{"id":733,"date":"2006-11-20T00:00:00","date_gmt":"2006-11-20T00:00:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2017-11-11T13:15:56","modified_gmt":"2017-11-11T18:15:56","slug":"kard-arinze-pro-multis-znaczy-za-wielu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=733","title":{"rendered":"Kard. Arinze: „Pro multis…” znaczy „za wielu…”"},"content":{"rendered":"

Kardyna\u0142 Francis Arinze, prefekt Kongregacji Kongregacji ds. Kultu Bo\u017cego i Dyscypliny Sakrament\u00f3w w dokumencie z dnia 17 listopada br. (patrz poni\u017cej) zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do przewodnicz\u0105cych konferencji biskupich aby przygotowali si\u0119 do wprowadzenia w\u0142a\u015bciwego t\u0142umaczenia zwrotu \u0142aci\u0144skiego pro multis<\/em> („za wielu”), zamiast u\u017cywanego dotychczas zwrotu „za wszystkich”. W wielu krajach \u015bwiata wprowadzono w czasach posoborowych i stale stosuje si\u0119 niew\u0142a\u015bciwe t\u0142umaczenie, np. for all<\/em>, f\u00fcr alle, por todos<\/em> czy per tutti<\/em>. Kard. Arinze informuje biskup\u00f3w o decyzji Watykanu w tej sprawie i nakazuje przygotowanie nowych t\u0142umacze\u0144 tekst\u00f3w liturgicznych i wprowadzenie ich w powszechne u\u017cycie „w ci\u0105gu roku lub dw\u00f3ch lat”.<\/p>\r\n

Tym samym, po czterdziestu latach Watykan przyznaje si\u0119 b\u0142\u0119du, kt\u00f3ry zosta\u0142 pope\u0142niony poprzez aprobowanie niew\u0142asciwych t\u0142umacze\u0144, bronienie zaj\u0119tego stanowiska a nawet dopuszczenie si\u0119 niesmacznych znies\u0142awie\u0144 wobec tych, kt\u00f3rzy na fakt wprowadzonego z premedytacj\u0105<\/em> b\u0142\u0119du wskazywali. Ciekawe dlaczego poprzednik Benedykta XVI, mog\u0105cy przez sw\u00f3j wyj\u0105tkowy d\u0142ugi pontyfikat odwr\u00f3ci\u0107 ten proces, nie przyczyni\u0142 si\u0119 do tego i tkwi\u0142 w b\u0142\u0119dzie? Chwa\u0142a Ojcu \u015awi\u0119temu Benedyktowi XVI, kt\u00f3ry znajduje si\u0142y i odwag\u0119 na walk\u0119 z nadu\u017cyciami w liturgii wprowadzanymi i utrwalanymi przez lewicowych hierarch\u00f3w.<\/p>\r\n

BIBU\u0141A<\/em><\/p>\r\n

\r\n

 <\/p>\r\n

W li\u015bcie datowanym na 17 listopada br. kardyna\u0142 Francis Arinze, prefekt Kongregacji ds. Kultu Bo\u017cego i Dyscypliny Sakrament\u00f3w, zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do przewodnicz\u0105cych konferencji biskupich na ca\u0142ym \u015bwiecie, aby przy t\u0142umaczeniu Msza\u0142u Rzymskiego na j\u0119zyki narodowe u\u017cywali bardziej dok\u0142adnego t\u0142umaczenia S\u0142\u00f3w Ustanowienia Sakramentu Cia\u0142a i Krwi Pa\u0144skiej. Chodzi o fragment s\u0142\u00f3w, odnosz\u0105cych si\u0119 do Kielicha – s\u0142owa pro multis maj\u0105 by\u0107 wsz\u0119dzie t\u0142umaczone jako za wielu, a nie, jak to jest w wielu krajach, za wszystkich. EAI Ekumenizm.pl przedstawia t\u0142umaczenie listu kardyna\u0142a Arinze z j\u0119zyka niemieckiego.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

+++<\/strong><\/p>\r\n

W lipcu 2005 roku Kongregacja ds. Kultu Bo\u017cego i Dyscypliny Sakrament\u00f3w – za zgod\u0105 Kongregacji Nauki i Wiary – napisa\u0142a do wszystkich przewodnicz\u0105cych konferencji biskup\u00f3w, aby zapyta\u0107 si\u0119 o ich dobrze przemy\u015blan\u0105 opinie, dotycz\u0105ca t\u0142umaczenia zwrotu pro multis<\/em> podczas konsekracji Najdro\u017cszej Krwi w r\u00f3\u017cnych j\u0119zykach narodowych.<\/p>\r\n

Odpowiedzi konferencji biskup\u00f3w zosta\u0142y przestudiowane przez dwie watyka\u0144skie kongregacje i sporz\u0105dzono raport dla Ojca \u015awi\u0119tego.<\/p>\r\n

Kieruj\u0105c si\u0119 wskazaniami papie\u017ca kongregacja ta zwraca si\u0119 do Waszej Eminencji\/Ekscelencji z nast\u0119puj\u0105cymi s\u0142owami:<\/p>\r\n

1. Tekst ze sformu\u0142owaniem pro multis<\/em> zosta\u0142 przekazany przez Ko\u015bci\u00f3\u0142. Ustala on dos\u0142owne brzmienie, kt\u00f3re w rzymskim rycie \u0142aci\u0144skiego Ko\u015bcio\u0142a by\u0142o u\u017cywane od pierwszych wiek\u00f3w. W ci\u0105gu ostatnich 30 lat niekt\u00f3re, zaaprobowane wersje w j\u0119zykach narodowych pos\u0142ugiwa\u0142y si\u0119 interpretuj\u0105cym t\u0142umaczeniem „za wszystkich”, „per tutti”, lub u\u017cywa\u0142y ekwiwalent\u00f3w.<\/p>\r\n

2. Nie ma \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci dotycz\u0105cych wa\u017cno\u015bci mszy, kt\u00f3re celebrowane by\u0142y zgodnie z porz\u0105dkiem zaaprobowanego brzemienia i zawiera\u0142y ekwiwalent \u201eza wszystkich\u201d, co Kongregacja ds. Kultu Bo\u017cego ju\u017c stwierdzi\u0142a (1974). Brzmienie \u201eza wszystkich\u201d jest bez w\u0105tpienia zgodne z prawid\u0142owa interpretacj\u0105 zamiaru naszego Pana, jak to jest wyra\u017cone w tek\u015bcie. Jest to dogmat wiary, \u017ce Chrystus za wszystkich m\u0119\u017cczyzn i kobiety umar\u0142 na krzy\u017cu.<\/p>\r\n

3. Jednakowo\u017c istnieje wiele argument\u00f3w, przemawiaj\u0105cych za bardziej precyzyjnym oddaniem tradycyjnej formu\u0142y pro multis<\/em>.<\/p>\r\n

a. Ewangelie synoptyczne (Mt 26,28; Mk 14,21) jednoznacznie m\u00f3wi\u0105 o „wielu”, za kt\u00f3rych Pan sk\u0142ada ofiar\u0119. Sformu\u0142owanie to by\u0142o przez wielu biblist\u00f3w \u0142\u0105czone ze s\u0142owami proroka Izajasza („Zacny m\u00f3j S\u0142uga usprawiedliwi wielu” – por. Iz 53,11). Bez trudno\u015bci mo\u017cliwe by\u0142oby powiedzie\u0107 w tekstach ewangelicznych \u201eza wszystkich\u201d (np. \u0141k 12,41). Jednak brzmienie S\u0142\u00f3w Ustanowienia m\u00f3wi \u201eza wielu\u201d. Dlatego te\u017c s\u0142owa te zosta\u0142y r\u00f3wnie\u017c tak przet\u0142umaczone we wsp\u00f3\u0142czesnych t\u0142umaczeniach Pisma \u015aw.<\/p>\r\n

b. Przy przemianie Kielicha w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim, Rzymski Ryt zawsze brzmia\u0142 pro multis<\/em>, a nie pro omnibus<\/em>.<\/p>\r\n

c. Anafory, modlitwy eucharystyczne r\u00f3\u017cnych ryt\u00f3w orientalnych, czy to w greckim, syryjskim, ormia\u0144skim, czy s\u0142owia\u0144skim j\u0119zyku, zawieraj\u0105 dos\u0142owny ekwiwalent \u0142aci\u0144skiego pro multis<\/em>.<\/p>\r\n

d. „Za wielu” jest dok\u0142adnym t\u0142umaczeniem pro multis<\/em>, podczas gdy „za wszystkich” jest raczej wyja\u015bnieniem, kt\u00f3re dobrze pasuje do katechezy.<\/p>\r\n

e. Wyra\u017cenie „za wielu” otwarte jest na uwzgl\u0119dnienie ka\u017cdego cz\u0142owieka, po\u015bwiadcza fakt, \u017ce odkupienie to nie dzieje si\u0119 w spos\u00f3b mechaniczny, bez zgody lub udzia\u0142u pojedynczej osoby. Wierz\u0105cy jest wr\u0119cz zaproszony, aby z wiar\u0105 przyj\u0105\u0107 ten dar, kt\u00f3ry jest mu darowany, i aby otrzyma\u0107 ponadnaturalne \u017cycie, kt\u00f3re dane jest tym, kt\u00f3rzy maj\u0105 udzia\u0142 w tej tajemnicy i kt\u00f3rzy o niej sk\u0142adaj\u0105 \u015bwiadectwo w swoim \u017cyciu tak, \u017ce pod s\u0142owem \u201ewielu\u201d – do kt\u00f3rego odnosi si\u0119 tekst – s\u0105 zaliczani.<\/p>\r\n

f. Zgodnie z instrukcj\u0105 Liturgiam authenticam<\/em> powinny zosta\u0107 podj\u0119te wysi\u0142ki, aby w ojczystych j\u0119zykach dok\u0142adnie trzyma\u0107 si\u0119 tekstu \u0142aci\u0144skiego.<\/p>\r\n

Konferencje biskup\u00f3w tych kraj\u00f3w, w kt\u00f3rych obecnie u\u017cywane jest brzmienie \u201edla wszystkich\u201d lub ekwiwalent, proszeni s\u0105 wi\u0119c, aby w ci\u0105gu nast\u0119pnych 1-2 lat katechizowa\u0107 wiernych w tym temacie, aby przygotowa\u0107 ich do wprowadzenia bardziej dok\u0142adnego t\u0142umaczenia pro multis<\/em> w j\u0119zykach narodowych – np. „for many”, „per molti”, etc. Stanie si\u0119 to podczas nast\u0119pnego t\u0142umaczenia Msza\u0142u Rzymskiego, kt\u00f3re biskupi i Stolica Apostolska dopuszcz\u0105 do u\u017cytku w r\u00f3\u017cnych krajach.<\/p>\r\n

Z wyrazami mojego najwy\u017cszego powa\u017cania i szacunku pozostaj\u0119 oddany w Chrystusie<\/p>\r\n

Francis kardyna\u0142 Arinze, prefekt.<\/p>\r\n

+++<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Tekst polski za: ekumenizm.pl <\/a><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Angielska wersja listu:<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Angielska wersja listu:<\/strong><\/h4>\r\n

   CONGREGATIO DE CULTU DIVINO
\r\n     ET DISCIPLINA SACRAMENTORUM
\r\n     
\r\n     Prot. n. 467\/05\/L
\r\n     Rome, 17 October 2006
\r\n     
\r\n     Your Eminence \/ Your Excellency,
\r\n     
\r\n     In July 2005 this Congregation for the Divine Worship and the Discipline of the Sacraments, by agreement with the Congregation for the Doctrine of the Faith, wrote to all Presidents of Conferences of Bishops to ask their considered opinion regarding the translation into the various vernaculars of the expression pro multis in the formula for the consecration of the Precious Blood during the celebration of Holy Mass (ref. Prot. n. 467\/05\/L of 9 July 2005).
\r\n     
\r\n     The replies received from the Bishops\u2019 Conferences were studied by the two Congregations and a report was made to the Holy Father. At his direction, this Congregation now writes to Your Eminence \/ Your Excellency in the following terms:
\r\n     
\r\n     1. A text corresponding to the words pro multis, handed down by the Church, constitutes the formula that has been in use in the Roman Rite in Latin from the earliest centuries. In the past 30 years or so, some approved vernacular texts have carried the interpretive translation „for all\u201d, „per tutti\u201d, or equivalents.
\r\n     
\r\n     2. There is no doubt whatsoever regarding the validity of Masses celebrated with the use of a duly approved formula containing a formula equivalent to „for all\u201d, as the Congregation for the Doctrine of the Faith has already declared (cf. Sacra Congregatio pro Doctrina Fidei, Declaratio de sensu tribuendo adprobationi versionum formularum sacramentalium, 25 Ianuarii 1974, AAS 66 [1974], 661). Indeed, the formula „for all\u201d would undoubtedly correspond to a correct interpretation of the Lord\u2019s intention expressed in the text. It is a dogma of faith that Christ died on the Cross for all men and women (cf. John 11:52; 2 Corinthians 5,14-15; Titus 2,11; 1 John 2,2).
\r\n     
\r\n     3. There are, however, many arguments in favour of a more precise rendering of the traditional formula pro multis:
\r\n     a. The Synoptic Gospels (Mt 26,28; Mk 14,24) make specific reference to „many\u201d ([Greek word transliterated as polloin])) for whom the Lord is offering the Sacrifice, and this wording has been emphasized by some biblical scholars in connection with the words of the prophet Isaiah (53, 11-12). It would have been entirely possible in the Gospel texts to have said „for all\u201d (for example, cf. Luke 12,41); instead, the formula given in the institution narrative is „for many\u201d, and the words have been faithfully translated thus in most modern biblical versions.
\r\n     b. The Roman Rite in Latin has always said pro multis and never pro omnibus in the consecration of the chalice.
\r\n     c. The anaphoras of the various Oriental Rites, whether in Greek, Syriac, Armenian, the Slavic languages, etc., contain the verbal equivalent of the Latin pro multis in their respective languages.
\r\n     d. „For many\u201d is a faithful translation of pro multis, whereas „for all\u201d is rather an explanation of the sort that belongs properly to catechesis.
\r\n     e. The expression „for many\u201d, while remaining open to the inclusion of each human person, is reflective also of the fact that this salvation is not brought about in some mechanistic way, without one\u2019s willing or participation; rather, the believer is invited to accept in faith the gift that is being offered and to receive the supernatural life that is given to those who participate in this mystery, living it out in their lives as well so as to be numbered among the „many\u201d to whom the text refers.
\r\n     f. In line with the Instruction Liturgiam authenticam, effort should be made to be more faithful to the Latin texts in the typical editions.
\r\n     
\r\n     4. The Bishops\u2019 Conferences of those countries where the formula „for all\u201d or its equivalent is currently in use are therefore requested to undertake the necessary catechesis of the faithful on this matter in the next one or two years to prepare them for the introduction of a precise vernacular translation of the formula pro multis (e.g, „for many\u201d, „per molti\u201d, etc.) in the next translation of the Roman Missal that the Bishops and the Holy See will approve for use in their country.
\r\n     With the expression of my high esteem and respect, I remain, Your Eminence\/Your Excellency,
\r\n     
\r\n     Devotedly Yours in Christ,
\r\n     Francis Card. Arinze
\r\n     Prefect<\/p>\r\n

    <\/strong><\/h4>\r\n

 <\/p>\r\n

 <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Kardyna\u0142 Francis Arinze, prefekt Kongregacji Kongregacji ds. Kultu Bo\u017cego i Dyscypliny Sakrament\u00f3w w dokumencie z dnia 17 listopada br. (patrz poni\u017cej) zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do przewodnicz\u0105cych konferencji biskupich aby przygotowali si\u0119 do wprowadzenia w\u0142a\u015bciwego t\u0142umaczenia zwrotu \u0142aci\u0144skiego pro multis („za wielu”), zamiast u\u017cywanego dotychczas zwrotu „za wszystkich”. W wielu krajach \u015bwiata wprowadzono w czasach posoborowych i […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3],"tags":[41,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/733"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=733"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/733\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=733"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=733"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=733"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}