{"id":80515,"date":"2015-03-18T14:37:09","date_gmt":"2015-03-18T18:37:09","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=80515"},"modified":"2015-03-18T15:13:51","modified_gmt":"2015-03-18T19:13:51","slug":"dziedzictwo-polskich-imigrantow-pielegnowane-przez-parafie-tradycyjna-sw-stanislawa-kostki-w-milwaukee","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=80515","title":{"rendered":"Dziedzictwo polskich imigrant\u00f3w piel\u0119gnowane przez parafi\u0119 tradycyjn\u0105 \u015bw. Stanis\u0142awa Kostki w Milwaukee"},"content":{"rendered":"

Najnowszy numer\u00a0ameryka\u0144skiego periodyku Regina<\/a><\/span> zawiera szereg artyku\u0142\u00f3w opisuj\u0105cych powstanie i rozw\u00f3j tradycyjnych parafii na \u015bwiecie. Dwa artyku\u0142y dotycz\u0105 tradycyjnych wsp\u00f3lnot powsta\u0142ych w ko\u015bcio\u0142ach zbudowanych przez polskich imigrant\u00f3w. Dzisiaj publikujemy artyku\u0142 o pierwszej z nich.<\/p>\r\n

U<\/strong> \u015bw. Stanis\u0142awa dzia\u0142o si\u0119 podobnie jak w wielu innych ko\u015bcio\u0142ach katolickich w Ameryce: od lat siedemdziesi\u0105tych i osiemdziesi\u0105tych XX wieku parafian zacz\u0119\u0142o ubywa\u0107, z powodu budowy trasy I-94 oraz zmian demograficznych w okolicy. Przysz\u0142o\u015b\u0107 charakterystycznej, zabytkowej budowli, usytuowanej w samym sercu dzielnicy niegdy\u015b polskiej, w po\u0142udniowej cz\u0119\u015bci Milwaukee w stanie Wisconsin, rysowa\u0142a si\u0119 niewyra\u017anie.<\/p>\r\n

W roku 2007 Motu Proprio papie\u017ca Benedykta XVI uczyni\u0142o Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105 bardziej dost\u0119pn\u0105 dla wiernych. W tym samym roku \u00f3wczesny ordynariusz, abp Timothy Dolan, podj\u0105\u0142 dalekowzroczn\u0105 decyzj\u0119, by w archidiecezji Milwaukee zapewni\u0107 katolikom przywi\u0105zanym do starszej formy Mszy miejsce, gdzie mogliby by\u0107 wyra\u017anie obecni. Trosk\u0119 o nich powierzy\u0142 Instytutowi Chrystusa Kr\u00f3la Najwy\u017cszego Kap\u0142ana.<\/p>\r\n

Odt\u0105d w czcigodny, stary ko\u015bci\u00f3\u0142 wst\u0105pi\u0142o nowe \u017cycie. U \u015bw. Stanis\u0142awa odprawiana jest zar\u00f3wno Msza w Nadzwyczajnej Formie Rytu Rzymskiego w niedziele i w dni powszednie, jak i Msza w Formie Zwyczajnej w sobotnie wieczory. Setki rodzin regularnie uczestnicz\u0105 tutaj we Mszy w Formie Nadzwyczajnej w niedziele i w ci\u0105gu tygodnia. Z ch\u00f3ru, ozdobionego medalionem \u015bw. Cecylii, patronki muzyk\u00f3w, rozlega si\u0119 g\u0142os scholi \u015bpiewaj\u0105cej chora\u0142 gregoria\u0144ski i inne pi\u0119kne, starodawne melodie mszalne.<\/p>\r\n

Pierwszym rektorem tego miejsca by\u0142 ksi\u0105dz kanonik Olivier Meney, kt\u00f3rego zast\u0105pi\u0142 ksi\u0105dz kanonik Beno\u00c3\u00aet Jayr, przyby\u0142y do \u015bw. Stanis\u0142awa w roku 2011, po pracy apostolskiej w Instytucie Chrystusa Kr\u00f3la w kilku innych miejscach. Ks. kanonik Jayr opowiedzia\u0142 Magazynowi Regina o tutejszym ko\u015bciele, kt\u00f3ry uwa\u017ca za sw\u00f3j \u201edom z dala od domu\u201d, natomiast ks. George Baird, oblat tego\u017c Instytutu, przedstawi\u0142 nam precyzyjny, techniczny punkt widzenia.<\/p>\r\n

Regina: <\/strong>W jakim stanie by\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142, gdy ksi\u0119\u017ca przyjechali?<\/p>\r\n

Ks. George Baird: K<\/strong>o\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Stanis\u0142awa w roku 2016 b\u0119dzie mia\u0142 150 lat. Ka\u017cdy budynek, kt\u00f3ry s\u0142u\u017cy tyle czasu, wymaga ci\u0105g\u0142ych prac konserwatorskich i remont\u00f3w. Na szcz\u0119\u015bcie budowniczy z roku 1872 solidnie go wznie\u015bli. Konieczne prace remontowe obejmowa\u0142y napraw\u0119 elewacji i dachu oraz unowocze\u015bnienie systemu ogrzewania i klimatyzacji.<\/p>\r\n

Regina: <\/strong>Prosz\u0119 nam opowiedzie\u0107 o spo\u0142eczno\u015bci gromadz\u0105cej si\u0119 u \u015bw. Stanis\u0142awa.<\/p>\r\n

Ks. kanonik Beno\u00c3\u00aet Jayr: <\/strong>Nasi parafianie pochodz\u0105 zewsz\u0105d! Ze wszystkich zak\u0105tk\u00f3w po\u0142udniowo-wschodniego Wisconsin, w tym z Sheyboganu, Kenoshy, Hartlandu, Oconomowocu i wszelkich miejsc pomi\u0119dzy nimi. Obecnie mamy zarejestrowanych u \u015bw. Stanis\u0142awa oko\u0142o stu pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu rodzin, co oznacza, \u017ce w ka\u017cd\u0105 niedziel\u0119 na Msz\u0119 przychodzi mniej wi\u0119cej 550-600 os\u00f3b. Co roku mamy od dw\u00f3ch do czterech \u015blub\u00f3w i ponad pi\u0119\u0107dziesi\u0105t chrzt\u00f3w.<\/p>\r\n

Regina: <\/strong>A powo\u0142ania z parafii?<\/p>\r\n

Ks. kanonik Beno\u00c3\u00aet Jayr: <\/strong>Dwa lata temu mieli\u015bmy ten przywilej, \u017ce swoj\u0105 Msz\u0119 prymicyjn\u0105 odprawi\u0142 u nas nowo wy\u015bwi\u0119cony kap\u0142an archidiecezji Milwaukee ks. Brad Krawczyk, pochodz\u0105cy z naszej parafii. W tej chwili mamy jedno powo\u0142anie kap\u0142a\u0144skie – kleryka w seminarium Instytutu Chrystusa Kr\u00f3la Najwy\u017cszego Kap\u0142ana we Florencji – i jedno zakonne, do Si\u00f3str Adoratorek Kr\u00f3lewskiego Serca Jezusa, oba wywodz\u0105ce si\u0119 ze spo\u0142eczno\u015bci zwi\u0105zanej z Msz\u0105 \u0142aci\u0144sk\u0105.<\/p>\r\n

Regina: <\/strong>Widzieli\u015bmy na filmie wideo (doskona\u0142ym zreszt\u0105), \u017ce na Msz\u0119 przychodzi wiele os\u00f3b m\u0142odych…<\/p>\r\n

Ks. kanonik Beno\u00c3\u00aet Jayr: <\/strong>Tak, wyra\u017anie to dostrzegamy, \u017ce tradycyjna Msza \u0142aci\u0144ska przyci\u0105ga szczeg\u00f3lnie ludzi m\u0142odych i rodziny. Ludzie ci lgn\u0105 do takiego g\u0142\u0119bokiego pojmowania spraw duchowych, przemawia do nich cze\u015b\u0107 dla Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu, wyra\u017cana w tej formie Mszy. Porusza ich atmosfera adoracji, cisza, a tak\u017ce \u015bpiew gregoria\u0144ski. W naszym niestabilnym \u015bwiecie Msza \u0142aci\u0144ska zapewnia oparcie w sta\u0142ej i niezmiennej tradycji Ko\u015bcio\u0142a Rzymskokatolickiego. Msza \u015bwi\u0119ta nie jest dla nich \u201espektaklem\u201d, odgrywanym przez u\u015bmiechni\u0119tego aktora. U \u015bw. Stanis\u0142awa ka\u017cdy znajdzie co\u015b dla siebie: jest tu Wsp\u00f3lnota Matek Chrze\u015bcija\u0144skich, Stowarzyszenie O\u0142tarza i R\u00f3\u017ca\u0144ca, wsp\u00f3lnota Sursum Corda dla m\u0142odych doros\u0142ych, Stowarzyszenie Naj\u015bwi\u0119tszego Imienia, ch\u00f3r, grupy nastolatk\u00f3w, B\u0142\u0119kitni Rycerze dla m\u0142odszych ch\u0142opc\u00f3w, Kompania Niepokalanej.<\/p>\r\n

Regina: <\/strong>Jakie wi\u0119c b\u0119d\u0105 nast\u0119pne kroki u \u015bw. Stanis\u0142awa?<\/p>\r\n

Ks. George Baird: <\/strong>Prowadz\u0105c zbi\u00f3rk\u0119 funduszy i wierz\u0105c w hojno\u015b\u0107 os\u00f3b przychodz\u0105cych do naszego ko\u015bcio\u0142a oraz tych, kt\u00f3rym nie jest oboj\u0119tny los jednego z najbardziej rozpoznawalnych obiekt\u00f3w historycznych w Milwaukee, staramy si\u0119 zgromadzi\u0107 pozosta\u0142e \u015brodki, potrzebne jeszcze na uko\u0144czenie renowacji. Nast\u0119pne faza to restauracja prezbiterium. Do\u0142o\u017cymy wszelkich stara\u0144, by przywr\u00f3ci\u0107 mu wygl\u0105d z roku 1872. Prace obejm\u0105 odnowienie o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego i przywr\u00f3cenie balasek.<\/p>\r\n

Ks. kanonik Beno\u00c3\u00aet Jayr: <\/strong>Z pomoc\u0105 Bo\u017c\u0105 b\u0119dziemy nadal troszczy\u0107 si\u0119 o utrzymanie tej szacownej budowli, tak by nast\u0119pne pokolenia katolik\u00f3w mog\u0142y oddawa\u0107 Bogu cze\u015b\u0107 w Jego \u015bwi\u0105tyni.<\/p>\r\n

Kalendarium<\/strong><\/p>\r\n

1866 Za\u0142o\u017cenie parafii \u015bw. Stanis\u0142awa przez polskich imigrant\u00f3w.<\/p>\r\n

1872 Po\u0142o\u017cenie kamienia w\u0119gielnego pod budow\u0119 nowego ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\r\n

1873 Za\u0142o\u017cenie pierwszej polskiej szk\u00f3\u0142ki parafialnej w Ameryce.<\/p>\r\n

1882 (Rok, z kt\u00f3rego zachowa\u0142 si\u0119 spis) Odprawiono 96 \u015blub\u00f3w, 589 chrzt\u00f3w, bierzmowania udzielono 520 osobom.<\/p>\r\n

1894 Na dw\u00f3ch wie\u017cach umieszczono cztery dzwony, najwi\u0119kszy o wadze 3 ton.<\/p>\r\n

Lata 30-te XX w. Renowacja ko\u015bcio\u0142a i kilku innych budynk\u00f3w parafialnych. Budowa obecnej, 4-kondygnacyjnej szko\u0142y.<\/p>\r\n

Lata 60-te XX w. Szeroko zakrojona renowacja ko\u015bcio\u0142a, wie\u017c dzwonniczych i kopu\u0142, wn\u0119trze odnowione wed\u0142ug wymog\u00f3w reformy liturgicznej Soboru Watyka\u0144skiego II.<\/p>\r\n

1963 Renowacja plebanii.<\/p>\r\n

1966 Stulecie parafii \u015bw. Stanis\u0142awa.<\/p>\r\n

1988 Zamkni\u0119cie szko\u0142y.<\/p>\r\n

[2004 Ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 wpisany przez Diecezj\u0119 na list\u0119 ko\u015bcio\u0142\u00f3w przeznaczonych na sprzeda\u017c – przyp. red BIBU\u0141Y<\/em>]<\/p>\r\n

2007 Do \u015bw. Stanis\u0142awa wprowadza si\u0119 spo\u0142eczno\u015b\u0107 wiernych przywi\u0105zanych do Mszy \u0142aci\u0144skiej.<\/p>\r\n

2008 \u00d3wczesny ordynariusz, abp Timothy Dolan, powierza ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Stanis\u0142awa trosce Instytutu Chrystusa Kr\u00f3la Najwy\u017cszego Kap\u0142ana.<\/p>\r\n

Poni\u017cej zamieszczamy wzruszaj\u0105cy 20-minutowy film o ko\u015bciele i parafii \u015bw. Stanis\u0142awa (niestety tylko w j\u0119zyku angielskim). Film tak\u017ce pi\u0119knie wspomina po\u015bwi\u0119cenie finansowe polskich imigrant\u00f3w, ich siln\u0105 wiar\u0119, a tak\u017ce \u017cycie kulturalne tamtejszej polskiej spo\u0142eczno\u015bci.\u00a0\u00a0Ciekawy jest tak\u017ce opis renowacji ko\u015bcio\u0142a, podczas kt\u00f3rego usuni\u0119to niefortunne zmiany architektoniczne wprowadzone w latach 60-tych.\u00a0<\/p>\r\n

t\u0142umaczenie: Ewa Monika Ma\u0142ecka<\/em><\/p>\r\n

[youtube 55qVIlw6n8k]<\/p>\r\n

Za: UnaCum.pl (17 marca 2015)<\/a><\/p>\r\n

\r\n

KOMENTARZ BIBU\u0141Y<\/em><\/strong>: Film, na przyk\u0142adzie ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Stanis\u0142awa pokazuje m.in. diabelsk\u0105 destrukcj\u0119 ko\u015bcio\u0142\u00f3w, nios\u0105c\u0105 zniszczenie wszystkiego co, zainfekowanym chorob\u0105 posoborowia ksi\u0119\u017com i biurokratom diecejzalnym, przypomina\u0142o i mia\u0142o jak\u0105kolwiek konotacj\u0119 katolicko\u015bci: z rozwalaniem m\u0142otami pneumatycznymi marmurowych o\u0142tarzy, niszczeniem balasek, ambon, konfesjona\u0142\u00f3w, figurek, rze\u017ab… Destrukcja ko\u015bcio\u0142\u00f3w zacz\u0119\u0142a si\u0119 w Stanach Zjednoczonych b\u0142yskawicznie ju\u017c w okresie ko\u0144cowym trwania Soboru i trwa\u0142a w swej najwi\u0119kszej intensywno\u015bci do oko\u0142o po\u0142owy lat 1970. P\u00f3\u017aniej do gry niszczenia ko\u015bcio\u0142\u00f3w dosz\u0142y inne czynniki, jak zmiany demograficzne i spo\u0142eczne, kt\u00f3re zaistnia\u0142y poprzez wprowadzenie specjalnych rz\u0105dowych program\u00f3w przemieszczania biedoty murzy\u0144skiej do centr\u00f3w miast ameryka\u0144skich, co wymusza\u0142o ucieczk\u0119 bia\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w na przedmie\u015bcia. Skutkowa\u0142o to kompletn\u0105 degrengolad\u0105 miast ameryka\u0144skich, nat\u0119\u017ceniem si\u0119 exodusu bia\u0142ych, wyludnianiem si\u0119 etnicznych parafii i w konsekwencji zamykaniem kolejnych s\u0142abn\u0105cych ko\u015bci\u00f3\u0142\u00f3w. Wraz z wybi\u00f3rczym niszczeniem najpi\u0119kniejszych ko\u015bcio\u0142\u00f3w o najbardziej tradycyjnym wygl\u0105dzie, zacz\u0119to stawia\u0107 potworki architektury posoborowej.<\/p>\r\n

Gdy w Stanach Zjednoczonych nawet niekt\u00f3rzy liberalni hierarchowie zauwa\u017cyli, \u017ce jednak proces ten posun\u0105\u0142 si\u0119 za daleko, diabelska fala modernizmu nadci\u0105gn\u0119\u0142a nad Polsk\u0119, gdzie jak grzyby po deszczu zacz\u0119\u0142y powstawa\u0107 szkaradztwa posoborowia, kt\u00f3re strasz\u0105 dzisiaj – i w odpowiednim szata\u0144skim duchu kszta\u0142tuj\u0105 – wiernych niemal na ka\u017cdym osiedlu mieszkaniowym.\u00a0<\/p>\r\n<\/blockquote>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Najnowszy numer\u00a0ameryka\u0144skiego periodyku Regina zawiera szereg artyku\u0142\u00f3w opisuj\u0105cych powstanie i rozw\u00f3j tradycyjnych parafii na \u015bwiecie. Dwa artyku\u0142y dotycz\u0105 tradycyjnych wsp\u00f3lnot powsta\u0142ych w ko\u015bcio\u0142ach zbudowanych przez polskich imigrant\u00f3w. Dzisiaj publikujemy artyku\u0142 o pierwszej z nich. U \u015bw. Stanis\u0142awa dzia\u0142o si\u0119 podobnie jak w wielu innych ko\u015bcio\u0142ach katolickich w Ameryce: od lat siedemdziesi\u0105tych i osiemdziesi\u0105tych XX wieku […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[4],"tags":[24,221,79,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/80515"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=80515"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/80515\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=80515"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=80515"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=80515"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}