{"id":69857,"date":"2013-08-19T13:19:56","date_gmt":"2013-08-19T18:19:56","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=69857"},"modified":"2018-04-25T18:30:15","modified_gmt":"2018-04-25T22:30:15","slug":"z-cial-tysiecy-zmarlych-dzieci-pobierano-organy-i-tkanki-bez-zgody-rodzicow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=69857","title":{"rendered":"Z cia\u0142 tysi\u0119cy zmar\u0142ych dzieci pobierano organy i tkanki bez zgody rodzic\u00f3w"},"content":{"rendered":"

\u015amier\u0107 rocznego dziecka w 1992 r. w jednym ze szpitali w Anglii doprowadzi\u0142a do \u015bledztwa, kt\u00f3re wstrz\u0105sn\u0119\u0142o opini\u0105 publiczn\u0105. Prawie dziesi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej ujawniono, \u017ce z cia\u0142 tysi\u0119cy dzieci zmar\u0142ych przed i po urodzeniu pobierano organy i tkanki bez zgody ich rodzic\u00f3w, a czasem nawet pomimo ich sprzeciwu. Proceder ten nie nale\u017ca\u0142 wcale do rzadko\u015bci.<\/strong><\/p>\r\n

O tym, \u017ce sprawa wysz\u0142a na jaw, zadecydowa\u0142 przypadek. W 1996 r. Helen Rickard, mama 11-miesi\u0119cznej Samanthy, zmar\u0142ej po operacji na otwartym sercu w szpitalu klinicznym Bristol Royal Infirmary, zwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 do jego administracji o wydanie wszystkich informacji medycznych o c\u00f3rce. Wyst\u0105pi\u0142a z tak\u0105 z pro\u015bb\u0105, gdy\u017c po audycie tej plac\u00f3wki do opinii publicznej trafi\u0142y informacje o wysokiej \u015bmiertelno\u015bci dzieci po tej w\u0142a\u015bnie operacji. Z otrzymanych danych wynika\u0142o, \u017ce patolog zachowa\u0142 serce c\u00f3rki. Zbulwersowana matka poprosi\u0142a o jego zwrot.<\/p>\r\n

Dzia\u0142ania rodzic\u00f3w<\/strong><\/p>\r\n

I na zwrocie nielegalnie pobranego organu sprawa si\u0119 nie zako\u0144czy\u0142a. W 1999 r. grupa rodzic\u00f3w z podobnymi do Rickard do\u015bwiadczeniami zwo\u0142a\u0142a konferencj\u0119 prasow\u0105, aby upubliczni\u0107 informacje o wysokiej \u015bmiertelno\u015bci pooperacyjnej w Bristol Royal Infirmary i zatrzymywanych sercach zmar\u0142ych dzieci. Organy by\u0142y pobierane bez wiedzy i zgody rodzic\u00f3w w oko\u0142o 170 przypadkach w tym jednym szpitalu. Na skutek dzia\u0142a\u0144 rodzic\u00f3w, kt\u00f3rzy zbierali dane od innych rodzin dzi\u0119ki otwartej przez nich darmowej linii telefonicznej, rz\u0105d zdecydowa\u0142 si\u0119 na zbadanie sprawy. Z zezna\u0144 jednego ze \u015bwiadk\u00f3w wysz\u0142o na jaw, \u017ce takie praktyki mia\u0142y r\u00f3wnie\u017c miejsce w innej plac\u00f3wce. W jednym z najbardziej renomowanych szpitali dzieci\u0119cych w Anglii- Alder Hey, rutynowo przechowywano serca od 1948 r. By\u0107 mo\u017ce dlatego, \u017ce jest on jednym z  najwi\u0119kszych w Europie (obecnie rocznie leczy si\u0119 ok. 300 tys. dzieci), to w\u0142a\u015bnie na nim skupi\u0142 si\u0119 skandal.<\/p>\r\n

Raport Redferna<\/strong><\/p>\r\n

W wyniku przeprowadzonego \u015bledztwa zebrano przyt\u0142aczaj\u0105c\u0105 liczb\u0119 dowod\u00f3w na nadu\u017cycia. Raport sporz\u0105dzony pod kierownictwem prawnika medycznego, Michaela Redferna, licz\u0105cy 600 stron zosta\u0142 podany do wiadomo\u015bci publicznej w styczniu 2001 r. Wytypowa\u0142 on g\u0142\u00f3wnego winowajc\u0119, holenderskiego profesora patologii Dicka van Velzena, pracuj\u0105cego w szpitalu Alder Hey w latach 1988-1995. Raport Redferna wskazywa\u0142 go jako winnego zachowa\u0144 nieetycznych w dwudziestu sferach dzia\u0142ania, m.in. pobierania ka\u017cdego mo\u017cliwego organu od zmar\u0142ego dziecka, kt\u00f3re mia\u0142o przej\u015b\u0107 sekcj\u0119 zw\u0142ok, w wypadku, gdy pow\u00f3d \u015bmierci uznano za niejasny. Tkanki te mia\u0142y by\u0107 u\u017cywane do bada\u0144 naukowych, jednak patolog nie przeprowadza\u0142 nawet w\u0142a\u015bciwej sekcji zw\u0142ok, a dokumentacj\u0119 medyczn\u0105 fa\u0142szowa\u0142. Cho\u0107 proceder ten mia\u0142 miejsce jeszcze zanim van Velzen rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 w Alder Hey, to w\u0142a\u015bnie za jego dzia\u0142alno\u015bci przybra\u0142 ogromn\u0105 skal\u0119. Ujawniono, \u017ce w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w zgoda na pobranie tkanek i organ\u00f3w uznana by\u0142a za domnieman\u0105, a w niekt\u00f3rych przypadkach pobranie odbywa\u0142o si\u0119 wbrew woli rodziny.<\/p>\r\n

Reakcja szpitala i skala nadu\u017cy\u0107<\/strong><\/p>\r\n

Spraw\u0119 dodatkowo zaogni\u0142 fakt, \u017ce nawet w obliczu skandalu administracja szpitala Alder Hey zachowywa\u0142a si\u0119 wobec rodzic\u00f3w arogancko i opieszale, wolno reaguj\u0105c na pro\u015bby rodzic\u00f3w o zwrot zatrzymanych organ\u00f3w. Udowodni\u0142o to po raz kolejny, \u017ce rodzice maj\u0105 niewiele do powiedzenia w sprawie tego, co stanie si\u0119 z cia\u0142em ich zmar\u0142ych dzieci. Co wi\u0119cej, sta\u0142o si\u0119 jasne, \u017ce solidarno\u015b\u0107 zawodowa lekarzy umo\u017cliwia trwanie nadu\u017cy\u0107, kt\u00f3rymi nikt nie chce si\u0119 zaj\u0105\u0107.<\/p>\r\n

Raport Redferna krytykowa\u0142 dzia\u0142ania szpitala Alder Hey i University of Liverpool. W skandal uwik\u0142ane by\u0142y r\u00f3wnie\u017c dwie inne s\u0142awne plac\u00f3wki, m.in. Great Ormond Street Hospital for Children w Londynie i the Birmingham Children\u2019s Hospital. Lista szpitali i szk\u00f3\u0142 medycznych, kt\u00f3re w 2001 r. przetrzymywa\u0142y tkanki ludzkie zosta\u0142a podana do publicznej wiadomo\u015bci [1]. By\u0142o na niej ponad 100 instytucji.<\/p>\r\n

Cia\u0142a dzieci nienarodzonych<\/strong><\/p>\r\n

Zbadano r\u00f3wnie\u017c praktyki wewn\u0105trz krajowego systemu s\u0142u\u017cby zdrowia: National Health Sevices, z kt\u00f3rego wynik\u0142o, i\u017c 104 tys. fragment\u00f3w cia\u0142, organ\u00f3w dzieci narodzonych i nienarodzonych przetrzymywane by\u0142y w ponad dwustu plac\u00f3wkach. Niegodne traktowanie cia\u0142 zmar\u0142ych nie ogranicza\u0142o si\u0119 wi\u0119c do jednego skazanego patologa, ale mia\u0142o miejsce na szerok\u0105 skal\u0119. Co wi\u0119cej, prawie p\u00f3\u0142 miliona pr\u00f3bek tkanek zatrzymano w r\u00f3\u017cnych szpitalach w kraju.<\/p>\r\n

Z kolejnego rz\u0105dowego raportu Liama Donaldsona z 2002 r. (Human Bodies, Human Choices: The Law on Human Organs and Tissue in England and Wales – A Consultation Report) wynik\u0142o, \u017ce ponad 50 tys. organ\u00f3w, fragment\u00f3w cia\u0142, zw\u0142ok dzieci poronionych i zmar\u0142ych w aborcji przetrzymywanych by\u0142o przez patolog\u00f3w w ca\u0142ym kraju. W samym tylko szpitalu Alder Hey, sk\u0142adowano 1500 cia\u0142 dzieci poronionych, martwo urodzonych lub zmar\u0142ych w wyniku aborcji.<\/p>\r\n

Gruczo\u0142y grasicy dla firmy farmaceutycznej<\/strong><\/p>\r\n

W szpitalu Alder Hey i the Birmingham Children\u2019s Hospital gruczo\u0142y grasicy pobrane od \u017cyj\u0105cych dzieci w trakcie operacji serca by\u0142y przekazywane firmie farmaceutycznej w zamian za fundusze na badania naukowe. Wed\u0142ug \u201eThe Guardian\u201d, szpital odm\u00f3wi\u0142 podania nazwy firmy, jednak wygl\u0105da na to, \u017ce by\u0142a ni\u0105 Aventis Pasteur, specjalizuj\u0105ca si\u0119 w szczepionkach. Wynika\u0142oby z tego, \u017ce za jeden gruczo\u0142 istotny dla funkcjonowania uk\u0142adu odporno\u015bciowego bardzo ma\u0142ych dzieci, pobrany bez zgody rodzic\u00f3w (podobno usuwany rutynowo w tego typu operacjach dla zapewnienia dost\u0119pu do serca), firma zap\u0142aci\u0142a poni\u017cej 10 funt\u00f3w.<\/p>\r\n

Co da\u0142o \u015bledztwo?<\/strong><\/p>\r\n

Efektem \u015bledztw by\u0142o wprowadzenie zakazu pracy dla holenderskiego patologa Dicka van Velzena, najpierw czasowe, a dopiero w 2005 r. sta\u0142e. Policja brytyjska nie mog\u0142a zebra\u0107 wystarczaj\u0105cych dowod\u00f3w, aby bo skaza\u0107. Po publikacji raportu Redferna, von Velzen przebywa\u0142 w Holandii oraz pracowa\u0142 w Kanadzie, gdzie r\u00f3wnie\u017c mia\u0142 problemy z nielegalnym sk\u0142adowaniem organ\u00f3w. Co wi\u0119cej, Van Velzen opublikowa\u0142 r\u00f3\u017cne analizy naukowe, opieraj\u0105ce si\u0119 na jego sfa\u0142szowanych autopsjach, kt\u00f3re nadal figuruj\u0105 w archiwach publikacji i s\u0105 cytowane w bazach artyku\u0142\u00f3w naukowych.<\/p>\r\n

W wyniku dzia\u0142a\u0144 os\u00f3b zajmuj\u0105cych si\u0119 spraw\u0105, zosta\u0142o zawieszonych czterech pracownik\u00f3w National Health Sevices. Rodziny dzieci zmar\u0142ych w szpitalu Alder Hey na mocy ugody otrzyma\u0142y mniej wi\u0119cej 5 tys. funt\u00f3w ka\u017cda (oko\u0142o 10 tys. dol.). Oko\u0142o 200 rodzin wyst\u0105pi\u0142o z pozwem przeciwko rz\u0105dowemu National Health Sevices. Niekt\u00f3rzy rodzice musieli przej\u015b\u0107 wielokrotne ceremonie poch\u00f3wku. Dla przyk\u0142adu Janet Dacombe, matka noworodka o imieniu James, chowa\u0142a go trzykrotnie, gdy\u017c szpital tyle razy zwraca\u0142 jej pobrane organy dziecka. Niezidentyfikowane cia\u0142a zosta\u0142y pochowane na cmentarzu w Liverpoolu.<\/p>\r\n

Zmiana prawa<\/strong><\/p>\r\n

Na skutek ujawnionych nieprawid\u0142owo\u015bci poprawiono r\u00f3wnie\u017c system wyra\u017cania zgody na pobranie tkanek i do pewnego stopnia uregulowano procedury dotycz\u0105ce poronie\u0144 i aborcji. Zmieniona ustawa Human Tissue Act z 1961 r. wprowadzi\u0142a r\u00f3wnie\u017c nowe procedury wsp\u00f3\u0142pracy z firmami farmaceutycznymi. Obawy, \u017ce wymaganie zgody na pozyskanie tkanek spowoduje ich deficyt, okaza\u0142y si\u0119 bezpodstawne. Wielu krytyk\u00f3w nadal jednak twierdzi, \u017ce godno\u015b\u0107 ludzka nie jest dostatecznie chroniona i szanowana. Tak przynajmniej spraw\u0119 przedstawiaj\u0105 autorzy trzytomowej encyklopedycznej pozycji omawiaj\u0105cej 400 historycznych skandal\u00f3w XX w. \u201eGreat Events from History: Modern Scandals\u201d (2009).<\/p>\r\n

Aby jednak skandale zwi\u0105zane z tkankami ludzkimi mog\u0142y w og\u00f3le ujrze\u0107 \u015bwiat\u0142o dzienne, potrzebna jest transparencja i dost\u0119p do informacji publicznych, a tak\u017ce uczciwo\u015b\u0107, odwaga i etyczno\u015b\u0107 \u015brodowiska medycznego. Warto doda\u0107, \u017ce w USA tzw. whistleblowers otrzymuj\u0105 wynagrodzenie finansowe za zg\u0142oszenie nieprawid\u0142owo\u015bci w miejscach, w kt\u00f3rych pracuj\u0105. Niestety w Polsce walka z korupcj\u0105 i nadu\u017cyciami w s\u0142u\u017cbie zdrowia raczkuj\u0105. Sytuacja jest dramatyczna szczeg\u00f3lnie je\u015bli chodzi o aborcj\u0119, kt\u00f3ra owiana jest swoist\u0105 tajemnic\u0105, cz\u0119\u015bciowo chronion\u0105 ustawowo. Nie sprzyja to ufno\u015bci, \u017ce po\u015bmiertna godno\u015b\u0107 u\u015bmierconych dzieci jest szanowana. O dzieciach zabitych w p\u00f3\u017anych aborcjach w szpitalach publicznych na koszt wszystkich podatnik\u00f3w przedstawiciele obecnej w\u0142adzy nie chc\u0105 nawet rozmawia\u0107. Dodatkowa niech\u0119\u0107 obecnej administracji rz\u0105dowej do badania i ujawniania tych spraw daje niestety poczucie, \u017ce jest to dobre pole do nadu\u017cy\u0107. Mo\u017ce kiedy\u015b i u nas wybuchnie na tym polu skandal?<\/p>\r\n

Natalia Dueholm<\/strong><\/em><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

\r\n

[1]<\/a>              http:\/\/www.theguardian.com\/uk\/2001\/jan\/31\/alderhey2<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u015amier\u0107 rocznego dziecka w 1992 r. w jednym ze szpitali w Anglii doprowadzi\u0142a do \u015bledztwa, kt\u00f3re wstrz\u0105sn\u0119\u0142o opini\u0105 publiczn\u0105. Prawie dziesi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej ujawniono, \u017ce z cia\u0142 tysi\u0119cy dzieci zmar\u0142ych przed i po urodzeniu pobierano organy i tkanki bez zgody ich rodzic\u00f3w, a czasem nawet pomimo ich sprzeciwu. Proceder ten nie nale\u017ca\u0142 wcale do rzadko\u015bci. […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[6],"tags":[94,325,220],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69857"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=69857"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69857\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=69857"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=69857"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=69857"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}