{"id":85542,"date":"2016-02-01T12:37:38","date_gmt":"2016-02-01T17:37:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=85542"},"modified":"2016-02-01T12:37:38","modified_gmt":"2016-02-01T17:37:38","slug":"co-majdan-dal-ukrainie-marek-trojan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=85542","title":{"rendered":"Co Majdan da\u0142 Ukrainie? – Marek Trojan<\/em>"},"content":{"rendered":"

Kijowski Majdan rozbudzi\u0142 nadzieje. Szczeg\u00f3lnie, \u017ce jego sukces oznacza\u0107 mia\u0142 wi\u0119ksze otwarcie na Zach\u00f3d, a w tym Ukrai\u0144cy upatrywali szans na popraw\u0119 w\u0142asnej sytuacji. W ko\u0144cu nieprzypadkowo m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o \u201eEuromajdanie\u201d – iskr\u0105 zapaln\u0105 wielotygodniowego protestu by\u0142o bowiem odrzucenie przez by\u0142ego prezydenta Wiktora Janukowycza, propozycji umowy stowarzyszeniowej z UE.<\/strong><\/p>

Zamiast spodziewanych korzy\u015bci, Ukrain\u0119 spotka\u0142y jednak pot\u0119\u017cne problemy. Kraj wpad\u0142 w pot\u0119\u017cny kryzys gospodarczy, z kt\u00f3rego jak na razie si\u0119 nie wydoby\u0142. Zbli\u017cenie z Zachodem umo\u017cliwi\u0142o dost\u0119p do pomocy finansowej, ale – paradoksalnie – jej cen\u0105 by\u0142o m.in. pogorszenie sytuacji spo\u0142eczno-ekonomicznej. Nowy rz\u0105d zosta\u0142 faktycznie zmuszony, by zaleca\u0107 obywatelom zaciskanie z\u0119b\u00f3w i pasa. Ukrai\u0144c\u00f3w zamiast oczekiwanego dost\u0119pu do zachodniego dobrobytu spotka\u0142 wyczerpuj\u0105cy konflikt na wschodzie kraju oraz kryzys.<\/p>

Ukraina pod bacznym okiem<\/strong><\/p>

K\u0142opoty gospodarcze to jednak nie tylko wyrzeczenia. Kraj w okresie pomajdanowym w zasadzie sta\u0142 si\u0119 uzale\u017cniony od zagranicznej pomocy, szczeg\u00f3lnie w wymiarze finansowym. Znaczne kwoty trafiaj\u0105 na Ukrain\u0119 poprzez dzia\u0142ania pomocowe Mi\u0119dzynarodowego Funduszu Walutowego. Ten jednak oczekiwa\u0142 (i oczekuje) w zamian konkretnych krok\u00f3w ze strony w\u0142adz w Kijowie. Warunkiem kontynuowania pomocy przez MFW by\u0142o uchwalenie przez ukrai\u0144ski parlament bud\u017cetu w wyznaczonym terminie. G\u0142\u00f3wne za\u0142o\u017cenia planu dochod\u00f3w i wydatk\u00f3w pa\u0144stwa musia\u0142y zosta\u0107 przez Fundusz zaakceptowane. Minister finans\u00f3w Natalia Jaresko zapowiedzia\u0142a przy tym wprost, \u017ce je\u015bli projekt bud\u017cetu nie zyska aprobaty MFW, ustawa o finansach pa\u0144stwa w 2016 roku zostanie zmieniona.<\/p>

W tym kontek\u015bcie wa\u017cna jest prywatyzacja realizowana przez rz\u0105d Arsenija Jaceniuka. Na sprzeda\u017c wystawiono liczne przedsi\u0119biorstwa pa\u0144stwowe – w tym o znaczeniu strategicznym. Obawy budzi fakt, \u017ce za tymi transakcjami mo\u017ce sta\u0107 Rosja. Rz\u0105d liczy na zysk rz\u0119du 710 mln dolar\u00f3w, a tak\u017ce dalsze kredyty z MFW.<\/p>

Jednocze\u015bnie Zach\u00f3d daje Ukrainie do zrozumienia, \u017ce nie zamierza d\u0142u\u017cej udziela\u0107 pomocy bez widocznego post\u0119pu reform w tym kraju. Dotyczy to zar\u00f3wno kwestii walki z korupcj\u0105, jak i – wed\u0142ug g\u0142os\u00f3w niekoniecznie wyra\u017canych wprost – decentralizacji pa\u0144stwa. Ta ostatnia kwestia jest r\u00f3wnie\u017c wa\u017cnym elementem debaty publicznej. Przeciwko jakimjkolwiek zmianom w tej kwestii optuj\u0105 g\u0142\u00f3wnie partie odwo\u0142uj\u0105ce si\u0119 w r\u00f3\u017cnym stopniu do ukrai\u0144skiego nacjonalizmu. Intensywno\u015b\u0107 sporu mo\u017ce ilustrowa\u0107 krwawy incydent w trakcie ubieg\u0142orocznych protest\u00f3w przed gmachem Rady Najwy\u017cszej. W czasie g\u0142osowania nad projektem zmian w prawie umo\u017cliwiaj\u0105cych decentralizacj\u0119 eksplodowa\u0142 granat rzucony w stron\u0119 si\u0142 porz\u0105dkowych. Z kolei w starciach z policj\u0105 brali czynny udzia\u0142 m.in. politycy neobanderowskiej Swobody, kt\u00f3ra ponownie zyskuje poparcie na zachodzie Ukrainy.<\/p>

Jednak zwyk\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w najbardziej dotyka odczuwana na codzie\u0144 sytuacja spo\u0142eczno-gospodarcza w ich kraju. Ta za\u015b pogorszy\u0142a si\u0119 znacz\u0105co od czasu Euromajdanu. W ci\u0105gu ostatniego roku\u00a0 hrywna straci\u0142a na warto\u015bci a\u017c 97 procent! Jednocze\u015bnie w wyniku dzia\u0142a\u0144 wymuszonych na rz\u0105dzie znacznie wzros\u0142y op\u0142aty za us\u0142ugi publiczne. Przede wszystkim za gaz, z czym zwi\u0105zane by\u0142y podwy\u017cki op\u0142at za elektryczno\u015b\u0107 i wod\u0119. Do tego dosz\u0142a pot\u0119\u017cna inflacja, kt\u00f3ra na koniec 2015 roku si\u0119gn\u0119\u0142a 45 proc. Wzrost koszt\u00f3w utrzymania przy jednoczesnym spadku dochod\u00f3w spowodowa\u0142, \u017ce statystycznie co trzeci\u0105 rodzin\u0119 w kraju nale\u017ca\u0142oby uzna\u0107 za znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 poni\u017cej progu wyp\u0142acalno\u015bci. Wed\u0142ug najnowszego sonda\u017cu przeprowadzonego przez ukrai\u0144ski \u201eRejtynh\u201d na zlecenie International Republican Institute (IRI), ponad 80 procent badanych uwa\u017ca obecnie, \u017ce w ci\u0105gu minionego roku sytuacja gospodarcza w kraju uleg\u0142a pogorszeniu. Niewiele mniej twierdzi, \u017ce gorzej wygl\u0105da te\u017c kondycja ich gospodarstw domowych. Ukrai\u0144cy nie patrz\u0105 r\u00f3wnie\u017c zbyt optymistycznie w przysz\u0142o\u015b\u0107. Ponad po\u0142owa z nich jest zdania, \u017ce w ci\u0105gu tego roku sytuacja jeszcze si\u0119 pogorszy.<\/p>

Koniec karnawa\u0142u<\/strong><\/p>

Jak wskazuj\u0105 badania, w skali ca\u0142ego kraju obecne nastroje w zasadzie odpowiadaj\u0105 tym sprzed Majdanu. Obecnie 65 proc. Ukrai\u0144c\u00f3w uwa\u017ca, \u017ce sprawy ich kraju id\u0105 w z\u0142ym kierunku. Przeciwnego zdania jest 15 proc. obywateli. Niemal analogiczne nastroje panowa\u0142y na Ukrainie w latach poprzedzaj\u0105cych Majdan, kt\u00f3ry przyni\u00f3s\u0142 jedynie chwilow\u0105 (i wcale nie tak du\u017c\u0105) popraw\u0119 nastroj\u00f3w. Wed\u0142ug IRI, od czterech lat nie zdarzy\u0142o si\u0119, by na Ukrainie przewa\u017ca\u0142y osoby optymistycznie patrz\u0105ce na przysz\u0142o\u015b\u0107 swojej ojczyzny.<\/p>

W trakcie Majdanu jedn\u0105 z kluczowych kwestii dla Ukrai\u0144c\u00f3w by\u0142a zmiana ludzi na szczytach w\u0142adzy. Polityk\u00f3w uznanych przez znaczn\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwa za skompromitowanych mieli zast\u0105pi\u0107 nowi, w tym r\u00f3wnie\u017c ci, kt\u00f3rzy nie byli bezpo\u015brednio zaanga\u017cowani w polityk\u0119. To w\u0142a\u015bnie Majdan mia\u0142 wy\u0142oni\u0107 nowych lider\u00f3w, kt\u00f3rzy mieli kontynuowa\u0107 dzie\u0142o zmiany.<\/p>

Sko\u0144czy\u0142o si\u0119 jednak inaczej. Po pocz\u0105tkowej euforii okaza\u0142o si\u0119, \u017ce nie dosz\u0142o do \u017cadnej radykalnej wymiany starych elit na nowe, ale raczej do roszad na szczycie. Najwa\u017cniejsze funkcje obj\u0119\u0142y osoby ju\u017c wcze\u015bniej znane, kt\u00f3re jednak na fali protest\u00f3w zdo\u0142a\u0142y ugra\u0107 dla siebie wi\u0119ksze poparcie. Ponadto, musia\u0142o doj\u015b\u0107 do dealu<\/em> z szeregiem frakcji politycznych – w tym r\u00f3wnie\u017c z oligarchami, bez kt\u00f3rych, jak si\u0119 okaza\u0142o, \u017caden trwa\u0142y uk\u0142ad polityczny nie ma szans na przetrwanie.<\/p>

Najbardziej widocznymi symbolami tej \u201ezmiany\u201d s\u0105 osoby pe\u0142ni\u0105ce w Kijowie najwy\u017csze urz\u0119dy: oligarcha – prezydent Petro Poroszenko i bankier – premier Arsenij Jaceniuk. Jednak niespe\u0142na 2 lata wystarczy\u0142y, by ci, kt\u00f3rzy mieli zmieni\u0107 Ukrain\u0119, sami stali si\u0119 potencjalnymi kandydatami do zmiany. Przede wszystkim dotyczy to premiera Jaceniuka. Jako twarz polityki rz\u0105du niemal ca\u0142kowicie straci\u0142 wcze\u015bniejsz\u0105 popularno\u015b\u0107. Wed\u0142ug bada\u0144 IRI, jest on jednym z najmniej popularnych i najgorzej ocenianych polityk\u00f3w w kraju. Z kolei jego rz\u0105d, kt\u00f3ry pocz\u0105tkowo w r\u00f3\u017cnym stopniu popiera\u0142o oko\u0142o po\u0142owy og\u00f3\u0142u obywateli Ukrainy, pod koniec 2015 roku mia\u0142 ju\u017c zdecydowanych przeciwnik\u00f3w w\u015br\u00f3d 2\/3 spo\u0142ecze\u0144stwa. Pozytywnie o pracach gabinetu wypowiada\u0142o si\u0119 zaledwie 5 proc. ankietowanych o\u015brodka IRI! W tym kontek\u015bcie incydent z grudnia, gdy pose\u0142 koalicyjnego Bloku Poroszenki pr\u00f3bowa\u0142 si\u0142\u0105 oderwa\u0107 Jaceniuka od m\u00f3wnicy parlamentarnej, nabiera wymownego, symbolicznego znaczenia.<\/p>

Jeszcze mniejszym poparciem mo\u017ce si\u0119 pochwali\u0107 ukrai\u0144ski parlament. Z\u0142o\u017cony w znacznej cz\u0119\u015bci z ugrupowa\u0144, m\u00f3wi\u0105c generalnie, postmajdanowych i tych, kt\u00f3re w trakcie protest\u00f3w reprezentowa\u0142y g\u0142os opozycji wzgl\u0119dem prezydenta Janukowycza. O ile pocz\u0105tkowo prac\u0119 deputowanych pozytywnie ocenia\u0142o blisko 40 proc. Ukrai\u0144c\u00f3w, o tyle ju\u017c jesieni\u0105 2014 roku poparcie znacz\u0105co spad\u0142o. Od lata 2015 roku by\u0142o ono ni\u017csze ni\u017c w czasie protest\u00f3w na Majdanie. Obecnie pozytywnie o pracach Werchownej Rady wypowiada si\u0119 zaledwie oko\u0142o 10 proc. spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>

Idzie kolejna zmiana?<\/strong><\/p>

Jedynie Petrowi Poroszence udaje si\u0119 jeszcze utrzyma\u0107 wzgl\u0119dnie wysokie poparcie. Jednak i on z czasem stopniowo je traci. Pozytywnie ocenia go \u0142\u0105cznie ponad 25 proc. spo\u0142ecze\u0144stwa. Jednocze\u015bnie co trzeci mieszkaniec Ukrainy jest zdecydowanie negatywnie nastawiony do jego osoby. W zasadzie jego obecn\u0105 popularno\u015b\u0107 mo\u017cna por\u00f3wna\u0107 do tej, kt\u00f3r\u0105 cieszy\u0142 si\u0119 obalony prezydent Wiktor Janukowycz w okresie poprzedzaj\u0105cym Majdan. Dodajmy, \u017ce Poroszenko jest wrogiem nie tylko cz\u0119\u015bci oligarch\u00f3w (g\u0142ownie Rinata Achmetowa i Ihora Ko\u0142omojskiego), ale r\u00f3wnie\u017c dla ukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w – szczeg\u00f3lne z Prawego Sektora – kt\u00f3rzy wprost wzywali do jego obalenia.<\/p>

P\u00f3\u0142tora roku po wyborach parlamentarnych na Ukrainie coraz bardziej staje si\u0119 oczywiste, \u017ce na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 utrzymanie si\u0119 pomajdanowego rz\u0105du Jaceniuka przy w\u0142adzy jest niemo\u017cliwe. Mimo, \u017ce pierwotnie by\u0142 on owocem szerokiej koalicji \u201emajdanowej opozycji\u201d, to obecnie jest to faktycznie gabinet mniejszo\u015bciowy. Do tego z niepopularnym i s\u0142abo ocenianym liderem. St\u0105d na Ukrainie coraz cz\u0119\u015bciej i coraz bardziej otwarcie m\u00f3wi si\u0119 o przyspieszonych wyborach. Trudno podejrzewa\u0107, \u017ce tego rodzaju sytuacji spodziewali si\u0119 protestuj\u0105cy na prze\u0142omie 2013 i 2014 roku Ukrai\u0144cy.<\/p>

Potencjalnie, beneficjentami nowego rozdania mog\u0105 by\u0107 Andrij Sadowy i jego Samopomoc, a tak\u017ce Batkiwszczyna by\u0142ej premier Julii Tymoszenko. Na poparcie mo\u017ce liczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c ugrupowanie Petra Poroszenki, na czele kt\u00f3rego stoi obecnie ciesz\u0105cy si\u0119 wzgl\u0119dnie du\u017c\u0105 popularno\u015bci\u0105 mer Kijowa, Witalij Kliczko. Czarnym koniem mo\u017ce za\u015b okaza\u0107 si\u0119 \u201enowa twarz\u201d na scenie politycznej, czyli by\u0142y prezydent Gruzji Micheil Saakaszwili. Je\u015bli rzeczywi\u015bcie zdecyduje si\u0119 na wej\u015bcie do krajowej polityki, nie bez poparcia i wsparcia ze strony prezydenta Poroszenki, mo\u017ce znacz\u0105co wykorzysta\u0107 sw\u00f3j wizerunek \u201eszeryfa\u201d, walcz\u0105cego z korupcj\u0105 i oligarchami, a przy tym atakuj\u0105cego rz\u0105d Jaceniuka.<\/p>

To\u017csamo\u015b\u0107 budowana na banderyzmie<\/strong><\/p>

Warto zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na zasadnicz\u0105 zmian\u0119, kt\u00f3ra zasz\u0142a na Ukrainie po Majdanie. Chodzi tu o problem banderyzacji kraju. Kwestia nie ogranicza si\u0119 on bowiem, jak chcieliby tego niekt\u00f3rzy, do partii Swoboda, Prawego Sektora i paru radyka\u0142\u00f3w z ugrupowania Laszki. Problem jest bowiem znacznie szerszy i g\u0142\u0119bszy. Ot\u00f3\u017c jeszcze w czasie Majdanu protestuj\u0105cy w r\u00f3\u017cnym stopniu odwo\u0142ywali si\u0119 do symboliki i tradycji banderyzmu. Widoczne by\u0142y zar\u00f3wno czerwono-czarne flagi zbrodniczej OUN-UPA, jak i portrety Stepana Bandery. Jednak najbardziej dobitnym przyk\u0142adem jest has\u0142o, kt\u00f3re od czasy zimowych protest\u00f3w wesz\u0142o na sta\u0142e do ukrai\u0144skiego s\u0142ownika patriotycznego: S\u0142awa Ukrajini, Herojam S\u0142awa!<\/em>, a tak\u017ce pokrewne S\u0142awa nacji, smiert woroham<\/em>. Zawo\u0142anie bojownik\u00f3w OUN sta\u0142o si\u0119 elementem identyfikuj\u0105cym majdanow\u0105 opozycj\u0119. \u201e\u015amier\u0107 wrogom\u201d nabra\u0142a r\u00f3wnie\u017c dos\u0142ownego znaczenia m.in. w kontek\u015bcie tajemniczych zgon\u00f3w. Dosi\u0119gn\u0119\u0142y one polityk\u00f3w Partii Region\u00f3w czy zamordowanego, krytycznego wzgl\u0119dem Majdanu O\u0142esia Buzyny. Dane adresowe tego ostatniego ujawniono nied\u0142ugo przed \u015bmierci\u0105 na wspieranym przez doradc\u0119 szefa MSW portalu z list\u0105 \u201ewrog\u00f3w Ukrainy\u201d.<\/p>

Zmiany si\u0119gn\u0119\u0142y jeszcze dalej. Podczas wizyty by\u0142ego prezydenta Komorowskiego dosz\u0142o do skandalu, gdy w\u015br\u00f3d przyj\u0119tych w\u00f3wczas przez Rad\u0119 Najwy\u017csz\u0105 ustaw znalaz\u0142 si\u0119 akt prawny gloryfikuj\u0105cy OUN-UPA jako bojownik\u00f3w o wolno\u015b\u0107 Ukrainy. Nowe prawo obj\u0119\u0142o penalizacj\u0105 osoby, kt\u00f3re publicznie podwa\u017ca\u0142yby ten szczeg\u00f3lny status ugrupowania. Piewcy OUN zajmuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c eksponowane stanowiska. Przyk\u0142adem jest cho\u0107by Wo\u0142odymyr Wiatrowycz, szef ukrai\u0144skiego IPN, kt\u00f3ry usprawiedliwia, a wr\u0119cz neguje ludob\u00f3jstwo na Polakach. Do dziedzictwa OUN otwarcie odwo\u0142uje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c prezydent Petro Poroszenko, a tak\u017ce tacy politycy jak np. O\u0142eksandr Turczynow. Zreszt\u0105 retoryk\u0105 skrajnego nacjonalizmu pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 dzi\u015b wszystkie wi\u0119ksze partie na Ukrainie.<\/p>

Zanim zn\u00f3w wybuchnie frustracja<\/strong><\/p>

Z pewno\u015bci\u0105 znaczn\u0105 zmian\u0105 jest r\u00f3wnie\u017c widoczne odwr\u00f3cenie si\u0119 du\u017cej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa od Rosji. Wbrew og\u00f3lnym opiniom, nie dotyczy to jednak ca\u0142ego kraju w jednakowym, czy nawet mniej wi\u0119cej r\u00f3wnym stopniu. Zdecydowanie antyrosyjskie nastroje panuj\u0105 za zachodzie Ukrainy oraz w jej centralnej cz\u0119\u015bci. Jednak na po\u0142udniu i na wschodzie kraju sytuacja przedstawia si\u0119 ju\u017c inaczej.<\/p>

Podzia\u0142 na cz\u0119\u015b\u0107 zachodni\u0105 i centraln\u0105 oraz na po\u0142udniow\u0105 i wschodni\u0105 widoczny jest r\u00f3wnie\u017c w innych kwestiach. Zdecydowanie sprzyja Zachodowi bli\u017csza mu cz\u0119\u015b\u0107 Ukrainy. Wed\u0142ug sonda\u017cu IRI, niemal 90 proc. mieszka\u0144c\u00f3w tej cz\u0119\u015bci kraju opowiada si\u0119 za wst\u0105pieniem do UE, a ponad \u00be za cz\u0142onkostwem w NATO. Nieco mniejszy entuzjazm wzgl\u0119dem Zachodu panuje w centrum kraju. Zdecydowanie inaczej jest na po\u0142udniu. Tam za wst\u0105pieniem do Unii jest po\u0142owa mieszka\u0144c\u00f3w, za\u015b do NATO – co trzeci. Nie ma tam zarazem wiele wi\u0119cej oponent\u00f3w tych propozycji. Jeszcze wyra\u017aniej jest to widoczne na wschodzie, gdzie odsetek zwolennik\u00f3w i przeciwnik\u00f3w przyst\u0105pienia Ukrainy do UE i NATO jest podobny, przewa\u017caj\u0105 za\u015b niezdecydowani.<\/p>

Ostatni\u0105 kwesti\u0105 jest jeden z efekt\u00f3w Majdanu – konflikt na wschodzie kraju. P\u00f3\u0142tora roku po tym, jak rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 tam walki, mo\u017cna stwierdzi\u0107, \u017ce spo\u0142ecznie region ten w zasadzie jest ju\u017c dla Ukrainy stracony. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 tamtejszych mieszka\u0144c\u00f3w nie wyobra\u017ca sobie przysz\u0142o\u015bci na dawnych zasadach. Podobnie my\u015bli r\u00f3wnie\u017c cz\u0119\u015b\u0107 Ukrai\u0144c\u00f3w z g\u0142\u0119bi kraju, cho\u0107 tam, a szczeg\u00f3lnie na zachodzie znacznie cz\u0119\u015bciej spotka\u0107 mo\u017cna opinie o tym, \u017ce zbrojn\u0105 walk\u0119 o odzyskanie Donbasu nale\u017cy kontynuowa\u0107 do ostatecznego zwyci\u0119stwa. Jednocze\u015bnie, nawet tam si\u0119ga ju\u017c kryzys mobilizacyjny. O ile bowiem kilka miesi\u0119cy po Majdanie masy ochotnik\u00f3w zg\u0142asza\u0142y ch\u0119\u0107 do walki za ojczyzn\u0119 w Donbasie, o tyle w trakcie ostatniej mobilizacji dezerterowa\u0142y czasem ca\u0142e wsie. Problemem s\u0105 r\u00f3wnie\u017c weterani wracaj\u0105cy ze wschodu. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich nielegalnie wywozi ze strefy walk uzbrojenie, kt\u00f3rego dalszy los w wielu przypadkach jest nieznany. Cz\u0119\u015b\u0107 z niego trafia z pewno\u015bci\u0105 za granic\u0119. Dowodem tego by\u0142a m.in. niedawna sytuacja, gdy w autokarze jad\u0105cym do Wroc\u0142awia znaleziono kilkadziesi\u0105t wyrzutni granat\u00f3w.<\/p>

Coraz mniej ludzi gotowych jest znosi\u0107 dalsze wyrzeczenia w imi\u0119 przysz\u0142ej poprawy – nawet na proeuropejskim zachodzie Ukrainy. Jej mieszka\u0144cy s\u0105 r\u00f3wnie\u017c coraz bardziej zm\u0119czeni konfliktem w Donbasie. Maj\u0105 do\u015b\u0107 obecnej w\u0142adzy, polityk\u00f3w, a w du\u017cej cz\u0119\u015bci r\u00f3wnie\u017c wojny na wschodzie. Chcieliby, \u017ceby to wreszcie si\u0119 sko\u0144czy\u0142o. Jednak nadzieje, kt\u00f3re dwa lata temu dawa\u0142 im Majdan, w du\u017cej cz\u0119\u015bci ju\u017c przepad\u0142y. Ludzie upatruj\u0105 nadziei jeszcze w zacie\u015bnieniu zwi\u0105zk\u00f3w z Zachodem. Czy tak si\u0119 jednak stanie? Pewne jest, \u017ce je\u015bli rozczarowanie b\u0119dzie ros\u0142o, dojdzie do kolejnych wybuch\u00f3w niezadowolenia. Czy b\u0119dzie wi\u0119c \u201etrzeci Majdan\u201d? Tego nie wiadomo. Mo\u017cna jednak przypuszcza\u0107, \u017ce je\u015bli do niego dojdzie, to nie tyle z powodu idei, ale ich utraty.<\/p>

Marek Trojan<\/em><\/strong><\/p>

Autor jest redaktorem portalu Kresy.pl<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Kijowski Majdan rozbudzi\u0142 nadzieje. Szczeg\u00f3lnie, \u017ce jego sukces oznacza\u0107 mia\u0142 wi\u0119ksze otwarcie na Zach\u00f3d, a w tym Ukrai\u0144cy upatrywali szans na popraw\u0119 w\u0142asnej sytuacji. W ko\u0144cu nieprzypadkowo m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o \u201eEuromajdanie\u201d – iskr\u0105 zapaln\u0105 wielotygodniowego protestu by\u0142o bowiem odrzucenie przez by\u0142ego prezydenta Wiktora Janukowycza, propozycji umowy stowarzyszeniowej z UE.Zamiast spodziewanych korzy\u015bci, Ukrain\u0119 spotka\u0142y jednak pot\u0119\u017cne […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[23,141,20,167,17],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/85542"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=85542"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/85542\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=85542"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=85542"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=85542"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}