{"id":74336,"date":"2014-04-16T14:39:26","date_gmt":"2014-04-16T18:39:26","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=74336"},"modified":"2014-04-25T21:28:42","modified_gmt":"2014-04-26T01:28:42","slug":"oblicze-prawdy-mowi-barrie-schwortz-zyd-ktory-zbadal-calun-turynski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=74336","title":{"rendered":"Oblicze Prawdy. M\u00f3wi Barrie Schwortz \u2013 \u017byd, kt\u00f3ry zbada\u0142 Ca\u0142un Tury\u0144ski"},"content":{"rendered":"<p><strong><strong>&#8211; Ca\u0142un Tury\u0144ski to p\u0142\u00f3tno zawieraj\u0105ce wizerunek o grubo\u015bci kilku mikron\u00f3w. Ten obraz jest \u015bwiadectwem m\u0119ki Jezusa &#8211; przekonuje Barrie Schwortz, ameryka\u0144ski naukowiec, \u017cydowskiego pochodzenia.<\/strong><\/strong><\/p>\r\n<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" alt=\"\" src=\"http:\/\/i.iplsc.com\/badacze-nad-calunem-turynskim-zdjecie-z-ksiazki-grzegorz-gor\/00036IPA0OGA1BGC-C116-F4.jpg\" width=\"612\" height=\"427\" \/><\/p>\r\n<p><em>Badacze nad Ca\u0142unem Tury\u0144skim (zdj\u0119cie z ksi\u0105\u017cki Grzegorz G\u00f3rnego &#8222;Oblicze Prawdy\u201d)<\/em><\/p>\r\n<p>Barrie Schwortz, fotograf, specjalista od obrazowania, informatyki i technologii cyfrowych znalaz\u0142 si\u0119 w ekipie ameryka\u0144skich naukowc\u00f3w, kt\u00f3ra stworzy\u0142a organizacj\u0119 o nazwie STURP (The Shroud of Turin Research Project). By\u0142 to zesp\u00f3\u0142, kt\u00f3ry w 1978 r. przeprowadzi\u0142 najbardziej szczeg\u00f3\u0142owe badania Ca\u0142unu Tury\u0144skiego. Jego cz\u0142onkowie na co dzie\u0144 pracowali dla NASA lub laboratorium w Los Alamos.<\/p>\r\n<p>Dopiero po 18 latach bada\u0144 Schwortz przekona\u0142 si\u0119 do autentyczno\u015bci Ca\u0142unu. Jak do tego dosz\u0142o?<\/p>\r\n<p><strong>Przedstawiamy fragmenty wywiadu z Barrie Schwortzem, pochodz\u0105cego z ksi\u0105\u017cki: <span style=\"text-decoration: underline;\"><strong><a href=\"http:\/\/www.rosikonpress.com\/dzial_51\/towar_karta_151\/Oblicze_Prawdy.html\" target=\"_blank\">Grzegorz G\u00f3rny, Barrie Schwortz &#8222;Oblicze Prawdy. \u017byd, kt\u00f3ry zbada\u0142 Ca\u0142un Tury\u0144ski\u201d<\/a><\/strong><\/span>,\u00a0 Wydawnictwo Rosikon Press, 2013.<\/strong><\/p>\r\n<p><strong>Grzegorz G\u00f3rny: Ile os\u00f3b liczy\u0142 wasz zesp\u00f3\u0142?<\/strong><\/p>\r\n<p><strong> Barrie Schwortz:<\/strong> Uda\u0142o si\u0119 skompletowa\u0107 ponad trzydziestoosobowy zesp\u00f3\u0142. Nie wszyscy byli potrzebni do przeprowadzenia bada\u0144 w Turynie, ale za to konieczni do analizy przywiezionych stamt\u0105d danych. Dlatego do W\u0142och polecia\u0142o dwudziestu kilku naukowc\u00f3w, a pozostali zostali w USA.<\/p>\r\n<p><strong>Kto zleci\u0142 wam przeprowadzenie bada\u0144 w Turynie?<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; Nikt. To my musieli\u015bmy prosi\u0107 odpowiednie w\u0142adze o zezwolenie na prac\u0119 nad Ca\u0142unem. Byli\u015bmy wolontariuszami i nikt nam za to nie p\u0142aci\u0142. Ja sam musia\u0142em wzi\u0105\u0107 w banku po\u017cyczk\u0119 w wysoko\u015bci 1000 dolar\u00f3w na utrzymanie si\u0119 we W\u0142oszech.<\/p>\r\n<p>Czu\u0142em si\u0119 bardzo podekscytowany, poniewa\u017c by\u0142a to moja pierwsza podr\u00f3\u017c do Europy. Stanowi\u0142a ona jednak dla mnie realne po\u015bwi\u0119cenie, bo miesi\u0105c sp\u0119dzony za granic\u0105, gdy nie realizowa\u0142em \u017cadnych projekt\u00f3w dla innych klient\u00f3w &#8211; a musia\u0142em w\u00f3wczas p\u0142aci\u0107 pensj\u0119 sze\u015bciu pracownikom &#8211; oznacza\u0142 dla mnie strat\u0119 w wysoko\u015bci 30 000 dolar\u00f3w, je\u015bli w\u0142\u0105czymy w to koszty sta\u0142e i inne og\u00f3lne wydatki. Czu\u0142em jednak, \u017ce musz\u0119 to zrobi\u0107. Ca\u0142un fascynowa\u0142 mnie.<\/p>\r\n<p><strong>Jako obiekt religijny?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; Nie. Jako obiekt naukowy, kt\u00f3ry stanowi\u0142 dla nas wyzwanie. Nie mia\u0142em wtedy \u017cadnych motyw\u00f3w religijnych. Nasz zesp\u00f3\u0142 stanowi\u0142 zreszt\u0105 pod wzgl\u0119dem wyznania mieszane towarzystwo, by\u0142o w nim kilku katolik\u00f3w, jeden ewangelik, paru protestant\u00f3w, a tak\u017ce \u017bydzi, niewierz\u0105cy, agnostycy.<\/p>\r\n<p><strong>Kto musia\u0142 wyda\u0107 zezwolenie na badania nad Ca\u0142unem Tury\u0144skim?<br \/> <\/strong><br \/> W tym czasie Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki nie by\u0142 w\u0142a\u015bcicielem, ale kustoszem tej relikwii. Konkretnie opiekowa\u0142a si\u0119 nim archidiecezja w Turynie. Sam Ca\u0142un natomiast od 1453 do 1983 roku stanowi\u0142 w\u0142asno\u015b\u0107 dynastii sabaudzkiej. Od roku 1946, gdy we W\u0142oszech obalono monarchi\u0119 i proklamowano republik\u0119, Sabaudowie przymusowo wyemigrowali do Portugalii. W 1978 roku, gdy starali\u015bmy si\u0119 o pozwolenie na badania, prawnym w\u0142a\u015bcicielem Ca\u0142unu by\u0142 kr\u00f3l Humbert II. Kiedy zmar\u0142 w 1983 roku, w swoim testamencie przekaza\u0142 relikwi\u0119 w darze \u017cyj\u0105cemu papie\u017cowi.<\/p>\r\n<p><strong>Jak przekonali\u015bcie kr\u00f3la Humberta, by wyda\u0142 wam zgod\u0119 na badania?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; Przez dwadzie\u015bcia miesi\u0119cy pracowali\u015bmy nad szczeg\u00f3\u0142owym planem naszych bada\u0144. Powsta\u0142a z tego ca\u0142a ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3rej egzemplarz przed\u0142o\u017cyli\u015bmy kr\u00f3lowi przebywaj\u0105cemu w\u00f3wczas na emigracji w Genewie. Ten plan by\u0142 bardzo precyzyjny i uwzgl\u0119dnia\u0142 nawet &#8211; godzina po godzinie &#8211; rozk\u0142ad ka\u017cdego dnia z dok\u0142adnym rozpisaniem wszystkich czynno\u015bci, kt\u00f3re powinny zosta\u0107 wykonane.<\/p>\r\n<p>Projekt przedstawili\u015bmy w dw\u00f3ch wersjach: d\u0142u\u017cszej &#8211; czterodniowej, bardziej rozbudowanej, oraz kr\u00f3tszej &#8211; jednodniowej i bardziej pobie\u017cnej. D\u0142u\u017cszy projekt przewidywa\u0142 96 godzin prac i by\u0142 tak pomy\u015blany, by r\u00f3\u017cne miejsca Ca\u0142unu mo\u017cna by\u0142o bada\u0107 jednocze\u015bnie. Kr\u00f3l Humbert okaza\u0142 si\u0119 bardzo otwartym cz\u0142owiekiem, doceniaj\u0105cym wag\u0119 i znaczenie docieka\u0144 naukowych, dlatego udzieli\u0142 nam zezwolenia na 96 godzin. Wykaza\u0142 przy tym spor\u0105 determinacj\u0119, gdy\u017c musia\u0142 pokona\u0107 op\u00f3r wp\u0142ywowych \u015brodowisk tury\u0144skich niech\u0119tnych naszemu projektowi (\u2026).<\/p>\r\n<p><strong>Do jakich wniosk\u00f3w doszli\u015bcie na skutek waszych bada\u0144?<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; Po zgromadzeniu danych w Turynie, wr\u00f3cili\u015bmy do Stan\u00f3w Zjednoczonych. Nast\u0119pne trzy lata zaj\u0119\u0142a nam analiza wszystkich bada\u0144. W rezultacie powsta\u0142y 24 prace naukowe opublikowane w znanych na ca\u0142ym \u015bwiecie, renomowanych, specjalistycznych czasopismach naukowych, recenzowane przez specjalist\u00f3w z danej dziedziny.<\/p>\r\n<p>Ka\u017cdy artyku\u0142 dotyczy\u0142 konkretnego wycinka bada\u0144 i charakteryzowa\u0142 si\u0119 wysokim stopniem specjalizacji, na przyk\u0142ad w dziedzinie hematologii, spektrografii, chemii czy fizyki. Nie by\u0142o jednego artyku\u0142u, kt\u00f3ry gromadzi\u0142by wszystkie efekty bada\u0144, do jakich doszli\u015bmy. Jednak zdecydowali\u015bmy si\u0119 og\u0142osi\u0107 podsumowanie, kt\u00f3re zawiera\u0142o wnioski z wszystkich naszych prac naukowych. Napisane by\u0142o j\u0119zykiem prostym i zrozumia\u0142ym dla szerokiej publiczno\u015bci.<\/p>\r\n<p><strong>Jaka by\u0142a jednak konkluzja?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; Najlepiej b\u0119dzie, gdy zacytuj\u0119 komunikat STURP, og\u0142oszony na konferencji prasowej po naszym ostatnim spotkaniu w pa\u017adzierniku 1981 roku:<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\">&#8222;Na w\u0142\u00f3knach tkaniny nie stwierdzono pigment\u00f3w, farb czy barwnik\u00f3w. Badania rentgenowskie, fluorescencyjne i mikrochemiczne w\u0142\u00f3kien wykluczy\u0142y mo\u017cliwo\u015b\u0107 zastosowania farby jako metody wykonania wizerunku. Badania przeprowadzone w ultrafiolecie i podczerwieni potwierdzaj\u0105 te wnioski. Obr\u00f3bka komputerowa wizerunku, a tak\u017ce jego analiza przy u\u017cyciu analizatora obraz\u00f3w VP-8, wykaza\u0142a istnienie zakodowanych w nim unikalnych, tr\u00f3jwymiarowych informacji. Ocena mikrochemiczna nie wykaza\u0142a \u015blad\u00f3w przypraw korzennych, olei czy innych substancji biochemicznych wytwarzanych przez organizm \u017cywy lub martwy. Oczywiste jest, i\u017c Ca\u0142un mia\u0142 bezpo\u015bredni kontakt z cia\u0142em, co stanowi wyja\u015bnienie widocznych na p\u0142\u00f3tnie pewnych cech, na przyk\u0142ad \u015blad\u00f3w biczowania, a tak\u017ce i krwi. Cho\u0107 kontakt ten mo\u017ce wyja\u015bnia\u0107 pewne cechy widoczne na tu\u0142owiu, to jednak w \u017caden spos\u00f3b nie mo\u017ce on stanowi\u0107 odpowiedzi na wizerunek twarzy o wysokiej rozdzielczo\u015bci, w pe\u0142ni dowiedzionej przez fotografi\u0119.<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\">Z naukowego punktu widzenia podstawowy problem polega na tym, i\u017c pewne wyja\u015bnienia, kt\u00f3re mo\u017cna by obroni\u0107 na gruncie chemii, wyklucza fizyka. I odwrotnie, pewne wyja\u015bnienia fizyczne, kt\u00f3re mog\u0105 si\u0119 wydawa\u0107 atrakcyjne, zupe\u0142nie wyklucza chemia. Dla w\u0142a\u015bciwego obja\u015bnienia wizerunku na Ca\u0142unie potrzebne by\u0142oby wyt\u0142umaczenie naukowe, solidne z punktu widzenia fizyki, chemii, biologii i medycyny. Obecnie wydaje si\u0119, i\u017c nie jest nam dost\u0119pne \u017cadne tego rodzaju rozwi\u0105zanie, pomimo najlepszych stara\u0144 cz\u0142onk\u00f3w zespo\u0142u badaj\u0105cego Ca\u0142un. Co wi\u0119cej, za pomoc\u0105 eksperyment\u00f3w fizycznych i chemicznych nie uda\u0142o si\u0119 w odpowiedni spos\u00f3b odtworzy\u0107 na starym p\u0142\u00f3tnie zjawiska widocznego na Ca\u0142unie Tury\u0144skim. Osi\u0105gni\u0119to naukowy consensus, wed\u0142ug kt\u00f3rego wizerunek powsta\u0142 w wyniku dzia\u0142ania powoduj\u0105cego oksydacj\u0119 i dehydracj\u0119 celulozy powierzchniowych w\u0142\u00f3kien p\u0142\u00f3tna z tworzeniem si\u0119 sprz\u0119\u017conych grup polisacharydowych. Podobne zmiany p\u0142\u00f3tna mo\u017cna uzyska\u0107 za pomoc\u0105 kwasu siarkowego lub ciep\u0142a.<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\">Jednak\u017ce \u017cadna znana metoda chemiczna czy fizyczna nie daje wyt\u0142umaczenia ca\u0142o\u015bci wizerunku &#8211; takiego wyja\u015bnienia nie daje r\u00f3wnie\u017c \u017cadne po\u0142\u0105czenie metod fizycznych, chemicznych, biologicznych czy medycznych.<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\">Odpowied\u017a na pytanie, w jaki spos\u00f3b powsta\u0142 wizerunek lub co ten wizerunek utworzy\u0142o, nadal, tak jak dotychczas, pozostaje tajemnic\u0105.<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\">Podsumowuj\u0105c, wizerunek na Ca\u0142unie ukazuje prawdziw\u0105, ludzk\u0105 posta\u0107 biczowanego, ukrzy\u017cowanego cz\u0142owieka. Wizerunek ten nie jest dzie\u0142em artysty. Plamy krwi zawieraj\u0105 hemoglobin\u0119, a tak\u017ce wykazuj\u0105 dodatnie testy albuminy surowicy. Wizerunek nadal stanowi tajemnic\u0119 i dop\u00f3ki nie zostan\u0105 przeprowadzone dalsze badania chemiczne, by\u0107 mo\u017ce przez t\u0119 grup\u0119 naukowc\u00f3w lub w przysz\u0142o\u015bci przez innych badaczy, problem \u00f3w pozostanie nierozwi\u0105zany\u201d.<\/p>\r\n<p><strong>Czy mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce osi\u0105gn\u0119li\u015bcie sw\u00f3j cel badawczy?<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; Prosz\u0119 pami\u0119ta\u0107, \u017ce jechali\u015bmy do Turynu, by odpowiedzie\u0107 na jedno proste pytanie: w jaki spos\u00f3b powsta\u0142 wizerunek na Ca\u0142unie? Ostatecznie jednak nie byli\u015bmy w stanie takiej odpowiedzi udzieli\u0107. Mogli\u015bmy jedynie stwierdzi\u0107, czym nie jest obraz na Ca\u0142unie. Nie jest malowid\u0142em, nie jest fotografi\u0105, nie jest obrazem przypalanym. Nie byli\u015bmy natomiast w stanie okre\u015bli\u0107 mechanizmu, kt\u00f3ry spowodowa\u0142by powstanie obrazu o takich samych w\u0142a\u015bciwo\u015bciach fizycznych i chemicznych.<\/p>\r\n<p>Naszym sukcesem by\u0142o jednak zebranie najbogatszej bazy danych naukowych, kt\u00f3re do dzi\u015b s\u0105 wykorzystywane przez badaczy Ca\u0142unu na ca\u0142ym \u015bwiecie. Maj\u0105 one pierwszorz\u0119dne znaczenie jako g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o informacji naukowej na temat tej relikwii. Przysz\u0142e pokolenia naukowc\u00f3w nie b\u0119d\u0105 musia\u0142y ju\u017c zaczyna\u0107 pracy nad p\u0142\u00f3tnem od zera, jak to by\u0142o w naszym przypadku. Mog\u0105 oni wykorzysta\u0107 je jako podstaw\u0119 swojej pracy i punkt wyj\u015bcia do dalszych eksperyment\u00f3w.<\/p>\r\n<p>W ostatnich latach pr\u00f3bowano nawet zastosowa\u0107 nowe technologie, by uzyska\u0107 takie same w\u0142a\u015bciwo\u015bci fizyczne i chemiczne jak na Ca\u0142unie, a te w\u0142a\u015bciwo\u015bci scharakteryzowali\u015bmy w\u0142a\u015bnie my w naszych pracach. Dotychczas jednak nikomu nie uda\u0142o si\u0119 nawet zbli\u017cy\u0107 do takich rezultat\u00f3w.<\/p>\r\n<p><strong>A jakie by\u0142y twoje osobiste wra\u017cenia z badania Ca\u0142unu?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; Zanim po raz pierwszy zobaczy\u0142em Ca\u0142un na w\u0142asne oczy, spodziewa\u0142em si\u0119, \u017ce oka\u017ce si\u0119 on p\u0142\u00f3tnem, na kt\u00f3rym natychmiast znajdziemy farb\u0119 i po prostu wr\u00f3cimy do kraju. Jednak nie min\u0119\u0142o nawet dwadzie\u015bcia minut naszych bada\u0144, a ja ju\u017c nie by\u0142em co do tego taki pewien.<br \/> Jako fotograf nosz\u0119 ze sob\u0105 zawsze specjalne szk\u0142o powi\u0119kszaj\u0105ce. Wzi\u0105\u0142em je do r\u0119ki i zacz\u0105\u0142em si\u0119 przygl\u0105da\u0107 wizerunkowi na p\u0142\u00f3tnie, by przekona\u0107 si\u0119, jakiego rodzaju farb u\u017cy\u0142 artysta. Ku swojemu zdziwieniu nigdzie nie znalaz\u0142em \u017cadnego barwnika. Ani \u015bladu pigmentu. Ma\u0142o tego: im bli\u017cej p\u0142\u00f3tna przyk\u0142ada\u0142em lup\u0119, tym mniej widzia\u0142em. Obraz by\u0142 bowiem jedynie odrobin\u0119 ciemniejszy od t\u0142a, o jakie\u015b 10-15 procent. Wyra\u017any stawa\u0142 si\u0119 tak naprawd\u0119 dopiero z odleg\u0142o\u015bci dw\u00f3ch, trzech metr\u00f3w. Z bliska by\u0142 natomiast o wiele trudniej rozpoznawalny.<br \/> To tak zwany efekt sfumato.<\/p>\r\n<p>&#8211; Na w\u0142asne oczy wi\u0119c odkry\u0142em, \u017ce obraz nie jest malowid\u0142em. Potwierdzi\u0142y to zreszt\u0105 wyniki ca\u0142ego szeregu p\u00f3\u017aniejszych, multidyscyplinarnych bada\u0144 przeprowadzonych przez STURP. Moje zainteresowanie ros\u0142o jednak wraz ze wzbogacaniem wiedzy o Ca\u0142unie. Wszystkie wyniki bada\u0144 przemawia\u0142y za tez\u0105 o autentyczno\u015bci p\u0142\u00f3tna. Ale nawet po uko\u0144czeniu prac i po opublikowaniu ich wynik\u00f3w nie by\u0142em przekonany co do prawdziwo\u015bci Ca\u0142unu Tury\u0144skiego. Musia\u0142o min\u0105\u0107 jeszcze osiemna\u015bcie lat, zanim dowody naukowe przekona\u0142y mnie do tego, i\u017c ta relikwia jest autentyczna.<\/p>\r\n<p><strong>Jak to si\u0119 sta\u0142o?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; Przez ca\u0142e lata nie dawa\u0142 mi spokoju jeden fakt. Z w\u0142asnego do\u015bwiadczenia wiemy, na przyk\u0142ad gdy si\u0119 skaleczymy, \u017ce krew bardzo szybko krzepnie i przybiera barw\u0119 br\u0105zow\u0105 lub czarn\u0105. Tymczasem krew na Ca\u0142unie Tury\u0144skim by\u0142a wci\u0105\u017c czerwona. Brak odpowiedzi na pytanie, jak to wyt\u0142umaczy\u0107, by\u0142 dla mnie przeszkod\u0105 nie do pokonania, by uzna\u0107 autentyczno\u015b\u0107 p\u0142\u00f3tna. Trwa\u0142o to przez osiemna\u015bcie lat. Chocia\u017c wiedzia\u0142em, \u017ce wizerunek na Ca\u0142unie nie jest ani malowid\u0142em, ani fotografi\u0105, ani obrazem przypalanym, i cho\u0107 zna\u0142em wyniki bada\u0144, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0142y, \u017ce na tkaninie znajduj\u0105 si\u0119 plamy prawdziwej krwi &#8211; wci\u0105\u017c nie by\u0142em przekonany.<\/p>\r\n<p><strong>Co ci\u0119 ostatecznie przekona\u0142o?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; W 1996 roku przeprowadzi\u0142em na ten temat rozmow\u0119 telefoniczn\u0105 z doktorem Alanem Adlerem. By\u0142 on \u015bwiatowej s\u0142awy hematologiem oraz &#8211; tak jak ja &#8211; \u017cydowskim cz\u0142onkiem zespo\u0142u STURP. Adler by\u0142 w naszym zespole ekspertem zajmuj\u0105cym si\u0119 krwi\u0105, i to jego opublikowane prace ostatecznie udowodni\u0142y w spos\u00f3b naukowy, \u017ce plamy na Ca\u0142unie s\u0105 \u015bladami prawdziwej krwi.<\/p>\r\n<p>Podzieli\u0142em si\u0119 z nim swoimi w\u0105tpliwo\u015bciami. Wtedy wyja\u015bni\u0142 mi, \u017ce je\u015bli organizm cz\u0142owieka jest poddawany d\u0142ugotrwa\u0142ym torturom &#8211; a wiemy, \u017ce m\u0119ka Jezusa ci\u0105gn\u0119\u0142a si\u0119 przez osiemna\u015bcie godzin &#8211; to w\u00f3wczas jego cia\u0142o prze\u017cywa wstrz\u0105s, czerwone krwinki rozpadaj\u0105 si\u0119, a z w\u0105troby wydziela si\u0119 bilirubina, kt\u00f3ra przedostaje si\u0119 do krwiobiegu i wtedy krew kogo\u015b takiego zawsze b\u0119dzie czerwona.<\/p>\r\n<p>Gdy to us\u0142ysza\u0142em, zrozumia\u0142em, \u017ce ostatni element uk\u0142adanki trafi\u0142 na swoje miejsce.<\/p>\r\n<p>Tak wi\u0119c dopiero wtedy, osiemna\u015bcie lat od rozpocz\u0119cia prac nad Ca\u0142unem, po d\u0142ugotrwa\u0142ych i intensywnych badaniach naukowych uzyska\u0142em absolutn\u0105 pewno\u015b\u0107 co do jego autentyczno\u015bci. Przypomnia\u0142em sobie Sherlocka Holmesa, bohatera ksi\u0105\u017cek Arthura Conan Doyle\u2019a, kt\u00f3ry w jednej z nich wypowiedzia\u0142 nast\u0119puj\u0105ce s\u0142owa: &#8222;Je\u015bli wyeliminujesz wszystkie niewiarygodne hipotezy, w\u00f3wczas prawd\u0105 b\u0119dzie to, co pozostanie, nawet je\u015bli wydaje ci si\u0119 to ca\u0142kowicie nieprawdopodobne\u201d.<\/p>\r\n<p><strong>Gdyby\u015b mia\u0142 podsumowa\u0107 te wszystkie lata sp\u0119dzone na analizowaniu fenomenu Ca\u0142unu Tury\u0144skiego, to co najmocniej do ciebie przem\u00f3wi\u0142o?<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; To trudne pytanie, ale gdybym mia\u0142 odpowiedzie\u0107 na nie jednym s\u0142owem, rzek\u0142bym: &#8222;obraz\u201d. Jako fotograf dobrze rozumiem, jak powstaje obraz, znam technologi\u0119 fotograficzn\u0105, kwestie usytuowania obiektu w przestrzeni, rol\u0119 i efekt \u015bwiat\u0142a. Analizuj\u0105c to wszystko bardzo precyzyjnie, doszed\u0142em do wniosku, \u017ce obraz na Ca\u0142unie nie m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 wykonany przez cz\u0142owieka, powsta\u0142 za\u015b w spos\u00f3b, kt\u00f3rego nie jeste\u015bmy w stanie ani zrozumie\u0107, ani powt\u00f3rnie zastosowa\u0107.<\/p>\r\n<p>Na osobie takiej jak ja, kt\u00f3ra ma za sob\u0105 wieloletnie do\u015bwiadczenie w zawodzie fotografa, wizerunek utworzony na p\u0142\u00f3tnie wywar\u0142 wi\u0119c najsilniejsze wra\u017cenie. Przez ponad trzydzie\u015bci lat przygl\u0105da\u0142em si\u0119 wszelkim pr\u00f3bom jego odtworzenia podejmowanym przez r\u00f3\u017cnych sceptyk\u00f3w, w tym tak\u017ce naukowc\u00f3w. Nikomu nigdy nie uda\u0142o si\u0119 jednak wyprodukowa\u0107 obrazu, kt\u00f3ry mia\u0142by fizyczne i chemiczne w\u0142a\u015bciwo\u015bci zbli\u017cone do wizerunku na Ca\u0142unie.<\/p>\r\n<p>Faktem jest, \u017ce p\u0142\u00f3tno z Turynu zosta\u0142o poddane przez wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 nauk\u0119 tak licznym i r\u00f3\u017cnorodnym testom, i\u017c mo\u017cna je nazwa\u0107 najdok\u0142adniej przebadanym przedmiotem w historii, a jednak wci\u0105\u017c nie ma jasnego wyt\u0142umaczenia, w jaki spos\u00f3b powsta\u0142 na nim obraz. W gruncie rzeczy, im dog\u0142\u0119bniej studiujemy t\u0119 kwesti\u0119, tym bardziej staje si\u0119 ona skomplikowana. Je\u015bli bowiem cz\u0142owiek stworzy jaki\u015b obraz, mo\u017cna w miar\u0119 \u0142atwo okre\u015bli\u0107 spos\u00f3b jego wykonania. W tym przypadku natomiast jeste\u015bmy bezradni.<\/p>\r\n<p><strong>Czy rzeczywi\u015bcie nie ma na \u015bwiecie \u017cadnego wizerunku analogicznego do Ca\u0142unu?<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; Ca\u0142un Tury\u0144ski wielokrotnie por\u00f3wnywano z przedmiotami czy wizerunkami, kt\u00f3re mog\u0142y by\u0107 uznane za podobne do niego &#8211; z ikonami, obrazami utworzonymi przez cz\u0142owieka lub powsta\u0142ymi w spos\u00f3b naturalny. Okazywa\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce zawsze istnia\u0142y znacz\u0105ce, drastyczne r\u00f3\u017cnice. W ca\u0142ej swojej ponad czterdziestoletniej karierze zawodowej nie spotka\u0142em obrazu maj\u0105cego cho\u0107 zbli\u017cone w\u0142a\u015bciwo\u015bci do tych, kt\u00f3re ma to p\u0142\u00f3tno. Wielokrotnie pr\u00f3bowano wykorzysta\u0107 zrobione przeze mnie fotografie do stworzenia kopii wizerunku na Ca\u0142unie, ale nigdy si\u0119 to nie udawa\u0142o.<\/p>\r\n<p><strong>Czym wobec tego jest Ca\u0142un Tury\u0144ski z naukowego punktu widzenia?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; To dobre pytanie. Z naukowego punktu widzenia mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce jest to p\u0142\u00f3tno zawieraj\u0105ce wizerunek o grubo\u015bci kilku mikron\u00f3w. Ten obraz utrwalony zosta\u0142 w skali mikroskopijnej zaledwie na wierzchu w\u0142\u00f3kien. \u0179adna technika, jak\u0105 dysponuje ludzko\u015b\u0107, nie pozwala na uzyskanie takiego efektu &#8211; a prosz\u0119 mi wierzy\u0107, \u017ce naprawd\u0119 wielu ju\u017c tego pr\u00f3bowa\u0142o. M\u00f3g\u0142bym bardzo d\u0142ugo opisywa\u0107 jego parametry w j\u0119zyku naukowym, ale wi\u0119kszo\u015bci ludzi i tak nic to nie powie.<\/p>\r\n<p>My\u015bl\u0119 wi\u0119c, \u017ce bardziej zrozumia\u0142e i komunikatywne b\u0119dzie okre\u015blenie tego obrazu w inny spos\u00f3b. Ot\u00f3\u017c jest on \u015bwiadectwem m\u0119ki Jezusa.<\/p>\r\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" alt=\"\" src=\"http:\/\/i.iplsc.com\/oblicze-z-calunu-turynskiego\/00036ITDUR7P1YUB-C116-F4.jpg\" width=\"528\" height=\"813\" \/><\/p>\r\n<p><em>Oblicze z Ca\u0142unu Tury\u0144skiego<\/em><\/p>\r\n<p><strong>Jak na naukowca, to do\u015b\u0107 odwa\u017cna definicja.<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; Istotny jest bowiem nie tylko mechanizm, w jaki powsta\u0142 obraz na Ca\u0142unie. O tym, mimo wielu bada\u0144, nie mo\u017cemy powiedzie\u0107 nic pewnego. Wa\u017cne jest jednak tak\u017ce to, co on przedstawia. Na tkaninie widzimy wizerunek m\u0119skiej postaci, przy czym jego prz\u00f3d i ty\u0142 s\u0105 do siebie zwr\u00f3cone g\u0142owami. Tego typu u\u0142o\u017cenie cia\u0142a odpowiada dok\u0142adnie \u017cydowskim zwyczajom pogrzebowym z I wieku naszej ery. Spos\u00f3b, w jaki owini\u0119to zw\u0142oki w p\u0142\u00f3tno, doskonale przedstawia obraz Giovanniego Battisty della Rovere z Galerii Sabaudzkiej w Turynie. Tak\u017ce inne parametry Ca\u0142unu, na przyk\u0142ad czysty len u\u017cyty do wyrobu tkaniny, zgadzaj\u0105 si\u0119 z \u017cydowskim rytua\u0142em poch\u00f3wku.<\/p>\r\n<p><strong>Czy wiedza o tym by\u0142a kiedy\u015b powszechna?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; Przez wieki ludzie poza Turynem niewiele wiedzieli o Ca\u0142unie. W stolicy Piemontu pojawi\u0142 si\u0119 w 1578 roku i by\u0142 wystawiany na widok publiczny \u015brednio oko\u0142o czterech razy na stulecie. Zmieni\u0142o si\u0119 to dopiero w 1898 roku, gdy wydano zgod\u0119 na wykonanie pierwszego zdj\u0119cia Ca\u0142unu, kt\u00f3re zrobi\u0142 tury\u0144ski fotograf Secondo Pia. Mia\u0142 on do dyspozycji studyjny, mieszkowy aparat, a obraz na\u015bwietlany by\u0142 na du\u017cej szklanej p\u0142ycie. Podczas wywo\u0142ywania fotografii w ciemni Secondo Pia zobaczy\u0142 co\u015b, czego nikt do tej pory przed nim nie widzia\u0142. Okaza\u0142o si\u0119 bowiem, \u017ce wizerunek stanowi negatyw, na negatywie za\u015b odbi\u0142 si\u0119 pozytyw.<\/p>\r\n<p><strong>Niekt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105, \u017ce ten efekt to wynik \u015bredniowiecznej podr\u00f3bki.<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; W takim razie musia\u0142oby to oznacza\u0107, \u017ce jaki\u015b \u015bredniowieczny fa\u0142szerz wynalaz\u0142 efekt fotografii niemal pi\u0119\u0107set lat przed jej faktycznym wynalezieniem. Tej tezy nie da si\u0119 w spos\u00f3b naukowy obroni\u0107 (\u2026).<\/p>\r\n<p><strong>Zajmujesz si\u0119 Ca\u0142unem Tury\u0144skim jako badacz niemal 35 lat. Jaki jest tw\u00f3j stosunek do tego przedmiotu: neutralny jak do obiektu obserwacji czy emocjonalny jak do czego\u015b, czemu po\u015bwi\u0119ci\u0142o si\u0119 jednak kawa\u0142 \u017cycia?<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; Na pocz\u0105tku by\u0142 to oboj\u0119tny stosunek jak do ka\u017cdego przedmiotu bada\u0144. Z czasem jednak moje przywi\u0105zanie emocjonalne do Ca\u0142unu wzrasta\u0142o, ale dotyczy\u0142o intelektualnego ogl\u0105du bada\u0144 przedmiotu, a nie osoby, kt\u00f3rej wizerunek tam utrwalono. Kto\u015b wychowany w tradycji chrze\u015bcija\u0144skiej jest automatycznie emocjonalnie zwi\u0105zany z osob\u0105 Jezusa. Ja natomiast, b\u0119d\u0105c wychowanym w tradycji \u017cydowskiej, nigdy nie czu\u0142em takiego przywi\u0105zania. Sprzyja\u0142o to zachowaniu bezstronno\u015bci podczas bada\u0144. Podej\u015bcie takie cechowa\u0142o ca\u0142y zesp\u00f3\u0142 STURP.<br \/> Mimo to co rusz pojawiali si\u0119 sceptycy, kt\u00f3rzy podejrzewali nas o fanatyzm religijny. Nawet media przedstawia\u0142y nas jako grup\u0119 motywowan\u0105 przede wszystkim religijnie, ale to by\u0142a absolutna nieprawda. Gdyby w gr\u0119 wchodzi\u0142y pobudki religijne, to ponad po\u0142owa cz\u0142onk\u00f3w STURP w og\u00f3le by nie uczestniczy\u0142a w tych badaniach. Chodzi\u0142o nam g\u0142\u00f3wnie o nauk\u0119, ale i tak zarzucano nam fa\u0142szerstwa, a nawet fanatyzm.<\/p>\r\n<p>Niekt\u00f3rzy z nas czuli si\u0119 tym osobi\u015bcie ura\u017ceni, gdy\u017c nie mieli\u015bmy \u017cadnych motyw\u00f3w religijnych. Naszym zespo\u0142em kierowa\u0142a pasja poznawcza i ch\u0119\u0107 odkrycia prawdy. Byli nawet tacy, kt\u00f3rzy twierdzili, \u017ce opuszcz\u0105 zesp\u00f3\u0142, je\u015bli oka\u017ce si\u0119, \u017ce jest to projekt religijny. Owszem, byli te\u017c w\u015br\u00f3d nas wierz\u0105cy, ale nie mia\u0142o to \u017cadnego wp\u0142ywu na nasze badania. Je\u015bli skieruj\u0119 jaki\u015b przyrz\u0105d na Ca\u0142un i w\u0142\u0105cz\u0119 guzik, to urz\u0105dzenie poka\u017ce taki sam wynik niezale\u017cnie od tego, czy uruchomi\u0142a go d\u0142o\u0144 osoby wierz\u0105cej, czy niewierz\u0105cej. Instrument pobiera pomiar, nie r\u00f3\u017cnicuj\u0105c, czy obs\u0142uguje go katolik, \u017byd b\u0105d\u017a ateista.<\/p>\r\n<p><strong>Ale wynik tego pomiaru mo\u017ce mie\u0107 wp\u0142yw na my\u015blenie katolika, \u017byda b\u0105d\u017a ateisty.<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; Rzeczywi\u015bcie. Pocz\u0105tkowo nie interesowa\u0142a mnie kwestia samego Ca\u0142unu Tury\u0144skiego, a tylko utrwalony na nim obraz posiadaj\u0105cy pewne niezwyk\u0142e cechy. Z czasem jednak zaanga\u017cowa\u0142em si\u0119 mocno w dziedzin\u0119, kt\u00f3ra nie le\u017ca\u0142a wcze\u015bniej w sferze moich zainteresowa\u0144. Przed 35 laty nie pomy\u015bla\u0142bym, \u017ce po\u015bwi\u0119c\u0119 tej sprawie ca\u0142e swoje \u017cycie. Obecnie jako emerytowany fotograf i filmowiec wi\u0119kszo\u015b\u0107 swego czasu nadal po\u015bwi\u0119cam kwestii Ca\u0142unu. Gdy ludzie chwal\u0105 moj\u0105 prac\u0119, dzi\u0119kuj\u0119 za komplementy, ale zawsze dodaj\u0119, \u017ce ten pomys\u0142 nie wyszed\u0142 ode mnie. Zosta\u0142em zaanga\u017cowany do niego ze wzgl\u0119du na swoje kwalifikacje.<\/p>\r\n<p>Teraz sta\u0142o si\u0119 dla mnie jasne, \u017ce znalaz\u0142em si\u0119 tam nie tylko po to, by w 1978 roku robi\u0107 zdj\u0119cia, ale r\u00f3wnie\u017c dlatego, by kilkadziesi\u0105t lat p\u00f3\u017aniej przekazywa\u0107 wiedz\u0119 o Ca\u0142unie ca\u0142emu \u015bwiatu. To jest dla mnie o wiele istotniejsze ni\u017c moje fotografie z 1978 roku. W sumie mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce s\u0105 one ju\u017c nieaktualne, gdy\u017c Ca\u0142un wygl\u0105da dzi\u015b inaczej ni\u017c w tamtym czasie. Oczywi\u015bcie, te stare zdj\u0119cia maj\u0105 dzi\u0119ki temu jeszcze wi\u0119ksz\u0105 warto\u015b\u0107 historyczn\u0105.<\/p>\r\n<p><strong>Dlaczego jednak postanowi\u0142e\u015b po\u015bwi\u0119ci\u0107 swoje \u017cycie opowiadaniu \u015bwiatu o Ca\u0142unie?<\/strong><\/p>\r\n<p>&#8211; Nie uwa\u017cam, \u017ceby to by\u0142o z mojej strony po\u015bwi\u0119cenie. Mam poczucie, \u017ce jest to misja, kt\u00f3r\u0105 mi powierzono, do kt\u00f3rej zosta\u0142em wybrany. Pewnie miliard ludzi na Ziemi mia\u0142 w\u00f3wczas wi\u0119ksze ni\u017c ja prawo przebywa\u0107 tak blisko Ca\u0142unu, ale mimo to akurat mnie przypad\u0142 ten obowi\u0105zek. <span class=\"pullquote\">W dzieci\u0144stwie cz\u0119sto s\u0142ysza\u0142em, \u017ce \u017bydzi s\u0105 narodem wybranym. Szczerze m\u00f3wi\u0105c, nigdy wcze\u015bniej nie czu\u0142em si\u0119 &#8222;wybranym\u201d. Ale teraz mam takie poczucie ze wzgl\u0119du na Ca\u0142un. Czuj\u0119, \u017ce B\u00f3g wybra\u0142 w\u0142a\u015bnie mnie do g\u0142oszenia \u015bwiatu prawdy o Ca\u0142unie Tury\u0144skim<\/span>.<\/p>\r\n<p>Jakkolwiek by by\u0142o, przyst\u0119powa\u0142em do tego projektu jako ca\u0142kowity sceptyk, nie by\u0142em wa\u017cnym naukowcem i do tego by\u0142em \u017bydem. By\u0142em ostatni\u0105 osob\u0105 w zespole, po kt\u00f3rej mo\u017cna by\u0142o si\u0119 spodziewa\u0107, \u017ce stanie si\u0119 zagorza\u0142ym zwolennikiem autentyczno\u015bci Ca\u0142unu. Jednak ta sprawa nigdy nie by\u0142a dla mnie ci\u0119\u017carem, lecz b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwem, poniewa\u017c ma warto\u015b\u0107 nie tylko dla \u015bwiata, ale tak\u017ce dla przysz\u0142ych pokole\u0144, kt\u00f3rym zostawiam owoce naszej pracy. Dopiero w tej perspektywie mog\u0119 zrozumie\u0107 s\u0142owa, kt\u00f3re skierowa\u0142 do mnie przed laty Don Lynn: &#8222;Barrie, jed\u017a do Turynu i wykonaj swoj\u0105 robot\u0119 najlepiej jak potrafisz. B\u00f3g nie m\u00f3wi nam z g\u00f3ry, jaki ma wobec nas plan, ale w pewnym momencie dowiemy si\u0119 tego\u201d. W\u0142a\u015bnie si\u0119 tego dowiedzia\u0142em. Czy to nie interesuj\u0105ce, \u017ce B\u00f3g zawsze na Swojego pos\u0142a\u0144ca wybiera \u017byda? Jestem pos\u0142a\u0144cem.<\/p>\r\n<p><strong>A jednak zaj\u0119\u0142o ci a\u017c osiemna\u015bcie lat dochodzenie do pewno\u015bci o autentyzmie Ca\u0142unu.<br \/> <\/strong><br \/> &#8211; My\u015bl\u0119, \u017ce B\u00f3g mia\u0142 racj\u0119, gdy kaza\u0142 mi czeka\u0107 tak d\u0142ugo, zanim zyska\u0142em pewno\u015b\u0107. Gdy prowadzili\u015bmy badania w 1978 roku, mia\u0142em 32 lata. Nie mia\u0142em wtedy w sobie do\u015b\u0107 pokory. Gdybym w\u00f3wczas podj\u0105\u0142 pr\u00f3b\u0119 tego, co robi\u0119 dzi\u015b, prawdopodobnie by\u0142bym bardziej skupiony na sobie ni\u017c na Ca\u0142unie i poni\u00f3s\u0142bym \u017ca\u0142osn\u0105 pora\u017ck\u0119. Musia\u0142em dojrze\u0107, przej\u015b\u0107 przez wszystkie kryzysy wieku \u015bredniego, przezwyci\u0119\u017cy\u0107 r\u00f3\u017cne problemy osobiste i ostatecznie spokornie\u0107. Dopiero wtedy mog\u0142em sta\u0107 si\u0119 or\u0119downikiem prawdy o Ca\u0142unie bez skupiania si\u0119 na w\u0142asnej osobie.<\/p>\r\n<p>Dlatego na stronie internetowej <span style=\"text-decoration: underline;\"><a href=\"http:\/\/www.shroud.com\/\" target=\"_blank\">www.shroud.com<\/a><\/span> nie ma mojej biografii, s\u0105 tylko informacje o Ca\u0142unie Tury\u0144skim. Je\u015bli kto\u015b natomiast chce si\u0119 dowiedzie\u0107 czego\u015b wi\u0119cej o mnie, to mo\u017ce wej\u015b\u0107 na stron\u0119 <a href=\"http:\/\/www.schwortz.com\/\" target=\"_blank\"><span style=\"text-decoration: underline;\">www.schwortz.com<\/span>.<\/a><\/p>\r\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" alt=\"\" src=\"http:\/\/i.iplsc.com\/grzegorz-gorny-barrie-schwortz-oblicze-prawdy-zyd-ktory-zbad\/00036IS4DBILIRA7-C116-F4.jpg\" width=\"500\" \/><\/p>\r\n<p><em>Grzegorz G\u00f3rny, Barrie Schwortz &#8222;Oblicze Prawdy. \u017byd, kt\u00f3ry zbada\u0142 Ca\u0142un Tury\u0144ski\u201d Wydawnictwo Rosikon Press, 2013<\/em><\/p>\r\n<p>\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d\u201d-<br \/> <em>Prezentowany fragment wywiadu pochodzi z ksi\u0105\u017cki: <a href=\"http:\/\/www.rosikonpress.com\/dzial_51\/towar_karta_151\/Oblicze_Prawdy.html\" target=\"_blank\">Grzegorz G\u00f3rny, Barrie Schwortz &#8222;Oblicze Prawdy. \u017byd, kt\u00f3ry zbada\u0142 Ca\u0142un Tury\u0144ski\u201d <\/a>Wydawnictwo Rosikon Press, 2013. Ksi\u0105\u017cka ilustrowana jest zdj\u0119ciami zrobionymi przez Barriego Schwortza w czasie bada\u0144 Ca\u0142unu.<\/em><br \/> <em> Sta\u0142a wystawa po\u015bwi\u0119cona Ca\u0142unowi Tury\u0144skiemu, na kt\u00f3rej prezentowana jest kopia relikwii, czynna jest w krakowskim <a href=\"http:\/\/janpawel2.pl\/centrumjp2\/1704-wystawa-qkim-jest-czowiek-z-caunuq\" target=\"_blank\">Centrum Jana Paw\u0142a II <\/a>&#8222;Nie l\u0119kajcie si\u0119\u201d.<\/em><\/p>\r\n<p><em><a href=\"http:\/\/fakty.interia.pl\/religia\/news-oblicze-prawdy-mowi-barrie-schwortz-zyd-ktory-zbadal-calun-t,nId,1410294\" target=\"_blank\">http:\/\/fakty.interia.pl\/<\/a><\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"&#8211; Ca\u0142un Tury\u0144ski to p\u0142\u00f3tno zawieraj\u0105ce wizerunek o grubo\u015bci kilku mikron\u00f3w. Ten obraz jest \u015bwiadectwem m\u0119ki Jezusa &#8211; przekonuje Barrie Schwortz, ameryka\u0144ski naukowiec, \u017cydowskiego pochodzenia. Badacze nad Ca\u0142unem Tury\u0144skim (zdj\u0119cie z ksi\u0105\u017cki Grzegorz G\u00f3rnego &#8222;Oblicze Prawdy\u201d) Barrie Schwortz, fotograf, specjalista od obrazowania, informatyki i technologii cyfrowych znalaz\u0142 si\u0119 w ekipie ameryka\u0144skich naukowc\u00f3w, kt\u00f3ra stworzy\u0142a organizacj\u0119 [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3],"tags":[196],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74336"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=74336"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74336\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=74336"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=74336"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=74336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}