{"id":87720,"date":"2016-05-26T11:11:22","date_gmt":"2016-05-26T15:11:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=87720"},"modified":"2016-05-26T11:11:22","modified_gmt":"2016-05-26T15:11:22","slug":"kto-liczyl-glosy-w-austrii-i-co-by-bylo-gdyby","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=87720","title":{"rendered":"Kto liczy\u0142 g\u0142osy w Austrii i \u201eco by by\u0142o gdyby”?"},"content":{"rendered":"

Kolejny raz obejrzeli\u015bmy polityczny spektakl ze specyficzn\u0105 obsad\u0105 g\u0142\u00f3wnych r\u00f3l. Odegrali je ci najbardziej niepozorni aktorzy, na kt\u00f3rych swego czasu wskaza\u0142 J\u00f3zef Stalin. Przez kilkana\u015bcie godzin przysz\u0142ym prezydentem Austrii by\u0142 Norbert Hofer z Wolno\u015bciowej Partii Austrii, po czym dok\u0142adnie przeliczono g\u0142osy nades\u0142ane poczt\u0105 i \u201ewola ludu\u201d wskaza\u0142a na Alexandra van der Bellena – kandydata centrolewicy. Jest wi\u0119c afera – kurtyna austriackich wybor\u00f3w nie opadnie jeszcze przez chwil\u0119. Warto jednak pami\u0119ta\u0107, i\u017c by\u0142a to sztuka du\u017co ta\u0144sza ni\u017c wyceny serwowane nam przez media.<\/strong><\/p>

Prezydentem Austrii zosta\u0142 Alexander van der Bellen. Pokona\u0142 kandydata FPO r\u00f3\u017cnic\u0105 31 tysi\u0119cy g\u0142os\u00f3w. Demokracja ponownie zadzia\u0142a\u0142a w spos\u00f3b absurdalny i zdumiewaj\u0105cy, jako \u017ce o triumfie \u201eaustriackiego Pawlaka\u201d mia\u0142y zdecydowa\u0107 g\u0142osy oddane drog\u0105 korespondencyjn\u0105. Ma\u0142o tego, jak poda\u0142y austriackie media, wyborcy z tego kraju pomi\u0119dzy pierwsz\u0105 a drug\u0105 tur\u0105 wybor\u00f3w nagle zapomnieli jak si\u0119 g\u0142osuje. W turze fina\u0142owej, w kt\u00f3rej do wyboru by\u0142o nie kilkunastu, lecz tylko dw\u00f3ch kandydat\u00f3w, oddano ponad 165 tysi\u0119cy niewa\u017cnych g\u0142os\u00f3w, podczas gdy w pierwszej – tylko 92 tysi\u0105ce! To wynik wy\u017cszy ni\u017c w poprzednich wyborach, nazywany ju\u017c w sieci \u201ecudem nad urn\u0105\u201d.<\/p>

Warto w tym kontek\u015bcie przypomnie\u0107 przypadek z jeszcze wy\u017cszej ligi demoliberalnych absurd\u00f3w. W 2000 roku w wyborach prezydenckich w USA zwyci\u0119zc\u0105 zosta\u0142 George W. Bush, kt\u00f3ry otrzyma\u0142\u2026 mniej g\u0142os\u00f3w ni\u017c g\u0142\u00f3wny kontrkandydat Al Gore. Ten drugi ust\u0119powa\u0142 mu jednak liczb\u0105 g\u0142os\u00f3w elektorskich, przeliczonych na Florydzie w bardzo kontrowersyjnych okoliczno\u015bciach. Ciekawe, \u017ce o tej specyfice systemu wyborczego jednej z \u201eojczyzn demokracji\u201d salonowi publicy\u015bci jako\u015b boj\u0105 si\u0119 pami\u0119ta\u0107.<\/p>

Mizeria propagandy brunatniej\u0105cego kraju<\/strong><\/p>

Cho\u0107 do ostatnich chwil przed og\u0142oszeniem oficjalnych wynik\u00f3w wybor\u00f3w w Austrii straszono nas widmem brunatniej\u0105cego kraju i nieuchronnego pochodu potomk\u00f3w Mozarta i Straussa w kierunku \u201efaszyzmu\u201d, to jednak ka\u017cdy przeci\u0119tnie zorientowany czytelnik nie m\u00f3g\u0142 w kanonadzie epitet\u00f3w kierowanych w stron\u0119 Norberta Hofera, odnale\u017a\u0107 czegokolwiek poza star\u0105, leninowsk\u0105 szko\u0142\u0105 propagandy.<\/p>

Wedle lewicowych medi\u00f3w, Hofer to niebezpieczny ekstremista – ale jego rzekomo najbardziej \u201eradykalne\u201d wypowiedzi z kampanii wyborczej sprowadza\u0142y si\u0119 do opinii, i\u017c b\u0142\u0119dem by\u0142o nieuznanie Krymu za rosyjski oraz do postulat\u00f3w ograniczenia nielegalnej imigracji i powstrzymania islamizacji Austrii. Zdaniem czo\u0142owych nadwi\u015bla\u0144skich propagandyst\u00f3w, wszystko jednak dobrze si\u0119 sko\u0144czy\u0142o, wygra\u0142 bowiem \u201ecz\u0142owiek Europy\u201d, \u201ecz\u0142owiek umiaru\u201d\u2026<\/p>

Jednak niedosz\u0142e zwyci\u0119stwo Norberta Hofera nie zachwia\u0142oby fundamentami wiede\u0144skiej polityki. Owszem, w kontek\u015bcie planowanych na rok 2017 wybor\u00f3w do Rady Narodowej, wolno\u015bciowy konserwatysta na urz\u0119dzie Prezydenta Austrii znalaz\u0142by si\u0119 w sytuacji Andrzeja Dudy, kt\u00f3ry mi\u0119dzy majem a pa\u017adziernikiem 2015 roku wzmocni\u0142 jedynie polityczne impulsy, poszerzaj\u0105ce i mobilizuj\u0105ce elektorat Prawa i Sprawiedliwo\u015bci. Przez sze\u015b\u0107 lat mia\u0142by tak\u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 budowania wok\u00f3\u0142 siebie kapita\u0142u politycznego. Ale w pojedynk\u0119 nie odwr\u00f3ci\u0142by fundament\u00f3w austriackiej polityki.<\/p>

Eurosceptycyzm wbrew w\u0142asnemu rz\u0105dowi?<\/strong><\/p>

\u201eGdy wygram, obecny rz\u0105d nie b\u0119dzie mia\u0142 ze mn\u0105 \u0142atwo, a je\u015bli nie spe\u0142ni moich oczekiwa\u0144, mog\u0119 rozwi\u0105za\u0107 parlament i rozpisa\u0107 nowe wybory” – deklarowa\u0142 Hofer po pierwszej turze wybor\u00f3w. S\u0142owa te brzmia\u0142y odwa\u017cnie, ale w realiach austriackiej polityki nie stanowi\u0142y niczego wi\u0119cej poza pr\u0119\u017ceniem musku\u0142. Dlaczego? Dlatego, \u017ce odpowiednio umotywowan\u0105 decyzj\u0119 Prezydenta Federalnego o rozwi\u0105zaniu parlamentu musia\u0142by dodatkowo podpisa\u0107 austriacki kanclerz. W przeciwnym wypadku nie mia\u0142aby mocy prawnej.<\/p>

Czy wi\u0119c zmiana na fotelu prezydenta tego 9-milionowego pa\u0144stwa da\u0142aby polskiemu rz\u0105dowi kolejnego, realnego sojusznika? Patrz\u0105c nieco szerzej na pozycj\u0119 ustrojow\u0105 i kompetencje Prezydenta Federacji Austriackiej, mo\u017cna pow\u0105tpiewa\u0107 w perspektyw\u0119 do\u0142\u0105czenia Wiednia do eurosceptycznego sojuszu Polski, Czech, S\u0142owacji, W\u0119gier i Wielkiej Brytanii, bez wzgl\u0119du na to, czy prezydentem b\u0119dzie van der Bellen czy Hofer.<\/p>

Prezydent zosta\u0142 wszak umocowany w austriackim re\u017cimie politycznym jako drugi obok rz\u0105du podmiot w\u0142adzy wykonawczej. To w\u0142a\u015bnie Radzie Ministr\u00f3w, wy\u0142anianej w oparciu o zaufanie wi\u0119kszo\u015bci parlamentarnej, powierzono prowadzenie bie\u017c\u0105cej wewn\u0119trznej i zewn\u0119trznej polityki pa\u0144stwa. Prezydent natomiast zosta\u0142 zaprojektowany g\u0142\u00f3wnie z my\u015bl\u0105 o pe\u0142nieniu funkcji protokolarnego reprezentanta pa\u0144stwa i notariusza poczyna\u0144 rz\u0105du. T\u0119 pozycj\u0119 mo\u017cna por\u00f3wna\u0107 do Prezydenta Rzeczypospolitej w Konstytucji Marcowej z 1921 roku, kt\u00f3rej przepisy sk\u0142ada\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z katalogu obostrze\u0144 i kar przewidzianych dla g\u0142owy pa\u0144stwa w okre\u015blonych przypadkach. Co ciekawe, obecna austriacka konstytucja si\u0119ga swymi korzeniami w\u0142a\u015bnie do kresu mi\u0119dzywojennego, kiedy to po\u017cegnano si\u0119 z monarchiami w tej cz\u0119\u015bci Europy, a pr\u00f3by jej restauracji w przypadku s\u0105siednich W\u0119gier ko\u0144czy\u0142y si\u0119 wygnaniem Karola IV na drugi koniec Europy.<\/p>

Kompetencje, prerogatywy, ograniczenia<\/strong><\/p>

Co zatem wobec przewagi rz\u0105du pozostaje w prezydenckim arsenale kompetencji? Ot\u00f3\u017c jedynie prawo reprezentacji pa\u0144stwa na zewn\u0105trz i podpisywania traktat\u00f3w mi\u0119dzynarodowych nie zwi\u0105zanych z krajowym ustawodawstwem – na tym polu prezydent mo\u017ce pr\u00f3bowa\u0107 realizacji w\u0142asnych koncepcji. Jednak\u017ce tym, co ogranicza swobod\u0119 jego dzia\u0142ania jest instytucja kontrasygnaty. Poprzez dodatkowy, obligatoryjny podpis kanclerza lub w\u0142a\u015bciwego ministra realizowana jest kontrola prezydenckich poczyna\u0144. Do wywo\u0142ania kryzysu politycznego wystarczy deklaracja ze strony cz\u0142onka rz\u0105du (jeszcze przed zawarciem umowy) \u017ce nie podpisze przed\u0142o\u017conego dokumentu. Trudno przes\u0105dza\u0107 o skuteczno\u015bci ka\u017cdego takiego zabiegu, ale pewnym jest, \u017ce g\u0142owa pa\u0144stwa nie mo\u017ce dopu\u015bci\u0107 do utraty powagi swojego urz\u0119du w oczach zagranicznych polityk\u00f3w. Si\u0142a prezydentury kryje si\u0119 wi\u0119c w tych aspektach, kt\u00f3re nie wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 bezpo\u015brednio z wydawaniem akt\u00f3w normatywnych – mo\u017ce bra\u0107 udzia\u0142 w szczytach Unii Europejskiej i negocjacjach politycznych dotycz\u0105cych obsady unijnych stanowisk.<\/p>

Prezydent Austrii samodzielnie wydaje akty dotycz\u0105ce: dymisji rz\u0105du i pojedynczych ministr\u00f3w, zwo\u0142ywania nadzwyczajnych sesji Rady Narodowej, egzekucji wyrok\u00f3w Trybuna\u0142u Konstytucyjnego. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce prezydent w dzia\u0142aniach tych nie mo\u017ce podj\u0105\u0107 inicjatywy, lecz zwi\u0105zany jest okre\u015blon\u0105 sytuacj\u0105 polityczn\u0105. Przyk\u0142adowo, aby zdymisjonowa\u0107 rz\u0105d, musi wpierw doprowadzi\u0107 do wyra\u017cenia przez izb\u0119 parlamentu wotum nieufno\u015bci. Aby zdymisjonowa\u0107 ministra, musi wpierw otrzyma\u0107 wniosek od kanclerza.<\/p>

Kandydatura Norberta Hofera niczego nie gwarantowa\u0142a w zakresie zmiany stanowiska Austrii w kluczowych problemach trawi\u0105cych Europ\u0119, takich jak inwazja nielegalnych imigrant\u00f3w, permanentny ju\u017c kryzys strefy euro, zawarcie Transatlantyckiego Partnerstwa w dziedzinie Handlu i Inwestycji (TTIP), czy te\u017c post\u0119puj\u0105ca w cieniu tych zjawisk ekspansja biurokratyczna kontrolowanych przez Francj\u0119 i Niemcy instytucji unijnych. Kohabitacyjna prezydentura w Austrii jest zbyt s\u0142abym or\u0119\u017cem do prowadzenia realnej polityki. Z pewno\u015bci\u0105 wie o tym tak\u017ce Alexander van der Bellen, kt\u00f3ry jako prezydent b\u0119dzie d\u0105\u017cy\u0142 do utrzymania status quo<\/em> w sprawach wewn\u0119trznych oraz do wspierania austriackiego rz\u0105du w zaspokajaniu roszcze\u0144 wysuwanych przez unijnych dygnitarzy.<\/p>

A wi\u0119c tym, co mo\u017ce pchn\u0105\u0107 Austri\u0119 na eurosceptyczn\u0105 i wolno\u015bciow\u0105 stron\u0119 mocy, b\u0119d\u0105 dopiero najbli\u017csze wybory parlamentarne. W przysz\u0142ym roku trzeba b\u0119dzie jeszcze dok\u0142adniej sprawdza\u0107, kto policzy tamtejsze g\u0142osy.<\/p>

Benedykt Witkowski<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Kolejny raz obejrzeli\u015bmy polityczny spektakl ze specyficzn\u0105 obsad\u0105 g\u0142\u00f3wnych r\u00f3l. Odegrali je ci najbardziej niepozorni aktorzy, na kt\u00f3rych swego czasu wskaza\u0142 J\u00f3zef Stalin. Przez kilkana\u015bcie godzin przysz\u0142ym prezydentem Austrii by\u0142 Norbert Hofer z Wolno\u015bciowej Partii Austrii, po czym dok\u0142adnie przeliczono g\u0142osy nades\u0142ane poczt\u0105 i \u201ewola ludu\u201d wskaza\u0142a na Alexandra van der Bellena – kandydata centrolewicy. […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[6],"tags":[244,147],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/87720"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=87720"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/87720\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=87720"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=87720"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=87720"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}