{"id":732,"date":"2006-11-20T00:00:00","date_gmt":"2006-11-20T00:00:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2019-10-28T16:23:50","modified_gmt":"2019-10-28T20:23:50","slug":"w-rocznice-smierci-hiszpania-franco-adam-wielomski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=732","title":{"rendered":"W rocznic\u0119 \u015bmierci: Hiszpania Franco – Adam Wielomski<\/em>"},"content":{"rendered":"

20 listopada br. mija 31 rocznica \u015bmierci genera\u0142a Francisco Franco (1892-1975), wielkiego przyw\u00f3dcy Hiszpanii, wybitnego m\u0119\u017ca stanu, prawdziwego bohatera Europy, El Caudillo de la \u00c3\u0161ltima Cruzada y de la Hispanidad, El Caudillo de la Guerra de Liberaci\u00f3n contra el Comunismo y sus C\u00f3mplices<\/em>. Oddajemy ho\u0142d Jego postaci, Jego pr\u00f3bom zorganizowania Pa\u0144stwa na bazie katolickiej nauki spolecznej (w wielu przypadkach skutecznym, pomimo trudno\u015bci ze strony posoborowego establishmentu watyka\u0144skiego), Jego determinacji w walce ze z\u0142em. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\r\n

Pod tym linkiem, mo\u017cna obejrze\u0107 film z pogrzebu tego wielkiego cz\u0142owieka – Link<\/a><\/p>\r\n

Warto doda\u0107, \u017ce w zesz\u0142ym roku socjalistyczny rz\u0105d hiszpa\u0144ski zabroni\u0142 obchod\u00f3w rocznicy \u015bmierci Genera\u0142a.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Poni\u017cej zamieszczamy fragment ksi\u0105\u017cki dr. Adama Wielomskiego Hiszpania Franco. \u0179r\u00f3d\u0142a i istota doktryny politycznej. <\/em><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

\r\n
\r\n

Adam Wielomski:<\/strong> Hiszpania Franco. \u0179r\u00f3d\u0142a i istota doktryny politycznej.<\/p>\r\n

Katolicyzm a Franco<\/strong><\/center>\r\n

Najcz\u0119\u015bciej powtarzanym we wszystkich pracach na temat Hiszpanii Franco motywem jest katolicki charakter pa\u0144stwa. O ile wszelkie aspekty doktryny politycznej frankizmu s\u0105 dosy\u0107 nieostre i budz\u0105 kontrowersje interpretacyjne po\u015br\u00f3d r\u00f3\u017cnych od\u0142am\u00f3w zwolennik\u00f3w frankizmu, to katolicyzm nie budzi w\u0105tpliwo\u015bci.<\/p>\r\n

Frankizm broni tradycyjnej religii, katolicyzmu, przyznaj\u0105c mu status religii pa\u0144stwowej i nikt, poza grupkami rozentuzjazmowanych nad faszyzmem falangist\u00f3w, nie odwa\u017ca si\u0119 na jak\u0105kolwiek krytyk\u0119 Ko\u015bcio\u0142a. Krytyka falangistowska – zreszt\u0105 szybko uciszona – nie atakowa\u0142a te\u017c wprost religii, lecz co najwy\u017cej Ko\u015bci\u00f3\u0142 jako instytucj\u0119, rzekomo nadmiernie uprzywilejowana w dziedzinie edukacji i wydawnictw. Antyklerykalizm falangistowski budzi\u0142 zgorszenie karlist\u00f3w, monarchist\u00f3w, a nade wszystko samego Caudillo.<\/p>\r\n

Frankizm jest systemem politycznym, kt\u00f3ry nie tylko Ko\u015bci\u00f3\u0142 toleruje lub przyznaje mu autonomi\u0119, lecz czyni ze\u0144 jeden z fundament\u00f3w ustroju politycznego. Nie jest on \u201etylko obszarem o cz\u0119\u015bciowej autonomii wzgl\u0119dem pa\u0144stwa, lecz sam\u0105 esencj\u0105 podtrzymuj\u0105c\u0105 system polityczny\u201d pisze znamienity badacz frankizmu Javier Tussel. Obrazuj\u0105 to negocjacje mi\u0119dzy Hiszpani\u0105 a Watykanem odno\u015bcie konkordatu, gdy Luis Carrero Blanco – najbli\u017cszy doradca i przyjaciel Franco – na wst\u0119pie tych rozm\u00f3w obieca\u0142 stronie ko\u015bcielnej, \u017ce z g\u00f3ry zaakceptuje \u201ewszystko o co poprosi\u201d (inna sprawa, czy tak rzeczywi\u015bcie by\u0142o).<\/p>\r\n

Katolicko\u015b\u0107 frankizmu jest zasadnicz\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 – \u0142atwo dostrzegaln\u0105, dlatego cz\u0119sto podkre\u015blan\u0105 – z faszyzmem. Caudillo zreszt\u0105 uwa\u017ca\u0142, \u017ce ateizm faszyzmu by\u0142 zasadnicz\u0105 przyczyn\u0105 jego kl\u0119ski, gdy\u017c \u201eB\u00f3g nie m\u00f3g\u0142 przyzna\u0107 zwyci\u0119stwa hitlerowskim przyw\u00f3dcom, kt\u00f3rzy gwa\u0142cili Jego prawa i prze\u015bladowali Jego Ko\u015bci\u00f3\u0142\u201d.<\/p>\r\n

Franco nie wyobra\u017ca\u0142 sobie Hiszpanii innej ni\u017ali katolicka, co odzwierciedla konkordat z 1953 roku, gdy Hiszpania sta\u0142a si\u0119 – obok Portugalii – jedynym krajem w liberalnej i komunistycznej Europie o charakterze wyznaniowym. Jeszcze w 1967 roku mamy o\u015bwiadczenie rz\u0105du hiszpa\u0144skiego stwierdzaj\u0105ce, \u017ce \u201enie mo\u017cna by\u0107 dobrym Hiszpanem nie b\u0119d\u0105c dobrym katolikiem\u201d.<\/p>\r\n

Zwolennicy frankizmu rozpoczynaj\u0105c w 1936 roku rebeli\u0119, traktowali j\u0105 w kategoriach krucjaty i przekonanie to pozosta\u0142o w tych kr\u0119gach \u017cywe do samego ko\u0144ca dyktatury, \u0142\u0105cz\u0105c trwale hiszpa\u0144ski nacjonalizm i autorytaryzm z katolicyzmem. Frankizm, wierny idei \u201eHispanidad\u201d Ramiro de Maeztu, tworzy swoist\u0105 narodow\u0105 religi\u0119 (el nacionalcatolicismo), cho\u0107 baczy aby nie popa\u015b\u0107 w herezj\u0119 monolatrii – kt\u00f3r\u0105 zreszt\u0105 zarzucali frankistom posoborowi demokraci-moderni\u015bci.<\/p>\r\n

Mamy tu jednak wyra\u017anie zarysowan\u0105 wiar\u0119 w specjaln\u0105 opiek\u0119 Boga nad narodem hiszpa\u0144skim i Jego sympati\u0119 dla obozu narodowego. \u201eHispanidad\u201d i katolicyzm s\u0105 ze sob\u0105 nierozerwalnie zwi\u0105zane. Historia Hiszpanii jest histori\u0105 jej Ko\u015bcio\u0142a. Nar\u00f3d hiszpa\u0144ski – zdaniem Franco – powsta\u0142 na III Soborze w Toledo, a \u201eCyd jest duchem Hiszpanii\u201d. M\u00f3wi\u0105c o obronie narodowych instytucji i idei przed europeizacj\u0105 (sfrancuzieniem), Franco identyfikowa\u0142 te instytucje i idee z katolicyzmem. Zreszt\u0105 na pocz\u0105tku, gdy ob\u00f3z nacjonalistyczny dopiero si\u0119 kszta\u0142towa\u0142, jedynie katolicyzm by\u0142o jego spoiwem.<\/p>\r\n

W 1938 roku Franco przemawia\u0142 w Burgos nast\u0119puj\u0105cymi s\u0142owy: \u201eReligia katolicka to kryszta\u0142 naszej narodowo\u015bci; jej tajemnicami i dogmatami inspirowa\u0142y si\u0119 wieki najchwalebniejsze naszej historii, talent spekulatywny naszych filozof\u00f3w, geniusz liryczny i dramatyczny poet\u00f3w, emocja artystyczna wielkich malarzy, i te symboliczne dzie\u0142a, po\u0142\u0105czone z my\u015bl\u0105 powszechn\u0105, koronuj\u0105 najwy\u017csze ob\u0142oki hiszpa\u0144skiego geniuszu.<\/p>\r\n

Wszystkie one s\u0105 esencjalnie chrze\u015bcija\u0144skie i katolickie\u201d. R\u00f3wno dwadzie\u015bcia lat p\u00f3\u017aniej Franco deklaruje: \u201enar\u00f3d hiszpa\u0144ski uwa\u017ca za punkt honoru przestrzeganie w swoim prawodawstwie prawa Bo\u017cego, wedle doktryny \u015awi\u0119tego Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego, Apostolskiego i Rzymskiego, jedynego prawdziwego i wiary nieod\u0142\u0105cznej od \u015bwiadomo\u015bci narodowej\u201d.<\/p>\r\n

Franco znajdowa\u0142 w katolicyzmie zwart\u0105 kontrpropozycj\u0119 dla laickiej demokracji. Katolicyzm legitymizowa\u0142 frankistowsk\u0105 Hiszpani\u0119; zasadzie rzekomej suwerenno\u015bci ludu przeciwstawia\u0142 ide\u0119 pochodzenia w\u0142adzy od Boga – ide\u0119 czyni\u0105c\u0105 frankizm nie mniej prawowitym, a mo\u017ce nawet bardziej.<\/p>\r\n

Rz\u0105d autorytarny poszukuje legitymizacji swojego istnienia. Mo\u017ce j\u0105 znale\u017a\u0107 albo w narodzie – za pomoc\u0105 referend\u00f3w – co jednak czyni go \u201ecezaryzmem\u201d, czyli demokracj\u0105 uwie\u0144czon\u0105 dyktatorem z \u0142aski suwerennego ludu; albo w idei w\u0142adzy pochodz\u0105cej od Boga. Franco odrzuca\u0142 jak\u0105kolwiek legitymizacj\u0119 w\u0142asnego panowania za pomoc\u0105 referend\u00f3w.<\/p>\r\n

Poszczeg\u00f3lne prawa i instytucje mo\u017cna tak uprawomocnia\u0107, ale w\u0142adzy Caudillo nie. W\u0142adza ta wywodzi swoj\u0105 prawowito\u015b\u0107 z systemu aksjologicznego jakim jest katolicyzm. Liberalnemu i laickiemu nihilizmowi i prawom cz\u0142owieka przeciwstawia Prawo Bo\u017ce.<\/p>\r\n

Franco – za m\u0142odu ma\u0142o religijny – w czasie wojny domowej popad\u0142 prawie w dewocj\u0119 i pozosta\u0142 jej wierny do ko\u0144ca \u017cycia. Jego religijno\u015b\u0107 by\u0142a uczuciowa i pozbawiona szerszej refleksji dogmatycznej, oparta na kulcie relikwii (szczeg\u00f3lnie \u015bw. Teresy z Avili) co czyni\u0142o go niezdolnym do dyskusji w tym wzgl\u0119dzie.<\/p>\r\n

Zarazem by\u0142a to religijno\u015b\u0107 tradycjonalistyczna, o czym \u015bwiadczy jego ca\u0142kowita niezdolno\u015b\u0107 do akceptacji nauczania posoborowego Ko\u015bcio\u0142a; modernizm katolicki uwa\u017ca\u0142 za przejaw marksistowskiej infiltracji katolicyzmu. Reformy Soboru Watyka\u0144skiego II, \u201eaggiornamento\u201d Jana XXIII i Paw\u0142a VI zapewne przera\u017ca\u0142y Franco, kt\u00f3ry jednak udawa\u0142, \u017ce nie widzi rewolucji jaka dokona\u0142a si\u0119 w Ko\u015bciele i publicznie chwali\u0142 min. Jana XXIII, spo\u0142eczne nauczanie soboru za jego rzekom\u0105 zgodno\u015b\u0107 z systemem politycznym (dyktatura) i ekonomicznym (wolny rynek) Hiszpanii, a Paw\u0142a VI za rzekome nauczanie, \u017ce pa\u0144stwo powinno mie\u0107 charakter wyznaniowy.<\/p>\r\n

Ka\u017cdy kto tylko przeczyta\u0142 konstytucje soborowe wie, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 w czasie i po Vaticanum II wyra\u017ca\u0142 si\u0119 nieprzychylnie o dyktaturze, wolnym rynku i pa\u0144stwie wyznaniowym.<\/p>\r\n

Fikcji Ko\u015bcio\u0142a proautorytarnego nie uda\u0142o si\u0119 utrzyma\u0107. Jedynym oficjalnie dostrze\u017conym nowym elementem my\u015bli soborowej by\u0142a wolno\u015b\u0107 religijna, kt\u00f3r\u0105 szybko wpisano do hiszpa\u0144skich praw konstytucyjnych.<\/p>\r\n

W rzeczywisto\u015bci jednak Sob\u00f3r by\u0142 ciosem w plecy zadanym frankizmowi przez Ko\u015bci\u00f3\u0142, gdy\u017c od czasu Soboru drogi Ko\u015bcio\u0142a i frankizmu nieuchronnie zaczynaj\u0105 si\u0119 rozchodzi\u0107, gdy\u017c szczeg\u00f3lnie – jak pisze niemiecki historyk Raimund Beck – \u201em\u0142ody kler, wzoruj\u0105c si\u0119 na hierarchach, rozci\u0105gn\u0105\u0142 zasad\u0119 (soborow\u0105 – A.W.) do skrajno\u015bci\u201d.<\/p>\r\n

W seminariach hiszpa\u0144skich codzienno\u015bci\u0105 sta\u0142a si\u0119 lektura teolog\u00f3w wyzwolenia, a nawet samego Marksa. Posoborowy kler stan\u0105\u0142 na czele ruchu demokratycznego, a duchowni przewodzili na antyfrankistowskich wiecach. Franki\u015bci z przera\u017ceniem pisali i m\u00f3wili o \u201eepidemii marksizmu\u201d w hiszpa\u0144skim Ko\u015bciele.<\/p>\r\n

Sob\u00f3r Watyka\u0144ski II mia\u0142 decyduj\u0105ce znaczenie dla upadku frankizmu. Legitymizacja w\u0142adzy Caudillo mia\u0142a charakter tradycyjny i, nie wywodz\u0105c si\u0119 od suwerennego ludu, z natury rzeczy musia\u0142a by\u0107 wywodzona od Boga. I Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki w Hiszpanii tak\u0105 legitymizacj\u0119 w\u0142adzy tej dawa\u0142, a\u017c do Soboru. Hierarchowie Ko\u015bcio\u0142a, przebywaj\u0105c przez kilka lat na Soborze, czyli poza Hiszpani\u0105, zarazili si\u0119 mod\u0105 na \u201eaggiornamento\u201d, kt\u00f3r\u0105 poznali przebywaj\u0105c w Rzymie; szybko dostrzegli, \u017ce frankizm jest zaprzeczeniem ducha soborowego; a narodowy katolicyzm zaprzeczeniem ekumenizmu Ko\u015bcio\u0142a opanowanego przez modernist\u00f3w.<\/p>\r\n

Pod wp\u0142ywem nauczania soborowego biskupi zacz\u0119li si\u0119 domaga\u0107 rozdzia\u0142u Ko\u015bcio\u0142a od pa\u0144stwa, co oznacza\u0142o kres idei narodowego katolicyzmu, a tak\u017ce demokratyzacji, wywodz\u0105c – pod wp\u0142ywem modernistycznej teologii – demokracj\u0119 od nauczania Chrystusa i tym samym odrzucaj\u0105c wielowiekow\u0105 tradycj\u0119 Ko\u015bcio\u0142a opieraj\u0105c\u0105 si\u0119 na nauczaniu o porz\u0105dku i autorytecie jako podstawach istnienia spo\u0142ecze\u0144stwa. R\u00f3wnocze\u015bnie, pod wp\u0142ywem soborowej wizji Chrystusa-demokraty, duchowie\u0144stwo hiszpa\u0144skie zacz\u0119\u0142o uwa\u017ca\u0107, i\u017c w 1936 roku Ko\u015bci\u00f3\u0142 powinien poprze\u0107 republikan\u00f3w, a nie nacjonalist\u00f3w. Wielu duchownych zacz\u0119\u0142o si\u0119 zbli\u017ca\u0107 do marksizmu, a sam Episkopat w roku 1967 zaleca\u0142 dialog ze zwi\u0105zkami zawodowymi, tak\u017ce tymi o charakterze marksistowskim, gdy\u017c Ko\u015bci\u00f3\u0142 – tak jak marksi\u015bci – winien by\u0107 po stronie ubogich i maluczkich.<\/p>\r\n

Zastanawiaj\u0105c si\u0119 nad t\u0105 metamorfoz\u0105 Ko\u015bcio\u0142a w Hiszpanii mo\u017cemy stwierdzi\u0107, \u017ce jego porzucenie frankizmu mia\u0142o dwie przyczyny: nauczanie soborowe, kt\u00f3re postawi\u0142o Ko\u015bci\u00f3\u0142 politycznie po stronie hiszpa\u0144skiej lewicy; a tak\u017ce przy\u015bpieszony rozw\u00f3j gospodarczy kraju. Kapitalizm prowadzi do rozrostu nier\u00f3wno\u015bci spo\u0142ecznych, kt\u00f3re nie by\u0142y tak ostre w epoce Franco-syndykalisty.<\/p>\r\n

Zwrot ekonomiczny Hiszpanii ku wolnemu rynkowi zszokowa\u0142 ni\u017csze duchowie\u0144stwo, kt\u00f3re nie umia\u0142o zrozumie\u0107 nowoczesnych zasad rynku i skupi\u0142o si\u0119 na krytyce bie\u017c\u0105cych nieszcz\u0119\u015b\u0107 robotnik\u00f3w, nie rozumiej\u0105c, \u017ce kapitalizm – a nie prymitywna redystrybucja – jest jedyn\u0105 drog\u0105 przysz\u0142ej poprawy ich po\u0142o\u017cenia.<\/p>\r\n

W obliczu \u201eapokalipsy\u201d kapitalizmu ni\u017cszy kler – na co dzie\u0144 bytuj\u0105cy po\u015br\u00f3d robotniczych przedmie\u015b\u0107 za po\u015brednictwem struktur nios\u0105cych pos\u0142ug\u0119 w tych \u015brodowiskach (Stowarzyszenie Robotnicze Akcji Katolickiej – Hermendades Obreras de Acci\u00f3n Catolica oraz Robotnicza M\u0142odzie\u017c Katolicka – Juventud Obrera Catolica) – stan\u0105\u0142 na czele neosocjalistycznego ruchu przeciwnego modernizacji, zast\u0119puj\u0105c zdelegalizowane i realnie s\u0142abe zwi\u0105zki zawodowe oraz partie lewicowe i populistyczne.<\/p>\r\n

Adam Wielomski<\/strong><\/em>
\r\nwww.konserwatyzm.pl<\/a><\/p>\r\n


\r\nAdam Wielomski<\/strong> (ur. 1972) – doktor nauk politycznych. Kierownik Zak\u0142adu Historii My\u015bli Politycznej w Instytucie Nauk Spo\u0142ecznych Akademii Podlaskiej (Siedlce); wyk\u0142adowca w Szkole Wy\u017cszej im. B. Ja\u0144skiego (Warszawa). Wiceprezes Klubu Zachowawczo – Monarchistycznego, cz\u0142onek KoLibra. Publikuje na \u0142amach \u201ePro Fide, Rege et Lege\u201d, \u201eNajwy\u017cszego Czasu!\u201d i \u201eMy\u015bli Polskiej\u201d. Autor ponad stu publikacji naukowych na temat zachodnioeuropejskiej my\u015bli politycznej; opublikowa\u0142 min. Od grzechu do apokatastasis. Historiozofia Josepha de Maistre\u2019a (1999); Filozofia polityczna francuskiego tradycjonalizmu (2003).<\/p>\r\n

Tekst ten stanowi fragment ksi\u0105\u017cki \u201eHiszpania Franco. \u0179r\u00f3d\u0142a i istota doktryny politycznej\u201d. Agencja Wydawniczo-Reklamowa \u201eArte\u201d. Bia\u0142a Podlaska 2006, stron 394.<\/em> Cena: 28 PLN, plus 8 PLN na koszty wysy\u0142ki.<\/p>\r\n

Zam\u00f3wienia mo\u017cna kierowa\u0107 na r\u0119ce Jaros\u0142awa Kornasia, na adres: jaroslaw.kornas@koliber.org<\/a> (telefon kontaktowy: 600 32 28 63). Pieni\u0105dze prosz\u0119 wp\u0142aci\u0107 na konto: Bank PeKaO SA 44-1240-1910-1111-0010-0378-0432<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n

Za: prawica.pl<\/a><\/p>\r\n

 <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"20 listopada br. mija 31 rocznica \u015bmierci genera\u0142a Francisco Franco (1892-1975), wielkiego przyw\u00f3dcy Hiszpanii, wybitnego m\u0119\u017ca stanu, prawdziwego bohatera Europy, El Caudillo de la \u00c3\u0161ltima Cruzada y de la Hispanidad, El Caudillo de la Guerra de Liberaci\u00f3n contra el Comunismo y sus C\u00f3mplices. Oddajemy ho\u0142d Jego postaci, Jego pr\u00f3bom zorganizowania Pa\u0144stwa na bazie katolickiej nauki […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[312,189],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/732"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=732"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/732\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=732"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=732"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=732"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}