{"id":8449,"date":"2009-04-16T21:41:04","date_gmt":"2009-04-17T02:41:04","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=8449"},"modified":"2009-04-16T21:41:04","modified_gmt":"2009-04-17T02:41:04","slug":"b-kowalski-polska-doplaca-do-ue","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=8449","title":{"rendered":"B. Kowalski: Polska dop\u0142aca do UE"},"content":{"rendered":"Od kilku miesi\u0119cy Polska jest p\u0142atnikiem netto do Unii Europejskiej. Oznacza to, \u017ce wi\u0119cej wp\u0142acamy do unijnego bud\u017cetu ni\u017c z niego otrzymujemy. Zapewne wkr\u00f3tce ta sytuacja ulegnie zmianie i znowu b\u0119dziemy na plusie. Ale im d\u0142u\u017cej to b\u0119dzie trwa\u0142o tym gorzej dla naszej ekonomii. Po odej\u015bciu z gie\u0142dy i rynku finansowego kapita\u0142u spekulacyjnego pilnie potrzebuje ona dop\u0142ywu nowych \u015brodk\u00f3w. Brak r\u00f3wnowagi mi\u0119dzy wp\u0142atami do Brukseli, a otrzymywanym stamt\u0105d wsparciem negatywnie wp\u0142ywa na kurs z\u0142otego. Szybki dop\u0142yw du\u017cego strumienia funduszy unijnych to g\u0142\u00f3wne narz\u0119dzie w r\u0119ku pa\u0144stwa do walki z kryzysem gospodarczym.\r\n
Jak to mo\u017cliwe?<\/strong><\/span><\/div>\r\n
Bud\u017cet Unii Europejskiej powstaje z wp\u0142at pa\u0144stw cz\u0142onkowskich, w tym tak\u017ce Polski. Najwi\u0119ksza cz\u0119\u015b\u0107 sk\u0142adki (a\u017c 69 proc.) to odpis cz\u0119\u015bci produktu narodowego brutto obecnie ustalony w wysoko\u015bci 0,73 proc. Po ok. 15 proc. pochodzi z op\u0142at celnych pobieranych od towar\u00f3w sprowadzanych z kraj\u00f3w nie nale\u017c\u0105cych do UE oraz cz\u0119\u015bci pobieranego w poszczeg\u00f3lnych krajach podatku VAT. Pozosta\u0142y 1 proc. pochodzi z takich \u017ar\u00f3de\u0142 jak podatki od wynagrodze\u0144 pracownik\u00f3w instytucji UE, sk\u0142adki wp\u0142acanej przez kraje spoza Unii na niekt\u00f3re programy unijne oraz kary nak\u0142adane na przedsi\u0119biorstwa za \u0142amanie konkurencji i innych przepis\u00f3w.<\/div>\r\n
Nasz rz\u0105d co roku wpisuje do bud\u017cetu pa\u0144stwa pozycj\u0119 w postaci sk\u0142adki do UE. Aktualnie wynosi ona ok. 3,6 mld euro (ok.17 mld z\u0142) rocznie. Wp\u0142aty do brukselskiej kasy uiszczane s\u0105 co miesi\u0105c lub w niekt\u00f3rych przypadkach co kwarta\u0142. \u0141atwo wi\u0119c obliczy\u0107, \u017ce miesi\u0119czna sk\u0142adka wynosi ok. 300 mln euro, a wi\u0119c przy obecnym kursie ok. 1,4 mld z\u0142. Wystarczy, \u017ce w tym samym czasie nie otrzymamy zwrotu takiej kwoty w postaci dop\u0142aty do r\u00f3\u017cnych program\u00f3w i ju\u017c jeste\u015bmy na minusie. Je\u015bli ta sytuacja nie jest incydentalna i przed\u0142u\u017ca si\u0119 robi si\u0119 powa\u017cny problem.<\/div>\r\n
<\/div>\r\n
Rz\u0105d nie radzi sobie z realizacj\u0105 projekt\u00f3w <\/strong><\/span><\/div>\r\n
Mimo wcze\u015bniejszych sygna\u0142\u00f3w, \u017ce nie jest dobrze, o skali zjawiska dowiedzieli\u015bmy si\u0119 dopiero pod koniec ubieg\u0142ego roku. Braki finansowe w bud\u017cecie pa\u0144stwa wywo\u0142a\u0142y niepok\u00f3j i dociekliwe pytania pos\u0142\u00f3w kierowane do ministra finans\u00f3w. Przy okazji otrzymywanej odpowiedzi opinia publiczna z wyst\u0105pienia wiceminister finans\u00f3w El\u017cbiety Rogulskiej-Suchockiej w Sejmie dowiedzia\u0142a si\u0119, \u017ce w 2008 roku do bud\u017cetu nie wp\u0142yn\u0119\u0142a zaplanowana kwota ok. 20 mld z\u0142 z tytu\u0142u zwrotu z UE.<\/div>\r\n
W uzgodnionych z Bruksel\u0105 planach na lata 2007-2013 na cele rozwojowe zosta\u0142o przeznaczonych minimum 110 mld euro z funduszy unijnych w powi\u0105zaniu z wk\u0142adem krajowym. Po dw\u00f3ch latach realizacji r\u00f3\u017cnych program\u00f3w na koniec 2008 r. zrealizowano jedynie 0,3 proc. (!!!) z tej olbrzymiej kwoty, a umowy na realizacj\u0119 r\u00f3\u017cnych projekt\u00f3w podpisano na 3,24 proc. dost\u0119pnych \u015brodk\u00f3w. Bior\u0105c pod uwag\u0119 przyj\u0119te plany na 2008 rok zrealizowano je jedynie w 8 proc.<\/div>\r\n
Zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych skromnych wp\u0142yw\u00f3w zosta\u0142a osi\u0105gni\u0119ta w programach Pomoc Techniczna i Kapita\u0142 Ludzki. W j\u0119zyku ludzi, kt\u00f3rzy zajmuj\u0105 si\u0119 obs\u0142ug\u0105 pomocy unijnej programy te s\u0105 nazywane \u201emi\u0119kkimi\u201d. Przeznaczone s\u0105 bowiem na szkolenia, zakup sprz\u0119tu biurowego, drukowanie broszur i ulotek informacyjnych oraz zamawianie kampanii reklamuj\u0105cych te fundusze. Nie ma w\u015br\u00f3d nich tzw. \u201etwardych\u201d program\u00f3w, z kt\u00f3rych finansowane s\u0105 inwestycje o trwa\u0142ym charakterze jak infrastruktura transportowa, obiekty ochrony \u015brodowiska, budynki s\u0142u\u017c\u0105ce o\u015bwiacie, kulturze, s\u0142u\u017cbie zdrowia itp. Z najwi\u0119kszego z tych \u201etwardych\u201d program\u00f3w Infrastruktura i \u015arodowisko wydatki wynios\u0142y zero.<\/div>\r\n
Trzeba jednak zaznaczy\u0107, \u017ce realizacja du\u017cych inwestycji trwa z regu\u0142y tak\u017ce odpowiednio d\u0142ugo, a wykonanie cho\u0107by jednej z nich poci\u0105ga za sob\u0105 du\u017ce kwoty id\u0105ce w dziesi\u0105tki, a czasami setki milion\u00f3w z\u0142otych. Nie mniej ta okoliczno\u015b\u0107 nie usprawiedliwia tak niskiego pu\u0142apu wykorzystania unijnych \u015brodk\u00f3w.<\/div>\r\n
<\/div>\r\n
Nieudolno\u015b\u0107 administracji ? <\/strong><\/span><\/div>\r\n
Dane te pochodz\u0105 z raportu przygotowanego przez Business Centre Club. Nie napisa\u0142a tego niech\u0119tna rz\u0105dowi opozycja, ale \u015brodowisko du\u017cych przedsi\u0119biorc\u00f3w dot\u0105d bardzo \u017cyczliwych rz\u0105dowi Donalda Tuska. Dlatego mo\u017cemy uzna\u0107 te informacje za wiarygodne.<\/div>\r\n
W dokumencie tym znajdujemy analiz\u0119 przyczyn tego stanu rzeczy. S\u0105 to m.in.: z\u0142e planowanie w administracji publicznej, brak koordynacji dzia\u0142a\u0144 i sprawno\u015bci administracji, z\u0142e przepisy o pomocy publicznej oraz niew\u0142a\u015bciwe procedury ubiegania si\u0119 o fundusze i realizacji projekt\u00f3w unijnych. Jakby nie interpretowa\u0107 tych stwierdze\u0144 to jednoznacznie uderzaj\u0105 one w rz\u0105d, kt\u00f3ry nadzoruje prac\u0119 ca\u0142ej administracji publicznej. R\u00f3wnie\u017c w samorz\u0105dy wojew\u00f3dzkie, odgrywaj\u0105ce istotn\u0105 rol\u0119 w procesie wdra\u017cania program\u00f3w unijnych poprzez zarz\u0105dzanie tzw. Regionalnymi Programami Operacyjnymi, gdzie w przygniataj\u0105cej wi\u0119kszo\u015bci w\u0142adz\u0119 sprawuje Platforma Obywatelska i PSL.<\/div>\r\n
<\/div>\r\n
Trzeba si\u0119 spieszy\u0107<\/strong><\/span><\/div>\r\n
Na wykorzystanie tych ponad 110 mld euro mamy czas do 2015 roku. Wydaje si\u0119 wi\u0119c, \u017ce jest go jeszcze wystarczaj\u0105co du\u017co. Jednak nic bardziej mylnego. Istnieje bowiem co najmniej kilka istotnych przes\u0142anek nakazuj\u0105cych po\u015bpiech.<\/div>\r\n
Mimo, \u017ce jeszcze pozosta\u0142o sze\u015b\u0107 lat, to jednak minimalne wykorzystanie \u015brodk\u00f3w w pierwszych dw\u00f3ch latach zmusza do coraz wi\u0119kszego wysi\u0142ku. Tak du\u017cy strumie\u0144 pieni\u0119dzy wymaga proporcjonalnego roz\u0142o\u017cenia w czasie. Odk\u0142adanie na koniec mo\u017ce oznacza\u0107, \u017ce mimo wszystko tego czasu zabraknie.<\/div>\r\n
W poprzednim numerze \u201eNiedzieli\u201d opisywa\u0142em jak wa\u017cne w czasach kryzysu s\u0105 inwestycje publiczne. To wielkie budowanie, kt\u00f3re mog\u0142oby podtrzyma\u0107 kondycj\u0119 gospodarki oraz przeciwdzia\u0142a\u0107 wzrostowi bezrobocia i id\u0105cej z tym w parze biedzie, mo\u017ce by\u0107 sfinansowane w\u0142a\u015bnie z pieni\u0119dzy pochodz\u0105cych z Brukseli. Tym bardziej, \u017ce najpierw znaczna ich cz\u0119\u015b\u0107 jest wyci\u0105gana w formie sk\u0142adki cz\u0142onkowskiej z naszej ekonomii.<\/div>\r\n
Istnieje te\u017c jeszcze jedna, dot\u0105d w dyskusjach niezauwa\u017cana, przes\u0142anka zach\u0119caj\u0105ca do szybszego wykorzystywania pieni\u0119dzy unijnych. Ot\u00f3\u017c bud\u017cet UE planowany jest zar\u00f3wno w uj\u0119ciu siedmioletnim, jak te\u017c rocznym. W d\u0142u\u017cszej perspektywie planuje si\u0119 realizacj\u0119 zada\u0144 wieloletnich. Ale bie\u017c\u0105ce wydatkowanie pieni\u0119dzy odbywa si\u0119 w oparciu o plan roczny.<\/div>\r\n
Trzy czwarte wp\u0142yw\u00f3w Unii pochodzi ze sk\u0142adki ustalanej w wysoko\u015bci 0,73 proc. dochodu narodowego brutto poszczeg\u00f3lnych kraj\u00f3w cz\u0142onkowskich. A wi\u0119c zale\u017cne s\u0105 one od kondycji ich gospodarek. Poniewa\u017c wszystkie pa\u0144stwa UE, w tym te najwi\u0119ksze jak Niemcy, Francja, W\u0142ochy i Wlk. Brytania, wchodz\u0105 w recesj\u0119, mog\u0105 wi\u0119c mie\u0107 ujemny doch\u00f3d narodowy. A to z kolei oznacza, \u017ce mo\u017ce zaistnie\u0107 w najbli\u017cszym czasie potrzeba zmiany przyj\u0119tego ju\u017c d\u0142ugoletniego bud\u017cetu Unii. I mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce przyznana Polsce wielko\u015b\u0107 pomocy, z wynegocjowania kt\u00f3rej cieszy\u0142o si\u0119 paru poprzednich premier\u00f3w, ulegnie znacznemu ograniczeniu. W tym aspekcie czas wi\u0119c te\u017c odgrywa bardzo istotn\u0105 rol\u0119.<\/div>\r\n
Przed rz\u0105dem wielka odpowiedzialno\u015b\u0107 i trudne zadanie. Paradoksem tej sytuacji jest to, \u017ce maj\u0105ca obecnie w\u0142adz\u0119 Platforma Obywatelska jest parti\u0105, obok SLD, najbardziej entuzjastycznie nastawion\u0105 do UE. A mimo to w praktycznym wymiarze swojej dzia\u0142alno\u015bci nie potrafi Polakom pokaza\u0107 konkretnych i pozytywnych skutk\u00f3w swego werbalnego entuzjazmu.<\/div>\r\n
<\/div>\r\n
Bogus\u0142aw Kowalski<\/em><\/strong><\/div>\r\n
Artyku\u0142 ukaza\u0142 si\u0119 w tygodniku katolickim \u201eNiedziela\u201d nr 15\/2009 za www.niedziela.pl<\/span><\/div>\r\n
<\/div>\r\n
Za: My\u015bl Polska<\/a><\/span><\/div>\r\n
\r\n<\/span><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Od kilku miesi\u0119cy Polska jest p\u0142atnikiem netto do Unii Europejskiej. Oznacza to, \u017ce wi\u0119cej wp\u0142acamy do unijnego bud\u017cetu ni\u017c z niego otrzymujemy. Zapewne wkr\u00f3tce ta sytuacja ulegnie zmianie i znowu b\u0119dziemy na plusie. Ale im d\u0142u\u017cej to b\u0119dzie trwa\u0142o tym gorzej dla naszej ekonomii. Po odej\u015bciu z gie\u0142dy i rynku finansowego kapita\u0142u spekulacyjnego pilnie potrzebuje […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[98],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8449"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8449"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8449\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8449"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8449"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8449"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}