{"id":73339,"date":"2014-02-19T10:55:09","date_gmt":"2014-02-19T15:55:09","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=73339"},"modified":"2014-02-19T10:55:09","modified_gmt":"2014-02-19T15:55:09","slug":"re%c2%adsor%c2%adto%c2%adwe-dzie%c2%adci-opa%c2%adno%c2%adwa%c2%adly-nie-tyl%c2%adko-me%c2%addia-rozmowa-z-prof-je%c2%adrzym-ro%c2%adber%c2%adtem-no%c2%adwa%c2%adkiem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=73339","title":{"rendered":"Re\u00adsor\u00adto\u00adwe dzie\u00adci opa\u00adno\u00adwa\u00ad\u0142y nie tyl\u00adko me\u00addia – rozmowa z prof. Je\u00adrzym Ro\u00adber\u00adtem No\u00adwa\u00adkiem<\/em>"},"content":{"rendered":"

Z prof. Je\u00adrzym Ro\u00adber\u00adtem No\u00adwa\u00adkiem, au\u00adto\u00adrem pierw\u00adszej ksi\u0105\u017c\u00adki o re\u00adsor\u00adto\u00adwych dzie\u00adciach, roz\u00adma\u00adwia\u00ad\u0142a Al\u00addo\u00adna Za\u00ador\u00adska\u00a0<\/strong><\/p>\r\n

Me\u00adcha\u00adnizm od\u00adwra\u00adca\u00adnia uwa\u00adgi by\u0142 bar\u00addzo po\u00addob\u00adny do sto\u00adso\u00adwa\u00adne\u00adgo w Pol\u00adsce – przy ka\u017c\u00addej pr\u00f3\u00adbie de\u00adko\u00admu\u00adni\u00adza\u00adcji nie\u00adustan\u00adne pod\u00adno\u00adsze\u00adnie rze\u00adko\u00adme\u00adgo za\u00adgro\u00ad\u017ce\u00adnia an\u00adty\u00adse\u00admi\u00adty\u00adzmem, na\u00adcjo\u00adna\u00adli\u00adzmem i ra\u00adsi\u00adzmem. Je\u00ad\u015bli tyl\u00adko ko\u00admu\u00adkol\u00adwiek za\u00adrzu\u00adca\u00adno \u0142aj\u00addac\u00adkie za\u00adcho\u00adwa\u00adnie w la\u00adtach ko\u00admu\u00adni\u00adzmu, na\u00adtych\u00admiast za\u00adrzu\u00adca\u00adj\u0105\u00adcy spo\u00adty\u00adka\u0142 si\u0119 z za\u00adrzu\u00adtem an\u00adty\u00adse\u00admi\u00adty\u00adzmu. Brzmi po\u00addob\u00adnie, praw\u00adda?\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Pa\u00adnie Pro\u00adfe\u00adso\u00adrze, czy\u00adta\u0142 ju\u017c Pan \u201eRe\u00adsor\u00adto\u00adwe dzie\u00adci\u201d? Ja\u00adkie Pan – au\u00adtor pierw\u00adszej ksi\u0105\u017c\u00adki o tym \u015bro\u00addo\u00adwi\u00adsku – od\u00adni\u00f3s\u0142 wra\u00ad\u017ce\u00adnia po tej lek\u00adtu\u00adrze?\u00a0<\/strong><\/p>\r\n

\"\"W mo\u00adjej oce\u00adnie ty\u00adtu\u0142 ksi\u0105\u017c\u00adki jest nie\u00adpre\u00adcy\u00adzyj\u00adny. Le\u00adpiej by\u00ad\u0142o\u00adby u\u017cy\u0107 np. sfor\u00admu\u00ad\u0142o\u00adwa\u00adnia \u201eDzie\u00adci Tar\u00adgo\u00adwi\u00adcy\u201d, kt\u00f3\u00adre uj\u0119\u00ad\u0142o\u00adby wszyst\u00adko – dzie\u00adci KPP-owc\u00f3w, po\u00adli\u00adtru\u00adk\u00f3w z PZPR-u i lu\u00addzi z ubec\u00adki\u00admi ro\u00addo\u00adwo\u00adda\u00admi. Co do sa\u00admej tre\u00ad\u015bci, mo\u00adim zda\u00adniem ksi\u0105\u017c\u00adka ta jest do\u015b\u0107 nie\u00adpre\u00adcy\u00adzyj\u00adna, ale nie jest to mo\u00adje g\u0142\u00f3w\u00adne za\u00adstrze\u00ad\u017ce\u00adnie do niej. Za\u00adnim je przed\u00adsta\u00adwi\u0119, chc\u0119 wy\u00adra\u017a\u00adnie i sta\u00adnow\u00adczo pod\u00adkre\u00ad\u015bli\u0107, \u017ce uwa\u00ad\u017cam, i\u017c te\u00adgo ty\u00adpu ksi\u0105\u017c\u00adki s\u0105 po\u00adtrzeb\u00adne i im wi\u0119\u00adcej ich b\u0119\u00addzie, tym le\u00adpiej. Mam na\u00adto\u00admiast za\u00adstrze\u00ad\u017ce\u00adnie na te\u00admat te\u00adgo, co pa\u00adni Ka\u00adnia roz\u00adg\u0142a\u00adsza przy r\u00f3\u017c\u00adnych oka\u00adzjach, m.\u201d\u2039in. w te\u00adle\u00adwi\u00adzji Re\u00adpu\u00adbli\u00adka. Cho\u00addzi mi g\u0142\u00f3w\u00adnie o jej stwier\u00addze\u00adnie, \u017ce nie by\u00ad\u0142o jesz\u00adcze ni\u00adg\u00addy przed\u00adtem ta\u00adkiej ksi\u0105\u017c\u00adki. Ot\u00f3\u017c by\u00ad\u0142a. Mo\u00adja. \u201eCzer\u00adwo\u00adne dy\u00adna\u00adstie\u201d, kt\u00f3\u00adre uka\u00adza\u00ad\u0142y si\u0119 dzie\u00adwi\u0119\u0107 lat wcze\u00ad\u015bniej i kt\u00f3\u00adrych na\u00adpi\u00adsa\u00adnie, wy\u00adda\u00adnie, a tak\u00ad\u017ce sprze\u00adda\u017c przez po\u00adszcze\u00adg\u00f3l\u00adne ksi\u0119\u00adgar\u00adnie wy\u00adma\u00adga\u00ad\u0142y znacz\u00adnie wi\u0119\u00adcej od\u00adwa\u00adgi ni\u017c ta, kt\u00f3\u00adr\u0105 przy\u00adpi\u00adsu\u00adje so\u00adbie pa\u00adni Ka\u00adnia. (Sta\u00adni\u00ads\u0142aw Mi\u00adchal\u00adkie\u00adwicz opi\u00adsy\u00adwa\u0142 kie\u00addy\u015b, jak po uka\u00adza\u00adniu si\u0119 \u201eCzer\u00adwo\u00adnych Dy\u00adna\u00adstii\u201d po war\u00adszaw\u00adskich ksi\u0119\u00adgar\u00adniach cho\u00addzi\u00adli rad\u00adni SLD i sku\u00adtecz\u00adnie stra\u00adszy\u00adli ksi\u0119\u00adga\u00adrzy pod\u00adwy\u017c\u00adsze\u00adniem czyn\u00adsz\u00f3w, je\u00ad\u015bli b\u0119\u00add\u0105 sprze\u00adda\u00adwa\u00adli mo\u00adj\u0105 ksi\u0105\u017c\u00adk\u0119.) Mi\u00ad\u0142o mi w zwi\u0105z\u00adku z tym, \u017ce o mo\u00adjej ksi\u0105\u017c\u00adce przy\u00adpo\u00admi\u00adna\u00adli ostat\u00adnio m.\u201d\u2039in. re\u00addak\u00adto\u00adrzy Ce\u00adza\u00adry Gmyz i Piotr Go\u00adciek. Otrzy\u00admu\u00adj\u0119 wie\u00adle wy\u00adra\u00adz\u00f3w wspar\u00adcia od mo\u00adich czy\u00adtel\u00adni\u00adk\u00f3w, kt\u00f3\u00adrzy si\u0119 obu\u00adrza\u00adj\u0105, \u017ce za\u00adpo\u00admnia\u00adno o pre\u00adkur\u00adsor\u00adstwie mo\u00adjej pra\u00adcy. Dzwo\u00adni\u00adli do mnie w tej spra\u00adwie m.\u201d\u2039in. dr hab. Bo\u00adgu\u00ads\u0142aw Wol\u00adnie\u00adwicz, \u015bwiet\u00adny pu\u00adbli\u00adcy\u00adsta Mi\u00adcha\u0142 Mo\u0144\u00adko, b. prze\u00adwod\u00adni\u00adcz\u0105\u00adcy \u201eSo\u00adli\u00addar\u00adno\u00ad\u015bci\u201d w TVP, pro\u00adfe\u00adsor Ry\u00adszard Ben\u00adder, fi\u00adlo\u00adzof dr Jan Przy\u00adby\u0142, kt\u00f3\u00adry nie\u00addaw\u00adno pro\u00adwa\u00addzi\u0142 spo\u00adtka\u00adnie z p. D. Ka\u00adni\u0105 w \u0142\u00f3dz\u00adkim Klu\u00adbie GP, b. dzia\u00ad\u0142acz PC Ta\u00adde\u00adusz Bur\u00adger. Te re\u00adak\u00adcje s\u0105 dla mnie bar\u00addzo wa\u017c\u00adne. Zresz\u00adt\u0105 pa\u00adni Ka\u00adnia po\u00admi\u00adn\u0119\u00ad\u0142a nie tyl\u00adko mnie i mo\u00adj\u0105 pra\u00adc\u0119, ale tak\u00ad\u017ce ar\u00adty\u00adku\u00ad\u0142y Lesz\u00adka \u0179e\u00adbrow\u00adskie\u00adgo, kt\u00f3\u00adry pu\u00adbli\u00adko\u00adwa\u0142 na po\u00adcz\u0105t\u00adku lat 90. Za\u00adp\u0142a\u00adci\u0142 za nie m.\u201d\u2039in. skraj\u00adnym ata\u00adkiem ze stro\u00adny prof. Pacz\u00adkow\u00adskie\u00adgo, kt\u00f3\u00adry za\u00adrzu\u00adca\u0142 mu rze\u00adko\u00admy mo\u00adcza\u00adryzm. Pod\u00adkre\u00ad\u015blam – pra\u00adgn\u0119 jak naj\u00adwi\u0119\u00adcej no\u00adwych bul\u00adwer\u00adsu\u00adj\u0105\u00adcych pu\u00adbli\u00adka\u00adcji, jed\u00adnak chcia\u00ad\u0142a\u00adbym, aby ich au\u00adto\u00adrzy pa\u00admi\u0119\u00adta\u00adli o swych po\u00adprzed\u00adni\u00adkach, kt\u00f3\u00adrzy pu\u00adbli\u00adko\u00adwa\u00adli wcze\u00ad\u015bniej w znacz\u00adnie trud\u00adniej\u00adszych la\u00adtach.<\/p>\r\n

Dla\u00adcze\u00adgo pa\u00adni Ka\u00adnia po\u00admi\u00adn\u0119\u00ad\u0142a Pa\u00adna pra\u00adc\u0119?\u00a0<\/strong><\/p>\r\n

Po\u00adwo\u00addy mo\u00adg\u0105 by\u0107 r\u00f3\u017c\u00adne. Naj\u00adbar\u00addziej przy\u00adkre jest, \u017ce chce pro\u00admo\u00adwa\u0107 swo\u00adj\u0105 ksi\u0105\u017c\u00adk\u0119 ja\u00adko ab\u00adso\u00adlut\u00adnie wy\u00adj\u0105t\u00adko\u00adw\u0105, cho\u00adcia\u017c wie\u00adle na\u00adzwisk prze\u00adj\u0119\u00ad\u0142a za mo\u00adj\u0105 ksi\u0105\u017c\u00adk\u0105 i za in\u00adny\u00admi om\u00f3\u00adwie\u00adnia\u00admi, kt\u00f3\u00adre by\u00ad\u0142y znacz\u00adnie do\u00adk\u0142ad\u00adniej\u00adsze od jej. Mu\u00adsz\u0119 przy\u00adzna\u0107, \u017ce brak pre\u00adcy\u00adzji i grun\u00adtow\u00adno\u00ad\u015bci po\u00addej\u00ad\u015bcia w \u201eRe\u00adsor\u00adto\u00adwych dzie\u00adciach\u201d wie\u00adlo\u00adkro\u0107 mnie au\u00adten\u00adtycz\u00adnie za\u00addzi\u00adwi\u0142. Szcze\u00adg\u00f3l\u00adnie dziw\u00adne by\u00ad\u0142o dla mnie np. skraj\u00adne zba\u00adga\u00adte\u00adli\u00adzo\u00adwa\u00adnie fa\u00adtal\u00adnej ro\u00adli ode\u00adgra\u00adnej przez b. pre\u00adze\u00adsa te\u00adle\u00adwi\u00adzji Ja\u00adnu\u00adsza Za\u00ador\u00adskie\u00adgo. Skan\u00adda\u00adlem wr\u0119cz by\u00ad\u0142o to, \u017ce p. Ka\u00adnia, b\u0105d\u017a co b\u0105d\u017a au\u00adtor\u00adka ksi\u0105\u017c\u00adki o me\u00addiach, po\u00admy\u00adli\u00ad\u0142a pre\u00adze\u00adsa TVP Ja\u00adnu\u00adsza Za\u00ador\u00adskie\u00adgo z je\u00adgo bra\u00adtem An\u00addrze\u00adjem Za\u00ador\u00adskim. Na do\u00adda\u00adtek po\u00ad\u015bwi\u0119\u00adci\u00ad\u0142a mu tyl\u00adko jed\u00adno zda\u00adnie, pod\u00adczas, gdy np. o Ni\u00adnie Te\u00adren\u00adtiew roz\u00adpi\u00adsy\u00adwa\u00ad\u0142a si\u0119 na kil\u00adku stro\u00adnach. Przy\u00adpo\u00admni\u00admy wi\u0119c, \u017ce Ja\u00adnusz Za\u00ador\u00adski ja\u00adko pre\u00adzes TVP \u201emoc\u00adno za\u00ads\u0142u\u00ad\u017cy\u0142 si\u0119\u201d nie tyl\u00adko dla prze\u00adciw\u00adsta\u00adwia\u00adnia si\u0119 de\u00adko\u00admu\u00adni\u00adza\u00adcji, ale tak\u00ad\u017ce w wal\u00adce z Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142em i pa\u00adtrio\u00adty\u00adzmem. Na\u00adle\u00ad\u017ca\u0142 te\u017c do \u201eczer\u00adwo\u00adnych dy\u00adna\u00adstii\u201d, bo je\u00adgo oj\u00adciec by\u0142 wi\u00adce\u00admi\u00adni\u00adstrem kul\u00adtu\u00adry w PRL. Ja\u00adko szef TVP Ja\u00adnusz Za\u00ador\u00adski by\u0142 ko\u00adlej\u00adnym sze\u00adfem (po Dra\u00adwi\u00adczu), kt\u00f3\u00adry ro\u00adbi\u0142 wszyst\u00adko, \u017ce\u00adby za\u00adblo\u00adko\u00adwa\u0107 jej zre\u00adfor\u00admo\u00adwa\u00adnie. I dla\u00adte\u00adgo za\u00ads\u0142u\u00adgu\u00adje na du\u00ad\u017co szer\u00adsze om\u00f3\u00adwie\u00adnie. To zresz\u00adt\u0105 nie\u00adje\u00addy\u00adne dys\u00adpro\u00adpor\u00adcje w tej ksi\u0105\u017c\u00adce. Ja np. sze\u00adro\u00adko pi\u00adsa\u00ad\u0142em o agen\u00adtu\u00adral\u00adnej ro\u00adli oj\u00adca Da\u00adwi\u00adda War\u00adszaw\u00adskie\u00adgo – Bo\u00adle\u00ads\u0142a\u00adwa Ge\u00adber\u00adta i je\u00adgo \u017co\u00adny z bez\u00adpie\u00adki Kry\u00adsty\u00adny Po\u00adzna\u0144\u00adskiej. W ksi\u0105\u017c\u00adce pa\u00adni Ka\u00adni znaj\u00addu\u00adje\u00admy na ten te\u00admat du\u00ad\u017co skrom\u00adniej\u00adsze in\u00adfor\u00adma\u00adcje.\u00a0<\/p>\r\n

\u201eNaj\u00adwy\u017c\u00adszy Czas\u201d z 18 stycz\u00adnia opu\u00adbli\u00adko\u00adwa\u0142 bar\u00addzo ostry tekst kry\u00adtycz\u00adny Lesz\u00adka Szy\u00admow\u00adskie\u00adgo o \u201eRe\u00adsor\u00adto\u00adwych dzie\u00adciach\u201d pt. \u201eUkra\u00addzio\u00adne dy\u00adna\u00adstie\u201d. Au\u00adtor za\u00adrzu\u00adci\u0142 p. Ka\u00adni prze\u00adj\u0119\u00adcie \u201ewi\u0119k\u00adszo\u00ad\u015bci in\u00adfor\u00adma\u00adcji\u201d \u00a0z Pa\u00adna wcze\u00ad\u015bniej\u00adszych \u201eCzer\u00adwo\u00adnych dy\u00adna\u00adstii\u201d.<\/strong><\/p>\r\n

Ja bym to nie\u00adco ina\u00adczej sfor\u00admu\u00ad\u0142o\u00adwa\u0142 w imi\u0119 na\u00aduko\u00adwej pre\u00adcy\u00adzji. Ot\u00f3\u017c w ksi\u0105\u017c\u00adce p. Ka\u00adni za\u00adczerp\u00adni\u0119\u00adto bar\u00addzo du\u00ad\u017co in\u00adfor\u00adma\u00adcji o naj\u00adistot\u00adniej\u00adszych po\u00adsta\u00adciach z mo\u00adich o 9 lat wcze\u00ad\u015bniej\u00adszych \u201eCzer\u00adwo\u00adnych dy\u00adna\u00adstii\u201d. I zro\u00adbio\u00adno to bez ja\u00adkie\u00adgo\u00adkol\u00adwiek od\u00adwo\u00ad\u0142a\u00adnia si\u0119 do mo\u00adjej ksi\u0105\u017c\u00adki, co jest ab\u00adso\u00adlut\u00adnie nie\u00adrze\u00adtel\u00adne. Do\u00addam co\u015b, co szcze\u00adg\u00f3l\u00adnie r\u00f3\u017c\u00adni mo\u00adj\u0105 ksi\u0105\u017c\u00adk\u0119 od \u201eRe\u00adsor\u00adto\u00adwych dzie\u00adci\u201d Ot\u00f3\u017c u mnie nie ma tak ty\u00adpo\u00adwe\u00adgo dla \u201eRe\u00adsor\u00adto\u00adwych dzie\u00adci\u201d za\u00adle\u00adwu pseu\u00addo\u00adin\u00adfor\u00adma\u00adcji o tym, z kim si\u0119 roz\u00adsta\u0142 p. Kra\u015b\u00adko dla p. N. Te\u00adren\u00adtiew, czy o tym, co ogl\u0105\u00adda\u0142 w win\u00addzie win\u00addziarz – dzia\u00addek M. Ko\u00adma\u00adra. To jest ab\u00adso\u00adlut\u00adny ch\u0142am, kt\u00f3\u00adre\u00adgo in\u00adte\u00adli\u00adgent\u00adny au\u00adtor wi\u00adnien uni\u00adka\u0107. \u015awia\u00addo\u00admie nie chcia\u00ad\u0142em po\u00addej\u00admo\u00adwa\u0107 tak ostro jak red. L. Szy\u00admow\u00adski pew\u00adnych kwe\u00adstii mi\u00admo ca\u00ad\u0142e\u00adgo me\u00adgo obu\u00adrze\u00adnia na me\u00adto\u00addy p. Ka\u00adni. Za\u00adle\u00ad\u017ca\u00ad\u0142o mi bo\u00adwiem przede wszyst\u00adkim na sku\u00adtecz\u00adnym za\u00adpo\u00adbie\u00ad\u017ce\u00adniu dal\u00adszej erup\u00adcji jej sa\u00admo\u00adchwal\u00adstwa w \u201eTV Re\u00adpu\u00adbli\u00adka\u201d kosz\u00adtem in\u00adnych au\u00adto\u00adr\u00f3w. St\u0105d sku\u00adpi\u00ad\u0142em si\u0119 na ob\u00adszer\u00adnym 16-stron\u00adni\u00adco\u00adwym li\u00ad\u015bcie do wsp\u00f3\u0142\u00adtw\u00f3r\u00adcy \u201eTV Re\u00adpu\u00adbli\u00adka\u201d red. Bro\u00adni\u00ads\u0142a\u00adwa Wild\u00adste\u00adina. W li\u00ad\u015bcie wy\u00adli\u00adczy\u00ad\u0142em bar\u00addzo kon\u00adkret\u00adnie r\u00f3\u017c\u00adne za\u00adpo\u00ad\u017cy\u00adcze\u00adnia, b\u0142\u0119\u00addy i dys\u00adpro\u00adpor\u00adcje ksi\u0105\u017c\u00adki p. Ka\u00adni. Chy\u00adba sw\u00f3j cel osi\u0105\u00adgn\u0105\u00ad\u0142em, gdy\u017c red. Wild\u00adste\u00adin, od\u00adpo\u00adwia\u00adda\u00adj\u0105c ma\u00adilem na m\u00f3j list za\u00adzna\u00adczy\u0142 m.\u201d\u2039in., i\u017c: \u201elist po\u00adzo\u00adsta\u00adwiam so\u00adbie ja\u00adko in\u00adfor\u00adma\u00adcj\u0119, aby nie za\u00adpo\u00admi\u00adna\u0107 o pre\u00adkur\u00adso\u00adrach\u201d. A p\u00f3\u017a\u00adniej m\u00f3\u00adwi\u0142 m.\u201d\u2039in. o \u201ewie\u00adlu b\u0142\u0119\u00addach\u201d ksi\u0105\u017c\u00adki p. Ka\u00adni (w wy\u00adwia\u00addzie dla \u201eSu\u00adper\u00adexpres\u00adsu\u201d z 15 stycz\u00adnia).<\/p>\r\n

Pa\u00adni Do\u00adro\u00adta Ka\u00adnia pla\u00adka\u00adty pod\u00adpi\u00adsa\u00adne \u201eBar\u00adtosz W\u0119\u00adglar\u00adczyk – wnuk J\u00f3\u00adze\u00adfa \u015awia\u00adt\u0142y\u201d okre\u00ad\u015bli\u00ad\u0142a ja\u00adko k\u0142am\u00adstwa, pod\u00adczas gdy Bar\u00adtosz W\u0119\u00adglar\u00adczyk na \u0142a\u00admach \u201ePo\u00adli\u00adty\u00adki\u201d po\u00ad\u015bred\u00adnio sam przy\u00adzna\u0142 si\u0119 do te\u00adgo. Mo\u00ad\u017ce Pan to ja\u00adko\u015b sko\u00admen\u00adto\u00adwa\u0107?<\/strong><\/p>\r\n

Aku\u00adrat po\u00adsta\u00adci\u0105 W\u0119\u00adglar\u00adczy\u00adka si\u0119 nie zaj\u00admo\u00adwa\u00ad\u0142am, wi\u0119c sam ch\u0119t\u00adnie do\u00adwiem si\u0119 cze\u00adgo\u015b na ten te\u00admat i dla\u00adte\u00adgo nie mo\u00adg\u0119 ko\u00admen\u00adto\u00adwa\u0107 opi\u00adnii pa\u00adni Ka\u00adni w tym wzgl\u0119\u00addzie. Jak ju\u017c m\u00f3\u00adwi\u00ad\u0142em – mam za\u00adstrze\u00ad\u017ce\u00adnia co do pre\u00adcy\u00adzji r\u00f3\u017c\u00adnych okre\u00ad\u015ble\u0144 przez ni\u0105 u\u017cy\u00adwa\u00adnych. Kie\u00addy\u015b pi\u00adsa\u00ad\u0142a r\u00f3\u017c\u00adne non\u00adsen\u00adsy na m\u00f3j te\u00admat. Ostro po\u00adle\u00admi\u00adzo\u00adwa\u00ad\u0142em z ni\u00admi w \u201eNa\u00adszym Dzien\u00adni\u00adku\u201d. Stra\u00adt\u0105 dla ksi\u0105\u017c\u00adki jest to, \u017ce Do\u00adro\u00adta Ka\u00adnia po\u00adsz\u0142a w niej na ilo\u015b\u0107, a nie na ja\u00adko\u015b\u0107 – cz\u0119\u00adsto\u00adkro\u0107 roz\u00adwo\u00addzi si\u0119 nad po\u00adsta\u00adcia\u00admi ma\u00ad\u0142o zna\u00adcz\u0105\u00adcy\u00admi, a po\u00admi\u00adja te istot\u00adne. Na przy\u00adk\u0142ad – ja du\u00ad\u017co pi\u00adsa\u00ad\u0142em o ro\u00adli oj\u00adca Mi\u00adcha\u00ad\u0142a Ko\u00adma\u00adra – Da\u00advi\u00adda Kos\u00adso\u00adja, wy\u00adko\u00adnaw\u00adcy zbrod\u00adni\u00adczych wy\u00adro\u00adk\u00f3w na wro\u00adgach ko\u00admu\u00adni\u00adzmu. U pa\u00adni Ka\u00adni znaj\u00addu\u00adje\u00admy du\u00ad\u017co skrom\u00adniej\u00adsz\u0105, wr\u0119cz mi\u00adkro\u00adsko\u00adpij\u00adn\u0105 in\u00adfor\u00adma\u00adcj\u0119 na ten te\u00admat. Przy opi\u00adsie po\u00ad\u015bwi\u0119\u00adco\u00adnym by\u00ad\u0142e\u00admu agen\u00adto\u00adwi SB Woj\u00adcie\u00adcho\u00adwi Gie\u0142\u00ad\u017cy\u0144\u00adskie\u00admu u pa\u00adni Ka\u00adni za\u00adbra\u00ad\u0142o in\u00adfor\u00adma\u00adcji, \u017ce Gie\u0142\u00ad\u017cy\u0144\u00adski w la\u00adtach 1995- 2006 by\u0142 rek\u00adto\u00adrem Wy\u017c\u00adszej Szko\u00ad\u0142y Ko\u00admu\u00adni\u00adko\u00adwa\u00adnia i Me\u00addi\u00f3w Spo\u00ad\u0142ecz\u00adnych w War\u00adsza\u00adwie, a od 2006 ro\u00adku jest wi\u00adce\u00adpre\u00adzy\u00adden\u00adtem tej\u00ad\u017ce uczel\u00adni. Nie do\u00adwia\u00addu\u00adje\u00admy si\u0119 r\u00f3w\u00adnie\u017c nic o tym, \u017ce po\u00adza wsp\u00f3\u0142\u00adpra\u00adc\u0105 z SB Gie\u0142\u00ad\u017cy\u0144\u00adski \u201ews\u0142a\u00adwi\u0142 si\u0119\u201d wy\u00adda\u00adniem w 1968 r. bro\u00adszu\u00adry \u201eOko za oko\u201d – plu\u00adga\u00adwe\u00adgo pasz\u00adkwi\u00adlu na stu\u00adden\u00adt\u00f3w- \u201ewar\u00adcho\u00ad\u0142\u00f3w\u201d i sy\u00adjo\u00adni\u00adst\u00f3w, Ja\u00adsie\u00adni\u00adc\u0119, Ki\u00adsie\u00adla, S\u0142o\u00adnim\u00adskie\u00adgo. Nie do\u00adwie\u00admy si\u0119, \u017ce czo\u00ad\u0142o\u00adwy mo\u00adra\u00adli\u00adsta \u201eWy\u00adbor\u00adczej\u201d An\u00addrzej Szczy\u00adpior\u00adski ja\u00adko pierw\u00adszy pol\u00adski re\u00adne\u00adgat wy\u00adst\u0105\u00adpi\u0142 w Niem\u00adczech z wy\u00adpo\u00adwie\u00addzi\u0105, \u017ce Po\u00adla\u00adcy s\u0105 wsp\u00f3\u0142\u00adod\u00adpo\u00adwie\u00addzial\u00adni za mor\u00addo\u00adwa\u00adnie \u0179y\u00add\u00f3w w dru\u00adgiej woj\u00adnie \u015bwia\u00adto\u00adwej (w \u201eDas Par\u00adla\u00adment\u201d z 7 ma\u00adja 1993 r.). Ra\u00adzi mnie tak\u00ad\u017ce sk\u0142on\u00adno\u015b\u0107 do k\u0142u\u00adso\u00adwa\u00adnia w stro\u00adn\u0119 plo\u00adtek, a po\u00admi\u00adja\u00adnia rze\u00adczy wa\u017c\u00adnych. Na przy\u00adk\u0142ad – w bar\u00addzo nie\u00adwiel\u00adkim stop\u00adniu pa\u00adni Ka\u00adnia zaj\u00admu\u00adje si\u0119 w swo\u00adjej ksi\u0105\u017c\u00adce kwe\u00adsti\u0105 wal\u00adki du\u00ad\u017cej cz\u0119\u00ad\u015bci po\u00adsta\u00adci w niej opi\u00adsa\u00adnych z Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142em i pa\u00adtrio\u00adty\u00adzmem, a jest to ogrom\u00adnie istot\u00adna cz\u0119\u015b\u0107 ich dzia\u00ad\u0142al\u00adno\u00ad\u015bci. Kon\u00adcen\u00adtro\u00adwa\u00adnie si\u0119 na tym, \u017ce te oso\u00adby prze\u00adciw\u00adsta\u00adwia\u00ad\u0142y si\u0119 lu\u00adstra\u00adcji czy de\u00adko\u00admu\u00adni\u00adza\u00adcji, to za ma\u00ad\u0142o, \u017ce\u00adby na\u00adle\u00ad\u017cy\u00adcie po\u00adka\u00adza\u0107 ich dzia\u00ad\u0142al\u00adno\u015b\u0107, no i wp\u0142yw na obec\u00adn\u0105 sy\u00adtu\u00adacj\u0119 w Pol\u00adsce. Przy\u00adkro, \u017ce nie zwr\u00f3\u00adci\u00ad\u0142a uwa\u00adgi, jak bar\u00addzo te dzie\u00adci Tar\u00adgo\u00adwi\u00adcy kon\u00adty\u00adnu\u00aduj\u0105 dzia\u00ad\u0142a\u00adnia swych oj\u00adc\u00f3w i ma\u00adtek w dzie\u00addzi\u00adnie wal\u00adki z Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142em.<\/p>\r\n

Przy\u00adk\u0142a\u00addem mo\u00ad\u017ce by\u0107 po\u00adsta\u0107 Mich\u00adni\u00adka\u2026<\/strong><\/p>\r\n

Je\u00ad\u017ce\u00adli cho\u00addzi o Mich\u00adni\u00adka, to w ksi\u0105\u017c\u00adce \u201eRe\u00adsor\u00adto\u00adwe dzie\u00adci\u201d ca\u0142\u00adko\u00adwi\u00adcie zo\u00adsta\u00ad\u0142a po\u00admi\u00adni\u0119\u00adta spra\u00adwa ro\u00adli je\u00adgo mat\u00adki He\u00adle\u00adny Mich\u00adnik – mark\u00adsi\u00adstow\u00adskiej hi\u00adsto\u00adryk, kt\u00f3\u00adra w swo\u00adim pod\u00adr\u0119cz\u00adni\u00adku nie\u00adzwy\u00adkle ostro ata\u00adko\u00adwa\u00ad\u0142a re\u00adli\u00adgi\u0119. Sam Adam Mich\u00adnik jesz\u00adcze w la\u00adtach 60. by\u0142 zde\u00adcy\u00addo\u00adwa\u00adnym wro\u00adgiem pry\u00adma\u00adsa Wy\u00adszy\u0144\u00adskie\u00adgo. Po\u00adtem w ksi\u0105\u017c\u00adce \u201eKo\u00ad\u015bci\u00f3\u0142, le\u00adwi\u00adca, dia\u00adlog\u201d (1978 r.) ak\u00adcen\u00adto\u00adwa\u0142 swo\u00adje, mo\u00adim zda\u00adniem, tyl\u00adko po\u00adzo\u00adro\u00adwa\u00adne zbli\u00ad\u017ce\u00adnie do Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142a. Dzi\u015b w \u201eGa\u00adze\u00adcie Wy\u00adbor\u00adczej\u201d wi\u00addzi\u00admy bar\u00addzo sil\u00adny nurt wal\u00adki z Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142em. W ksi\u0105\u017c\u00adce \u201eKr\u00f3t\u00adka roz\u00admo\u00adwa mi\u0119\u00addzy pa\u00adnem, w\u00f3j\u00adtem a ple\u00adba\u00adnem\u201d, kt\u00f3\u00adr\u0105 Mich\u00adnik pi\u00adsa\u0142 ra\u00adzem z \u0179a\u00adkow\u00adskim i ks. Ti\u00adsch\u00adne\u00adrem, jest mn\u00f3\u00adstwo nie\u00admal wy\u00ad\u0142\u0105cz\u00adnie ne\u00adga\u00adtyw\u00adnych okre\u00ad\u015ble\u0144 pod ad\u00adre\u00adsem pry\u00adma\u00adsa Wy\u00adszy\u0144\u00adskie\u00adgo, a w jed\u00adnym mo\u00admen\u00adcie na\u00adwet ewi\u00addent\u00adne oszczer\u00adstwo, \u017ce rze\u00adko\u00admo pry\u00admas cie\u00adszy\u0142 si\u0119 z aresz\u00adto\u00adwa\u00adnia Mich\u00adni\u00adka i Ku\u00adro\u00adnia.\u00a0<\/p>\r\n

Nie ma Pan wra\u00ad\u017ce\u00adnia, \u017ce po\u00admi\u00admo wszel\u00adkich wy\u00adsi\u0142\u00adk\u00f3w czer\u00adwo\u00adnych dy\u00adna\u00adstii spo\u00ad\u0142e\u00adcze\u0144\u00adstwo jed\u00adnak ni\u00admi si\u0119 in\u00adte\u00adre\u00adsu\u00adje? Gdy\u00adby tak nie by\u00ad\u0142o, nie by\u00ad\u0142o\u00adby ta\u00adkie\u00adgo za\u00admie\u00adsza\u00adnia wo\u00adk\u00f3\u0142 ksi\u0105\u017c\u00adki \u201eRe\u00adsor\u00adto\u00adwe dzie\u00adci\u201d. Lu\u00addzie nie py\u00adta\u00adli\u00adby o Pa\u00adna ksi\u0105\u017c\u00adk\u0119?<\/strong><\/p>\r\n

Spo\u00ad\u0142e\u00adcze\u0144\u00adstwo si\u0119 bu\u00addzi, ale jed\u00adno\u00adcze\u00ad\u015bnie co\u00adraz wy\u00adra\u017a\u00adniej wi\u00adda\u0107 wp\u0142y\u00adwy czer\u00adwo\u00adnych przod\u00adk\u00f3w na po\u00adstrze\u00adga\u00adnie rze\u00adczy\u00adwi\u00adsto\u00ad\u015bci przez ich dzie\u00adci, a tak\u00ad\u017ce na pr\u00f3\u00adby zbu\u00addo\u00adwa\u00adnia kon\u00adkret\u00adne\u00adgo uk\u0142a\u00addu po\u00adli\u00adtycz\u00adne\u00adgo. To nie jest zja\u00adwi\u00adsko tyl\u00adko pol\u00adskie. Po\u00addob\u00adna sy\u00adtu\u00adacja mia\u00ad\u0142a miej\u00adsce na W\u0119\u00adgrzech, gdzie w\u015br\u00f3d tam\u00adtej\u00adszych li\u00adbe\u00adra\u00ad\u0142\u00f3w by\u00ad\u0142o wie\u00adle dzie\u00adci ko\u00admu\u00adni\u00adst\u00f3w, czy wr\u0119cz w\u0119\u00adgier\u00adskich ube\u00adk\u00f3w, tzw. \u201eawo\u00adszy\u201d – ogrom\u00adnie znie\u00adna\u00adwi\u00addzo\u00adnych przez tam\u00adtej\u00adsze spo\u00ad\u0142e\u00adcze\u0144\u00adstwo. Tam r\u00f3w\u00adnie\u017c te po\u00adwi\u0105\u00adza\u00adnia ko\u00admu\u00adni\u00adst\u00f3w i li\u00adbe\u00adra\u00ad\u0142\u00f3w wy\u00adko\u00adrzy\u00adsta\u00adno do za\u00adpo\u00adbie\u00ad\u017ce\u00adnia roz\u00adli\u00adcze\u00adnia zbrod\u00adni ko\u00admu\u00adni\u00adstycz\u00adnych. Me\u00adcha\u00adnizm od\u00adwra\u00adca\u00adnia uwa\u00adgi by\u0142 zresz\u00adt\u0105 bar\u00addzo po\u00addob\u00adny do sto\u00adso\u00adwa\u00adne\u00adgo w Pol\u00adsce – przy ka\u017c\u00addej pr\u00f3\u00adbie de\u00adko\u00admu\u00adni\u00adza\u00adcji nie\u00adustan\u00adnie pod\u00adno\u00adszo\u00adno rze\u00adko\u00adme za\u00adgro\u00ad\u017ce\u00adnia an\u00adty\u00adse\u00admi\u00adty\u00adzmem, na\u00adcjo\u00adna\u00adli\u00adzmem i ra\u00adsi\u00adzmem. Je\u00ad\u015bli tyl\u00adko ko\u00admu\u00adkol\u00adwiek za\u00adrzu\u00adca\u00adno \u0142aj\u00addac\u00adkie za\u00adcho\u00adwa\u00adnie w la\u00adtach ko\u00admu\u00adni\u00adzmu, na\u00adtych\u00admiast za\u00adrzu\u00adca\u00adj\u0105\u00adcy spo\u00adty\u00adka\u0142 si\u0119 z za\u00adrzu\u00adtem an\u00adty\u00adse\u00admi\u00adty\u00adzmu. Brzmi po\u00addob\u00adnie, praw\u00adda? U nich by\u00ad\u0142o to na wi\u0119k\u00adsz\u0105 ska\u00adl\u0119 ni\u017c u nas – tam uda\u00ad\u0142o si\u0119 zre\u00adali\u00adzo\u00adwa\u0107 so\u00adjusz post\u00adko\u00admu\u00adni\u00adst\u00f3w i li\u00adbe\u00adra\u00ad\u0142\u00f3w, o kt\u00f3\u00adrym ma\u00adrzy\u00adli w Pol\u00adsce Kwa\u00ad\u015bniew\u00adski i Mich\u00adnik. Dzi\u0119\u00adki Orb\u00e1no\u00adwi W\u0119\u00adgrzy z tym ze\u00adrwa\u00adli i pod\u00adj\u0119\u00adli ak\u00adcj\u0119 roz\u00adli\u00adcze\u00adnia, o kt\u00f3\u00adrej si\u0119 bar\u00addzo nie\u00adwie\u00adle m\u00f3\u00adwi. Za\u00adpew\u00adne nie\u00adprzy\u00adpad\u00adko\u00adwo. A tam za\u00adpa\u00adda\u00adj\u0105 wy\u00adro\u00adki. Mo\u00ad\u017ce nie\u00adko\u00adniecz\u00adnie wy\u00adso\u00adkie, ale za\u00adpa\u00adda\u00adj\u0105. Ostat\u00adnio w spra\u00adwie dzia\u00ad\u0142al\u00adno\u00ad\u015bci szpie\u00adgow\u00adskiej na rzecz Ro\u00adsji: os\u0105\u00addzo\u00adno m.\u201d\u2039in. b. mi\u00adni\u00adstra taj\u00adnych s\u0142u\u017cb (ti\u00adtok mi\u00adnisz\u00adter). Mo\u017c\u00adna wi\u0119c po\u00adwie\u00addzie\u0107, \u017ce obec\u00adno\u015b\u0107 w \u017cy\u00adciu pu\u00adblicz\u00adnym re\u00adsor\u00adto\u00adwych dzie\u00adci nie jest pro\u00adble\u00admem tyl\u00adko pol\u00adskim.<\/p>\r\n

U nas si\u0119 tej kwe\u00adstii nie po\u00addej\u00admu\u00adje. Po pierw\u00adsze pew\u00adnie dzia\u00ad\u0142a du\u00ad\u017co wi\u0119\u00adcej agen\u00adt\u00f3w, ni\u017c si\u0119 ko\u00admu\u00adkol\u00adwiek po\u00adstron\u00adne\u00admu wy\u00adda\u00adje. Po dru\u00adgie, wte\u00addy trze\u00adba b\u0119\u00addzie pod\u00adj\u0105\u0107 te\u00admat in\u00adnych nie\u00adwy\u00adja\u00ad\u015bnio\u00adnych spraw, np. dzia\u00ad\u0142al\u00adno\u00ad\u015bci se\u00adryj\u00adne\u00adgo sa\u00admo\u00adb\u00f3j\u00adcy.\u00a0<\/strong><\/p>\r\n

Na\u00adli\u00adczy\u00ad\u0142em, \u017ce od 1989 ro\u00adku, czy\u00adli od za\u00adb\u00f3jstw ksi\u0119\u00ad\u017cy Nie\u00addzie\u00adla\u00adka, Su\u00adcho\u00adwol\u00adca i Zy\u00adcha, z r\u0105k \u201enie\u00adzna\u00adnych spraw\u00adc\u00f3w\u201d zmar\u00ad\u0142o w ta\u00adjem\u00adni\u00adczych oko\u00adlicz\u00adno\u00ad\u015bciach ok. 70 os\u00f3b. Szcze\u00adg\u00f3l\u00adnym przy\u00adk\u0142a\u00addem mo\u00ad\u017ce by\u0107 sa\u00admo\u00adb\u00f3j\u00adstwo Ire\u00adne\u00adusza Se\u00adku\u00ad\u0142y, kt\u00f3\u00adry strze\u00adla\u0142 so\u00adbie w brzuch trzy ra\u00adzy. Nie bez po\u00adwo\u00addu bez\u00adli\u00adto\u00adsna pol\u00adska uli\u00adca sko\u00admen\u00adto\u00adwa\u00ad\u0142a je\u00adgo przy\u00adpa\u00addek stwier\u00addze\u00adniem, \u017ce pod\u00adj\u0105\u0142 dwie pr\u00f3\u00adby sa\u00admo\u00adb\u00f3j\u00adcze, bo przy pierw\u00adszej nie za\u00adsta\u00adno go w do\u00admu.<\/p>\r\n

Nie tyl\u00adko to jest po\u00admi\u00adja\u00adne. Bar\u00addzo wie\u00adle re\u00adsor\u00adto\u00adwych dzie\u00adci nie no\u00adsi na\u00adzwisk oj\u00adc\u00f3w czy ma\u00adtek. Ca\u0142\u00adkiem spo\u00adra ich licz\u00adba funk\u00adcjo\u00adnu\u00adje w prze\u00adstrze\u00adni pu\u00adblicz\u00adnej, g\u0142o\u00adsz\u0105c po\u00adgl\u0105\u00addy zbli\u00ad\u017co\u00adne do po\u00adgl\u0105\u00add\u00f3w ro\u00addzi\u00adc\u00f3w. Cz\u0119\u00adsto s\u0105 tak za\u00adka\u00admu\u00adflo\u00adwa\u00adni, \u017ce trud\u00adno roz\u00adpo\u00adzna\u0107 ich ko\u00adnek\u00adsje ro\u00addzin\u00adne\u2026<\/strong><\/p>\r\n

Przy\u00adk\u0142a\u00addem c\u00f3r\u00adka Bie\u00adru\u00adta – prof. Alek\u00adsan\u00addra Ja\u00adsi\u0144\u00adska-Ka\u00adnia – so\u00adcjo\u00adlog, kt\u00f3\u00adra w swo\u00adich tek\u00adstach men\u00adtor\u00adsko po\u00aducza Po\u00adla\u00adk\u00f3w, za\u00adrzu\u00adca\u00adj\u0105c nam np. rze\u00adko\u00adm\u0105 nie\u00adto\u00adle\u00adran\u00adcj\u0119 re\u00adli\u00adgij\u00adn\u0105. Ma czel\u00adno\u015b\u0107 wy\u00adro\u00adko\u00adwa\u0107, za\u00admiast sie\u00addzie\u0107 ci\u00adchut\u00adko w k\u0105\u00adcie, a od\u00adzy\u00adwa\u0107 si\u0119 tyl\u00adko, \u017ce\u00adby prze\u00adpro\u00adsi\u0107 za zbrod\u00adnie oj\u00adca, sta\u00adra\u0107 si\u0119 cho\u00adcia\u017c tro\u00adch\u0119 na\u00adpra\u00adwi\u0107 je\u00adgo wi\u00adny. Po\u00addob\u00adnych za\u00adcho\u00adwa\u0144 w kr\u0119\u00adgach ro\u00addzin ze zbrod\u00adni\u00adczy\u00admi ro\u00addo\u00adwo\u00adda\u00admi ma\u00admy wie\u00adle. Nie\u00ad\u017cy\u00adj\u0105\u00adca ju\u017c tro\u00adpi\u00adciel\u00adka \u201epol\u00adskie\u00adgo an\u00adty\u00adse\u00admi\u00adty\u00adzmu\u201d, pa\u00adni Ali\u00adna Gra\u00adbow\u00adska za\u00adata\u00adko\u00adwa\u00ad\u0142a kie\u00addy\u015b bo\u00addaj\u00ad\u017ce w \u201eRzecz\u00adpo\u00adspo\u00adli\u00adtej\u201d An\u00addrze\u00adja Ku\u00adner\u00adta za po\u00adda\u00adwa\u00adnie praw\u00addzi\u00adwych na\u00adzwisk os\u00f3b z bez\u00adpie\u00adki (i nie tyl\u00adko). Te\u00adraz war\u00adto po\u00adsta\u00adwi\u0107 py\u00adta\u00adnie – jak wy\u00adgl\u0105\u00adda\u00ad\u0142a\u00adby hi\u00adsto\u00adria, gdy\u00adby tych na\u00adzwisk nie po\u00adda\u00adwa\u00adno? Kto z prze\u00adci\u0119t\u00adnych czy\u00adtel\u00adni\u00adk\u00f3w zo\u00adrien\u00adto\u00adwa\u0142\u00adby si\u0119 po ty\u00adlu la\u00adtach, \u017ce kat bez\u00adpie\u00adki R\u00f3\u00ad\u017ca\u0144\u00adski i pierw\u00adszy cen\u00adzor oraz po\u00adli\u00adtruk sta\u00adli\u00adni\u00adzmu w Pol\u00adsce Je\u00adrzy Bo\u00adrej\u00adsza to bra\u00adcia no\u00adsz\u0105\u00adcy to sa\u00admo na\u00adzwi\u00adsko Gold\u00adberg? Na pew\u00adno bar\u00addzo ma\u00ad\u0142o os\u00f3b. Dla\u00adte\u00adgo po\u00adda\u00adwa\u00adnie praw\u00addzi\u00adwych na\u00adzwisk jest wa\u017c\u00adne i po\u00adtrzeb\u00adne.\u00a0<\/p>\r\n

Pa\u00adni Ka\u00adnia sku\u00adpi\u00ad\u0142a si\u0119 g\u0142\u00f3w\u00adnie na me\u00addiach. Ale re\u00adsor\u00adto\u00adwe dzie\u00adci osia\u00add\u0142y nie tyl\u00adko tam. Mo\u00ad\u017ce czas w ko\u0144\u00adcu, \u017ce\u00adby kto\u015b zwr\u00f3\u00adci\u0142 uwa\u00adg\u0119 na in\u00adne \u015bro\u00addo\u00adwi\u00adska? Mam tu na my\u00ad\u015bli wy\u00admiar spra\u00adwie\u00addli\u00adwo\u00ad\u015bci i\u2026 \u015bro\u00addo\u00adwi\u00adsko me\u00addycz\u00adne. W\u015br\u00f3d le\u00adka\u00adrzy te\u017c jest wie\u00adlu lu\u00addzi, kt\u00f3\u00adrzy wy\u00adda\u00adwa\u00adli opi\u00adnie me\u00addycz\u00adne w spra\u00adwach zdol\u00adno\u00ad\u015bci do udzia\u00ad\u0142u w pro\u00adce\u00adsach lu\u00addzi nie\u00adpraw\u00addo\u00adpo\u00addob\u00adnie ska\u00adto\u00adwa\u00adnych al\u00adbo kt\u00f3\u00adrzy pod\u00adpi\u00adsy\u00adwa\u00adli ak\u00adty zgo\u00adnu, ma\u00adj\u0105c pe\u0142\u00adn\u0105 \u015bwia\u00addo\u00admo\u015b\u0107, \u017ce pod\u00adpi\u00adsu\u00adj\u0105 k\u0142am\u00adstwa\u2026\u00a0<\/strong><\/p>\r\n

O tak. Kto wie, czy w\u0142a\u00ad\u015bnie tych \u015bro\u00addo\u00adwisk nie na\u00adle\u00ad\u017ca\u00ad\u0142o opi\u00adsa\u0107 w pierw\u00adszym rz\u0119\u00addzie. Do\u015b\u0107 przy\u00adpo\u00admnie\u0107 s\u0119\u00addzie\u00adgo Tu\u00adley\u0119, kt\u00f3\u00adre\u00adgo mat\u00adka pra\u00adco\u00adwa\u00ad\u0142a przez wie\u00adle lat w re\u00adsor\u00adcie bez\u00adpie\u00adki. Tu zresz\u00adt\u0105 nie cho\u00addzi tyl\u00adko o stric\u00adte bez\u00adpiecz\u00adniac\u00adkie ro\u00addo\u00adwo\u00addy. Wiel\u00adka ilo\u015b\u0107 dzie\u00adci pro\u00adku\u00adra\u00adto\u00adr\u00f3w i s\u0119\u00addzi\u00f3w jesz\u00adcze z cza\u00ads\u00f3w PRL-u, za\u00adtrud\u00adnio\u00adna obec\u00adnie w sze\u00adro\u00adko ro\u00adzu\u00admia\u00adnym wy\u00admia\u00adrze spra\u00adwie\u00addli\u00adwo\u00ad\u015bci, wp\u0142y\u00adwa na po\u00adst\u0119\u00adpo\u00adwa\u00adnia s\u0105\u00addo\u00adwe wo\u00adbec tw\u00f3r\u00adc\u00f3w tam\u00adte\u00adgo re\u00ad\u017ci\u00admu. Wi\u00adda\u0107 to po tym, jak od\u00adwle\u00adka\u00adne s\u0105 spra\u00adwy za\u00addo\u015b\u0107\u00aduczy\u00adnie\u00adnia dla ofiar i jak wiel\u00adka jest s\u0105\u00addo\u00adwa ochro\u00adna ko\u00admu\u00adni\u00adstycz\u00adnych zbrod\u00adnia\u00adrzy. Co do \u015bro\u00addo\u00adwi\u00adska me\u00addycz\u00adne\u00adgo – to istot\u00adnie je\u00adgo lu\u00adstra\u00adcja jest bar\u00addzo wa\u017c\u00adna nie tyl\u00adko z uwa\u00adgi na po\u00adwi\u0105\u00adza\u00adnia ro\u00addzin\u00adne nie\u00adkt\u00f3\u00adrych wp\u0142y\u00adwo\u00adwych dzi\u015b le\u00adka\u00adrzy z le\u00adka\u00adrza\u00admi ubec\u00adki\u00admi. To wa\u017c\u00adne tak\u00ad\u017ce ze wzgl\u0119\u00addu na now\u00adsz\u0105 hi\u00adsto\u00adri\u0119 – fa\u0142\u00adszo\u00adwa\u00adnych ak\u00adt\u00f3w zgo\u00adnu z lat sie\u00addem\u00addzie\u00adsi\u0105\u00adtych i osiem\u00addzie\u00adsi\u0105\u00adtych. Prze\u00adcie\u017c pod\u00adpi\u00adsy\u00adwa\u00adli je le\u00adka\u00adrze. Mo\u00ad\u017ce war\u00adto si\u0119 pod tym k\u0105\u00adtem przyj\u00adrze\u0107 nie\u00adzwy\u00adk\u0142ej to\u00adle\u00adran\u00adcji oka\u00adzy\u00adwa\u00adnej to\u00adwa\u00adrzy\u00adszo\u00adwi Kisz\u00adcza\u00adko\u00adwi, kt\u00f3\u00adry jest zbyt cho\u00adry, by przy\u00adcho\u00addzi\u0107 do s\u0105\u00addu na roz\u00adpra\u00adwy i jed\u00adno\u00adcze\u00ad\u015bnie wy\u00adstar\u00adcza\u00adj\u0105\u00adco zdro\u00adwy, by le\u00adcie\u0107 pa\u00adr\u0119 go\u00addzin sa\u00admo\u00adlo\u00adtem na wa\u00adka\u00adcje. Gen. Ja\u00adru\u00adzel\u00adski te\u017c dziw\u00adnie \u0142a\u00adtwo od lat otrzy\u00admu\u00adje za\u00ad\u015bwiad\u00adcze\u00adnia o ci\u0119\u017c\u00adkim sta\u00adnie zdro\u00adwia. W tym kon\u00adtek\u00ad\u015bcie chcia\u0142\u00adbym zno\u00adwu przy\u00adwo\u00ad\u0142a\u0107 przy\u00adk\u0142ad W\u0119\u00adgier – wy\u00adto\u00adczo\u00adno tam pro\u00adces krwio\u00ad\u017cer\u00adcze\u00admu, ko\u00admu\u00adni\u00adstycz\u00adne\u00admu mi\u00adni\u00adstro\u00adwi spraw we\u00adwn\u0119trz\u00adnych, kt\u00f3\u00adry ma 93 la\u00adta. Os\u0105\u00addzo\u00adno go. Dzi\u015b ju\u017c mo\u00ad\u017ce nie cho\u00addzi o to, \u017ce\u00adby obu to\u00adwa\u00adrzy\u00adszy ge\u00adne\u00adra\u00ad\u0142\u00f3w za\u00adpusz\u00adko\u00adwa\u0107. Bar\u00addziej cho\u00addzi o to, \u017ce\u00adby od\u00adczu\u00adli wstyd i in\u00adfa\u00admi\u0119. Na\u00adpraw\u00add\u0119 trud\u00adno zro\u00adzu\u00admie\u0107, dla\u00adcze\u00adgo Ja\u00adru\u00adzel\u00adski i Kisz\u00adczak do dnia dzi\u00adsiej\u00adsze\u00adgo nie zo\u00adsta\u00adli jesz\u00adcze zde\u00adgra\u00addo\u00adwa\u00adni do stop\u00adnia sze\u00adre\u00adgow\u00adca, co po\u00adwin\u00adno na\u00adst\u0105\u00adpi\u0107 ju\u017c daw\u00adno te\u00admu. Zw\u0142asz\u00adcza, \u017ce obaj do\u00adsta\u00adli ge\u00adne\u00adral\u00adskie szli\u00adfy z po\u00adli\u00adtycz\u00adne\u00adgo nada\u00adnia ja\u00adko na\u00adgro\u00add\u0119 za zaj\u00admo\u00adwa\u00adnie \u201es\u0142usz\u00adnej po\u00adsta\u00adwy\u201d. Ja\u00adru\u00adzel\u00adski np. wal\u00adczy\u0142 z \u0179o\u0142\u00adnie\u00adrza\u00admi Wy\u00adkl\u0119\u00adty\u00admi, dzia\u00ad\u0142a\u0142 w in\u00adfor\u00adma\u00adcji woj\u00adsko\u00adwej i wier\u00adnie s\u0142u\u00ad\u017cy\u0142 Mo\u00adskwie (np. w ’56 ro\u00adku ja\u00adko je\u00addy\u00adny sprze\u00adci\u00adwia\u0142 si\u0119 wy\u00adgna\u00adniu mar\u00adsza\u0142\u00adka Ro\u00adkos\u00adsow\u00adskie\u00adgo) pod\u00adczas gdy pod wzgl\u0119\u00addem czy\u00adsto tak\u00adtycz\u00adnym ofi\u00adce\u00adrem by\u0142 mar\u00adnym. In\u00adny\u00admi s\u0142o\u00adwy – nie ma \u017cad\u00adnych po\u00adwo\u00add\u00f3w, by po\u00adzo\u00adsta\u00adwia\u0107 im stop\u00adnie ge\u00adne\u00adral\u00adskie.\u00a0<\/p>\r\n

A in\u00adne wa\u017c\u00adne te\u00adma\u00adty? Co te\u00adraz po\u00adwin\u00adno sta\u0107 si\u0119 przed\u00admio\u00adtem ba\u00adda\u0144?\u00a0<\/strong><\/p>\r\n

Uwa\u00ad\u017cam, \u017ce szcze\u00adg\u00f3l\u00adnie wa\u017c\u00adne jest te\u00adraz nie\u00adogra\u00adni\u00adcza\u00adnie si\u0119 do te\u00adma\u00adty\u00adki lat sta\u00adli\u00adnow\u00adskich i p\u00f3\u017a\u00adniej\u00adsze\u00adgo okre\u00adsu PRL-u. Po\u00adtrze\u00adba moc\u00adniej po\u00adka\u00adzy\u00adwa\u0107 r\u00f3\u017c\u00adne pa\u00adto\u00adlo\u00adgie okre\u00adsu po 1989 r. Cho\u0107\u00adby pro\u00adwa\u00addzo\u00adnej od pa\u00adru dzie\u00adsi\u0119\u00adcio\u00adle\u00adci za\u00adja\u00add\u0142\u0105 wal\u00adk\u0119 z Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142em, na\u00adsi\u00adlo\u00adn\u0105 w spo\u00ads\u00f3b nie\u00ads\u0142y\u00adcha\u00adny po \u015bmier\u00adci pa\u00adpie\u00ad\u017ca Ja\u00adna Paw\u00ad\u0142a II. Jest to na\u00adder wa\u017c\u00adne. Ta wal\u00adka z Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142em, po\u00addob\u00adnie, jak i wal\u00adka z pa\u00adtrio\u00adty\u00adzmem, w ostat\u00adnich la\u00adtach oka\u00adza\u00ad\u0142y si\u0119 z punk\u00adtu wi\u00addze\u00adnia os\u00f3b j\u0105 pro\u00adwa\u00addz\u0105\u00adcych du\u00ad\u017co sku\u00adtecz\u00adniej\u00adsze od po\u00addob\u00adnych kam\u00adpa\u00adnii w do\u00adbie PRL-u. Pa\u00adtrz\u0105c na roz\u00admia\u00adry dzi\u00adsiej\u00adszej agre\u00adsji ate\u00adistycz\u00adnej w me\u00addiach, trud\u00adno nie oprze\u0107 si\u0119 oce\u00adnom, \u017ce Ko\u00ad\u015bci\u00f3\u0142 za\u00adre\u00adago\u00adwa\u0142 na ni\u0105 zbyt p\u00f3\u017a\u00adno i nie da\u0142 na ni\u0105 od po\u00adcz\u0105t\u00adku od\u00adpo\u00adwied\u00adnio sil\u00adne\u00adgo od\u00adpo\u00adru. Trze\u00adba du\u00ad\u017co wi\u0119\u00adcej pi\u00adsa\u0107 o ini\u00adcja\u00adto\u00adrach ko\u00adlej\u00adnych kam\u00adpa\u00adnii an\u00adty\u00adko\u00ad\u015bciel\u00adnych i ich po\u00adwi\u0105\u00adza\u00adniach. Po\u00adwin\u00adno si\u0119 te\u017c du\u00ad\u017co szyb\u00adciej, bez op\u00f3\u017a\u00adnie\u0144, re\u00adago\u00adwa\u0107 na na\u00adsi\u00adla\u00adj\u0105\u00adce si\u0119 fa\u0142\u00adsze, ude\u00adrza\u00adj\u0105\u00adce w wiel\u00adkie po\u00adsta\u00adcie z hi\u00adsto\u00adrii Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142a w Pol\u00adsce, od prze\u00adora Kor\u00addec\u00adkie\u00adgo, po oj\u00adca Kol\u00adbe, kar\u00addy\u00adna\u00ad\u0142a Hlon\u00adda czy Pry\u00adma\u00adsa Ty\u00adsi\u0105c\u00adle\u00adcia. Od\u00adno\u00adsi si\u0119 to zresz\u00adt\u0105 ge\u00adne\u00adral\u00adnie do roz\u00adlicz\u00adnych wiel\u00adkich pol\u00adskich po\u00adsta\u00adci hi\u00adsto\u00adrycz\u00adnych, kt\u00f3\u00adre od lat pod\u00adda\u00adje si\u0119 kam\u00adpa\u00adnii oczer\u00adnia\u00adnia w imi\u0119 ni\u00adhi\u00adli\u00adzmu hi\u00adsto\u00adrycz\u00adne\u00adgo. By przy\u00adpo\u00admnie\u0107 cho\u0107\u00adby licz\u00adne oszczer\u00adcze ata\u00adki na Bo\u00adle\u00ads\u0142a\u00adwa Chro\u00adbre\u00adgo, W\u0142a\u00addy\u00ads\u0142a\u00adwa Ja\u00adgie\u0142\u00ad\u0142\u0119, Ta\u00adde\u00adusza Ko\u00ad\u015bciusz\u00adk\u0119, Ro\u00adma\u00adna Dmow\u00adskie\u00adgo, J\u00f3\u00adze\u00adfa Pi\u0142\u00adsud\u00adskie\u00adgo, przy\u00adw\u00f3d\u00adc\u00f3w Pol\u00adskie\u00adgo Pa\u0144\u00adstwa Pod\u00adziem\u00adne\u00adgo, a ostat\u00adnio rot\u00admi\u00adstrza Wi\u00adtol\u00adda Pi\u00adlec\u00adkie\u00adgo. W ostat\u00adnich 20 la\u00adtach nie by\u00ad\u0142o w \u015bwie\u00adcie dru\u00adgie\u00adgo kra\u00adju, w kt\u00f3\u00adrym szka\u00adlo\u00adwa\u00adno\u00adby w r\u00f3w\u00adnym stop\u00adniu, jak w Pol\u00adsce, naj\u00adwi\u0119k\u00adsze po\u00adsta\u00adcie na\u00adro\u00addo\u00adwej hi\u00adsto\u00adrii. Nie po\u00adzw\u00f3l\u00admy na po\u00admia\u00adta\u00adnie na\u00adszy\u00admi dzie\u00adja\u00admi, kt\u00f3\u00adre mia\u00ad\u0142y wie\u00adle wspa\u00adnia\u00ad\u0142ych epi\u00adzo\u00add\u00f3w. R\u00f3w\u00adno\u00adcze\u00ad\u015bnie za\u015b re\u00adaguj\u00admy du\u00ad\u017co bar\u00addziej zde\u00adcy\u00addo\u00adwa\u00adnie na ata\u00adki prze\u00adciw\u00adko Na\u00adro\u00addo\u00adwi i Ko\u00ad\u015bcio\u00ad\u0142o\u00adwi.<\/p>\r\n

Mo\u00ad\u017ce wi\u0119c po\u00adra na ko\u00adlej\u00adn\u0105 Pa\u00adna ksi\u0105\u017c\u00adk\u0119 w tych spra\u00adwach?\u00a0<\/strong><\/p>\r\n

Za\u00adsta\u00adna\u00adwiam si\u0119 nad trze\u00adcim to\u00admem \u201eCzer\u00adwo\u00adnych Dy\u00adna\u00adstii\u201d, ak\u00adcen\u00adtu\u00adj\u0105\u00adcym w\u0142a\u00ad\u015bnie te pro\u00adble\u00admy. Zo\u00adba\u00adczy\u00admy.<\/p>\r\n

Zdj\u0119cie: Jerzy Robert Nowak, Krak\u00f3w, 10 lutego 2013 | \u0179r\u00f3d\u0142o: Wikipedia<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Z prof. Je\u00adrzym Ro\u00adber\u00adtem No\u00adwa\u00adkiem, au\u00adto\u00adrem pierw\u00adszej ksi\u0105\u017c\u00adki o re\u00adsor\u00adto\u00adwych dzie\u00adciach, roz\u00adma\u00adwia\u00ad\u0142a Al\u00addo\u00adna Za\u00ador\u00adska\u00a0 Me\u00adcha\u00adnizm od\u00adwra\u00adca\u00adnia uwa\u00adgi by\u0142 bar\u00addzo po\u00addob\u00adny do sto\u00adso\u00adwa\u00adne\u00adgo w Pol\u00adsce – przy ka\u017c\u00addej pr\u00f3\u00adbie de\u00adko\u00admu\u00adni\u00adza\u00adcji nie\u00adustan\u00adne pod\u00adno\u00adsze\u00adnie rze\u00adko\u00adme\u00adgo za\u00adgro\u00ad\u017ce\u00adnia an\u00adty\u00adse\u00admi\u00adty\u00adzmem, na\u00adcjo\u00adna\u00adli\u00adzmem i ra\u00adsi\u00adzmem. Je\u00ad\u015bli tyl\u00adko ko\u00admu\u00adkol\u00adwiek za\u00adrzu\u00adca\u00adno \u0142aj\u00addac\u00adkie za\u00adcho\u00adwa\u00adnie w la\u00adtach ko\u00admu\u00adni\u00adzmu, na\u00adtych\u00admiast za\u00adrzu\u00adca\u00adj\u0105\u00adcy spo\u00adty\u00adka\u0142 si\u0119 z za\u00adrzu\u00adtem an\u00adty\u00adse\u00admi\u00adty\u00adzmu. Brzmi po\u00addob\u00adnie, […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[66,92,81],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73339"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=73339"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73339\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=73339"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=73339"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=73339"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}