listopada Amerykanie udadz\u0105 si\u0119 do urn, aby wybra\u0107 now\u0105 g\u0142ow\u0119 pa\u0144stwa. Wydarzenie to elektryzuje zar\u00f3wno ameryka\u0144sk\u0105, jak i \u015bwiatow\u0105 opini\u0119 publiczn\u0105. Nic w tym dziwnego – wszak kraj ten pozostaje najwi\u0119kszym \u015bwiatowym mocarstwem. Prze\u017cywa jednak wyra\u017any kryzys , kt\u00f3ry sprawi\u0142, \u017ce fenomen Donalda Trumpa – kandydata wszystkich oburzonych na liberalny establishment – sta\u0142 si\u0119 mo\u017cliwy. Czy jednak magnat nieruchomo\u015bci jest w stanie pokona\u0107 star\u0105 polityczn\u0105 wyjadaczk\u0119 – Hilary Clinton?<\/strong><\/p>\r\n

Stany Zjednoczone by\u0142y kiedy\u015b obiektem powszechnego podziwu, jednak obecnie pogr\u0105\u017cone s\u0105 w ogromnym kryzysie. Najwy\u017csze zad\u0142u\u017cenie na \u015bwiecie – trzecie w przeliczeniu na osob\u0119 – wynosi  ponad 19 bilion\u00f3w dolar\u00f3w. Zaufanie do instytucji publicznych jest niskie, mno\u017c\u0105 si\u0119 problemy spo\u0142eczne, zwi\u0105zane cho\u0107by z dezindustrializacj\u0105 rozwini\u0119tych ongi\u015b miast i bezrobociem. Jaki\u015b czas temu \u015bwiat obieg\u0142a informacja, \u017ce USA przoduj\u0105\u2026 pod wzgl\u0119dem liczby wi\u0119\u017ani\u00f3w.<\/p>\r\n

Dla wielu Amerykan\u00f3w wybory s\u0105 zatem szans\u0105, by\u0107 mo\u017ce ostatni\u0105, na odmian\u0119 sytuacji i uczynienie Ameryki \u201eponownie wielk\u0105\u201d. Startuj\u0105cy pod tym has\u0142em miliarder Donald Trump uzyska\u0142 24 lipca 2016 r. nominacj\u0119 Partii Republika\u0144skiej. Przyjdzie mu zmierzy\u0107 si\u0119 z Sekretarz Stanu za Baracka Obamy – Hilary Clinton. \u0179ona by\u0142ego prezydenta, Billa Clintona, przyj\u0119\u0142a nominacj\u0119 Partii Demokratycznej 28 lipca, jako pierwsza kobieta nominowana przez czo\u0142ow\u0105 parti\u0119. W lipcu poznali\u015bmy te\u017c kandydat\u00f3w na wiceprezydent\u00f3w – Mike\u2019a Pence\u2019a po stronie Trumpa i Tima Kaine\u2019a u Hilary Clinton.<\/p>\r\n

Nominacji by\u0142ej Sekretarz Stanu nie zaszkodzi\u0142y ujawnione 22 lipca przez WikiLeaks e-maile ukazuj\u0105ce nieprawid\u0142owo\u015bci w partii. To nie pierwsza tego typu sprawa. Warto wspomnie\u0107 tak\u017ce o innej \u201eaferze mailowej\u201d. Wszak ju\u017c w 2015 r. sta\u0142o si\u0119 jasne, \u017ce Demokratka u\u017cywa\u0142a prywatnego serwera do prowadzenia s\u0142u\u017cbowej korespondencji.  <\/strong>Sprawa ta niejednokrotnie powraca\u0142a w obecnej kampanii prezydenckiej.   <\/p>\r\n

Pierwsza debata przedwyborcza odby\u0142a si\u0119 26 wrze\u015bnia. Jak przypomina portal aol.com, Hilary Clinton oskar\u017cy\u0142a podczas niej swojego kontrkandydata o „rasizm” „seksizm” i oszustwa podatkowe. 2 pa\u017adziernika ten ostatni zarzut wysun\u0105\u0142 tak\u017ce New York Times. Jego dziennikarze stwierdzili, \u017ce  Republikanin nie p\u0142aci\u0142 przez wiele lat podatk\u00f3w federalnych. Pocz\u0105tek pa\u017adziernika nie by\u0142 z reszt\u0105 korzystny dla biznesmena. Pi\u0119\u0107 dni p\u00f3\u017aniej ujawniono nagrania jego skandaliczne wypowiedzi na temat kobiet. Delikatnie rzecz ujmuj\u0105c, nie mie\u015bci\u0142y si\u0119 one ani w politycznie poprawnych standardach, ani te\u017c w granicach zwyk\u0142ej kultury.  Sprawa sta\u0142a si\u0119 w nadchodz\u0105cych dniach jednym z g\u0142\u00f3wnych temat\u00f3w medialnych.<\/p>\r\n

R\u00f3wnie\u017c 7 pa\u017adziernika portal WikiLeaks opublikowa\u0142 dokumenty pokazuj\u0105ce sprzeczno\u015b\u0107 s\u0142\u00f3w na temat handlu zagranicznego kierowanych przez Demokratk\u0119 do finansowych elit i og\u00f3\u0142u wyborc\u00f3w. Wytkn\u0105\u0142 jej to Donald Trump podczas drugiej debaty – 9 pa\u017adziernika 2016 r.<\/p>\r\n

W trakcie jej trwania miliarder przyzna\u0142 si\u0119 natomiast do zarzucanego mu przez pras\u0119 niep\u0142acenia podatk\u00f3w przez 18 lat od 1995 r. Stwierdzi\u0142 jednak, \u017ce mia\u0142 do tego prawo, poniewa\u017c ponosi\u0142 w\u00f3wczas straty – \u0142\u0105cznie 916 milion\u00f3w dolar\u00f3w.<\/p>\r\n

Atmosfera przedwyborcza z dnia na dzie\u0144 stawa\u0142a si\u0119 coraz bardziej gor\u0105ca. W niedziel\u0119 16 pa\u017adziernika dosz\u0142o do ataku na siedzib\u0119 Republikan\u00f3w w Karolinie P\u00f3\u0142nocnej. Odpalono \u0142adunek wybuchowy, a mury zamalowano grafiti oskar\u017caj\u0105cym Republikan\u00f3w o nazizm i nawo\u0142uj\u0105cym ich do opuszczenia miasta. Kandydat prawicowej partii na Twitterze okre\u015bli\u0142 chuligan\u00f3w mianem \u201ezwierz\u0105t\u201d i uzna\u0142 ich za zwolennik\u00f3w Hilary Clinton.<\/p>\r\n

R\u00f3\u017cnice pod niemal ka\u017cdym wzgl\u0119dem <\/strong><\/p>\r\n

19 pa\u017adziernika obydwaj kandydaci zmierzyli si\u0119 w trzeciej i ostatniej ju\u017c debacie (transkrypcja dost\u0119pna na presidency.ucsb.edu). Dyskusja dobitnie ukaza\u0142a nie tylko r\u00f3\u017cnice osobowo\u015bciowe, ale tak\u017ce \u015bwiatopogl\u0105dowe. Warto si\u0119 im pokr\u00f3tce przyjrze\u0107. We\u017amy przyk\u0142ad aborcji. Kandydatka Demokrat\u00f3w wyrazi\u0142a jednoznaczne poparcie dla wyroku S\u0105du Najwy\u017cszego w sprawie Roe vs. Wade z 1973 r. W\u00f3wczas to najwy\u017cszy organ ameryka\u0144skiego s\u0105downictwa zalegalizowa\u0142 aborcj\u0119 na terenie ca\u0142ego kraju. Od tej pory zabito w Stanach 57-58 milion\u00f3w dzieci nienarodzonych.<\/p>\r\n

Odmienne zdanie w sprawie ochrony \u017cycia wyrazi\u0142 Donald Trump. Zarzuci\u0142 Clinton popieranie barbarzy\u0144skiej praktyki mordowania nienarodzonych w ostatnim miesi\u0105cu ci\u0105\u017cy. Jego zdaniem, decyzja o prawie dotycz\u0105cym aborcji powinna zosta\u0107 pozostawiona poszczeg\u00f3lnym stanom. Biznesmen zapowiedzia\u0142 ponadto mianowanie konserwatywnych s\u0119dzi\u00f3w, co – jak przyzna\u0142 – doprowadzi zapewne do odej\u015bcia S\u0105du od wyroku w sprawie Roe vs. Wade. Zgodnie z ameryka\u0144sk\u0105 Konstytucj\u0105 to prezydent – za zgod\u0105 Senatu – mianuje cz\u0142onk\u00f3w S\u0105du Najwy\u017cszego. Po \u015bmierci konserwatywnego s\u0119dziego Antonina Scalii jedno z 9 miejsc w tej instytucji pozostaje nieobsadzone.<\/p>\r\n

Zdaniem kandydata GOP, Konstytucj\u0119 powinno si\u0119 intepretowa\u0107 tak samo, jak rozumieli j\u0105 Ojcowie Za\u0142o\u017cyciele. Dlatego te\u017c popiera on pe\u0142ne prawo do posiadania broni – gwarantowane przez II Poprawk\u0119. By\u0142a Sekretarz Stanu ma w tej kwestii odmienne zdanie. Twierdzi bowiem, \u017ce z posiadaniem broni wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 zbyt liczne wypadki – ginie 33 tysi\u0105ce os\u00f3b rocznie. I dlatego niezb\u0119dne s\u0105 pewne ograniczenia.<\/p>\r\n

Polityka zagraniczna <\/strong><\/p>\r\n

Debata z 19 pa\u017adziernika dotyczy\u0142a tak\u017ce kwestii polityki zagranicznej. Kandydat Republikan\u00f3w sprzeciwia si\u0119 nadmiernemu zaanga\u017cowaniu Stan\u00f3w Zjednoczonych w sprawy \u015bwiata. Jego zdaniem pr\u00f3\u017cnia pozostawiona w Iraku przez Amerykan\u00f3w za kadencji Obamy i Clinton doprowadzi\u0142a do powstania Pa\u0144stwa Islamskiego. Biznesmen sprzeciwia si\u0119 jednocze\u015bnie nadmiernemu zaanga\u017cowaniu USA w sprawy \u015bwiata. Jego zdaniem Stany Zjednoczone nie mog\u0105 broni\u0107 Niemiec, Arabii Saudyjskiej, Korei Po\u0142udniowej czy Japonii. Przekracza to bowiem ich mo\u017cliwo\u015bci finansowe i sprzyja wzrostowi zad\u0142u\u017cenia.<\/p>\r\n

Tego typu pogl\u0105dy miliarder wyra\u017ca\u0142 ju\u017c wcze\u015bniej. W przem\u00f3wieniu dotycz\u0105cym spraw mi\u0119dzynarodowych opublikowanym 27 kwietnia tego roku na donaldjtrump.com stwierdzi\u0142, \u017ce po Zimnej Wojnie w ameryka\u0144skiej polityce zagranicznej „g\u0142upota i arogancja zast\u0105pi\u0142a logik\u0119”. Skutkiem by\u0142 nie tylko spadek presti\u017cu USA na \u015bwiecie, lecz tak\u017ce wzrost wp\u0142yw\u00f3w islamist\u00f3w na Bliskim Wschodzie.  <\/p>\r\n

Co wi\u0119cej, 23 marca w wywiadzie dla Bloomberg Politics Donald Trump stwierdzi\u0142, \u017ce NATO „mo\u017ce by\u0107 przestarza\u0142e”. Tego typu wypowiedzi jawi\u0105 si\u0119 na pierwszy rzut oka jako prezent dla Rosji, cho\u0107 wed\u0142ug analiz D’Angelo Gore z factcheck.org kandydat GOP uzna\u0142 jedynie, \u017ce Sojusz P\u00f3\u0142nocnoatlantycki jest nieprzystosowany do wsp\u00f3\u0142czesnych zagro\u017ce\u0144, takich jak walka z terroryzmem. Nie m\u00f3wi\u0142 wprost o potrzebie jego rozwi\u0105zania – lecz o konieczno\u015bci reform i – w ostateczno\u015bci opuszczeniu NATO przez USA. Mimo wszystko nie dziwi, \u017ce tego typu sformu\u0142owania budz\u0105 zaniepokojenie.   <\/p>\r\n

Wyb\u00f3r Donalda Trumpa oznacza\u0107 b\u0119dzie zapewne reorientacj\u0119 ameryka\u0144skiej polityki zagranicznej. Zwyci\u0119stwo by\u0142ej Sekretarz Stanu – raczej kontynuacj\u0119 dotychczasowej linii. Na swojej stronie internetowej hillaryclinton.com Demokratka pisze o umacnianiu wi\u0119zi Amerykan\u00f3w z sojusznikami, a NATO okre\u015bla najlepsz\u0105 ameryka\u0144sk\u0105 inwestycj\u0105 wszechczas\u00f3w. Zapowiada tak\u017ce tward\u0105 postaw\u0119 wobec Putina i obron\u0119 przed nim pa\u0144stw europejskich.<\/p>\r\n

Gospodarka i imigranci <\/strong><\/p>\r\n

Opr\u00f3cz spraw \u015bwiatopogl\u0105dowych i polityki zagranicznej, Trump i Clinton r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 tak\u017ce pod wzgl\u0119dem kwestii ekonomicznych i spo\u0142ecznych. Kandydat Republikan\u00f3w, zgodnie z pomys\u0142ami przedstawionymi 22 pa\u017adziernika w Gettysburgu, zamierza mi\u0119dzy innymi obni\u017cy\u0107 i upro\u015bci\u0107 podatki dla klasy \u015bredniej (bardzo pojemne poj\u0119cie w USA!), a tak\u017ce zmniejszy\u0107 obci\u0105\u017cenia dla przedsi\u0119biorstw. Mia\u0142oby to poskutkowa\u0107 powrotem firm na nowo do Stan\u00f3w Zjednoczonych. Opr\u00f3cz tego kandydat Republikan\u00f3w planuje zniesienie Obamacare oraz zwi\u0119kszenie mo\u017cliwo\u015bci wyboru szk\u00f3\u0142 przez rodzic\u00f3w – za spraw\u0105 bon\u00f3w edukacyjnych.<\/p>\r\n

Hilary Clinton – jak czytamy na jej stronie internetowej hilaryclinton.com – proponuje natomiast podniesienie podatk\u00f3w dla najlepiej zarabiaj\u0105cych, zapewnienie praw socjalnych pracownikom, odej\u015bcie od finansowania studi\u00f3w przez kredyty czy walk\u0119 ze zmian\u0105 klimatu. Zapowiada tak\u017ce program \u201eMake it in America\u201d maj\u0105cy na celu reindustrializacj\u0119 USA. <\/p>\r\n

Ta ostatnia sprawa jest wi\u0119c droga tak\u017ce sercu Trumpa, jednak ten idzie o krok dalej i postuluje budow\u0119 muru na granicy z Meksykiem. W swoim przem\u00f3wieniu w Gettysburgu przyzna\u0142 wprawdzie, \u017ce zap\u0142ac\u0105 za niego sami Amerykanie – wcze\u015bniej sugerowa\u0142, \u017ce zmusi do tego sam Meksyk. Kandydat Republikan\u00f3w z\u0142agodzi\u0142 tak\u017ce swoje stanowisko w kwestii zakazu imigracji dla muzu\u0142man\u00f3w. Pocz\u0105tkowo twierdzi\u0142, \u017ce zabroni wst\u0119pu wszystkim wyznawcom islamu. Nast\u0119pnie jednak oznajmi\u0142, \u017ce tymczasowy zakaz wst\u0119pu obejmie wy\u0142\u0105cznie osoby z kraj\u00f3w obj\u0119tych terroryzmem. Donald Trump chce tak\u017ce zlikwidowa\u0107 „miasta sanktuaria”, uniewa\u017cni\u0107 „nielegalne amnestie prezydenta Obamy\u201d, ograniczy\u0107 \u015bwiadczenia dla migrant\u00f3w i ich nielegaln\u0105 prac\u0119 oraz dokona\u0107 deportacji niekt\u00f3rych przybysz\u00f3w (donaldjtrump.com).<\/p>\r\n

Pogl\u0105dy g\u0142oszone przez Hilary Clinton tak\u017ce w tym przypadku s\u0105 ca\u0142kowicie odmienne. Kandydatka Demokrat\u00f3w postuluje u\u0142atwienie legalizacji pobytu nielegalnych imigrant\u00f3w, zw\u0142aszcza tych z rodzinami pozostawionymi w krajach pochodzenia. Na swojej stronie wzywa tak\u017ce do \u201eludzkiego\u201d wykonywania prawa imigracyjnego.<\/p>\r\n

Kto kogo popiera ?<\/strong><\/p>\r\n

Pogl\u0105dy g\u0142oszone przez obydwu kandydat\u00f3w wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z grupami spo\u0142ecznymi popieraj\u0105cymi ka\u017cdego z nich. W\u015br\u00f3d og\u00f3\u0142u bia\u0142ych – informuj\u0105 dr Daniel Cox i dr Robert P. Jones na prri.org – Donald Trump prowadzi w stosunku 10 punkt\u00f3w procentowych. Z kolei w\u015br\u00f3d ludno\u015bci kolorowej przewaga Clinton to a\u017c 60 punkt\u00f3w procentowych.<\/p>\r\n

Biali chrze\u015bcijanie s\u0105 generalnie za miliarderem. W tej grupie Republikanina popiera 59 procent wyborc\u00f3w, podczas gdy jego kontrkandydatk\u0119 – jedynie 30. Nic w tym dziwnego, skoro g\u0142oszone przez Donalda Trumpa tezy anty-migracyjne i krytyczne wobec lewicowej i anty-chrze\u015bcija\u0144skiej in\u017cynierii spo\u0142ecznej obliczone s\u0105 na uzyskanie poparcia tej cz\u0119\u015bci elektoratu. Kwestie etniczne s\u0105 najwyra\u017aniej wa\u017cniejsze dla kolorowych chrze\u015bcijan, ni\u017c sprawy \u015bwiatopogl\u0105dowe. W tej grupie a\u017c 74 procent deklaruje bowiem poparcie dla \u017cony Billa Clintona.<\/p>\r\n

Wyborcy s\u0105 tak\u017ce podzieleni pod wzgl\u0119dem p\u0142ci. Wed\u0142ug omawianego badania z 22-25 wrze\u015bnia – Hilary Clinton cieszy si\u0119 wy\u017cszym o 25 punkt\u00f3w procentowych poparciem u kobiet. Z kolei w\u015br\u00f3d m\u0119\u017cczyzn o 13 punkt\u00f3w procentowych wygrywa Donald Trump. Nie bez znaczenia jest tu by\u0107 mo\u017ce feminizuj\u0105ca retoryka Demokratki, a tak\u017ce jej spokojniejszy, daj\u0105cy wi\u0119ksze poczucie bezpiecze\u0144stwa styl bycia.<\/p>\r\n

Natomiast w\u015br\u00f3d os\u00f3b z bia\u0142ej klasy robotniczej Trump prowadzi a\u017c 24 punktami procentowymi. Retoryka obrony miejsc pracy, w tym w przemy\u015ble, krytyka ekonomicznego globalizmu i imigrant\u00f3w zabieraj\u0105cych \u017ar\u00f3d\u0142a dochodu okaza\u0142a si\u0119 skuteczna. Podobnie jak wizerunek Trumpa – szczerego do b\u00f3lu, niegrzecznego, swojego ch\u0142opa. To wszystko jednak niekoniecznie sprzyja jego sukcesowi u bia\u0142ych z wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem, zdobytym cz\u0119sto na lewicowych uczelniach. W tej grupie przewag\u0105 10 punkt\u00f3w procentowych cieszy si\u0119 by\u0142a  Sekretarz Stanu. Co ciekawe biali mieszkaj\u0105cy daleko od rodzinnych miejscowo\u015bci cz\u0119\u015bciej deklaruj\u0105 poparcie dla Hilary Clinton. U os\u00f3b pozostaj\u0105cych w rodzinnych stronach lub w ich pobli\u017cu preferencje s\u0105 odmienne.<\/p>\r\n

Gdy spojrzymy na map\u0119 Stan\u00f3w Zjednoczonych bez trudu zobaczymy kontrast mi\u0119dzy  popieraj\u0105cymi Clinton wybrze\u017cami kraju, a pro-trumpowskim „\u015brodkiem” i po\u0142udniem kraju. To jednak pewne uproszczenie, gdy\u017c na przyk\u0142ad w stanach Teksas czy Arizona rywalizacja jest, wed\u0142ug portalu Real Clear Politics, w miar\u0119 wyr\u00f3wnana.<\/p>\r\n

Pami\u0119tajmy, \u017ce w USA wyborcy nie wybieraj\u0105 bezpo\u015brednio prezydenta, lecz elektor\u00f3w zwi\u0105zanych z ich kandydatem i zobowi\u0105zanych g\u0142osowa\u0107 na niego. W ogromnej wi\u0119kszo\u015bci stan\u00f3w do gremium dokonuj\u0105cego ostatecznego wyboru prezydenta wchodz\u0105 tylko elektorzy zwyci\u0119skiego kandydata. Ka\u017cdy stan dysponuje inn\u0105 liczb\u0105 g\u0142os\u00f3w elektorskich. Oznacza to, \u017ce sonda\u017ce nie s\u0105 zbyt miarodajnym odzwierciedleniem wyniku. Wed\u0142ug u\u015brednionych wynik\u00f3w ankiet Hilary Clinton dysponuje przewag\u0105 5.2 punkt\u00f3w procentowych (realclearpolitics.com 29.10). Jednak w rzeczywisto\u015bci wydaje si\u0119 znacznie bli\u017csza zwyci\u0119stwa, gdy\u017c cz\u0119\u015bciej cieszy si\u0119 przewag\u0105 w licz\u0105cych si\u0119 stanach – takich jak cho\u0107by Kalifornia. Aktualnie mo\u017ce liczy\u0107 na wyb\u00f3r 252 swoich elektor\u00f3w, podczas gdy Donald Trump – na 126. Kto „zgarnie” pozosta\u0142ych 160? Wed\u0142ug portalu realclearpolitics.com przewidzie\u0107. Jednak jak wida\u0107 Demokratka jest znacznie bli\u017csza uzyskania pozwalaj\u0105cej na zwyci\u0119stwo liczby 270 elektor\u00f3w.<\/p>\r\n

O wysokich szansach Hilary Clinton przekonane s\u0105 tak\u017ce rynki prognostyczne – „instytucje” zbli\u017cone nieco do zak\u0142ad\u00f3w bukmacherskich. Aby 28 pa\u017adziernika uzyska\u0107 dolara za wytypowanie zwyci\u0119stwa Republikanina na prowadzonym przez \u201eVictoria University\u201d rynku \u201ePredict It\u201d nale\u017ca\u0142o postawi\u0107 27 cent\u00f3w. Aby zarobi\u0107 \u201edolca\u201d w przypadku zwyci\u0119stwa Demokratki trzeba by\u0142o wy\u0142o\u017cy\u0107 na ni\u0105 a\u017c 77 cent\u00f3w. Z kolei wed\u0142ug opublikowanej na portalu fivethirtyeight.com analizy opartej na sonda\u017cach oraz danych historycznych i ekonomicznych Hilary Clinton ma 79,1 procent szans na prezydentur\u0119.<\/p>\r\n

Przed ko\u0144cem kampanii mog\u0105 nas czeka\u0107 jeszcze niespodzianki. Jedn\u0105 z nich zafundowa\u0142 28 pa\u017adziernika szef FBI James’a B. Comey’a, og\u0142aszaj\u0105c wznowienie \u015bledztwa w sprawie maili wysy\u0142anych z prywatnego serwera Hilary Clinton. Cho\u0107 ostatecznie nic nie jest wi\u0119c przes\u0105dzone, to Clinton jest znacznie bli\u017csza obj\u0119cia Bia\u0142ego Domu. Oznacza to kontynuacj\u0119 polityki \u201eSamob\u00f3jstwa supermocarstwa\u201d opisanej przed kilkoma laty przez Pata Buchanana: ci\u0105g dalszy polityki opartej na sprzecznych z tradycyjnym chrze\u015bcija\u0144stwem \u201ewarto\u015bciach\u201d, zwi\u0119kszaniu poda\u017cy pieni\u0105dza, wielokulturowo\u015bci i demokratycznym mesjanizmie w polityce zagranicznej. Z ostatecznymi wyrokami wstrzymajmy si\u0119 jednak przynajmniej do og\u0142oszenia wynik\u00f3w najwa\u017cniejszych wybor\u00f3w \u015bwiata.<\/p>\r\n

Marcin Jendrzejczak<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ju\u017c 8 listopada Amerykanie udadz\u0105 si\u0119 do urn, aby wybra\u0107 now\u0105 g\u0142ow\u0119 pa\u0144stwa. Wydarzenie to elektryzuje zar\u00f3wno ameryka\u0144sk\u0105, jak i \u015bwiatow\u0105 opini\u0119 publiczn\u0105. Nic w tym dziwnego – wszak kraj ten pozostaje najwi\u0119kszym \u015bwiatowym mocarstwem. Prze\u017cywa jednak wyra\u017any kryzys , kt\u00f3ry sprawi\u0142, \u017ce fenomen Donalda Trumpa – kandydata wszystkich oburzonych na liberalny establishment – sta\u0142 […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[7],"tags":[221],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/90960"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=90960"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/90960\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=90960"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=90960"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=90960"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}