{"id":76627,"date":"2014-09-17T12:29:56","date_gmt":"2014-09-17T16:29:56","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=76627"},"modified":"2014-09-17T12:34:09","modified_gmt":"2014-09-17T16:34:09","slug":"anglia-mowi-nie-jakub-pytel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=76627","title":{"rendered":"Anglia m\u00f3wi „nie” – Jakub Pytel<\/em>"},"content":{"rendered":"

W dniu 22 maja 2014 r. mieszka\u0144cy Wielkiej Brytanii wybierali pos\u0142\u00f3w do Parlamentu Europejskiego. Zgodnie z przewidywaniami dzie\u0144 ten nale\u017ca\u0142 do nacjonalistycznej[1]<\/a>, umiarkowanie libertaria\u0144skiej i eurosceptycznej Partii Niepodleg\u0142o\u015bci Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa (United Kingdom Independent Party – UKIP), na czele kt\u00f3rej stoi Nigel Farage – polityk barwny, charyzmatyczny i budz\u0105cy spore emocje. To, \u017ce elekcja na Wyspach przeprowadzona zosta\u0142a w terminie wcze\u015bniejszym ni\u017c w wi\u0119kszo\u015bci kraj\u00f3w Kontynentu[2]<\/a>, a jej wynik m\u00f3g\u0142 i zapewne zmobilizowa\u0142 eurosceptyczny elektorat w innych krajach Unii sprawi\u0142, \u017ce europejskie i \u015bwiatowe media po\u015bwi\u0119ci\u0142y wyborom w Zjednoczonym Kr\u00f3lestwie olbrzymi\u0105 uwag\u0119. Wskutek tego UKIP uros\u0142a do rangi symbolicznego zwyci\u0119zcy wybor\u00f3w w ca\u0142ej Europie (jej zwyci\u0119stwo przy\u0107mi\u0142o nawet sukces francuskiego Frontu Narodowego), a jej lider sta\u0142 si\u0119 – je\u015bli ju\u017c wcze\u015bniej nim nie by\u0142 – jednym z bardziej rozpoznawalnych europejskich polityk\u00f3w.<\/p>\r\n

\"\"<\/p>\r\n

Nigel Farage stoi teraz przed zadaniem o wiele trudniejszym, bo musi przekona\u0107 brytyjskich wyborc\u00f3w, \u017ceby oddali swoje g\u0142osy na UKIP tak\u017ce w przysz\u0142orocznych wyborach do Izby Gmin. Dzi\u0119ki temu partia mia\u0142aby szans\u0119 sta\u0107 si\u0119 znacz\u0105c\u0105 si\u0142\u0105 parlamentarn\u0105 i w ko\u0144cu zyska\u0107 bezpo\u015bredni wp\u0142yw na bie\u017c\u0105c\u0105 polityk\u0119. Oznacza\u0142oby to r\u00f3wnie\u017c zwi\u0119kszenie prawdopodobie\u0144stwa, \u017ce Wielka Brytania w ko\u0144cu opu\u015bci Uni\u0119 Europejsk\u0105, do kt\u00f3rej do\u0142\u0105czy\u0142a przed z g\u00f3r\u0105 40. laty, czyni\u0105c to nie z przekonania, ale z konieczno\u015bci, pragmatyzmu i do\u015b\u0107 niech\u0119tnie. Dzi\u015b nadal trudno znale\u017a\u0107 w Anglii polityk\u00f3w autentycznie przekonanych do Unii Europejskiej nie tylko jako jednego federalnego pa\u0144stwa, ale nawet w jej obecnym kszta\u0142cie, lecz tylko UKIP tak otwarcie formu\u0142uje \u017c\u0105danie jej opuszczenia. Wygra, je\u015bli rzeczywi\u015bcie uda si\u0119 jej zarazi\u0107 Brytyjczyk\u00f3w cho\u0107by cz\u0119\u015bci\u0105 swego radykalizmu. A nie b\u0119dzie to zadanie \u0142atwe, bo Partia Niepodleg\u0142o\u015bci wci\u0105\u017c pozostaje ugrupowaniem wa\u017cnego, ale tylko jednego tematu i, jak si\u0119 wydaje, popieranie jej przez cz\u0119\u015b\u0107 brytyjskiej opinii publicznej traktowane jest jako by\u0107 mo\u017ce skrajne, ale skuteczniejsze narz\u0119dzie korygowania polityki najwa\u017cniejszych graczy na brytyjskiej scenie politycznej, ni\u017c np. g\u0142osowanie na bliskich im ideowo pos\u0142\u00f3w konserwatywnych czy laburzystowskich, kt\u00f3rzy jednak nie znajduj\u0105 dostatecznego pos\u0142uchu wewn\u0105trz w\u0142asnych stronnictw.<\/p>\r\n

\u0179eby zrozumie\u0107 dzisiejszy sukces UKIP trzeba nie tylko pozna\u0107 jej genez\u0119, zastanowi\u0107 si\u0119 nad tym, co sami Brytyjczycy nazywaj\u0105 swoim narodowym charakterem i na ile charyzmatyczny Nigel Farage go odzwierciedla, ale r\u00f3wnie\u017c prze\u015bledzi\u0107, w jaki spos\u00f3b Zjednoczone Kr\u00f3lestwo sta\u0142o si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 dzisiejszej Unii Europejskiej, jak walczy\u0142o o jej kszta\u0142t i jak t\u0119 walk\u0119 przegra\u0142o.\u00a0<\/p>\r\n

W marcu 1946 r. Winston Churchill – by\u0142y, i jak si\u0119 mia\u0142o okaza\u0107 r\u00f3wnie\u017c przysz\u0142y premier Wielkiej Brytanii[3]<\/a> – wyg\u0142osi\u0142 w Fulton w stanie Missouri s\u0142ynn\u0105 mow\u0119, w kt\u00f3rej granice radzieckiej strefy wp\u0142yw\u00f3w w Europie nazwa\u0142 \u201e\u017celazn\u0105 kurtyn\u0105\u201d. Nie by\u0142o to jednak jedyne jego wa\u017cne przem\u00f3wienie wyg\u0142oszone w tamtym roku – sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej, podczas pobytu w Szwajcarii, na Uniwersytecie w Zurychu, Churchill powiedzia\u0142: \u201eJednak istnieje pewien \u015brodek. \u015arodek, kt\u00f3ry […] m\u00f3g\u0142by […] w ci\u0105gu kilku lat przeistoczy\u0107 wizerunek Europy, lub przynajmniej jej znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107, na obraz dzisiejszej, wolnej i szcz\u0119\u015bliwej Szwajcarii. Na czym mia\u0142by polega\u0107 ten suwerenny \u015brodek? Na przywr\u00f3ceniu europejskiej konstrukcji, przynajmniej na tyle, na ile potrafimy i nadaniu jej formy struktury, pozwalaj\u0105cej na bezpieczne \u017cycie w wolno\u015bci i w pokoju. Musimy stworzy\u0107 co\u015b na podobie\u0144stwo Stan\u00f3w Zjednoczonych Europy\u201d. S\u0142owa te s\u0105 dzi\u015b cz\u0119sto przywo\u0142ywane w dyskusjach toczonych pomi\u0119dzy brytyjskimi euroentuzjastami i eurosceptykami – ci pierwsi wykorzystuj\u0105 je jak s\u0142own\u0105 pa\u0142k\u0119 wobec tych drugich, kt\u00f3rzy w wielu innych kwestiach lubi\u0105 pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 s\u0142owami i wizerunkiem sir Winstona; z kolei ci drudzy staraj\u0105 si\u0119 t\u0142umaczy\u0107, \u017ce Churchillowi bynajmniej nie chodzi\u0142o o tworzenie Unii Europejskiej takiej, jak\u0105 widzimy j\u0105 dzi\u015b, \u017ce by\u0142 to rodzaj komplementu wobec gospodarzy, a mo\u017ce i rezultat stanu ducha by\u0142ego premiera, do kt\u00f3rego doprowadzi\u0142 go powojenny bieg wypadk\u00f3w, przegrane wybory, tryumf Stalina i zagro\u017cenie Europy komunizmem.<\/p>\r\n

I mo\u017ce rzeczywi\u015bcie eurosceptycy maj\u0105 nieco racji, gdy powo\u0142uj\u0105 si\u0119 na strach przed ekspansj\u0105 Sowiet\u00f3w, bo Lew Albionu apelowa\u0142 nawet o niemiecko-francuskie pojednanie, a jak wiadomo zbli\u017cenie tych dw\u00f3ch pa\u0144stw nigdy nie le\u017ca\u0142o w interesie Brytanii. Jednak p\u00f3\u017aniej ani Churchill, ani \u017caden inny licz\u0105cy si\u0119 brytyjski polityk ju\u017c z podobnym entuzjazmem nie wraca\u0142 do tych idei, bo s\u0105 one sprzeczne z zasadniczym paradygmatem brytyjskiej polityki zagranicznej, kt\u00f3rego konsekwentne stosowanie kiedy\u015b uczyni\u0142o Brytani\u0119 \u015bwiatowym imperium, a p\u00f3\u017aniej uchroni\u0142o przed kl\u0119sk\u0105 w II wojnie \u015bwiatowej. W powojennej Europie Brytyjczycy starali si\u0119 nie anga\u017cowa\u0107 w ponadnarodowe struktury, szczeg\u00f3lnie takie, kt\u00f3re mog\u0142yby zagrozi\u0107 ich wsp\u00f3\u0142pracy ze Stanami Zjednoczonymi oraz Wsp\u00f3lnot\u0105 Narod\u00f3w – usi\u0142owali stworzy\u0107 system traktat\u00f3w gwarantuj\u0105cych wzajemne bezpiecze\u0144stwo, takich jak Traktat z Dunkierki, Traktat Brukselski, Traktat Waszyngto\u0144ski, ale w 1954 r. odm\u00f3wili uczestnictwa w Europejskiej Wsp\u00f3lnocie Obronnej (EWO) doprowadzaj\u0105c do utworzenia Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), kt\u00f3ra z za\u0142o\u017cenia mia\u0142a pe\u0142ni\u0107 wszystkie zasadnicze funkcje EWO poza w\u0142a\u015bnie integracyjnymi. Rz\u0105d brytyjski stara\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c inicjowa\u0107 w Europie mo\u017cliwie lu\u017ane zwi\u0105zki polityczne i gospodarcze w rodzaju Rady Europy czy Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA), kt\u00f3re mia\u0142y by\u0107 nie tylko alternatyw\u0105 dla coraz \u015bci\u015blejszych powi\u0105za\u0144 gospodarczych i politycznych w Europie Zachodniej, ale i konkurencj\u0105, kt\u00f3ra stan\u0119\u0142aby na przeszkodzie ich tworzenia.<\/p>\r\n

Jedn\u0105 z cech Anglik\u00f3w jest to, \u017ce rzadko m\u00f3wi\u0105 wprost i cz\u0119sto pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 \u017cartem, dlatego warto przywo\u0142a\u0107 tutaj ciesz\u0105cy si\u0119 wielk\u0105 popularno\u015bci\u0105 serial komediowy pt. \u201eYes, Minister\u201d (ang. \u2018Tak, panie ministrze\u2019), w kt\u00f3rym fikcyjny bohater sir Humphrey Appleby, urz\u0119dnik s\u0142u\u017cby cywilnej, tak t\u0142umaczy nowo mianowanemu ministrowi ds. administracji zaanga\u017cowanie Brytanii w sprawy Kontynentu: \u201ePrzez ostatnie 500 lat naszej polityce zagranicznej przy\u015bwieca\u0142 ten sam cel: tworzenie podzia\u0142\u00f3w w Europie. Walczyli\u015bmy razem z Holendrami przeciwko Hiszpanom, z Niemcami przeciwko Francuzom, z Francuzami i W\u0142ochami przeciwko Niemcom i z Francuzami przeciwko Niemcom i W\u0142ochom. Dziel i rz\u0105d\u017a, jak pan widzi. Dlaczego mieliby\u015bmy to zmienia\u0107 skoro to tak dobrze dzia\u0142a? (\u2026) Ministerstwo Spraw Zagranicznych jest proeuropejskie, poniewa\u017c w rzeczywisto\u015bci jest antyeuropejskie. Nasi urz\u0119dnicy byli zaanga\u017cowani w dzia\u0142ania maj\u0105ce sprawi\u0107, \u017ce Wsp\u00f3lny Rynek nie zadzia\u0142a. Dlatego do niego przyst\u0105pili\u015bmy (\u2026) Chc\u0105c rozbi\u0107 t\u0119 konstrukcj\u0119 trzeba by\u0142o dosta\u0107 si\u0119 do \u015brodka. Starali\u015bmy si\u0119 to zrobi\u0107 z zewn\u0105trz jednak bez efekt\u00f3w. A teraz dopiero mo\u017cemy robi\u0107 rozpierduch\u0119 (org. ang. pig\u2019s breakfast<\/em>) jak si\u0119 patrzy! Szczu\u0107 Niemc\u00f3w na Francuz\u00f3w, Francuz\u00f3w na W\u0142och\u00f3w, W\u0142och\u00f3w na Holendr\u00f3w. W MZS s\u0105 strasznie zadowoleni, jak za dawnych czas\u00f3w\u201d.<\/p>\r\n

I rzeczywi\u015bcie, w 1953 r. Wielka Brytania nie znalaz\u0142a si\u0119 w gronie sze\u015bciu pa\u0144stw-sygnatariuszy Traktatu Paryskiego – Churchill, pomys\u0142odawca Stan\u00f3w Zjednoczonych Europy, kt\u00f3ry w\u00f3wczas ponownie pe\u0142ni\u0142 urz\u0105d premiera, nie zdecydowa\u0142a si\u0119 do\u0142\u0105czy\u0107 do tego grona – a cztery lata p\u00f3\u017aniej premier Harold Macmillan odm\u00f3wi\u0142 z\u0142o\u017cenia podpisu i usi\u0142owa\u0142 storpedowa\u0107 zawarcie Traktat\u00f3w Rzymskich, kt\u00f3re ustanawia\u0142y Europejsk\u0105 Wsp\u00f3lnot\u0119 Gospodarcz\u0105, uznaj\u0105c, \u017ce za ich spraw\u0105 Zjednoczone Kr\u00f3lestwo utraci\u0142oby zbyt wiele ze swej suwerenno\u015bci. Jednak w 1961 r. Macmillan uzna\u0142, \u017ce Wielka Brytania nie tylko nie jest w stanie gospodarczo konkurowa\u0107 z EWG, ale pozostaj\u0105c poza t\u0105 organizacj\u0105 sama pozbawia si\u0119 wp\u0142ywu na jej kszta\u0142t; z\u0142agodzi\u0142 stanowisko i z\u0142o\u017cy\u0142 wniosek o przyj\u0119cie do Europejskiej Wsp\u00f3lnoty Gospodarczej, do czego, na skutek kolejnych francuskich veto[4]<\/a>, dosz\u0142o dopiero po up\u0142ywie dekady, w 1971 r., za rz\u0105d\u00f3w konserwatywnego gabinetu Edwarda Heatha (traktat zosta\u0142 ratyfikowany przez parlament i kr\u00f3low\u0105 El\u017cbiet\u0119 II – nie zorganizowano og\u00f3lnonarodowego referendum, argumentuj\u0105c, \u017ce podwa\u017ca\u0142oby to kompetencje Izby Gmin i w og\u00f3le sens jej istnienia jako cia\u0142a przedstawicielskiego). Tak wi\u0119c Zjednoczone Kr\u00f3lestwo sta\u0142o si\u0119 cz\u0142onkiem EWG z konieczno\u015bci.<\/p>\r\n

Jednak nie wszyscy na Wyspach t\u0119 konieczno\u015b\u0107 uznawali. W kolejnym roku wybory do Izby Gmin wygra\u0142a Partia Pracy, kt\u00f3rej program zak\u0142ada\u0142 renegocjacje warunk\u00f3w cz\u0142onkostwa i og\u00f3lnokrajowe referendum w sprawie dalszego pozostawania we Wsp\u00f3lnocie – premier Harold Wilson og\u0142osi\u0142, \u017ce odb\u0119dzie si\u0119 ono 5 czerwca 1975 r. Referendum poprzedzi\u0142a niezwykle gor\u0105ca debata publiczna. W efekcie do urn posz\u0142o 65% brytyjskich poddanych, spo\u015br\u00f3d kt\u00f3rych 67% popar\u0142o pozostanie w EWG[5]<\/a>.<\/p>\r\n

Tymczasem koniec lat 70 oznacza\u0142 r\u00f3wnie\u017c koniec rz\u0105d\u00f3w laburzyst\u00f3w. W 1979 r. na osiemna\u015bcie lat ster rz\u0105d\u00f3w przej\u0119li konserwaty\u015bci, najpierw pod przyw\u00f3dztwem Margaret Thatcher, a nast\u0119pnie Johna Majora. \u0179elazna Dama wbrew panuj\u0105cej opinii by\u0142a umiarkowanie eurosceptyczna – nigdy nie postulowa\u0142a opuszczenia EWG, ale zdecydowanie sprzeciwia\u0142a si\u0119 jej g\u0142\u0119bszej integracji politycznej i gospodarczej, upatruj\u0105c w tym zagro\u017cenia nie tylko dla brytyjskiej suwerenno\u015bci, ale tak\u017ce dla konkurencyjno\u015bci brytyjskiej gospodarki. W 1988 r. goszcz\u0105c w Kolegium Europejskim w Brugii, Thatcher wyg\u0142osi\u0142a znakomit\u0105 mow\u0119, w kt\u00f3rej przedstawi\u0142a brytyjsk\u0105 wizj\u0119 wsp\u00f3lnej Europy i sprzeciwi\u0142a si\u0119 propozycji federacji i centralizacji jej instytucji. Wci\u0105\u017c popieraj\u0105c uczestnictwo Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa w tym projekcie, zastrzega\u0142a, \u017ce musi on s\u0142u\u017cy\u0107 przede wszystkim wolnemu handlowi i konkurencyjno\u015bci gospodarek pa\u0144stw cz\u0142onkowskich – obawia\u0142a si\u0119, \u017ce reformy, dzi\u0119ki kt\u00f3rym uda\u0142o jej si\u0119 wyprowadzi\u0107 Kr\u00f3lestwo z gospodarczej zapa\u015bci mog\u0105 zosta\u0107 zniweczone przez unijne regulacje: \u201eNie po to – m\u00f3wi\u0142a \u0179elazna Dama – ograniczali\u015bmy rol\u0119 pa\u0144stwa w gospodarce brytyjskiej, \u017ceby teraz widzie\u0107 powr\u00f3t poprzedniego stanu na poziomie wsp\u00f3lnotowym, z europejskim superpa\u0144stwem i dominacj\u0105 Brukseli\u201d. Thatcher wywalczy\u0142a tzw. rabat brytyjski – zmniejszenie sk\u0142adki do wsp\u00f3lnego bud\u017cetu, i odm\u00f3wi\u0142a przyst\u0105pienia do strefy Schengen, czyli porozumienia o zniesieniu kontroli granicznej, szczeg\u00f3lnie ostro zwalcza\u0142a pomys\u0142 zniesienia walut narodowych i zast\u0105pienia ich jedn\u0105 walut\u0105 europejsk\u0105. To ostatnie stanowi\u0142o jedn\u0105 z przyczyn roz\u0142amu w\u015br\u00f3d torys\u00f3w, upadku gabinetu i zast\u0105pienia Thatcher przez bardziej ugodowego Johna Majora, kt\u00f3ry w 1992 r. doprowadzi\u0142 do ratyfikacji Traktatu z Maastricht przez parlament.<\/p>\r\n

Przyj\u0119cie postanowie\u0144 Traktatu z Maastricht oznacza\u0142o przekroczenie politycznego Rubikonu – do tego czasu wci\u0105\u017c mo\u017cna by\u0142o przedstawia\u0107 wyborcom wsp\u00f3ln\u0105 Europ\u0119 jako organizacj\u0119 przede wszystkim gospodarcz\u0105, ale odt\u0105d, gdy integracja mia\u0142a dotyczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c wymiaru politycznego, obejmuj\u0105cego wsp\u00f3ln\u0105 polityk\u0119 zagraniczn\u0105 i bezpiecze\u0144stwa, gdy ustanowiono europejskie obywatelstwo, nie by\u0142o to ju\u017c takie \u0142atwe. Ratyfikacja i poprzedzaj\u0105ca je wielomiesi\u0119czna burzliwa dyskusja (podczas kt\u00f3rej John Major zmuszony by\u0142 poprosi\u0107 parlament o wotum zaufania) stanowi\u0142y bardzo istotny impuls aktywizuj\u0105cy radykalnych przeciwnik\u00f3w Unii Europejskiej – to w\u00f3wczas zacz\u0119\u0142y tworzy\u0107 si\u0119 niewielkie ugrupowania polityczne postuluj\u0105ce wyj\u015bcie Wielkiej Brytanii ze struktur europejskich, zyskuj\u0105c poparcie eurosceptycznego skrzyd\u0142a Partii Konserwatywnej; w\u015br\u00f3d nich by\u0142a UKIP. Jednak wyborcy wci\u0105\u017c ufali przede wszystkim tradycyjnym partiom politycznym, co sprawi\u0142o, \u017ce eurosceptycy na bardziej znacz\u0105ce sukcesy musieli jeszcze d\u0142ugo czeka\u0107.\u00a0<\/p>\r\n

W 1991 r. Alan Sked, wyk\u0142adowca London School of Economics, autor opracowa\u0144 dotycz\u0105cych historii Wielkiej Brytanii i Europy, ucze\u0144 \u201eAJP\u201d Taylora – s\u0142awnego historyka dyplomacji[6]<\/a>, dot\u0105d zwi\u0105zany z Parti\u0105 Liberaln\u0105, wraz z niewielk\u0105 grup\u0105 przyjaci\u00f3\u0142 powo\u0142a\u0142 do \u017cycia stronnictwo polityczne pod nazw\u0105 Anti-federalist League (ang. \u2018Liga Antyfederalistyczna\u2019; o tym, \u017ce by\u0142a to partia nieliczna \u015bwiadczy fakt, \u017ce uczestnicy konwencji za\u0142o\u017cycielskiej mie\u015bcili si\u0119 w pokoju profesorskim Skeda w LSE). G\u0142\u00f3wnym zadaniem Ligi mia\u0142o by\u0107 przeciwdzia\u0142anie ratyfikacji Traktatu z Maastricht i wspieranie tzw. Maastricht Rebels – torysowskich pos\u0142\u00f3w do Izby Gmin sprzeciwiaj\u0105cych si\u0119 pog\u0142\u0119bianiu zwi\u0105zk\u00f3w w ramach EWG. W wyborach powszechnych w 1992 r. antyfederali\u015bci wystawili 20 kandydat\u00f3w, ale nie przyci\u0105gn\u0119li uwagi medi\u00f3w i ponie\u015bli zupe\u0142n\u0105 kl\u0119sk\u0119. W kolejnym roku w wyborach uzupe\u0142niaj\u0105cych w okr\u0119gach Newbury i Christchurch Sked zdoby\u0142 zaledwie 1 i 1, 6% g\u0142os\u00f3w, a partia zbankrutowa\u0142a. W 1993 r. niezra\u017cony Sked postanowi\u0142 powo\u0142a\u0107 now\u0105 parti\u0119 polityczn\u0105 – UKIP, i tym razem wprost og\u0142osi\u0107, \u017ce zale\u017cy mu na wycofaniu Wielkiej Brytanii ze struktur europejskich. Jej cz\u0142onkowie musieli zadeklarowa\u0107, \u017ce nowy byt nie b\u0119dzie sekciarski, b\u0119dzie daleki od uprzedze\u0144 wobec cudzoziemc\u00f3w czy przeciwny prawom r\u00f3\u017cnego rodzaju mniejszo\u015bci, \u017ce podwa\u017caj\u0105c legitymacj\u0119 Parlamentu Europejskiego nie b\u0119d\u0105 oni kandydowa\u0107 do \u017cadnego innego parlamentu, jak tylko ten w Westminsterze – te zapisy, szczeg\u00f3lnie ostatni, mia\u0142y w przysz\u0142o\u015bci sta\u0107 si\u0119 zarzewiem konflikt\u00f3w.<\/p>\r\n

W 1997 r. partia ponownie stan\u0119\u0142a do wybor\u00f3w do Izby Gmin, ale zn\u00f3w ponios\u0142a kl\u0119sk\u0119. Jej g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 by\u0142o rozbicie w obozie eurosceptyk\u00f3w i konieczno\u015b\u0107 konkurowania z Parti\u0105 Referendaln\u0105 (ang. \u2018Referendum Party\u2019) sir Jamesa Goldsmitha, barwnego francusko-brytyjskiego finansisty, zaanga\u017cowanego antysocjalisty i antykomunisty, kt\u00f3ry w 1994 r. uzyska\u0142 mandat europos\u0142a z ramienia francuskiej\u00a0 Majorit\u00c3\u00a9 pour<\/em>l’autre Europe (fr. <\/em>\u2018Wi\u0119kszo\u015b\u0107 na rzecz innej Europy\u2019)<\/em>. <\/em>Rozczarowany Alan Sked zrezygnowa\u0142 z przyw\u00f3dztwa i opu\u015bci\u0142 parti\u0119 rzucaj\u0105c oskar\u017cenie, \u017ce do wyborczej kl\u0119ski przyczynili si\u0119 sami jej cz\u0142onkowie, kt\u00f3rzy dali si\u0119 zainfekowa\u0107 skrajnej prawicy i ogarn\u0105\u0107 nastrojom rasistowskim, przez co sami skazali si\u0119 na pozostawanie politycznym marginesie.<\/p>\r\n

Tymczasem nied\u0142ugo po wyborach Goldsmith zmar\u0142, Partia Referendalna uleg\u0142a rozpadowi, a wielu jej dzia\u0142aczy i sympatyk\u00f3w (w 1996 r. liczy\u0142a 50 tys. cz\u0142onk\u00f3w) zwr\u00f3ci\u0142o si\u0119 ku niepodleg\u0142o\u015bciowcom. UKIP zyska\u0142a nowe si\u0142y, a ster partii przej\u0105\u0142 angielski biznesmen i milioner Michael Holmes. Wraz z nim na scenie politycznej pojawi\u0142 si\u0119 dzisiejszy przewodnicz\u0105cy UKIP Nigel Farage, kt\u00f3ry opu\u015bci\u0142 Parti\u0119 Konserwatywn\u0105 i w eurowyborach w 1999 r. zdoby\u0142, wraz Holmesem i Jeffreyem Tifordem, mandat deputowanego. Rok p\u00f3\u017aniej Holmes, po wyg\u0142oszeniu mowy wzywaj\u0105cej do zwi\u0119kszenia kompetencji Parlamentu Europejskiego wzgl\u0119dem Komisji, zosta\u0142 zmuszony przez cz\u0142onk\u00f3w UKIP do rezygnacji, a jego miejsce zaj\u0105\u0142 Tiford.<\/p>\r\n

Mimo rozg\u0142osu[u1]<\/a>\u00a0 jaki partii przynios\u0142y wybory do Parlamentu Europejskiego, w wyborach do Izby Gmin w 2001 r. UKIP zdoby\u0142 zaledwie 1,5% g\u0142os\u00f3w – \u017caden z 420 wystawionych kandydat\u00f3w nie zasiad\u0142 w Westminsterze; co wi\u0119cej nie uda\u0142o im si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zdoby\u0107 mandatu do Parlamentu Szkocji ani do Walijskiego Zgromadzenia Narodowego, i to pomimo, \u017ce wybory do nich przeprowadzane s\u0105 wg ordynacji proporcjonalnej, a nie jak w przypadku Izby Gmin – wi\u0119kszo\u015bciowej. W zwi\u0105zku z pora\u017ck\u0105 Tiford ust\u0105pi\u0142 ze stanowiska, a kierownictwo UKIP przej\u0105\u0142 Roger Knapman, jeden z Maastricht Rebels, by\u0142y sekretarz w ministerstwie obrony za czas\u00f3w rz\u0105d\u00f3w Margaret Thatcher. Pod przyw\u00f3dztwem Knapmana w wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2004 r. partia zdoby\u0142a trzecie miejsce (po laburzystach i torysach) i 12 mandat\u00f3w, a w wyborach do London Assembly (londy\u0144skiej rady miejskiej) dwa. W kolejnym roku – roku wybor\u00f3w do Izby Gmin, w partii dosz\u0142o do roz\u0142amu wywo\u0142anego sporem o przyw\u00f3dztwo; to w\u00f3wczas powsta\u0142a efemeryczna partia Veritas kierowana przez Roberta Kilroy-Silka, by\u0142ego laburzysty i gospodarza kontrowersyjnego telewizyjnego show \u201eKilroy\u201d[7]<\/a> (jednym z argument\u00f3w przeciwko przyw\u00f3dztwu Knapmana by\u0142o ujawnienie faktu, \u017ce ten zwolennik powstrzymania imigracji przy remoncie swego domu zatrudnia\u0142 ekip\u0119 polskich robotnik\u00f3w). W wyborach do Izby Gmin w 2005 r. UKIP uzyska\u0142 2,3% g\u0142os\u00f3w, co nie prze\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na \u017caden mandat parlamentarny. Knapman ust\u0105pi\u0142 i 12 wrze\u015bnia 2006 r. jego miejsce zaj\u0105\u0142 Nigel Farage, kt\u00f3ry pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 przewodnicz\u0105cego UKIP przez kolejne trzy lata, w czasie, kiedy negocjowano podpisanie Traktatu Lizbo\u0144skiego – dokumentu maj\u0105cego zast\u0105pi\u0107 proponowan\u0105 wcze\u015bniej i odrzucon\u0105 g\u0142osami francuskich i holenderskich wyborc\u00f3w Konstytucj\u0119 Europejsk\u0105 (w\u0142. Traktat ustanawiaj\u0105cy Konstytucj\u0119 dla Europy).<\/p>\r\n

UKIP pod przyw\u00f3dztwem Farage\u2019a nie uda\u0142o si\u0119 jednak skutecznie wykorzysta\u0107 kontrowersji jakie wzbudzi\u0142a kwestia przyj\u0119cia traktatu przez Wielk\u0105 Brytani\u0119 – kr\u00f3lowa ratyfikowa\u0142a go na wniosek premiera Gordona Browna w czerwcu 2008 r., w kilka dni po tym, gdy traktat zosta\u0142 odrzucony przez spo\u0142ecze\u0144stwo Irlandii, tymczasem s\u0142upki poparcia dla nacjonalist\u00f3w wcale znacz\u0105co nie wzros\u0142y. Partia nie potrafi\u0142a r\u00f3wnie\u017c wyzyska\u0107 wyborczo wci\u0105\u017c pogarszaj\u0105cej si\u0119 sytuacji spo\u0142ecznej i gospodarczej, kt\u00f3ra by\u0142a jednym z powod\u00f3w odej\u015bcia premiera Tony\u2019ego Blaira i zast\u0105pienia przez Browna. Podczas wybor\u00f3w do Izby Gmin w 2010 r. konserwatywni i eurosceptyczni wyborcy skupili si\u0119 wok\u00f3\u0142 torys\u00f3w maj\u0105c nadziej\u0119 na odsuni\u0119cie od w\u0142adzy laburzyst\u00f3w. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce UKIP nie uda\u0142o si\u0119 nawet uzyska\u0107 pozycji trzeciej si\u0142y, bo do parlamentu, opr\u00f3cz pos\u0142\u00f3w Partii Pracy i Partii Konserwatywnej, dostali si\u0119 jeszcze soclibera\u0142owie z partii Liberalnych Demokrat\u00f3w pod przyw\u00f3dztwem Nicka Clegga zdobywaj\u0105c 23% poparcie. Nigel Farage, ze wzgl\u0119du na ch\u0119\u0107 startu w tych wyborach, z\u0142o\u017cy\u0142 urz\u0105d przewodnicz\u0105cego, i – cho\u0107 w swoim okr\u0119gu poni\u00f3s\u0142 kl\u0119sk\u0119 – po kilku miesi\u0105cach cz\u0142onkowie partii ponownie obdarzyli go zaufaniem z powrotem powierzaj\u0105c mu stanowisko, kt\u00f3re sprawuje a\u017c dot\u0105d[8]<\/a>. Oczywi\u015bcie trzeba zauwa\u017cy\u0107, \u017ce pomi\u0119dzy r. 2010 a 2014 poparcie dla UKIP w\u015br\u00f3d brytyjskich wyborc\u00f3w wzrasta\u0142o, ale najwy\u017cszy wynik uzyskany przez niepodleg\u0142o\u015bciowc\u00f3w w wyborach w Wielkiej Brytanii zaledwie dor\u00f3wnywa\u0142 temu, kt\u00f3ry Liberalni Demokraci osi\u0105gn\u0119li w wyborach parlamentarnych – w 2012 r. podczas wybor\u00f3w uzupe\u0142niaj\u0105cych w Roterham w p\u00f3\u0142nocnej Anglii kandydaci UKIP zdobyli blisko 22% g\u0142os\u00f3w i drugie miejsce. Trzeba jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce w realiach ordynacji wi\u0119kszo\u015bciowej drugie miejsce wci\u0105\u017c oznacza przegran\u0105, a \u015brednio 18% poparcie jakim UKIP m\u00f3g\u0142 cieszy\u0107 si\u0119 podczas wybor\u00f3w samorz\u0105dowych nadal mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 wynikiem zbyt s\u0142abym, aby ustanowi\u0107 reprezentacj\u0119 parlamentarn\u0105. Wydaje si\u0119 wi\u0119c, \u017ce cz\u0142onkowie partii Nigela Farage\u2019a b\u0119d\u0105 jeszcze potrzebowa\u0107 cierpliwo\u015bci, bo ca\u0142y czas znajduj\u0105 si\u0119 w fazie, kt\u00f3r\u0105 przychylni komentatorzy nazywaj\u0105 \u201ed\u0142ugim marszem\u201d. Tyle, \u017ce tegoroczne wygrane wybory do Parlamentu Europejskiego, w kt\u00f3rych UKIP otrzyma\u0142a poparcie rz\u0119du 26,6% bardzo zaostrzy\u0142y apetyty jej cz\u0142onk\u00f3w i je\u015bli partia w przysz\u0142orocznych wyborach do Izby Gmin nie odniesie prawdziwego tryumfu, to zniech\u0119cenie jej cz\u0142onk\u00f3w i sympatyk\u00f3w mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 dla niej destrukcyjne.<\/p>\r\n

Je\u015bli s\u0105dzi\u0107 po tegorocznych wyborach samorz\u0105dowych, kt\u00f3re przebieg\u0142y w cieniu kampanii do Parlamentu Europejskiego (elekcja odbywa\u0142a si\u0119 tego samego dnia, w czwartek 22 maja), to na wielk\u0105 wygran\u0105 wcale si\u0119 nie zanosi – w tych wyborach UKIP daleka by\u0142a od zwyci\u0119stwa, uzyska\u0142a dopiero czwarte miejsce (laburzy\u015bci zyskali, torysi nieco stracili, a liberalni demokraci ponie\u015bli wyra\u017an\u0105 kl\u0119sk\u0119), a przecie\u017c po\u0142\u0105czenie obu elekcji by\u0142o dla tej partii korzystne. To, co mo\u017ce by\u0107 dla Nigela Farage\u2019a powodem do rado\u015bci, to fakt, \u017ce jego pragn\u0105ca powstrzyma\u0107 nap\u0142yw imigrant\u00f3w partia zaczyna zdobywa\u0107 g\u0142osy r\u00f3wnie\u017c w tych okr\u0119gach, w kt\u00f3rych dot\u0105d nie osiedlili si\u0119 przybysze z Europy \u015arodkowej i Wschodniej – to znak, \u017ce jego retoryka dzia\u0142a r\u00f3wnie\u017c na tych wyborc\u00f3w, kt\u00f3rzy dot\u0105d nie odczuli skutk\u00f3w otwarcia rynku pracy. Tym niemniej przewodnicz\u0105cego UKIP czekaj\u0105 teraz trudne miesi\u0105ce, podczas kt\u00f3rych b\u0119dzie musia\u0142 przekona\u0107 do swych pogl\u0105d\u00f3w dotychczasowych wyborc\u00f3w Partii Pracy, bo wydaje si\u0119, \u017ce w\u015br\u00f3d torys\u00f3w osi\u0105gn\u0105\u0142 ju\u017c wszystko, co by\u0142o mo\u017cliwe.<\/p>\r\n

Mo\u017cna mie\u0107 pewno\u015b\u0107, \u017ce Nigel Farage stanie do tej walki dobrze przygotowany. Cho\u0107 polityk stara si\u0119 przed swoim tradycjonalistycznym i przywi\u0105zanym do idei \u201ebrytyjsko\u015bci\u201d elektoratem odgrywa\u0107 Johna Bulla – typowego Anglika, za\u017cywnego, jowialnego, pe\u0142nego dobrych intencji i zdrowego rozs\u0105dku, a przede wszystkim spolegliwego (takiego, na kt\u00f3rym mo\u017cna polega\u0107), to od arbuthnotowskiego[9]<\/a> pierwowzoru r\u00f3\u017cni go przede wszystkim to, \u017ce nie jest typem stroni\u0105cym od publicznego zaanga\u017cowania, od pragnienia posiadania w\u0142adzy – przeciwnie, jako cz\u0142owiek i polityk jest ambitny i niezwykle energiczny; wsp\u00f3\u0142pracownicy m\u00f3wi\u0105 wr\u0119cz, \u017ce jest pracoholikiem. I rzeczywi\u015bcie, Farage wydaje si\u0119 by\u0107 w nieustannym biegu od spotkania do spotkania i chyba nigdy nie odmawia wywiad\u00f3w, a podczas przedwyborczych mityng\u00f3w zawsze gromadzi komplety widowni – 30 kwietnia br. w rz\u0105dzonym przez konserwatyst\u00f3w Bath zabrak\u0142o miejsc w znanym zabytkowym kinoteatrze \u201eThe Forum\u201d i publiczno\u015b\u0107 s\u0142ucha\u0142a jego wyst\u0105pienia stoj\u0105c na schodach, w recepcji i przed budynkiem. A podobnych spotka\u0144 jest bardzo wiele. Wyborcy ceni\u0105 go za to, \u017ce potrafi do nich przemawia\u0107 tak, jakby by\u0142 znajomym z pobliskiego pubu, z kt\u00f3rym przy kuflu piwa mo\u017cna porozmawia\u0107 o bol\u0105czkach tego \u015bwiata i kt\u00f3ry potrafi znale\u017a\u0107 proste recepty[u2]<\/a>\u00a0 jak im zaradzi\u0107 – a zdrowy rozs\u0105dek, kt\u00f3ry na Wyspach kojarzony jest raczej z trafnym i oszcz\u0119dnym w s\u0142owa opisem sytuacji ni\u017c z jej pog\u0142\u0119bion\u0105 analiz\u0105, jest traktowany jako synonim m\u0105dro\u015bci. Takich polityk\u00f3w jest niewielu, a i pub\u00f3w, w kt\u00f3rych po pracy pija si\u0119 piwo w towarzystwie przyjaci\u00f3\u0142 i znajomych z okolicy r\u00f3wnie\u017c pozosta\u0142o ca\u0142kiem niewiele[10]<\/a>[u3]<\/a>\u00a0, co stanowi jedn\u0105 ze smutnych cech nowoczesnej Brytanii. Ale Farage, kt\u00f3rego wyborcy nale\u017c\u0105 do grupy starszych, s\u0142abiej wykszta\u0142conych i gorzej zarabiaj\u0105cych Brytyjczyk\u00f3w[11]<\/a> potrafi podobne sentymenty wyzyska\u0107 i wzbudzi\u0107 t\u0119sknot\u0119 za \u015bwiatem, kt\u00f3ry pod wp\u0142ywem globalizacji powoli odchodzi do przesz\u0142o\u015bci. Jak podkre\u015blaj\u0105 Robert Ford i Matthew Goodwin, autorzy analizy zatytu\u0142owanej \u201eRevolt on the Right\u201d (ang. \u2018Bunt na prawicy\u2019) antyunijno\u015b\u0107 UKIP jest tak naprawd\u0119 protestem przeciwko nowoczesno\u015bci i zmieniaj\u0105cemu si\u0119 \u015bwiatu wok\u00f3\u0142, kt\u00f3ry coraz mniej przypomina \u201estar\u0105 dobr\u0105 Angli\u0119\u201d – raj utracony, kt\u00f3ry i tak nigdy nie istnia\u0142 inaczej, jak w zbiorowej \u015bwiadomo\u015bci jej mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\r\n

Ale Farage potrafi swoje \u201enienowoczesne\u201d pogl\u0105dy sprzeda\u0107 nawet lewicowo-liberalnym mediom. Gdy wyborc\u00f3w nudz\u0105 i irytuj\u0105 przedstawiciele zasiedzia\u0142ego, zawodowego politycznego establishmentu, on, r\u00f3wnie\u017c zajmuj\u0105cy si\u0119 polityk\u0105 od dw\u00f3ch dziesi\u0119cioleci, potrafi przedstawi\u0107 siebie jako kogo\u015b spoza \u015bwiata polityki, jako amatora, kt\u00f3ry zrezygnowa\u0142 z \u017cycia w Ogrodzie Anglii – bo tak nazywane jest hrabstwo Kent, gdzie Farage mieszka – i, jak rzymski Cyncynat, powodowany trosk\u0105 o wsp\u00f3lne dobro zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 publiczn\u0105. A skoro tak, to jest na tyle interesuj\u0105cy, \u017ce warto by go\u015bci\u0142 na antenie. W\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki temu jest go wsz\u0119dzie pe\u0142no – w prasie, radio, telewizji i w Internecie. Poza tym przewodnicz\u0105cy UKIP jako by\u0142y torys nie zapomina, \u017ce Margaret Thatcher dosz\u0142a i utrzymywa\u0142a si\u0119 u w\u0142adzy w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce jako c\u00f3rka w\u0142a\u015bciciela sklepu w niewielkim Grantham nie traci\u0142a z oczu potrzeb i nastroj\u00f3w swoich wyborc\u00f3w i potrafi\u0142a si\u0119 z nimi komunikowa\u0107; dlatego Farage podkre\u015bla, \u017ce po uko\u0144czeniu college\u2019u nie poszed\u0142 na studia, ale zacz\u0105\u0142 zarabia\u0107 pieni\u0105dze – r\u00f3\u017cni si\u0119 wi\u0119c zar\u00f3wno od przyw\u00f3dcy torys\u00f3w Davida Camerona, milionera, wychowanka snobistycznej Eton i absolwenta Oksfordu, jak i Eda Milibanda, szefa laburzyst\u00f3w, r\u00f3wnie\u017c absolwenta Oksfordu, London School of Economics i ministra w rz\u0105dzie Gordona Browna, kt\u00f3rzy, mimo, \u017ce od Farage\u2019a m\u0142odsi, jawi\u0105 si\u0119 przy nim jako starzy polityczni wyjadacze.\u00a0<\/p>\r\n

Ale Farage jest maskotk\u0105 medi\u00f3w r\u00f3wnie\u017c dlatego, \u017ce umiej\u0119tnie wykorzystuje ludzk\u0105 niewiedz\u0119. Jest \u015bwiadomym populist\u0105, kt\u00f3ry nie zawsze m\u00f3wi prawd\u0119 i stosuje niezno\u015bne uproszczenia, szczeg\u00f3lnie, gdy chodzi o gospodark\u0119 i zwi\u0105zan\u0105 z ni\u0105 kwesti\u0105 imigracji do Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa. Poza tym potrafi wykorzystywa\u0107 zakorzenion\u0105 w Brytyjczykach niech\u0119\u0107 do wszystkiego, co pochodzi z Kontynentu, tak, jakby nigdy w historii i w \u017cadnej dziedzinie zwi\u0105zki z Europ\u0105 nie przynios\u0142y Wyspom \u017cadnej korzy\u015bci.\u00a0 Jego przeciwnicy zarzucaj\u0105 mu totaln\u0105 hipokryzj\u0119, wskazuj\u0105c, \u017ce nawet on sam, jako polityczna kreacja jest nieautentyczny: jako przeciwnik Unii Europejskiej \u201e\u017cyje na garnuszku\u201d unijnych diet i to nie sam, ale wraz z \u017con\u0105, kt\u00f3r\u0105 zatrudnia za europejskie pieni\u0105dze jako swoj\u0105 sekretark\u0119 – na dodatek Kirsten Mehr, druga \u017cona tego \u201etypowego Anglika\u201d i przeciwnika imigracji jest Niemk\u0105;\u00a0 Farage z jednej strony podkre\u015bla sw\u0105 brytyjsko\u015b\u0107, a z drugiej dba, \u017ceby jego nazwisko wymawia\u0107 z francuska[12]<\/a>; stara si\u0119 odr\u00f3\u017cni\u0107 od Camerona, wychowanka Eton, a sam uczy\u0142 si\u0119 w Dulwich College – prywatnej m\u0119skiej szkole \u015bredniej wymienianej w dziesi\u0105tce najlepszych i najdro\u017cszych w Wielkiej Brytanii; kreuje si\u0119 na \u201ego\u015bcia z s\u0105siedztwa\u201d, a jednocze\u015bnie zbi\u0142 maj\u0105tek, o jakim przeci\u0119tny Brytyjczyk nie mo\u017ce nawet marzy\u0107, a co gorsza zrobi\u0142 to dzi\u0119ki Unii Europejskiej[13]<\/a>. W maju 2014 r. Alan Sked, pierwszy przewodnicz\u0105cy UKIP, dzi\u015b zagorza\u0142y krytyk Farage\u2019a, tak m\u00f3wi\u0142 w wywiadzie dla lewicowego \u201eThe Guardian\u201d: \u201ePartia, kt\u00f3r\u0105 za\u0142o\u017cy\u0142em sta\u0142a si\u0119 niczym potw\u00f3r Frankensteina. Kiedy by\u0142em liderem nie wysy\u0142ali\u015bmy pos\u0142\u00f3w do Parlamentu Europejskiego, bo nie chcieli\u015bmy go legitymizowa\u0107. Zgodnie z moja polityk\u0105, gdyby\u015bmy byli zmuszeni przyjmowa\u0107 jakie\u015b wynagrodzenie, powinni\u015bmy przekazywa\u0107 je s\u0142u\u017cbie zdrowia, tak, aby nie by\u0142y wykorzystywane ani przez parti\u0119, ani poszczeg\u00f3lne osoby. Dzi\u015b UKIP twierdzi, \u017ce jest przeciwny oszustom wy\u0142udzaj\u0105cym zasi\u0142ki, kt\u00f3rzy pochodz\u0105 z Europy Wschodniej, ale w rzeczywisto\u015bci niczym si\u0119 od nich nie r\u00f3\u017cni (\u2026) Niczego nie robi\u0105 w Parlamencie Europejskim i bior\u0105 za to pieni\u0105dze. Dzi\u0119ki \u00abzwrotom wydatk\u00f3w\u00bb Farage sta\u0142 si\u0119 milionerem. Nie ma powodu g\u0142osowa\u0107 na UKIP, bo gdyby jej cz\u0142onkowie wierzyli w to, co m\u00f3wi\u0105, to by ich tam nie by\u0142o\u201d.<\/p>\r\n

Jednak wydaje si\u0119 jakby Farage\u2019owi nic nie mog\u0142o zaszkodzi\u0107. I nie chodzi o to, \u017ce w m\u0142odo\u015bci ocala\u0142 z gro\u017anego wypadku samochodowego, p\u00f3\u017aniej pokona\u0142 raka, a pi\u0119\u0107 lat temu bez szwanku wyszed\u0142 z lotniczej katastrofy, ale o to, \u017ce zdaje si\u0119 by\u0107 \u201eteflonowy\u201d. Lider UKIP niewybredne, wr\u0119cz odra\u017caj\u0105ce dowcipy na sw\u00f3j temat, kt\u00f3re kwalifikowa\u0142yby si\u0119 do s\u0105du potrafi zby\u0107 milczeniem, a ka\u017cde oskar\u017cenie skwitowa\u0107 \u017cartem lub wzruszeniem ramion – zar\u00f3wno te dotycz\u0105ce niew\u0142a\u015bciwego wykorzystywania unijnych \u015brodk\u00f3w finansowych, jak oskar\u017cenia o pozama\u0142\u017ce\u0144skie romanse i korzystanie z us\u0142ug \u0142otewskiej prostytutki czy zarzuty, \u017ce w jego partii znale\u017ali polityczne schronienie szowini\u015bci i rasi\u015bci z Brytyjskiej Partii Narodowej. \u201eRasizm? – odpowiada Farage. – Nie jeste\u015bmy przeciwnikami imigracji, ale otwartych granic. Rz\u0105d blokuje nap\u0142yw imigrant\u00f3w z by\u0142ych kolonii, a przyjmuje ca\u0142\u0105 mas\u0119 w wi\u0119kszo\u015bci bia\u0142ych z Unii. I kto tu jest rasist\u0105?\u201d Farage\u2019owi odparcie podobnych zarzut\u00f3w cz\u0119sto u\u0142atwiaj\u0105 sami nieprzychylni mu dziennikarze, kt\u00f3rzy – co charakterystyczne dla brytyjskich medi\u00f3w – nie nak\u0142adaj\u0105 sobie szczeg\u00f3lnych ogranicze\u0144, gdy chodzi o szafowanie oskar\u017ceniami o rasizm i ksenofobi\u0119. Podczas, gdy ca\u0142a Brytania \u017cy\u0142a obaw\u0105 przed \u201erumu\u0144sk\u0105 inwazj\u0105\u201d dziennikarze BBC pr\u00f3bowali oskar\u017cy\u0107 lidera niepodleg\u0142o\u015bciowc\u00f3w o rasizm, bo stwierdzi\u0142, \u017ce \u201enie by\u0142by zadowolony, gdyby na jego ulicy zamieszka\u0142a gromada Rumun\u00f3w\u201d. Oczywi\u015bcie w tej sytuacji opinia publiczna udzieli\u0142a cichego poparcia UKIP.<\/p>\r\n

Podobne ataki przestaj\u0105 by\u0107 skuteczne nawet w\u00f3wczas, gdy znajduj\u0105 jakie\u015b uzasadnienie. Zatem dwie g\u0142\u00f3wne brytyjskie partie polityczne przyj\u0119\u0142y inne, r\u00f3\u017cne sposoby reagowania na niepodleg\u0142o\u015bciowc\u00f3w i kwesti\u0119, kt\u00f3ra stanowi racj\u0119 ich bytu – imigracj\u0119. Laburzy\u015bci zdaj\u0105c sobie spraw\u0119 z nastroj\u00f3w spo\u0142ecznych poruszaj\u0105 wszystkie mo\u017cliwe inne kwestie, aby tematem nadchodz\u0105cej kampanii wyborczej uczyni\u0107 cokolwiek, byle nie kwestie europejskie, a konserwaty\u015bci powoli zaczynaj\u0105 d\u0105\u0107 w ten sam r\u00f3g co UKIP, aby odzyska\u0107 utraconych na jej rzecz wyborc\u00f3w – 29 lipca br. premier Cameron og\u0142osi\u0142 na \u0142amach \u201eDaily Telegraph\u201d kolejne obostrzenia w dziedzinie przyznawania zasi\u0142k\u00f3w socjalnych imigrantom z kraj\u00f3w Unii Europejskiej i ponownie zapewni\u0142, \u017ce swobodny przep\u0142yw si\u0142y roboczej i \u015bwiadczenia dla imigrant\u00f3w b\u0119d\u0105 jednym z temat\u00f3w renegocjacji brytyjskiego statusu w UE, do czego chce doprowadzi\u0107 po wyborach do Izby Gmin. Oczywi\u015bcie je\u015bli je wygra. Zgodnie z jego zapowiedzi\u0105 do ko\u0144ca 2017 r. brytyjscy wyborcy powinni zdecydowa\u0107 w referendum o tym, czy Wielka Brytania pozostanie cz\u0119\u015bci\u0105 Unii Europejskiej.<\/p>\r\n

Obecny, 55 Parlament Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa zostanie rozwi\u0105zany 30 marca 2015, a kolejna elekcja planowana jest na 7 maja. Najbli\u017csze miesi\u0105ce mog\u0105 zatem okaza\u0107 si\u0119 decyduj\u0105ce nie tylko, gdy chodzi o polityczn\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 UKIP i jej lidera, ale tak\u017ce Wielkiej Brytanii i kszta\u0142tu Unii Europejskiej, kt\u00f3ra bez udzia\u0142u Wyspiarzy z pewno\u015bci\u0105 si\u0119 zmieni. I cho\u0107 brytyjskie zaanga\u017cowanie w sprawy Kontynentu na przestrzeni historii mo\u017cna ocenia\u0107 bardzo krytycznie, to trudno odm\u00f3wi\u0107 racji lady Thatcher, kt\u00f3ra podczas wspomnianego ju\u017c znakomitego wyst\u0105pienia w Brugii, m\u00f3wi\u0105c o roli Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa w dziejach Europy, stwierdzi\u0142a: \u201ePrzez wieki walczyli\u015bmy, aby uchroni\u0107 Europ\u0119 przed upadkiem spowodowanym dominacj\u0105 jakiej\u015b pojedynczej si\u0142y. Walczyli\u015bmy i gin\u0119li\u015bmy za jej wolno\u015b\u0107 (\u2026) Gdyby nie by\u0142o tej gotowo\u015bci do walki i do \u015bmierci, Europa ju\u017c dawno by\u0142aby zjednoczona, lecz nie w wolno\u015bci i nie w sprawiedliwo\u015bci\u201d.<\/p>\r\n

Jakub Pytel<\/strong><\/em><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Przypisy:<\/p>\r\n

[1]<\/a>\u00a0UKIP nie jest parti\u0105 nacjonalistyczn\u0105 w zwyk\u0142ym rozumieniu tego terminu, bo Zjednoczone Kr\u00f3lestwo nie jest pa\u0144stwem jednolitym etnicznie i nacjonalizm jest tam pojmowany jako idea integruj\u0105ca Anglik\u00f3w, Szkot\u00f3w, Walijczyk\u00f3w, r\u00f3wnie\u017c Irlandczyk\u00f3w, w oparciu o \u201ebrytyjsko\u015b\u0107\u201d b\u0119d\u0105c\u0105 wyrazem to\u017csamo\u015bci uwarunkowanej wsp\u00f3ln\u0105 histori\u0105, kultura, zwyczajami, zachowaniami czy symbolami – jest to raczej nacjonalizm obywatelski, pa\u0144stwowy.<\/p>\r\n

[2]<\/a>\u00a0Decyzj\u0105 Rady Unii Europejskiej wybory do Parlamentu Europejskiego VIII kadencji zosta\u0142y przewidziane na okres od czwartku 22 do niedzieli 25 maja 2014, ale jedynie w Wielkiej Brytanii i Holandii elekcja odby\u0142a si\u0119 w pierwszym mo\u017cliwym terminie – w kolejnych dniach wybory przeprowadzi\u0142y Irlandia, Czechy, \u0141otwa, Malta i S\u0142owacja, a w pozosta\u0142ych 21. pa\u0144stwach w ostatnim ze wskazanych dni.<\/p>\r\n

[3]<\/a>\u00a0Winston Churchill (1874-1965) dwukrotnie pe\u0142ni\u0142 urz\u0105d premiera brytyjskiego rz\u0105du – pierwszy raz w latach 1940-1945, a po raz drugi od r. 1951 do 1955.<\/p>\r\n

[4]<\/a>\u00a0Na podobny krok zdecydowa\u0142y si\u0119 w\u00f3wczas tak\u017ce rz\u0105dy Irlandii, Danii i Norwegii. Spotka\u0142o si\u0119 to z przychylnym przyj\u0119ciem pa\u0144stw Beneluksu, jednak napotka\u0142o na op\u00f3r prezydenta de Gaulle\u2019a. Obawy francuskie wi\u0105za\u0142y si\u0119 z inn\u0105 struktur\u0105 rolnictwa w Wielkiej Brytanii, silnymi ameryka\u0144skimi wp\u0142ywami w brytyjskiej polityce oraz potencjaln\u0105 konkurencj\u0105 o przyw\u00f3dztwo polityczne we Wsp\u00f3lnotach. De Gaulle zawetowa\u0142 przyj\u0119cie nowych cz\u0142onk\u00f3w w 1963 i 1967 r.<\/p>\r\n

[5]<\/a>\u00a0Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce cho\u0107 pozostanie w EWG popar\u0142o 67% wyborc\u00f3w, to przy 65% frekwencji stanowili oni mniej ni\u017c po\u0142ow\u0119 wszystkich uprawnionych do g\u0142osowania, co w kolejnych latach stanowi\u0142o jeden z argument\u00f3w brytyjskich przeciwnik\u00f3w integracji.<\/p>\r\n

[6]<\/a>\u00a0Alan J. P. Taylor (1906-1990) – brytyjski historyk, ekspert w dziedzinie historii XIX i XX-wiecznej dyplomacji europejskiej; tak\u017ce dziennikarz, osi\u0105gn\u0105\u0142 du\u017c\u0105 popularno\u015b\u0107 dzi\u0119ki wyst\u0119pom w serii program\u00f3w telewizyjnych.\u00a0Wyk\u0142adowca University of Manchester, University of Oxford , Institute of Historical Research i Polytechnic of North London. Autor ponad dwudziestu ksi\u0105\u017cek i licznych artyku\u0142\u00f3w.<\/p>\r\n

[7]<\/a>\u00a0Program nadawany by\u0142 przez BBC od roku 1986 do 2004; zosta\u0142 zdj\u0119ty z anteny po tym, gdy gospodarz wyrazi\u0142 pogl\u0105d, \u017ce \u201eArabowie w \u017caden spos\u00f3b nie przyczynili si\u0119 do budowy cywilizacji\u201d.<\/p>\r\n

[8]<\/a>\u00a0W czasie od rezygnacji do ponownego wyboru N. Farage\u2019a urz\u0105d przewodnicz\u0105cego UKIP pe\u0142ni\u0142 cz\u0142onek Izby Lord\u00f3w sir Malcolm Pearson, baron Pearson of Rannoh.\u00a0<\/p>\r\n

[9]<\/a>\u00a0Tw\u00f3rc\u0105 postaci Johna Bulla by\u0142 szkocki pisarz i dramaturg John Arbuthnot (1667-1753).<\/p>\r\n

[10]<\/a>\u00a0O tym, \u017ce w Wielkiej Brytanii jest to wa\u017cna kwestia mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 cho\u0107by to, \u017ce 2009 r. w obronie zamykanych pub\u00f3w, jako miejsc \u201epodtrzymywania realnych wi\u0119zi spo\u0142ecznych\u201d wyst\u0105pi\u0142 katolicki prymas Anglii i Walii abp Vincent Nichols.<\/p>\r\n

[11]<\/a>\u00a0Z danych zebranych i opracowanych przez analityk\u00f3w agencji YouGov wynika, \u017ce w zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci s\u0105 oni by\u0142ymi zwolennikami Partii Konserwatywnej, m\u0119\u017cczyznami i przekroczyli 50 rok \u017cycia (46 % og\u00f3\u0142u wyborc\u00f3w w Zjednoczonym Kr\u00f3lestwie przekroczy\u0142 50 rok \u017cycia – w\u015br\u00f3d wyborc\u00f3w UKIP a\u017c 71%; 23% wyborc\u00f3w UKIP \u017cyje w gospodarstwach domowych, kt\u00f3rych roczny bud\u017cet przekracza 40 tys. funt\u00f3w, podczas gdy w\u015br\u00f3d wyborc\u00f3w torysowskich i laburzystowskich jest to odpowiednio 38% i 28%).<\/p>\r\n

[12]<\/a>\u00a0Narazi\u0142 si\u0119 tym na kpiny i por\u00f3wnania z Hiacynt\u0105 Bukiet, bohaterka popularnego serialu komediowego pt. \u201eCo ludzie powiedz\u0105\u201d (tyt. org. \u2018Keeping Up Appearances\u2019), kt\u00f3ra \u017c\u0105da\u0142a, by jej nazwisko, Bucket (wiadro), wymawia\u0107 z francuska jako Bouquet (bukiet); rzeczywi\u015bcie, nazwiska rodzin, kt\u00f3re maj\u0105 swoje historyczne korzenie w Francji wci\u0105\u017c wymawia si\u0119 na mod\u0142\u0119 francusk\u0105 – rodzina Farage\u2019\u00f3w przyby\u0142a do Anglii w XVII w. po odwo\u0142aniu przez Ludwika XIV Edyktu Nantejskiego gwarantuj\u0105cego im swobod\u0119 wyznania.<\/p>\r\n

[13]<\/a>\u00a0W 2009 r. N. Farage przyzna\u0142, \u017ce pobra\u0142 z kasy Parlamentu Europejskiego 2 mln funt\u00f3w.<\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

\"\" Jakub Pytel – <\/strong>(1976), plastyk, publicysta, stale wsp\u00f3\u0142pracuje ze zwi\u0105zanym z FSSPX miesi\u0119cznikiem „Zawsze wierni” i wydawnictwem TeDeum, mi\u0142o\u015bnik historii Anglii, autor bloga „Pod Mitr\u0105, czyli ko\u015bcielne safari”. Mieszka w Poznaniu i Lincoln.<\/p>\r\n

\u00a0<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W dniu 22 maja 2014 r. mieszka\u0144cy Wielkiej Brytanii wybierali pos\u0142\u00f3w do Parlamentu Europejskiego. Zgodnie z przewidywaniami dzie\u0144 ten nale\u017ca\u0142 do nacjonalistycznej[1], umiarkowanie libertaria\u0144skiej i eurosceptycznej Partii Niepodleg\u0142o\u015bci Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa (United Kingdom Independent Party – UKIP), na czele kt\u00f3rej stoi Nigel Farage – polityk barwny, charyzmatyczny i budz\u0105cy spore emocje. To, \u017ce elekcja na Wyspach […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[23,220],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76627"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=76627"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76627\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=76627"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=76627"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=76627"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}