{"id":71418,"date":"2013-11-18T08:48:06","date_gmt":"2013-11-18T13:48:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=71418"},"modified":"2013-11-18T08:57:21","modified_gmt":"2013-11-18T13:57:21","slug":"iran-respektuje-prawa-chrzescijan-i-zydow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=71418","title":{"rendered":"Iran respektuje prawa chrze\u015bcijan i \u017byd\u00f3w"},"content":{"rendered":"

Rozmowa z Samadim Alim Lakizadehem – ambasadorem Islamskiej Republiki Iranu w Polsce<\/em><\/strong><\/p>\r\n

\"\"<\/a><\/strong>Islamska Republika Iranu z punktu widzenia obywatela Rzeczypospolitej, zdaje si\u0119 by\u0107 niezwykle odleg\u0142ym pa\u0144stwem, zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem kulturowym jak i geopolitycznym. Tymczasem, niedawne wizyty dw\u00f3ch wa\u017cnych go\u015bci z Iranu wskazuj\u0105, \u017ce Polska jest powa\u017cnie traktowana przez stron\u0119 ira\u0144sk\u0105. W kwietniu 2012 r. odwiedzi\u0142 nasz kraj rzecznik i wiceszef ira\u0144skiego MSZ Ramin Mehmanparast, za\u015b w maju tego roku go\u015bci\u0142 u nas Dyrektor Izby Handlu, Przemys\u0142u, G\u00f3rnictwa i Rolnictwa Iranu Mohammad Nahavandian. Podczas obu wizyt pad\u0142y deklaracje, \u017ce Polska z punktu widzenia polityki zagranicznej jak i gospodarczej odgrywa dla Iranu bardzo wa\u017cn\u0105 rol\u0119. Dlaczego jeste\u015bmy dla reprezentowanego przez J.E. pa\u0144stwa tak wa\u017cnym partnerem?<\/strong><\/p>\r\n

– Wzajemne wizyty nie ograniczaj\u0105 si\u0119 tylko do tych dw\u00f3ch wymienionych. Pan Andrzej Dycha wiceminister gospodarki odby\u0142 rewizyt\u0119 w Iranie na czele delegacji w lutym tego roku, a dwa tygodnie wcze\u015bniej, w dniach 28-29 pa\u017adziernika, pan Bogus\u0142aw Winid wiceminister spraw zagranicznych r\u00f3wnie\u017c odwiedzi\u0142 Teheran. Ministrowie spraw zagranicznych obu kraj\u00f3w spotkali si\u0119 w kuluarach sesji Zgromadzenia Og\u00f3lnego ONZ we wrze\u015bniu. Jednym z cel\u00f3w wizyty wiceministra spraw zagranicznych w Teheranie, zgodnie z informacj\u0105 zamieszczon\u0105 na portalu MSZ, by\u0142o przygotowanie przysz\u0142orocznej wizyty ministra Sikorskiego w Iranie. Tak jak sama Pani wspomnia\u0142a, oba kraje maj\u0105 dla siebie du\u017ce znaczenie. Dzisiejszy \u015bwiat opiera si\u0119 na relacjach i wa\u017cnym jest aby, dwa tak wa\u017cne kraje jak Iran i Polska, kt\u00f3re odgrywaj\u0105 istotne role w swoich regionach geograficznych, odbywa\u0142y konsultacje i radzi\u0142y si\u0119 siebie nawzajem w r\u00f3\u017cnych dziedzinach wsp\u00f3\u0142pracy dwustronnej, na p\u0142aszczy\u017anie wsp\u00f3\u0142pracy regionalej i mi\u0119dzynarodowej.<\/p>\r\n

Na jakie korzy\u015bci z ewentualnej wsp\u00f3\u0142pracy mo\u017ce liczy\u0107 strona polska?<\/strong><\/p>\r\n

– To pytanie nale\u017ca\u0142oby zada\u0107 w\u0142adzom polskim. Pewnym jest to, \u017ce w stosunkach dwustronnych oba kraje mog\u0105 zaspokaja\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 swoich potrzeb ekonomicznych. Nie nale\u017cy zapomina\u0107, \u017ce z jednej strony Iran jest ogromnym siedemdziesi\u0105ciosiedmiomilionowym rynkiem konsumpcyjnym i bram\u0105 do Azji \u015arodkowej i na Kaukaz, w kraju tym mie\u015bci si\u0119 tak\u017ce siedziba Organizacji Wsp\u00f3\u0142pracy Gospodarczej (ECO), skupiaj\u0105cej dziesi\u0119\u0107 kraj\u00f3w regionu, kt\u00f3rych liczba ludno\u015b\u0107 liczy oko\u0142o czterysta milion\u00f3w os\u00f3b.<\/p>\r\n

Z drugiej strony Iran posiada ogromne z\u0142o\u017ca ropy, gazu i wa\u017cnych surowc\u00f3w energetycznych. Kraj ten jako jeden z najstabilniejszych kraj\u00f3w niestabilnego regionu Bliskiego Wschodu, z jednej strony stawia mocny op\u00f3r rozprzestrzenianiu si\u0119 terroryzmu i ekstremizmu, a z drugiej strony blokuje produkcj\u0119 i przemyt narkotyk\u00f3w. Polska utrzymuje obecno\u015b\u0107 wojskow\u0105 w kraju s\u0105siaduj\u0105cym z Iranem (Afganistanem) i nie mo\u017ce lekcewa\u017cy\u0107 stanowiska Iranu. Kryzys syryjski, ekstremizm i terroryzm s\u0105 zagadnieniami wa\u017cnymi dla Polski. Dla nikogo nie jest dzi\u015b tajemnic\u0105, \u017ce Iran ma wielki wp\u0142yw na rozstrzyganie konflikt\u00f3w w regionie i zawsze uczestniczy w rozwi\u0105zywaniu kryzys\u00f3w regionalnych.<\/p>\r\n

Nasze kraje, mimo chlubnej karty dyplomatycznej, w obecnej chwili s\u0105 sobie bardzo odlegle – po prostu ma\u0142o o sobie wiemy. Jedn\u0105 z niezwyk\u0142ych historii, \u0142\u0105cz\u0105ce nasze Narody, s\u0105 wydarzenia z czas\u00f3w II wojny \u015bwiatowej, kiedy to Ira\u0144czycy przyj\u0119li 120 tysi\u0119cy polskich uchod\u017ac\u00f3w, wysiedlonych z \u0142agr\u00f3w Syberii. W ubieg\u0142ym roku obchodzili\u015bmy 70-lecie tamtych wydarze\u0144, w ramach kt\u00f3rych, podczas uroczystego otwarcia wystawy \u201ePolscy wychod\u017acy II wojny \u015bwiatowej w Iranie\u201d w Domu Polonii w Warszawie powiedzia\u0142 Pan Ambasador, \u017ce przyj\u0119cie naszych Rodak\u00f3w, by\u0142o dla Was Ira\u0144czyk\u00f3w zaszczytem i zapewni\u0142 Pan, o \u017cyczliwo\u015bci jak\u0105 Nar\u00f3d Ira\u0144ski darzy Polak\u00f3w. Wydaje si\u0119, \u017ce Polacy tak\u017ce nie maj\u0105 z\u0142ego zdania na temat Ira\u0144czyk\u00f3w. W czym wi\u0119c problem? Dlaczego wci\u0105\u017c jeste\u015bmy sobie tak obcy?<\/strong><\/p>\r\n

– Cz\u0119\u015bciowo problem ten powi\u0105zany jest z rol\u0105 medi\u00f3w i prasy. Ogromna cz\u0119\u015b\u0107 medi\u00f3w w Polsce nie posiada niezale\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 informacji i najcz\u0119\u015bciej czerpie je z kilku wa\u017cnych i znanych \u017ar\u00f3de\u0142 i agencji, kt\u00f3re to z kolei z powod\u00f3w politycznych, maj\u0105 na celu bojkotowanie Iranu za pomoc\u0105 informacji lub przedstawiaj\u0105 negatywne i jednostronne wiadomo\u015bci. Ponadto, odk\u0105d Polska przyst\u0105pi\u0142a do cz\u0142onkostwa w instytucjach europejskich, media z coraz wi\u0119ksz\u0105 uwag\u0105 skupiaj\u0105 si\u0119 na wydarzeniach w europejskich krajach partnerskich, w krajach zachodnich i w ostateczno\u015bci na bliskich wschodnich s\u0105siadach, i mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce nie maj\u0105 poj\u0119cia o tym co dzieje si\u0119 w innych cz\u0119\u015bciach \u015bwiata. To samo mo\u017cna zarzuci\u0107 cz\u0119\u015bci intelektualist\u00f3w, badaczy i naukowc\u00f3w, a nawet niekt\u00f3rym przedstawicielom w\u0142adzy. Przyk\u0142adem tego mog\u0105 by\u0107 w\u0142a\u015bnie obchody siedemdziesi\u0105tej rocznicy przyj\u0119cia Polak\u00f3w w Iranie, kt\u00f3re odby\u0142y si\u0119 w zesz\u0142ym roku w Warszawie, a towarzyszy\u0142a im wystawa w Teheranie oraz wizyta ponad osiemdziesi\u0119cioosobowej delegacji polskiej z udzialem przedstawicieli parlamentu, r\u00f3\u017cnych ministerstw itd., pod przewodnictwem wiceministra spraw zagranicznych. Jaki by\u0142 odd\u017awi\u0119k w polskich mediach czy portalach spo\u0142eczno\u015bciowych?<\/p>\r\n

Po raz pierwszy w ci\u0105gu ostatnich trzydziestu lat odby\u0142 si\u0119 pierwszy Tydzie\u0144 Film\u00f3w Ira\u0144skich w Polsce i Tydzie\u0144 Film\u00f3w Polskich w Teheranie, jednak relacje w mediach by\u0142y niewystarczaj\u0105ce. Kino ira\u0144skie cieszy si\u0119 du\u017cym uznaniem w \u015bwiecie, a w zesz\u0142ym roku Iran zdo\u0142a\u0142 zdoby\u0107 statuetk\u0119 Oskara, pozbawiaj\u0105c jej polskiego konkurenta. W zwi\u0105zku z istnieniem dw\u00f3ch zak\u0142ad\u00f3w iranistyki i j\u0119zyka perskiego na Uniwersytetach Warszawskim i Jagiello\u0144skim, ira\u0144ska poezja i literatura powinny mie\u0107 miejsce i by\u0107 bardziej obecne w polskiej spo\u0142eczno\u015bci literackiej, niestety jednak tak nie jest.<\/p>\r\n

Oczywi\u015bcie, nale\u017cy wspomnie\u0107, \u017ce sprawy polityczne jak np. niezgodne z prawem sankcje Unii Europejskiej przeciwko Iranowi, jak i program atomowy, nie pozostaj\u0105 bez wp\u0142ywu na t\u0119 sytuacj\u0119. Bez w\u0105tpienia w\u0142adze oraz aparaty pa\u0144stwowe obu pa\u0144stw, takie jak ambasady w stolicach obu kraj\u00f3w, musz\u0105 godnie wykonywa\u0107 swoje obowi\u0105zki i pe\u0142ni\u0107 swoje role.<\/p>\r\n

Ju\u017c trzy lata, a wi\u0119c ca\u0142\u0105 kadencj\u0119, przebywa J.E. na misji dyplomatycznej w naszym kraju. Prosz\u0119 wskaza\u0107 zasadnicz\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0119 je\u015bli chodzi o pozycj\u0119 polityczn\u0105 Iranu na Bliskim Wschodzie rzeczywi\u015bcie, a tym co wida\u0107 w polskich mediach.<\/strong><\/p>\r\n

– Odpowied\u017a na to pytanie zawiera si\u0119 cz\u0119\u015bciowo w odpowiedzi na poprzednie zapytanie. Iran ze swoj\u0105 liczb\u0105 ludno\u015bci, wielko\u015bci\u0105, pozycj\u0105 strategiczn\u0105, zasobami energetycznymi i ludzkimi, rozwojem naukowym, przesz\u0142o\u015bci\u0105 cywilizacyjn\u0105, wp\u0142ywami kulturalnymi i religijnymi w swoim otoczeniu i \u015bwiecie islamu, jest krajem skutecznym w utrzymaniu stabilizacji i bezpiecze\u0144stwa regionu Zatoki Perskiej, Bliskiego Wschodu, ale i \u015bwiata. Islamska Republika Iranu ma demokratyczny ustr\u00f3j polityczny, oparty na wyborach i g\u0142osie spo\u0142ecze\u0144stwa. W ci\u0105gu 34 lat od wybuchu rewolucji islamskiej w 1979 roku, kt\u00f3ra doprowadzi\u0142a do upadku dyktatorskiego re\u017cimu szacha, zwi\u0105zanego z Ameryk\u0105, do dzi\u015b przeprowadzono w Iranie 35 wybor\u00f3w zar\u00f3wno parlamentarnych, samorz\u0105dowych, jak i prezydenckich. Jedna trzecia przepis\u00f3w konstytucji Iranu jest prawie to\u017csama z przepisami kraj\u00f3w zachodnich, takich jak na przyk\u0142ad Francja czy Belgia. W ira\u0144skim systemie politycznym nawet przyw\u00f3dca polityczno-religijny jest w niebezpo\u015bredni spos\u00f3b, ale wybierany przez nar\u00f3d (podobie\u0144stwo do wybor\u00f3w prezydenckich w Stanach Zjednoczonych). Prezydent, parlamentarzy\u015bci, rady miejska i wiejska, wybierani s\u0105 przez spo\u0142ecze\u0144stwo w wyborach bezpo\u015brednich. Znaczenie g\u0142osu spo\u0142ecze\u0144stwa, jak i rola w\u0142adzy ustawodawczej s\u0105 tak du\u017ce, \u017ce nawet w przeciwie\u0144stwie do demokracji europejskich, w Iranie ani prezydent ani najwy\u017cszy przyw\u00f3dca nie maj\u0105 prawa do rozwi\u0105zania parlamentu.<\/p>\r\n

Prawa mniejszo\u015bci religijnych s\u0105 zagwarantowane w najbardziej mo\u017cliwym stopniu. Mniejszo\u015b\u0107 chrze\u015bcija\u0144ska, sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z dwustu tysi\u0119cy os\u00f3b ma zagwarantowane trzy mandaty w parlamencie, podczas gdy mniejszo\u015b\u0107 \u017cydowska, licz\u0105ca pi\u0119tna\u015bcie tysi\u0119cy os\u00f3b, ma w nim jedno miejsce. Kobiety maj\u0105 dost\u0119p do najwy\u017cszych szczebli w\u0142adzy. Obecnie dwie funkcje wiceprezydenta sprawuj\u0105 kobiety, podczas gdy w niekt\u00f3rych krajach regionu, zmagaj\u0105 si\u0119 one z r\u00f3\u017cnymi ograniczeniami. 62 procent student\u00f3w stanowi\u0105 kobiety.<\/p>\r\n

Nawet w warunkach spowodowanych przez sankcje, Iran eksportuje energi\u0119 do wi\u0119kszo\u015bci kraj\u00f3w s\u0105siednich. Iran jest gwarantem bezpiecze\u0144stwa energetycznego w rejonie Zatoki Perskiej i strategicznej cie\u015bninie Ormuz, a zaprowadzenie stabilizacji i bezpiecze\u0144stwa w krajach takich jak Afganistan czy Irak, bez udzia\u0142u i wsp\u00f3\u0142pracy Iranu by\u0142oby niemo\u017cliwe. W niestabilnym regionie pe\u0142nym terroru, przemocy, ekstremizmu i radykalizmu, przybieraj\u0105cych r\u00f3\u017cne formy i kszta\u0142ty, Iran jest wysp\u0105 stabilizacji. W wykszta\u0142conym i nowoczesnym spo\u0142ecze\u0144stwie Iranu, wska\u017anik wp\u0142ywu internetu i dost\u0119pu ludzi do informacji jest bardzo wysoki.<\/p>\r\n

W Teheranie opr\u00f3cz setek gazet wydawanych w j\u0119zyku perskim, codziennie wychodz\u0105 cztery tytu\u0142y angielskoj\u0119zyczne. Jest nawet wydawane specjalne pismo dla os\u00f3b niewidomych. W Warszawie opr\u00f3cz portali informacyjnych po angielsku, nie znam \u017cadnej angielskoj\u0119zycznej gazety.<\/p>\r\n

Sympatia Ira\u0144czyk\u00f3w do cudzoziemc\u00f3w oraz kontakty z nimi s\u0105 cz\u0119ste. Nazwy wszystkich ulic zapisywane s\u0105 w dw\u00f3ch wersjach j\u0119zykowych, po persku i angielsku. Szyizm, kt\u00f3ry jest wyznaniem wi\u0119kszo\u015bci muzu\u0142man\u00f3w ira\u0144skich, promuj\u0105c umiarkowany islam, odleg\u0142y jest wszelkiemu ekstremizmowi i radykalizmowi. W Iranie znajduje si\u0119 ponad dwie\u015bcie ko\u015bcio\u0142\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich i dwadzie\u015bcia siedem synagog \u017cydowskich. Nie s\u0142ysza\u0142o si\u0119 do tej pory o przypadkach u\u017cycia przemocy przeciwko mniejszo\u015bciom chrze\u015bcija\u0144skiej lub \u017cydowskiej.
Ira\u0144czycy s\u0105 muzu\u0142manami, ale nie Arabami. Du\u017co os\u00f3b na zachodzie i w Polsce r\u00f3wnie\u017c, myli Ira\u0144czyk\u00f3w z Arabami, podczas gdy Ira\u0144czycy mimo wyznawania islamu, posiadaj\u0105 swoj\u0105 odr\u0119bn\u0105 kultur\u0119 i j\u0119zyk, maj\u0105ce korzenie w dawnej siedmiotysi\u0105cletniej cywilizacji. Du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 medi\u00f3w, widz\u0105c chustki na g\u0142owach kobiet, uznaje, \u017ce w Iranie brak wolno\u015bci i demokracji. Jest to bardzo powierzchowna i ograniczona ocena. W dzisiejszych czasach r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 kulturowa jest warto\u015bci\u0105 \u015bwiatow\u0105, niedocenian\u0105 przez wiele os\u00f3b. Rzeczywisty obraz Iranu znalaz\u0142 si\u0119 w cieniu problemu programu atomowego, kt\u00f3ry po cz\u0119\u015bci zosta\u0142 wymy\u015blony, a po cz\u0119\u015bci wynika z nieporozumienia, kt\u00f3rego \u017ar\u00f3d\u0142em jest brak konstruktywnego dialogu stron. Nowy proces i runda negocjacji w Genewie daj\u0105 nadziej\u0119 na rozwi\u0105zanie tego problemu. Ka\u017cdy Polak, kt\u00f3ry czy to jako turysta, czy w sprawach handlowych itd. wyjecha\u0142 do Iranu, po powrocie jest zdania, \u017ce prawdziwy obraz tego kraju jest o 180 stopni r\u00f3\u017cny od tego, co widzi si\u0119 i s\u0142yszy w mediach. Obraz Iranu ukazywany w mediach jest tylko w 10- 15 procentach zgodny z rzeczywistym obliczem tego kraju.<\/p>\r\n

Co, po trzech latach pobytu tutaj, najbardziej uj\u0119\u0142o J.E. w naszym kraju?<\/strong><\/p>\r\n

– Naturalnie jest mn\u00f3stwo rzeczy, kt\u00f3re zas\u0142uguj\u0105 na uwag\u0119 i zg\u0142\u0119bienie. Pr\u0119dko\u015b\u0107 rozwoju i post\u0119pu, rozbudowa, obok pi\u0119knej przyrody i miejsc historycznych, a przede wszystkim wysoka \u015bwiadomo\u015b\u0107 polityczna klasy politycznej w pokojowym przekazywaniu w\u0142adzy, kt\u00f3ra mog\u0142aby by\u0107 odpowiednim wzorem w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w regionalnych i mi\u0119dzynarodowych, innymi s\u0142owy promocja pokojowych do\u015bwiadcze\u0144 krajowych na p\u0142aszczy\u017anie mi\u0119dzynarodowej i stworzenie polskiej marki politycznej.<\/p>\r\n

Jakie mia\u0142 Pan Ambasador wyobra\u017cenie o Polsce przed podj\u0119ciem misji dyplomatycznej w naszym pa\u0144stwie?<\/strong><\/p>\r\n

– W moim kraju, ci\u0105gle wielu Ira\u0144czyk\u00f3w uznaje Polsk\u0119 za kraj by\u0142ej Europy Wschodniej, co ma niewiele wsp\u00f3lnego z nowoczesn\u0105 sytuacj\u0105 spo\u0142eczn\u0105 Polski. Rozw\u00f3j kontakt\u00f3w interpersonalnych obywateli obu kraj\u00f3w w ramach rozwoju turystyki, stosunk\u00f3w handlowych, jak i dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturalna w\u0142a\u015bciwych instytucji, promuj\u0105cych nawzajem kultur\u0119, sztuk\u0119 i inne dziedziny obu kraj\u00f3w, bez w\u0105tpienia skutecznie pog\u0142\u0119bi\u0105 znajomo\u015b\u0107 i wiedz\u0119 o sobie nawzajem.<\/p>\r\n

Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119<\/strong><\/p>\r\n

Rozmawia\u0142a Agnieszka Piwar<\/em><\/strong>
http:\/\/mercurius.myslpolska.pl<\/a><\/em><\/p>\r\n

\r\n

ZOB. R\u00d3WNIE\u017b:<\/strong><\/p>\r\n