{"id":82065,"date":"2015-06-16T12:34:00","date_gmt":"2015-06-16T16:34:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=82065"},"modified":"2020-09-19T17:33:30","modified_gmt":"2020-09-19T21:33:30","slug":"flaga-husytow-powiewa-nad-praskim-zamkiem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=82065","title":{"rendered":"Flaga husyt\u00f3w powiewa nad praskim zamkiem"},"content":{"rendered":"

\u0179\u00f3\u0142to-z\u0142ota pot\u0119\u017cna flaga przez miesi\u0105c powiewa\u0107 b\u0119dzie nad praskim zamkiem obok flagi Republiki Czeskiej i flagi Unii Europejskiej. Co ciekawe, flaga husycka usytuowana jest kilkana\u015bcie centymetr\u00f3w ni\u017cej od flagi narodowej i unijnej. Prezydent Milosz Zeman (tradycyjnie prezydent Czech mieszka na Hradczanach) chce w ten spos\u00f3b uczci\u0107 600-lecie spalenia Jana Husa na stosie.<\/strong><\/p>\r\n

Rzecznik prasowy prezydenta Czech, Jiri Ovcacek o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce w czasie trwaj\u0105cych kilka tygodni uroczysto\u015bci w zwi\u0105zku z 600-leciem \u015bmierci Husa nie spodziewa si\u0119 \u017cadnych s\u0142\u00f3w krytyki i dyskusji na temat umieszczenia flagi na Hradczanach.<\/p>\r\n

– Doskonale zdajemy sobie spraw\u0119, \u017ce w ca\u0142ym \u015bwiecie katolickim toczy si\u0119 o\u017cywiona dyskusja na temat postawy i dzia\u0142alno\u015bci Jana Husa. My w Czechach mamy na jego temat od dawna jasno sprecyzowane pogl\u0105dy<\/em> – o\u015bwiadczy\u0142 rzecznik prasowy.<\/p>\r\n

Uroczysto\u015bci po\u015bwi\u0119cone Husowi maj\u0105 charakter zar\u00f3wno mi\u0119dzynarodowy, jak i\u00a0 – takich b\u0119dzie znacznie wi\u0119cej – lokalny. 90 lat temu pierwszy prezydent Czech, Tomasz Masaryk, tak\u017ce wywiesi\u0142 flag\u0119 husyt\u00f3w. Wywo\u0142a\u0142o to pocz\u0105tek wieloletniego konfliktu na linii Praga-Watykan.<\/p>\r\n

\u0179r\u00f3d\u0142o \u201eRIA-Nowosti\u201d<\/p>\r\n

ChS<\/p>\r\n

Za: PoloniaChristiana – pch24.pl (2015-06-13)<\/a><\/p>\r\n

\u00a0<\/h4>\r\n
\r\n

\u00a0<\/h4>\r\n

Papie\u017c do husyt\u00f3w: jedno\u015b\u0107 chrze\u015bcijan s\u0142u\u017cy ewangelizacji<\/h2>\r\n

\u201eJan Hus przez d\u0142ugi czas by\u0142 przedmiotem sporu mi\u0119dzy chrze\u015bcijanami, natomiast dzisiaj sta\u0142 si\u0119 motywem dialogu\u201d. Tak wyrazi\u0142 si\u0119 o \u015bredniowiecznym kaznodziei Ojciec \u015awi\u0119ty, przyjmuj\u0105c w Watykanie przedstawicieli Czechos\u0142owackiego Ko\u015bcio\u0142a Husyckiego i Ewangelickiego Ko\u015bcio\u0142a Czeskobraterskiego, kt\u00f3rym towarzyszy\u0142 praski arcybiskup-senior kard. Miloslav Vlk. Przybyli oni do Rzymu, by u grob\u00f3w Aposto\u0142\u00f3w uczestniczy\u0107 w nabo\u017ce\u0144stwie pojednania z okazji 600-lecia \u015bmierci Jana Husa. Spalono go na stosie 6 lipca 1415 r. na Soborze w Konstancji. Papie\u017c przypomnia\u0142, \u017ce Jan Pawe\u0142 II w 1999 r. g\u0142\u0119boko ubolewa\u0142 nad tym aktem okrucie\u0144stwa. Franciszek podkre\u015bli\u0142 potrzeb\u0119 kontynuowania bada\u0144 nad osob\u0105 i dzia\u0142alno\u015bci\u0105 tego reformatora Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\r\n

\u201eBadania te, prowadzone bez uwarunkowa\u0144 typu ideologicznego, b\u0119d\u0105 wa\u017cn\u0105 s\u0142u\u017cb\u0105 prawdzie historycznej, wszystkim chrze\u015bcijanom i ca\u0142emu spo\u0142ecze\u0144stwu, r\u00f3wnie\u017c poza granicami waszego kraju. Szczeg\u00f3lnie dzisiaj konieczno\u015b\u0107 nowej ewangelizacji tylu ludzi, kt\u00f3rzy zdaj\u0105 si\u0119 oboj\u0119tni na radosn\u0105 nowin\u0119 Ewangelii, sprawia, \u017ce nie mo\u017cna d\u0142u\u017cej odk\u0142ada\u0107 odnowy wszelkich struktur ko\u015bcielnych. Pomo\u017ce to wszystkim, kt\u00f3rym Jezus oferuje sw\u0105 przyja\u017a\u0144, dawa\u0107 na to pozytywn\u0105 odpowied\u017a. A widzialna jedno\u015b\u0107 mi\u0119dzy chrze\u015bcijanami z pewno\u015bci\u0105 sprawi, \u017ce g\u0142oszenie [Dobrej Nowiny] b\u0119dzie bardziej wiarygodne\u201d.<\/p>\r\n

ak\/ rv<\/p>\r\n

Za: Radio Watyka\u0144skie (15\/06\/2015)<\/a><\/p>\r\n

\u00a0<\/h4>\r\n
\r\n

\u00a0<\/h4>\r\n

Bp Jaschke \u015bwi\u0119tuje razem z protestantami. Wzywa do dowarto\u015bciowania Husa<\/h2>\r\n

Biskup pomocniczy z Hamburga uwa\u017ca, \u017ce nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 honor Janowi Husowi. Hierarcha wzi\u0105\u0142 u boku protestant\u00f3w udzia\u0142 w uroczysto\u015bciach z okazji 600. rocznicy \u015bmierci herezjarchy.<\/strong><\/p>\r\n

Biskup pomocniczy Hamburga Hans-Jochen Jaschke uwa\u017ca, \u017ce nale\u017cy ca\u0142kowicie zmieni\u0107 postrzeganie czeskiego herezjarchy Jana Husa. – Ju\u017c najwy\u017cszy czas, by nasz Ko\u015bci\u00f3\u0142 uzna\u0142 Jana Husa za wiarygodn\u0105 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 osobowo\u015b\u0107<\/em>\u00a0 – powiedzia\u0142 podczas ekumenicznej uroczysto\u015bci z okazji 600. rocznicy \u015bmierci Husa. Bp Jaschke doda\u0142, \u017ce akceptacja Husa przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki by\u0142aby \u201ewa\u017cnym sygna\u0142em\u201d i nale\u017cy odda\u0107 herezjarsze sprawiedliwo\u015b\u0107 oraz p\u00f3j\u015b\u0107 \u201ewsp\u00f3ln\u0105 drog\u0105 pojednania\u201d.<\/p>\r\n

Biskupowi wt\u00f3rowa\u0142a protestancka \u201ebiskupka\u201d Kirsten Fehrs przekonuj\u0105c, \u017ce Hus ma wielkie zas\u0142ugi dla reformacji. – Hus by\u0142 bardzo wa\u017cnym prekursorem reformacji. Gdy dzisiaj go wspominamy, robimy to pami\u0119taj\u0105c o wszystkich ludziach, kt\u00f3rzy s\u0105 w dzisiejszych czasach prze\u015bladowani z powodu swojej wiary i swoich przekona\u0144<\/em> – powiedzia\u0142a kobieta.<\/p>\r\n

Uroczysto\u015bci po\u015bwi\u0119cone Janowi Husowi zako\u0144czy\u0142o nabo\u017ce\u0144stwo odprawione w hamburskim ewangelickim ko\u015bciele pw. Zbawiciela. Uczestniczyli w nim bp Jaschke, \u201ebiskupka\u201d Fehrs oraz szereg protestanckich pastor\u00f3w.<\/p>\r\n

Jan Hus (ur. 1369) zosta\u0142 na soborze w Konstancji uznany za heretyka. Nie chc\u0105c wyprze\u0107 si\u0119 swoich pogl\u0105d\u00f3w, sp\u0142on\u0105\u0142 na stosie. Swoje \u201eg\u0142\u0119bokie ubolewanie z powodu okrutnej \u015bmierci\u201d Husa wyrazi\u0142 w 1999 roku \u015bw. Jan Pawe\u0142 II.<\/p>\r\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: kathpress, kirche-hamburg.de<\/p>\r\n

pach<\/p>\r\n

Za:\u00a0PoloniaChristiana – pch24.pl (2015-06-17)<\/a><\/p>\r\n

\u00a0<\/h4>\r\n
\r\n
\r\n

\u00a0<\/h4>\r\n

Poni\u017cej, przypominamy tekst „Salva semper iustitia. Droga Jana Husa na stos\u2026”, kt\u00f3ry ukaza\u0142 si\u0119 w pi\u015bmie „Zawsze Wierni”. Niech pos\u0142u\u017cy jako kontrargument na ekumeniczne wybryki wsp\u00f3\u0142czesnych pontyfikat\u00f3w i propagowane k\u0142amstwa.
\r\n<\/em><\/h4>\r\n

\u00a0<\/h4>\r\n

Salva semper iustitia. Droga Jana Husa na stos\u2026<\/h2>\r\n

(\u2026) w mojej ojczy\u017anie wydaje si\u0119, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki szczeg\u00f3lnie bole\u015bnie odpokutowuje dzisiaj za pope\u0142nione w jego imi\u0119 w przesz\u0142o\u015bci b\u0142\u0119dy i grzechy przeciwko wolno\u015bci sumienia, takie jak \u015bmier\u0107 duchownego Jana Husa, spalonego \u017cywcem w XV wieku, oraz narzucony du\u017cej cz\u0119\u015bci ludu czeskiego w XVII wieku obowi\u0105zek nawr\u00f3cenia na katolicyzm\u2026<\/em><\/p>\r\n

abp Pragi, Josef kard. Beran, 20 IX 1965 r., w dyskusji nad przyj\u0119ciem deklaracji O wolno\u015bci religijnej na Soborze Watyka\u0144skim II.<\/p>\r\n

\u201ePrzezwyci\u0119\u017canie przesz\u0142o\u015bci\u201d sta\u0142o si\u0119 ostatnimi czasy oficjaln\u0105 lini\u0105 polityczn\u0105 Watykanu. W my\u015bl tej koncepcji pozytywna historia Ko\u015bcio\u0142a rozpoczyna si\u0119 trzydzie\u015bci lat temu, od zako\u0144czenia pami\u0119tnego Soboru Watyka\u0144skiego II. Wcze\u015bniejsze czasy by\u0142y pasmem wypacze\u0144, dawania \u201eanty\u015bwiadectwa\u201d, nietolerancji i prze\u015bladowa\u0144 pope\u0142nianych przez Ko\u015bci\u00f3\u0142. Pycha dzisiejszych hierarch\u00f3w ka\u017ce im my\u015ble\u0107, \u017ce s\u0105 godni tego, by m\u00f3c przeprasza\u0107 za Ko\u015bci\u00f3\u0142 przesz\u0142o\u015bci.<\/strong><\/p>\r\n

Dokument Mi\u0119dzynarodowej Komisji Teologicznej 2000 pt. Pami\u0119\u0107 i pojednanie: Ko\u015bci\u00f3\u0142 i winy przesz\u0142o\u015bci, postuluj\u0105c \u201ereform\u0119 Ludu Bo\u017cego\u201d, rozeznaje etycznie jako \u201eanty\u015bwiadectwo\u201d zaanga\u017cowanie \u201ew\u0105tpliwych \u015brodk\u00f3w dla osi\u0105gni\u0119cia s\u0142usznych cel\u00f3w, takich jak obrona jedno\u015bci wiary\u201d. Odwo\u0142uje si\u0119 tu do dokumentu Tertio millennio adveniente:<\/p>\r\n

Innym bolesnym zjawiskiem, nad kt\u00f3rym synowie Ko\u015bcio\u0142a musz\u0105 si\u0119 pochyli\u0107 z sercem pe\u0142nym skruchy, jest przyzwolenie – okazywane zw\u0142aszcza w niekt\u00f3rych stuleciach – na stosowanie w obronie prawdy metod nacechowanych nietolerancj\u0105, a nawet przemoc\u0105.<\/p>\r\n

W historycznych dyskusjach pojawiaj\u0105 si\u0119 w tym kontek\u015bcie zawsze postacie Jana Husa, Girolamo Savonaroli czy Giordano Bruna, jako ofiar metod inkwizycyjnych. W tym artykule interesowa\u0107 nas b\u0119dzie tylko posta\u0107 Jana Husa, poniewa\u017c w przeci\u0105gu ostatnich lat wysun\u0105\u0142 si\u0119 na prowadzenie jako lider w ekumenicznym rankingu, ponadto jest wzorcowym przyk\u0142adem historycznych przek\u0142ama\u0144, charakterystycznych dla naszych czas\u00f3w\u2026 Hus sta\u0142 si\u0119 idolem post\u0119powych intelektualist\u00f3w, takich jak chocia\u017cby prof. Stefan \u015awie\u017cawski. Awansowa\u0142 z czeskiego heretyka, propagatora herezji Wyclifa i spo\u0142ecznego m\u0105ciciela na \u201eMistrza Jana Husa\u201d (Jan Pawe\u0142 II), \u201ekap\u0142ana maj\u0105cego (\u2026) wielkie znaczenie dla religijnych i kulturowych dziej\u00f3w czeskiego narodu\u201d (Jan Pawe\u0142 II), cz\u0142owieka o \u201enieskazitelnym \u017cyciu osobistym\u201d (Jan Pawe\u0142 II), \u201eczeskiego reformatora\u201d (Luigi Accatoli), \u201ewielkiego kaznodziej\u0119\u201d (\u201eGo\u015b\u0107 Niedzielny\u201d), cz\u0142owieka \u201ebliskiego eklezjologii II Soboru Watyka\u0144skiego\u201d (ks. G. Ry\u015b w \u201eTygodniku Powszechnym\u201d), \u201em\u0119czennika\u201d (\u201eTrybuna \u015al\u0105ska\u201d), \u201enieprzeci\u0119tnie uczciwego kap\u0142ana\u201d (\u201e\u015awiat. Przegl\u0105d Mi\u0119dzynarodowy\u201d). Problem rehabilitacji Husa by\u0142 ju\u017c kilkakrotnie poruszany we wcze\u015bniejszych numerach Zawsze wierni. Ewentualna zako\u0144czona sukcesem rehabilitacja Jana Husa otwiera modernistom zupe\u0142n\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 protestantyzacji Ko\u015bcio\u0142a, rozumianej jako PE\u0141NA i oficjalna akceptacja protestanckiej wizji religijnej. Tu\u017c za Husem stoi Luter.<\/p>\r\n

Nie znamy dok\u0142adnej daty przyj\u015bcia na \u015bwiat cz\u0142owieka, kt\u00f3rego pogl\u0105dy spowodowa\u0142y w XV wieku zam\u0119t w ca\u0142ej \u015brodkowej Europie. Jan Hus (czyli \u2018g\u0119\u015b\u2019) urodzi\u0142 si\u0119 w 1369 lub 1370 roku w dobrej czeskiej katolickiej rodzinie, jak podaj\u0105 zgodnie \u017ar\u00f3d\u0142a. Miejsce jego urodzenia – ma\u0142y domek w Husineczu ko\u0142o Prachatic – by\u0142o otoczone czci\u0105 wszystkich wyznawc\u00f3w husytyzmu.<\/p>\r\n

By\u0142a to jednak tylko mistyfikacja jego zwolennik\u00f3w, kt\u00f3rzy potrzebowali w XIX wieku \u201eobrazowych\u201d argument\u00f3w wspomagaj\u0105cych tworzenie si\u0119 narodu czeskiego. Badania wybitnego czeskiego historyka Josefa Pekara udowodni\u0142y, \u017ce Hus nie urodzi\u0142 si\u0119 w pi\u0119knym, ma\u0142ym domku czeskim niedaleko Prachatic, a w Husineczu pod Kleczanami. Tam jednak nie zachowa\u0142 si\u0119 \u017caden budynek \u2026nadaj\u0105cy si\u0119 na miejsce pielgrzymek. Poniewa\u017c w niewielkiej wiosce nie by\u0142o szko\u0142y, Hus najprawdopodobniej ucz\u0119szcza\u0142 do niej w Pradze, gdzie osi\u0105gn\u0105\u0142 wyniki pozwalaj\u0105ce mu na kontynuacj\u0119 nauki na Uniwersytecie Karola IV. By\u0142 to wtedy najlepszy uniwersytet w \u015brodkowej Europie. Propaganda husycka i komunistyczna rozpisywa\u0142a si\u0119 o niezwyk\u0142ym umy\u015ble Husa, jego nieprzeci\u0119tnych zdolno\u015bciach, kt\u00f3re rzekomo mia\u0142y go wynie\u015b\u0107 na najwy\u017csze stanowiska naukowe. Analiza jego wynik\u00f3w osi\u0105ganych na studiach pokazuje raczej, \u017ce by\u0142 przeci\u0119tnym uczniem, kt\u00f3remu z trudem przychodzi\u0142a nauka. Jak na Czecha przysta\u0142o, by\u0142 jednak uparty. Wst\u0119puj\u0105c na uniwersytet znajdowa\u0142 si\u0119 pomi\u0119dzy ostatnimi studentami, w\u015br\u00f3d baka\u0142arzy (1393 r.) by\u0142 na sz\u00f3stym miejscu na 22, a ko\u0144cz\u0105c studia (w 1396 r.) by\u0142 dziesi\u0105ty na szesnastu magistr\u00f3w. \u015awi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie dawa\u0142y mu mo\u017cliwo\u015b\u0107 dalszej kariery, poniewa\u017c niwelowa\u0142y niskie pochodzenie. Ostatnie z nich przyj\u0105\u0142 przed Wielkanoc\u0105 1400 r. Dzi\u0119ki protekcji wp\u0142ywowego abp. Zbynka, rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 dla Husa okres b\u0142yskotliwej kariery i dostatniego \u017cycia.<\/p>\r\n

Jeszcze w 1400 r. zosta\u0142 mianowany kaznodziej\u0105 ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Micha\u0142a w Pradze, a w dwa lata p\u00f3\u017aniej kaznodziej\u0105 Kaplicy Betlejemskiej, w\u00f3wczas jednego z najnowszych i wi\u0119kszych ko\u015bcio\u0142\u00f3w Pragi. Poza tym Jan Hus piastowa\u0142 godno\u015b\u0107 dziekana fakultetu artystycznego, a p\u00f3\u017aniej rektora uniwersytetu w latach 1402-1403 i 1409-1410. Tymczasem zosta\u0142 jeszcze spowiednikiem kr\u00f3lowej Zofii i kaznodziej\u0105 synodalnym. Wi\u00f3d\u0142 nie tylko pracowite \u017cycie, ale r\u00f3wnie\u017c bardzo dostatnie. Beneficjum z Kaplicy Betlejemskiej by\u0142o bardzo wysokie, do tego zaopatrzenie z tytu\u0142u pracy na uniwersytecie i zaopatrzenie kaznodziei synodalnego dawa\u0142o mu ni mniej, ni wi\u0119cej tylko 60 kop groszy rocznie. Austriacki biograf Husa V. Flajshans stwierdzi\u0142, \u017ce dochody Husa por\u00f3wnywalne s\u0105 do rocznego uposa\u017cenia pos\u0142a cesarskiego w parlamencie Austro-W\u0119gierskim. Na pr\u00f3\u017cno szuka\u0107 wzmianek na ten temat w apologetycznych biografiach po\u015bwi\u0119conych Husowi. Czy\u017cby bycie bogatym by\u0142o czym\u015b wstydliwym, czym\u015b moralnie z\u0142ym?\u2026 Oczywi\u015bcie, nie. Przyczyna le\u017cy w postulowanym przez Husa ub\u00f3stwie Ko\u015bcio\u0142a, powrocie do ewangelicznej zasady zapomnianej przez ksi\u0119\u017cy, pot\u0119pianiu przez niego beneficj\u00f3w ko\u015bcielnych, zakon\u00f3w kontemplacyjnych, kt\u00f3re posiadaj\u0105 – rzekomo nieprawnie – dobra ziemskie. Warto por\u00f3wna\u0107 postaw\u0119 tego \u201enieprzeci\u0119tnie uczciwego kap\u0142ana\u201d ze \u015bw. Franciszkiem z Asy\u017cu. Hus g\u0142osi\u0142 potrzeb\u0119 rezygnacji z d\u00f3br ziemskich przez Ko\u015bci\u00f3\u0142, g\u0142osi\u0142 powr\u00f3t do Ko\u015bcio\u0142a ubogiego, ale sam nie wyrzek\u0142 si\u0119 ani swoich dochod\u00f3w, ani godno\u015bci, ani beneficj\u00f3w\u2026 \u015aw. Franciszek, g\u0142osz\u0105c totalne ub\u00f3stwo i prostot\u0119, czyni\u0142 to z czysto\u015bci serca i pokory, nawo\u0142ywa\u0142 do dobrowolnej rezygnacji z posiadania d\u00f3br, nie wymagaj\u0105c tego od wszystkich. Hus by\u0142 tym, kt\u00f3ry widzia\u0142 \u201e\u017ad\u017ab\u0142o w oku bli\u017aniego\u201d, a nie by\u0142 w stanie zauwa\u017cy\u0107 \u201ebelki w swoim oku\u201d. \u015aw. Franciszek rozpoczyna\u0142 od samego siebie, bior\u0105c \u015blub z \u201ePani\u0105 Bied\u0105\u201d dobrowolnie. Okazuje si\u0119, \u017ce cz\u0142owiek \u201eo nieskazitelnym \u017cyciu osobistym\u201d by\u0142 zak\u0142amanym, chciwym wichrzycielem, dla kt\u00f3rego dostosowanie \u017cycia do g\u0142oszonych pogl\u0105d\u00f3w by\u0142o niemo\u017cliwe do zrealizowania. Ba, Hus nawet nie pr\u00f3bowa\u0142! Sp\u0142on\u0105\u0142 na stosie jako bogaty cz\u0142owiek, domagaj\u0105cy si\u0119 od wszystkich ub\u00f3stwa, gdy w tym samym czasie jeden z jego zwolennik\u00f3w, Jakub ze St\u00c5\u2022ibra, wyzby\u0142 si\u0119 wszelkiej w\u0142asno\u015bci i \u017cy\u0142 w biedzie.<\/p>\r\n

Na Uniwersytecie Karola IV Jan Hus zetkn\u0105\u0142 si\u0119 z pogl\u0105dami angielskiego heretyka Johna Wyclifa, kt\u00f3re w \u015brodowiskach intelektualnych \u00f3wczesnej Pragi by\u0142y bardzo modne. John Wyclif, w\u0142a\u015bciwie John Wig-L\u00f6w, urodzi\u0142 si\u0119 ok. 1320 r. w rodzinie \u017cydowskich konwertyt\u00f3w z hrabstwa Yorkshire. Chorobliwie ambitny, jako proboszcz Lutterwirth stara\u0142 si\u0119 o godno\u015b\u0107 biskupa Wighorn, kt\u00f3ra zosta\u0142a mu odm\u00f3wiona przez papie\u017ca Urbana V. Ura\u017cony Wyclif wraz z garstk\u0105 zwolennik\u00f3w wyst\u0105pi\u0142 przeciw Ko\u015bcio\u0142owi, otrzymuj\u0105c poparcie mo\u017cnego, zadufanego w sobie regenta, hrabiego Lancaster, obra\u017conego na Ko\u015bci\u00f3\u0142, poniewa\u017c ten nie chcia\u0142 podporz\u0105dkowa\u0107 si\u0119 jego planom politycznym. Wyclif i jego poplecznicy rozpocz\u0119li kampani\u0119 oszczerstw, oskar\u017caj\u0105c hierarchi\u0119 angielsk\u0105 o herezj\u0119. Jego pogl\u0105dy, coraz niebezpieczniej radykalizuj\u0105ce si\u0119, zosta\u0142y pot\u0119pione przez synod londy\u0144ski i Uniwersytet w Oxfordzie w 1382 r. Tezy swoje zawar\u0142 w dziele Trialogus, prze\u0142o\u017conym p\u00f3\u017aniej przez Husa na j\u0119zyk czeski. Wyclif by\u0142 zwolennikiem nieuniknionej predestynacji; twierdzi\u0142, \u017ce i B\u00f3g i ludzie nie s\u0105 wolni; negowa\u0142 transsubstancjacj\u0119, spowied\u017a, u\u017cywanie krzy\u017cma i olej\u00f3w w udzielaniu sakrament\u00f3w. Zaprzecza\u0142 potrzebie istnienia hierarchii ko\u015bcielnej, twierdz\u0105c, \u017ce zosta\u0142a ona stworzona przez ludzi i nie posiada w\u0142adzy duchowej, od czas\u00f3w Konstantyna wszyscy papie\u017ce s\u0105 potencjalnymi antychrystami, posiadanie d\u00f3br przez duchowie\u0144stwo \u015bwieckie i zakonne jest wykroczeniem przeciwko ewangelicznej zasadzie ub\u00f3stwa. Kr\u00f3l i szlachta powinna Ko\u015bcio\u0142owi odebra\u0107 wszelkie dobra, a dawanie zakonnikom ja\u0142mu\u017cny zawarowane winno by\u0107 ekskomunik\u0105. Ksi\u0119gi Wyclifa dotar\u0142y do Czech jeszcze za jego \u017cycia (zm. 1384 r.), w zwi\u0105zku ze \u015blubem czeskiej ksi\u0119\u017cniczki Anny z kr\u00f3lem Anglii Ryszardem II w 1382 r. Dla ksi\u0119dza (!) Husa pot\u0119pione pogl\u0105dy angielskiego heretyka sta\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnym credo dalszego \u017cycia. Warto zauwa\u017cy\u0107 \u017ce Hus, otrzymuj\u0105c magisterium z teologii na uniwersytecie praskim, z\u0142o\u017cy\u0142 przysi\u0119g\u0119 wierno\u015bci: \u017ce nie odst\u0105pi od Ko\u015bcio\u0142a i b\u0119dzie wyst\u0119powa\u0142 przeciwko heretyckim b\u0142\u0119dom. O. Wojciech Metelka CSsR, autor cyklu artyku\u0142\u00f3w po\u015bwi\u0119conych Husowi i husytyzmowi w przedwojennym pi\u015bmie redemptoryst\u00f3w czeskich \u201eSvata Hora\u201d, podsumowa\u0142 fascynacj\u0119 Husa pogl\u0105dami Wyclifa starym czeskim przys\u0142owiem, znanym r\u00f3wnie\u017c w Polsce: \u201eJe\u015bli \u015blepy wiedzie \u015blepego, to razem do dziury wpadn\u0105\u201d.<\/p>\r\n

Zafascynowany pogl\u0105dami Wyclifa Jan Hus rozpocz\u0105\u0142 g\u0142oszenie ich na uniwersytecie, zyskuj\u0105c zwolennik\u00f3w w\u015br\u00f3d czeskich student\u00f3w. Doprowadzi\u0142o to do wybuchu konfliktu pomi\u0119dzy Czechami a Niemcami na uczelni w 1408 r. Tezy Husa, uzupe\u0142nione o heretyckie pogl\u0105dy Niemca Jana Hubnera, wywo\u0142a\u0142y sprzeciw niemieckich wyk\u0142adowc\u00f3w oraz student\u00f3w z Pragi, kt\u00f3rzy przy pomocy normalnej w XV wieku procedury uniwersyteckiej chcieli przeg\u0142osowa\u0107 zakaz g\u0142oszenia \u201ewycklifizmu\u201d. Niemcy dysponowali trzema g\u0142osami na uczelni (saskim, bawarskim i polskim) przeciw jednemu – czeskiemu. Sytuacja Husa by\u0142a przes\u0105dzona\u2026 ale Hus by\u0142 sprytny i postanowi\u0142 rozegra\u0107 parti\u0119 po swojemu. Uzyska\u0142 poparcie pisarza kr\u00f3lewskiego Mikulasza Augustina, kt\u00f3remu uda\u0142o si\u0119 wp\u0142yn\u0105\u0107 na kr\u00f3la Wac\u0142awa, nie darz\u0105cego Husa zbytni\u0105 sympati\u0105. Przekonano kr\u00f3la, \u017ce nale\u017cy odebra\u0107 Niemcom trzy g\u0142osy, a przekaza\u0107 je Czechom, bo s\u0105 w \u201edemokratycznej\u201d wi\u0119kszo\u015bci, poniewa\u017c w Pary\u017cu Francuzi maj\u0105 trzy g\u0142osy. 18 kwietnia 1409 r. kr\u00f3l Wac\u0142aw odebra\u0142 nacjom przywileje Karola IV, przekazuj\u0105c je tylko Czechom, na mocy dekretu w Kutnej G\u00f3rze. Hus by\u0142 uratowany, gdy\u017c jego zwolennicy posiadali od tego momentu przewag\u0119 nad prawowiernymi katolikami. Ale by\u0142a to katastrofa dla praskiego uniwersytetu, kt\u00f3ry opu\u015bcili liczni naukowcy znajduj\u0105cy si\u0119 w konflikcie z Husem. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich zasili\u0142a odnowion\u0105 przez \u015bw. Jadwig\u0119 Akademi\u0119 Krakowsk\u0105, doprowadzaj\u0105c do jej ponownego rozkwitu. Studenci z Polski, \u015al\u0105ska, Moraw, a tak\u017ce z kraj\u00f3w niemieckich wybierali studia w Wiedniu, Erfurcie, Heidelbergu czy Krakowie. Uczelnia, z kt\u00f3rej by\u0142 tak dumny cesarz Karol IV, znalaz\u0142a si\u0119 w kryzysie. Bardzo cz\u0119sto propaganda husycka przedstawia\u0142a opisywany konflikt jako starcie narodowo\u015bciowe. Hus mia\u0142 by\u0107 przyw\u00f3dc\u0105 antyniemieckiego ruchu w Czechach. Jednak walka \u201eo trzy g\u0142osy\u201d w rzeczywisto\u015bci by\u0142a konfliktem religijnym zwolennik\u00f3w Husa (g\u0142\u00f3wnie Czech\u00f3w, ale r\u00f3wnie\u017c Niemc\u00f3w!) z wiernymi Ko\u015bcio\u0142owi katolikami (Niemcami, Polakami, ale tak\u017ce Czechami!)1. Zwyci\u0119stwo na Uniwersytecie Karola IV nape\u0142ni\u0142o Husa przekonaniem, \u017ce mo\u017ce g\u0142osi\u0107 swoje tezy nie tylko z uniwersyteckiej katedry, ale r\u00f3wnie\u017c z ambony.<\/p>\r\n

W tym samym roku, w kt\u00f3rym rozgrywa\u0142y si\u0119 wa\u017cne wydarzenia na uczelni, zaniepokojony rozszerzaniem si\u0119 pogl\u0105d\u00f3w kacerskich w Pradze, wyst\u0105pi\u0142 przeciwko Husowi jego wcze\u015bniejszy dobrodziej abp Zbynek – ten sam, dzi\u0119ki kt\u00f3remu Hus uzyska\u0142 wszystkie swoje zaszczyty i godno\u015bci. Heretyk na czele swoich zwolennik\u00f3w bezpardonowo zaatakowa\u0142 arcybiskupa. W Pradze wybuch\u0142y zamieszki, do kt\u00f3rych przy\u0142\u0105czyli si\u0119 przeciwnicy w\u0142adzy Luksemburg\u00f3w nad Czechami. Skarga abp. Zbynka zbieg\u0142a si\u0119 z protestem mistrz\u00f3w uniwersytetu praskiego u papie\u017ca Grzegorza XII, kt\u00f3ry upowa\u017cni\u0142 arcybiskupa do pot\u0119pienia Husa i za\u017c\u0105da\u0142 od kr\u00f3la za\u017cegnania konfliktu i likwidacji herezji. 20 maja 1408 r. \u00f3wczesna elita naukowa Kr\u00f3lestwa Czech (ponad 1200 os\u00f3b) jednomy\u015blnie pot\u0119pi\u0142a 45 artyku\u0142\u00f3w g\u0142oszonych przez Husa i jego zwolennik\u00f3w. Poparcie dla Husa wcale nie by\u0142o takie powszechne, jak przedstawiaj\u0105 to prace gloryfikuj\u0105ce husytyzm. Pot\u0119pienie wcale nie zrazi\u0142o Husa, czeski historyk Jan Sedlak w biografii Husa cytuje fragmenty kaza\u0144, w kt\u00f3rych swoje pot\u0119pienie nazwa\u0142 on dzie\u0142em szatana, papie\u017ca antychrystem, arcybiskupa faryzeuszem, a siebie przyr\u00f3wnywa\u0142 do Chrystusa. Na razie Hus by\u0142 panem uniwersytetu.<\/p>\r\n

Sytuacja papiestwa w tym czasie ulega\u0142a niestety pogorszeniu. Aby za\u017cegna\u0107 gorsz\u0105c\u0105 dwuw\u0142adz\u0119, kardyna\u0142owie zarz\u0105dzili zwo\u0142anie soboru w Pizie, na kt\u00f3ry mia\u0142 przyby\u0107 papie\u017c Grzegorz XII i antypapie\u017c Benedykt XIII. Po d\u0142ugich naradach sob\u00f3r pozbawi\u0142 w\u0142adzy obu papie\u017cy jako schizmatyk\u00f3w i powierzy\u0142 piecz\u0119 nad Ko\u015bcio\u0142em abp. Mediolanu Philargiemu, kt\u00f3ry przyj\u0105\u0142 imi\u0119 Aleksandra V. Sob\u00f3r z 1409 r. pog\u0142\u0119bi\u0142 chaos, z papie\u017cy dw\u00f3ch zrobi\u0142o si\u0119 trzech (papie\u017c Grzegorz XII, antypapie\u017c Benedykt XIII i nowy antypapie\u017c Aleksander V). Wierno\u015bci prawowitemu nast\u0119pcy \u015bw. Piotra dochowa\u0142a du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 Italii i Rzeszy. Europa podzieli\u0142a si\u0119, zachodzi\u0142o ju\u017c s\u0142o\u0144ce chrze\u015bcija\u0144skiego uniwersalizmu. Odpowiedzialno\u015b\u0107 za losy Ko\u015bcio\u0142a spocz\u0119\u0142a ju\u017c nie pierwszy raz na cesarzu, kt\u00f3rym od 1410 r. by\u0142 pomys\u0142odawca zwo\u0142ania soboru w Konstancji Zygmunt Luksemburczyk.<\/p>\r\n

Czechy (tak jak i Polska w tym czasie) znalaz\u0142y si\u0119 w obr\u0119bie wp\u0142yw\u00f3w kurii Aleksandra V, kt\u00f3ry za\u017c\u0105da\u0142 od abp. Zbynka z\u0142o\u017cenia raportu z sytuacji w kraju. Owocem przes\u0142ania papie\u017cowi spisu tez Husa by\u0142o wydanie zakazu g\u0142oszenia przez niego kaza\u0144 pod kar\u0105 ekskomuniki i spalenie w Pradze w czerwcu 1410 r. ksi\u0105\u017cek Wyclifa. Hus odwo\u0142a\u0142 si\u0119 do antypapie\u017ca Jana XXIII, nast\u0119pcy zmar\u0142ego Aleksandra V. Jan XXIII powo\u0142a\u0142 Husa przed sw\u00f3j s\u0105d, przed kt\u00f3rym Hus nigdy nie stan\u0105\u0142. S\u0142a\u0142 mu natomiast niezwykle pokorne listy, zapewniaj\u0105c o swoim poparciu, o swojej prawowierno\u015bci i mi\u0142o\u015bci, jak\u0105 otacza Ojca \u015awi\u0119tego. Jan odpowiedzia\u0142 gro\u017ab\u0105 ekskomuniki w razie niewype\u0142nienia polece\u0144. Hus powoli traci\u0142 oparcie w uczelni i sprzyjaj\u0105cych mu do niedawna kr\u0119gach politycznych. Pozosta\u0142a ulica\u2026 i w\u0142a\u015bnie ona da\u0142a Husowi potrzebne poparcie w dalszych dzia\u0142aniach. Zwolennicy heretyka rozpocz\u0119li rozruchy, pola\u0142a si\u0119 krew. Zorganizowano \u201eprocesj\u0119\u201d, w czasie kt\u00f3rej spalono zwoje papieru symbolizuj\u0105ce papieskie bulle. Czeski historyk Jan Palacky, kt\u00f3rego nie mo\u017cna oskar\u017cy\u0107 o stronniczo\u015b\u0107, tak opisuje Husa: \u201enieobyczajna \u015bmia\u0142o\u015b\u0107, nieust\u0119pliwo\u015b\u0107, bezwzgl\u0119dno\u015b\u0107 dla przeciwnik\u00f3w, widoczna dla oka \u0142aso\u015b\u0107 na powa\u017canie i s\u0142aw\u0119 u ludu\u2026\u201d. Jan XXIII na\u0142o\u017cy\u0142 na Prag\u0119 interdykt, dop\u00f3ki przebywa\u0107 w niej b\u0119dzie Hus. Kr\u00f3l Wac\u0142aw IV, izoluj\u0105cy si\u0119 do tej pory od narastaj\u0105cego konfliktu, nakaza\u0142 sprawcy tego zamieszania opuszczenie Pragi. Ale sytuacja uspokoi\u0142a si\u0119 tylko na kilka tygodni, bo Hus osiad\u0142szy pod Prag\u0105 w dalszym ci\u0105gu oddzia\u0142ywa\u0142 na nastroje ulicy. Kr\u00f3l, kt\u00f3ry chcia\u0142 rozwi\u0105za\u0107 problem po dobroci, zwo\u0142a\u0142 na 6 lutego 1413 r. synod, kt\u00f3ry mia\u0142 zaj\u0105\u0107 si\u0119 t\u0105 spraw\u0105. Zwolennicy herezjarchy, Hieronim z Pragi, Maciej Knyna i Stanis\u0142aw ze Znojma przybyli na synod doskonale przygotowani i nie tylko nie odwo\u0142ali pogl\u0105d\u00f3w heretyckich, ale oskar\u017cyli o odst\u0119pstwo hierarchi\u0119. Ojciec Metelka CSsR pisze, \u017ce w tym momencie nast\u0105pi\u0142o formalne od\u0142\u0105czenie Husa i jego zwolennik\u00f3w od Ko\u015bcio\u0142a. Na Prag\u0119 po raz kolejny na\u0142o\u017cony zosta\u0142 interdykt, Hus za\u015b nadal g\u0142osi\u0142 kazania i podburza\u0142 do kolejnych rozruch\u00f3w. Kr\u00f3l przeszed\u0142 do bardziej zdecydowanego dzia\u0142ania, winnych rozruch\u00f3w os\u0105dzi\u0142, a g\u0142\u00f3wnego wichrzyciela wygna\u0142 z Pragi. \u201eMistrz Jan\u201d znalaz\u0142 schronienie u szlachcica z Usti na zamku Kozi Hrad, zwanym Taborem. Szybkimi krokami zbli\u017ca\u0142 si\u0119 czas ostatecznej konfrontacji.<\/p>\r\n

Zygmunt Luksemburczyk zwo\u0142a\u0142 na 1 listopada 1414 r. sob\u00f3r do miasta Konstancja. Celem soboru mia\u0142o by\u0107 zako\u0144czenie tr\u00f3jpapiestwa i rozpocz\u0119cie reformy wewn\u0105trzko\u015bcielnej. Idea soboru cieszy\u0142a si\u0119 zas\u0142u\u017conym zainteresowaniem wszystkich pa\u0144stw Europy. Zygmunt zadecydowa\u0142, \u017ce w Konstancji rozpatrzona zostanie r\u00f3wnie\u017c kwestia wyclifizmu g\u0142oszonego w Czechach przez Jana Husa. Na rozwi\u0105zaniu sprawy zale\u017ca\u0142o tak\u017ce kr\u00f3lowi Wac\u0142awowi, kt\u00f3ry nakaza\u0142 Husowi udanie si\u0119 do Konstancji. Hus, kt\u00f3remu grunt pali\u0142 si\u0119 pod nogami, stara\u0142 si\u0119 za wszelk\u0105 cen\u0119 znale\u017a\u0107 potwierdzenie swojej prawowierno\u015bci, co uda\u0142o mu si\u0119 wym\u00f3c na chwiejnym, upominanym przez Jana XXIII nast\u0119pcy na praskim tronie arcybiskupim, Konradzie z Vechty. Z drugiej strony napisa\u0142 list do pra\u017can, obiecuj\u0105c wytrwanie w tej nauce, kt\u00f3r\u0105 im g\u0142osi\u0142 w kazaniach i za kt\u00f3r\u0105 z rado\u015bci\u0105 umrze, je\u015bli trzeba. Zygmunt obieca\u0142 zaopatrzy\u0107 Husa na drog\u0119 w list \u017celazny.<\/p>\r\n

Jan Hus wyruszy\u0142 do Konstancji w pa\u017adzierniku 1414 r. Jako \u017ce kancelaria nie wystawi\u0142a na czas listu \u017celaznego, cesarz przydzieli\u0142 mu obstaw\u0119 z\u0142o\u017con\u0105 z kilku czeskich rycerzy (m.in. Jana z Chluma). Obawy o bezpiecze\u0144stwo heretyka by\u0142y bezpodstawne, w Konstancji nie zosta\u0142 aresztowany, cieszy\u0142 si\u0119 pe\u0142n\u0105 swobod\u0105, przez jaki\u015b czas m\u00f3g\u0142 odprawia\u0107 Msz\u0119 \u015bw., m\u00f3g\u0142 te\u017c bez przeszk\u00f3d przyjmowa\u0107 go\u015bci. Mieszka\u0142 w Konstancji na sw\u00f3j koszt u wdowy Fidy. Dopiero wtedy otrzyma\u0142 s\u0142awny list \u017celazny od cesarza.<\/p>\r\n

Pomimo wielu wa\u017cnych spraw na soborze ju\u017c 28 listopada rozpocz\u0119to przygotowania do s\u0105du inkwizycyjnego. Wraz z jego rozpocz\u0119ciem, wed\u0142ug przepis\u00f3w prawa kanonicznego, osoba oskar\u017cona mia\u0142a przebywa\u0107 w areszcie. Hus trafi\u0142 najpierw do pa\u0142acu biskupiego, potem do domu kantora katedralnego, p\u00f3\u017aniej do klasztoru dominikan\u00f3w, w ko\u0144cu do franciszkan\u00f3w w Konstancji. Wok\u00f3\u0142 opisywanych poni\u017cej wydarze\u0144 naros\u0142a niebywa\u0142a \u201emitologia\u201d, podsycana z jednej strony przez ignorant\u00f3w, z drugiej za\u015b przez mason\u00f3w i historyk\u00f3w antykatolickich. Przedwojenny doktor teologii A. A. Neumann przedstawi\u0142 proces powstawania tych mit\u00f3w historycznych w dziewi\u0119tnastowiecznej i dwudziestowiecznej historiografii czeskiej, opieraj\u0105cej si\u0119 na husyckich \u017ar\u00f3d\u0142ach. Wed\u0142ug Ladislava Horaka, Hus zosta\u0142 uwi\u0119ziony w celi szerokiej na trzy stopy, d\u0142ugiej na siedem, a wysokiej na sze\u015b\u0107 st\u00f3p, \u015bmierdz\u0105cej, mokrej, w kt\u00f3rej nie m\u00f3g\u0142 wyschn\u0105\u0107. W Polsce dorobiono do tego historyjk\u0119 o odwiedzinach Zawiszy Czarnego w klasztorze, w kt\u00f3rym aresztant by\u0142 przetrzymywany, i jego oburzeniu na panuj\u0105ce tam warunki. Inny jednak obraz znajdujemy w korespondencji Husa wysy\u0142anej przez ca\u0142y ten czas do rycerza Jana z Chluma. Cela Husa by\u0142a tak\u0105 sam\u0105 cel\u0105 klasztorn\u0105, w jakiej mieszkali zakonnicy; Hus posiada\u0142 \u201eswojego\u201d zakonnika do pos\u0142ug, co \u015bwiadczy o tym, i\u017c by\u0142 traktowany w klasztorze raczej jako go\u015b\u0107 ni\u017c wi\u0119zie\u0144; mia\u0142 prawo do pisania list\u00f3w, przyjmowania go\u015bci, posiadania wbrew regule klasztornej poduszek i ciep\u0142ej pierzyny. Kiedy zachorowa\u0142, Jan XXIII pos\u0142a\u0142 mu swojego osobistego lekarza.<\/p>\r\n

Hus w czasie badania tez Wyclifa \u201eszed\u0142 w zaparte\u201d twierdz\u0105c, \u017ce nie jest wyclifist\u0105, ale prawowiernym katolikiem. Wypar\u0142 si\u0119 wszystkiego, co spowodowa\u0142o w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107 niekt\u00f3rych jego zwolennik\u00f3w. Jan z Chluma zarzuca\u0142 mu nawet, \u017ce tak \u0142atwo wypar\u0142 si\u0119 \u201eprawdy Bo\u017cej\u201d. Gdyby Hus w czasie dalszego procesu post\u0119powa\u0142 w podobny spos\u00f3b, niechybnie uratowa\u0142by \u017cycie – tym bardziej, \u017ce cesarz przychyla\u0142 si\u0119 do zwolnienia go i przeprowadzenia dalszego dochodzenia w Czechach. Ale nast\u0105pi\u0142 do\u015b\u0107 dziwny zwrot\u2026 Nadszed\u0142 czas badania pogl\u0105d\u00f3w samego Jana Husa. Kanclerz paryskiej Sorbony Gerson i mistrz uniwersytetu praskiego Palecz przygotowali spis wypowiedzi Husa w oparciu o jego dzie\u0142o Tractatus de Ecclesia (Traktat o Ko\u015bciele) i g\u0142oszone kazania, sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z ponad trzydziestu zda\u0144 sprzecznych z nauk\u0105 Magisterium. Hus zaatakowa\u0142, podwa\u017caj\u0105c ich prawdziwo\u015b\u0107, twierdz\u0105c, \u017ce zosta\u0142y sfa\u0142szowane i wypaczaj\u0105 jego pogl\u0105dy. Pisa\u0142: \u201eniekt\u00f3re fragmenty sam napisa\u0142em i g\u0142osi\u0142em, twierdzi\u0142em, \u017ce s\u0105 prawdziwe, ale niekt\u00f3re jednak zosta\u0142y wymy\u015blone przez nieprzyjaci\u00f3\u0142, tam przydaj\u0105c, tu ubarwiaj\u0105c\u201d. Argumentacja ta sta\u0142a si\u0119 podstaw\u0105 oskar\u017cania Ko\u015bcio\u0142a o prze\u015bladowanie i u\u015bmiercenie niewinnego cz\u0142owieka, kt\u00f3rej echa pobrzmiewaj\u0105 w modernistycznych uzasadnieniach rehabilitacji Husa. J. Sedlak i A. A. Neumann dok\u0142adnie zanalizowali \u017ar\u00f3d\u0142a (wypowiedzi Husa) i por\u00f3wnali je z fragmentami przytaczanymi przez Gersona i Palecza. A\u017c 17 zda\u0144 z przygotowanych przez inkwizytor\u00f3w 30 by\u0142o dok\u0142adnymi cytatami z pism Husa2. Oskar\u017cony odm\u00f3wi\u0142 uznania 7 zda\u0144, kt\u00f3re jednak maj\u0105 odzwierciedlenie w jego pogl\u0105dach, np. fragment 18 – \u201eDostojno\u015b\u0107 papieska ma sw\u00f3j pocz\u0105tek od cesarza rzymskiego\u201d, w rozdziale XIII O Ko\u015bciele brzmi – \u201eWidzimy z kronik, jak powsta\u0142a w\u0142adza papie\u017ca od cesarza Konstantyna\u201d; fragment 20 – \u201ePapie\u017c nie \u017cyj\u0105cy jak \u015bw. Piotr nie mo\u017ce nazywa\u0107 si\u0119 papie\u017cem lub Namiestnikiem Piotra, ale Antychrysta\u201d, w rozdziale XIV brzmi – \u201e\u0179yje przecie\u017c na przek\u00f3r cnotom (\u2026) jest prawym i rzeczywistym Namiestnikiem Chrystusa i Piotra, czy raczej namiestnikiem Antychrysta?\u201d. Dr Neumann pisze zdecydowanie: \u201eNie mo\u017ce by\u0107 prawd\u0105 spreparowanie fragment\u00f3w\u201d. Gerson i Palecz ust\u0105pili, heretyckie wypowiedzi ograniczono do trzydziestu dziewi\u0119ciu. Zdania pot\u0119pione zawiera\u0142y pogl\u0105dy bliskie wyclifizmowi. Oto niekt\u00f3re z nich: \u201eJedynym, \u015bwi\u0119tym i realnym Ko\u015bcio\u0142em jest zbiorowo\u015b\u0107 wszystkich predestynowanych do zbawienia\u201d (pkt 1); \u201ePiotr nigdy nie by\u0142 g\u0142ow\u0105 Ko\u015bcio\u0142a\u201d (pkt 7); \u201eKsi\u0119\u017ca, kt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 w grzechu, trac\u0105 moc kap\u0142a\u0144sk\u0105\u201d (pkt 8); \u201eBez wyra\u017anego wskazania Bo\u017cego nikt nie mo\u017ce twierdzi\u0107, \u017ce jest g\u0142ow\u0105 kt\u00f3regokolwiek Ko\u015bcio\u0142a, a biskup rzymski nie jest g\u0142ow\u0105 Ko\u015bcio\u0142a rzymskiego\u201d (pkt 10); \u201ePos\u0142usze\u0144stwo ko\u015bcielne zosta\u0142o wymy\u015blone przez ksi\u0119\u017cy, nie ma \u017cadnego potwierdzenia w Pi\u015bmie \u015bw.\u201d (pkt 15); \u201eKtokolwiek zosta\u0142 wy\u015bwi\u0119cony na ksi\u0119dza, ten otrzyma\u0142 rozkaz, aby g\u0142osi\u0107 kazania i musi by\u0107 temu pos\u0142uszny, na\u0142o\u017cenie kl\u0105twy nic nie zmienia\u201d (pkt 18); \u201eJe\u015bli jest papie\u017c z\u0142y i obrzydliwy, to jest predestynowany [do pot\u0119pienia]; tak jak Judasz jest diab\u0142em, z\u0142odziejem i synem zguby, a nie g\u0142ow\u0105 Ko\u015bcio\u0142a\u201d (pkt 20); \u201eMi\u0142o\u015b\u0107 predestynowanych jest zwi\u0105zkiem, takim jak cia\u0142o Ko\u015bcio\u0142a, a ka\u017cda cz\u0119\u015b\u0107 nierozerwalnie jest zwi\u0105zana z Chrystusem jako g\u0142ow\u0105\u201d (pkt 21); \u201eWykl\u0119cie przez doktor\u00f3w 45 tez Wyclifa jest bezdowodne i niesprawiedliwe, gdy\u017c sugeruj\u0105, \u017ce tezy te s\u0105 sprzeczne z katolicyzmem, \u017ce s\u0105 b\u0142\u0119dne i gorsz\u0105ce\u201d (pkt 25); \u201eNikt nie jest panem \u015bwieckim, nikt nie jest pra\u0142atem, nikt biskupem, je\u015bli znajduje si\u0119 w grzechu \u015bmiertelnym\u201d (pkt 30). Wybrane fragmenty, charakterystyczne dla pogl\u0105d\u00f3w Husa, pochodz\u0105 z bulli papie\u017ca Marcina V, kt\u00f3ry 22 II 1418 r. jeszcze raz uroczy\u015bcie pot\u0119pi\u0142 tezy Husa, zaiste \u201ebliskie eklezjologii II Soboru Watyka\u0144skiego\u201d\u2026<\/p>\r\n

Hus gra\u0142 na zw\u0142ok\u0119, licz\u0105c na fiasko Soboru, kt\u00f3ry przecie\u017c za g\u0142\u00f3wny sw\u00f3j cel postawi\u0142 sobie za\u017cegnanie gorsz\u0105cego podzia\u0142u w\u0142adzy papieskiej. Ca\u0142kiem jednak pogrzeba\u0142 swoje nadzieje w momencie, kiedy przechwycono w Czechach jego list do pra\u017can, w kt\u00f3rym napisa\u0142, \u017ce \u201eotrzyma pozwolenie na publiczne wys\u0142uchanie tylko wtedy, gdy zap\u0142aci s\u0142ugom Antychrysta 2000 dukat\u00f3w\u201d. Hus z wielkim wstydem musia\u0142 przyzna\u0107 przed Ojcami Soborowymi, \u017ce by\u0142 autorem listu\u2026<\/p>\r\n

4 maja 1415 r. Sob\u00f3r pot\u0119pi\u0142 pogl\u0105dy Johna Wyclifa. Husa przeniesiono z klasztoru do pobliskiego zamku bp. Konstancji w Gottlieben, wkr\u00f3tce po odczytaniu mu zarzut\u00f3w. Zareagowa\u0142 wymijaj\u0105co, nie przyzna\u0142 si\u0119 do winy, twierdzi\u0142, \u017ce dowody s\u0105 spreparowane, domaga\u0142 si\u0119 mo\u017cliwo\u015bci wyg\u0142oszenia obszernego wyk\u0142adu i pojednania. Z drugiej strony w li\u015bcie do swoich przyjaci\u00f3\u0142 sam przyznawa\u0142, \u017ce nie by\u0142 szczery i uczciwy w rozmowie z przedstawicielami Soboru, podsumowuj\u0105c to s\u0142owami: \u201eB\u00f3g Wszechmog\u0105cy da\u0142 mi dzi\u015b serce stateczne i nieboja\u017aliwe\u201d. Mimo wszystko Sob\u00f3r i trybuna\u0142 przez Sob\u00f3r powo\u0142any liczy\u0142 na skruch\u0119 heretyka. Husa odwiedza\u0142 dominikanin Jan Falkenberg, z kt\u00f3rym wi\u0119zie\u0144 rozmawia\u0142 przez ca\u0142y czas pobytu w klasztorze dominikan\u00f3w. On r\u00f3wnie\u017c na specjalne \u017cyczenie Husa by\u0142 jego ostatnim spowiednikiem przed \u015bmierci\u0105. 7 i 8 czerwca pods\u0105dny mia\u0142 rozmow\u0119 z Piotrem kard. de Ailly i Franciszkiem kard. Zabarell\u0105, kt\u00f3rzy z prawdziwym zatroskaniem starali si\u0119 nam\u00f3wi\u0107 Husa do odwo\u0142ania pogl\u0105d\u00f3w. Nie odnios\u0142o to jednak \u017cadnego skutku. Oskar\u017cony trwa\u0142 w uporze, \u017c\u0105daj\u0105c w imi\u0119 Boga i swojej \u015bwiadomo\u015bci pouczenia z Pisma \u015bw. i \u201ez rozumu\u201d, w czym jego pogl\u0105dy s\u0105 sprzeczne z nauczaniem Ko\u015bcio\u0142a. Czy\u017cby rektor uniwersytetu w Pradze by\u0142 a\u017c tak nie\u015bwiadomy?\u2026 Hus otrzyma\u0142 pouczenie, zawieraj\u0105ce r\u00f3wnie\u017c \u017c\u0105danie uznania b\u0142\u0119d\u00f3w, przyrzeczenia, \u017ce nie b\u0119dzie ich g\u0142osi\u0142 w przysz\u0142o\u015bci, publicznego ich odwo\u0142ania i uczenia ich przeciwno\u015bci, czyli nauki Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Nast\u0119pnie otrzyma\u0142 miesi\u0105c na przemy\u015blenie \u017c\u0105da\u0144. Zygmunt Luksemburczyk osobi\u015bcie stara\u0142 si\u0119 przekona\u0107 za\u015blepionego heretyka, aby nie gubi\u0142 samego siebie. 5 czerwca kardyna\u0142owie Zabarella i de Ailly wraz z sze\u015bcioma Ojcami Soboru przybyli przekona\u0107 wi\u0119\u017ania o bezsensowno\u015bci trwania w uporze i przedstawi\u0107 mu now\u0105 formu\u0142\u0119 odwo\u0142ania. G\u0142osi\u0142a ona, \u017ce Hus \u201epogl\u0105d\u00f3w tych nigdy nie g\u0142osi\u0142, a nawet gdyby to uczyni\u0142, to by\u0142by post\u0119powa\u0142 nagannie, bo uznaje je za b\u0142\u0119dne i potwierdza pod przysi\u0119g\u0105, \u017ce w przysz\u0142o\u015bci ich nie chce g\u0142osi\u0107\u201d. Na wi\u0119kszy kompromis Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie m\u00f3g\u0142 ju\u017c p\u00f3j\u015b\u0107, bo sprzeniewierzy\u0142by si\u0119 \u201epowszechnie uznanym prawom Ko\u015bcio\u0142a – t\u0119pienia herezji i heretyk\u00f3w\u201d (o. Guilleux). By\u0142 to gest dobrej woli, poniewa\u017c sam Hus by\u0142 poniek\u0105d autorem tych s\u0142\u00f3w. Hus jednak odm\u00f3wi\u0142\u2026 i na nic si\u0119 zda\u0142o sprowadzenie z rozkazu Zygmunta na zamek jego przyjaci\u00f3\u0142 Jana z Chluma i Vaclava z Dube, czy osobista wizyta ksi\u0119cia Ludwika Bawarskiego. Jak pisze Warren H. Carroll, Hus by\u0142 coraz bardziej zatwardzia\u0142y, w rozmowach blu\u017ani\u0142, nie s\u0142ucha\u0142 \u017cyczliwych sobie ludzi. 6 czerwca 1415 r. w katedrze odby\u0142a si\u0119 ceremonia publicznego wykl\u0119cia Jana Husa jako zatwardzia\u0142ego heretyka, kt\u00f3ry sprzeniewierzy\u0142 si\u0119 swojemu stanowi duchownemu; uznano go za szerzyciela herezji Wyclifa, zdegradowano i zobowi\u0105zano wszystkich do spalenia jego ksi\u0105\u017cek. Oskar\u017cony zosta\u0142 wezwany przed o\u0142tarzem po raz ostatni do odst\u0105pienia od herezji, ale nic nie odpowiedzia\u0142. Po tym zdj\u0119to z niego szaty duchowne, zgolono tonsur\u0119 i po obleczeniu w pokutne szaty w\u0142o\u017cono na g\u0142ow\u0119 czapk\u0119 z przedstawieniem diab\u0142a, po\u0142ykaj\u0105cego dusze pot\u0119pie\u0144c\u00f3w z napisem: \u201eHic est haeresiarcha!\u201d. Sob\u00f3r orzek\u0142, \u017ce od tej chwili nie ma z Husem nic wsp\u00f3lnego. W\u0142a\u015bciwie na tym mo\u017cna by zako\u0144czy\u0107 smutn\u0105 histori\u0119 Jana Husa, poniewa\u017c od tego momentu znajdowa\u0142 si\u0119 on w mocy w\u0142adzy \u015bwieckiej. Ale z fina\u0142em tej ca\u0142ej sprawy \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 najwi\u0119ksze oskar\u017cenia miotane pod adresem Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\r\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie spali\u0142 Husa na stosie. Prawo kanoniczne r\u00f3wnie\u017c w \u015bredniowieczu nie przewidywa\u0142o kary \u015bmierci. W najci\u0119\u017cszych przypadkach, dotycz\u0105cych zw\u0142aszcza heretyk\u00f3w, kt\u00f3rzy byli duchownymi, heretyk\u00f3w zatwardzia\u0142ych lub szczeg\u00f3lnie niebezpiecznych przekazywano w\u0142adzy \u015bwieckiej – prawu \u015bwieckiemu, kt\u00f3re za takie przest\u0119pstwa przewidywa\u0142o kar\u0119 \u015bmierci przez spalenie. Dla w\u0142adzy \u015bwieckiej herezja by\u0142a gro\u017anym przest\u0119pstwem, kt\u00f3re zazwyczaj poci\u0105ga\u0142o za sob\u0105 niebezpieczne konsekwencje spo\u0142eczne i polityczne, st\u0105d surowo\u015b\u0107 rozprawiania si\u0119 z kacerzami. Je\u015bli u\u015bwiadomimy sobie ogrom zniszcze\u0144 w ca\u0142ej Europie \u015arodkowej, jaki by\u0142 udzia\u0142em husyt\u00f3w, spalone miasta, zamki, zniszczone klasztory, spl\u0105drowane ko\u015bcio\u0142y, g\u0142\u00f3d, kt\u00f3ry szed\u0142 za oddzia\u0142ami taboryt\u00f3w, czy okrucie\u0144stwo \u201erozmodlonego\u201d \u017co\u0142dactwa husyckiego w Czechach, na Morawach, na Pomorzu, na \u015al\u0105sku i w Niemczech, to \u015bmier\u0107 Husa przestaje przera\u017ca\u0107. Warto przypomnie\u0107 sobie bezwzgl\u0119dno\u015b\u0107 przyw\u00f3dcy husyckiego, \u015blepego Jana \u0179i\u017cki, morduj\u0105cego duchownych i katolik\u00f3w, kt\u00f3rzy nie chcieli wyrzec si\u0119 Wiary, uderzeniem czekana w czaszk\u0119 (twierdzi si\u0119 nawet, \u017ce nosi\u0142 \u201enaszyjnik\u201d z nos\u00f3w i uszu ksi\u0119\u017cy i zakonnik\u00f3w).<\/p>\r\n

Zatwardzia\u0142o\u015b\u0107 Husa znalaz\u0142a sw\u00f3j koniec na stosie. Oddany w r\u0119ce elektora Palatynatu, zosta\u0142 przekazany w\u0142adzom miasta Konstancji i tego samego dnia (6 lipca 1415 r.) przed zachodem s\u0142o\u0144ca spalony\u2026 Prochy wsypano do Renu. W tym czasie przedstawiciel polskiego Ko\u015bcio\u0142a na soborze, abp Miko\u0142aj Tr\u0105ba odprawi\u0142 w katedrze \u201esolenn\u0105 sum\u0119\u201d. Papie\u017c Leon X pisa\u0142 o Husie: \u201eWielu\u017c-to wyk\u0142ada\u0142o szkodliwsze jeszcze zasady, ale \u017caden nie by\u0142 tak krn\u0105brnym i niepohamowanym jak Hus, a b\u0142\u0119dy te powiod\u0142y go na rusztowanie\u201d.<\/p>\r\n

\r\n

\u0179e wojen u nas religijnych nie by\u0142o, to tylko dow\u00f3d, \u017ce nikt w nic nie wierzy\u0142 mocno. O to, w co ludzie wierz\u0105, bij\u0105 si\u0119. Wojna jest znakiem \u017cycia.<\/p>\r\n

Zygmunt Krasi\u0144ski w li\u015bcie do swojego ojca Wincentego<\/em><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie z\u0142ama\u0142 gwarancji danych Husowi przez cesarza Zygmunta Luksemburczyka. Ten fa\u0142szywy zarzut powtarzany by\u0142 z wielk\u0105 lubo\u015bci\u0105 przez protestant\u00f3w, posi\u0142kuj\u0105cych si\u0119 rzekomo wypowiedzianym przez Sob\u00f3r zdaniem, \u017ce \u201eheretykom \u017cadnej wiary dochowywa\u0107 nie trzeba\u201d. Nie wyst\u0119puje ono jednak w jakimkolwiek dokumencie Soboru czy \u017ar\u00f3dle dotycz\u0105cym wydarze\u0144 z 1414-1415 r. i stanowi wymys\u0142 protestanckiego historyka Gieselera, pragn\u0105cego usprawiedliwi\u0107 niestawienie si\u0119 Lutra przed s\u0105dem ko\u015bcielnym. Badaj\u0105cy ten problem o. Guilleux jednoznacznie stwierdza, \u017ce cesarz zastosowa\u0142 normaln\u0105 w tych czasach procedur\u0119 wzgl\u0119dem osoby podejrzanej o ci\u0119\u017ckie przest\u0119pstwo, kt\u00f3ra mia\u0142a stan\u0105\u0107 przed s\u0105dem i z\u0142o\u017cy\u0107 wyja\u015bnienia. List-glejt, kt\u00f3ry chroni\u0142 Husa w czasie drogi do Konstancji (jako, \u017ce list nie dotar\u0142 na czas, przydzielono eskort\u0119), mia\u0142 zapewni\u0107 r\u00f3wnie\u017c spok\u00f3j w samej Konstancji, a\u017c do rozstrzygni\u0119cia sprawy. Hus mia\u0142 ca\u0142kowit\u0105 pewno\u015b\u0107, \u017ce w razie udowodnienia herezji kara go nie minie. Pisa\u0142: \u201eJe\u015bli mnie [Sob\u00f3r] o jaki b\u0142\u0105d przekona, a dowiedzie, \u017cem uczy\u0142 rzeczy z wiar\u0105 niezgodnych, nie odm\u00f3wi\u0119 poddania si\u0119 wszelkim karom, na heretyk\u00f3w ustanowionym\u201d. Nie by\u0142o to jedyne stwierdzenie Husa, posiada ono potwierdzenie w stwierdzeniach Jana z Chluma. Podobnie Zygmunt Luksemburczyk przestrzegaj\u0105c Husa przed obstawaniem przy herezji, mia\u0142 powiedzie\u0107: \u201eZamiast potakiwa\u0107 twoim b\u0142\u0119dom, raczej sam stos tw\u00f3j podpal\u0119. Je\u015bli wi\u0119c chcesz ich broni\u0107, pami\u0119taj, \u017ce Sob\u00f3r ma w\u0142adz\u0119 i prawa, wed\u0142ug kt\u00f3rych post\u0105pi z tob\u0105\u201d. Stosunek samego Soboru do kwestii listu \u017celaznego mo\u017cemy pozna\u0107 z odpowiedzi udzielonej Hieronimowi z Pragi, uczniowi Husa, kt\u00f3ry prosi\u0142 Sob\u00f3r o list \u017celazny. Otrzyma\u0142 w odpowiedzi: \u201eSob\u00f3r, o ile to ode\u0144 zale\u017cy i pod\u0142ug wymaga\u0144 wiary prawdziwej, udziela ci listu \u017celaznego, aby ci\u0119 uchroni\u0107 od wszelkiej przemocy, z zachowaniem wszak\u017ce praw sprawiedliwo\u015bci, salva semper iustitia\u201d. Gdyby uznano Hieronima heretykiem, za\u017c\u0105danoby od niego wyrzeczenia si\u0119 b\u0142\u0119d\u00f3w lub os\u0105dzono by go. Tak te\u017c si\u0119 sta\u0142o\u2026 List \u017celazny nie mia\u0142 chroni\u0107 przed sprawiedliw\u0105 kar\u0105. Jan XXIII powiedzia\u0142 w czasie Soboru: \u201eGdyby nawet Hus zabi\u0142 mego w\u0142asnego brata, jeszczebym nie dopu\u015bci\u0142, aby mu si\u0119 sta\u0142a jaka\u015b krzywda w Konstancji\u201d.<\/p>\r\n

Jak wida\u0107, Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie ponosi moralnej winy za \u015bmier\u0107 Husa. Post\u0119powa\u0142 w jego kwestii delikatnie, staraj\u0105c si\u0119 nawr\u00f3ci\u0107 heretyka, zwleka\u0142 z wydaniem wyroku skazuj\u0105cego i przekazaniem pods\u0105dnego w r\u0119ce w\u0142adzy \u015bwieckiej. W zwi\u0105zku z tym rodzi si\u0119 pytanie, dlaczego Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki w osobie nast\u0119pcy \u015bw. Piotra, nast\u0119pcy Grzegorza XII i Marcina V przeprasza za \u015bmier\u0107 Jana Husa? – Przyczyna le\u017cy w ekumenizmie, kt\u00f3ry jest zakamuflowanym synkretyzmem religijnym, w akceptacji antropocentrycznych praw cz\u0142owieka, humanizmie integralnym, wyznawanym przez Jana Paw\u0142a II. Jednym s\u0142owem – w liberalizmie, kt\u00f3ry b\u0142\u0105d wynosi do godno\u015bci prawdy.<\/p>\r\n

Ryszard Mozgol<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Za: Zawsze wierni nr 4\/2000 (35) <\/a><\/p>\r\n

\u00a0<\/h4>\r\n

Dodano: BIBU\u0141A – 2009-01-17 9:28 am<\/a><\/p>\r\n

\r\n

\u00a0<\/h4>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u0179\u00f3\u0142to-z\u0142ota pot\u0119\u017cna flaga przez miesi\u0105c powiewa\u0107 b\u0119dzie nad praskim zamkiem obok flagi Republiki Czeskiej i flagi Unii Europejskiej. Co ciekawe, flaga husycka usytuowana jest kilkana\u015bcie centymetr\u00f3w ni\u017cej od flagi narodowej i unijnej. Prezydent Milosz Zeman (tradycyjnie prezydent Czech mieszka na Hradczanach) chce w ten spos\u00f3b uczci\u0107 600-lecie spalenia Jana Husa na stosie. Rzecznik prasowy prezydenta […]","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3],"tags":[132,227,238,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/82065"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=82065"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/82065\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":118186,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/82065\/revisions\/118186"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=82065"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=82065"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=82065"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}