{"id":69739,"date":"2013-08-17T15:29:33","date_gmt":"2013-08-17T20:29:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=69739"},"modified":"2013-08-07T10:31:30","modified_gmt":"2013-08-07T15:31:30","slug":"zapomniane-zwyciestwo-w-miodusach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=69739","title":{"rendered":"Zapomniane zwyci\u0119stwo w Miodusach"},"content":{"rendered":"

18 sierpnia minie 68. rocznica jednej z najwi\u0119kszych bitew, jak\u0105 polska partyzantka niepodleg\u0142o\u015bciowa stoczy\u0142a z NKWD. Ale w Miodusach-Pokrzywnych na Podlasiu, gdzie do niej dosz\u0142o, nikt z tej okazji nie organizuje nawet niewielkich uroczysto\u015bci. W\u0142a\u015bnie tak zanika narodowa pami\u0119\u0107.<\/strong><\/p>\r\n

– Nie s\u0142ysza\u0142am o \u017cadnej uroczysto\u015bci zwi\u0105zanej z t\u0105 rocznic\u0105 – przyznaje w rozmowie z \u201eNaszym Dziennikiem\u201d jedna z pracownic Urz\u0119du Gminy Perlejewo.<\/p>\r\n

O \u017cadnych uroczysto\u015bciach i inicjatywach z tej okazji nie s\u0142ysza\u0142 r\u00f3wnie\u017c Jaros\u0142aw Wasilewski z Biura Edukacji Publicznej bia\u0142ostockiego IPN.<\/p>\r\n

Tymczasem to na cmentarzu w Perlejewie znajduje si\u0119 \u017co\u0142nierska mogi\u0142a tych, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w Miodusach. Tablica nagrobna informuje, \u017ce padli oni w walce z sowieckim naje\u017ad\u017ac\u0105 i zdrajcami Ojczyzny: \u201eTu spoczywaj\u0105 \u017co\u0142nierze V Wile\u0144skiej Brygady AK szwadronu \u2019Zygmunta\u2019: \u2019Kruk\u2019 – Zygmunt Kuczy\u0144ski sier\u017c., \u2019Wacek\u2019 – Miko\u0142aj Toryczyniew Torniewicz kpr., \u2019Piku\u015b\u2019 – Witold Koz\u0142owski kpr., \u2019Char\u0142apan\u2019 – Ryszard \u0141ubszyc kpr.\u201d.<\/p>\r\n

W samych Miodusach jest jeszcze skromne, symboliczne upami\u0119tnienie – tablica pami\u0105tkowa.<\/p>\r\n

Zdaniem historyka dr. Mariusza Bechty, tego rodzaju miejsca pami\u0119ci i daty powinny by\u0107 piel\u0119gnowane przez lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 i nie tylko.<\/p>\r\n

– To jedna z najwi\u0119kszych bitew podziemia antykomunistycznego. Dyscyplina i dobre dowodzenie przynosi\u0142y dobre efekty, cho\u0107 kr\u00f3tkoterminowo u\u015bmierzaj\u0105c terror. By\u0142a to jedyna metoda powstrzymywania sowietyzacji kraju – podkre\u015bla Bechta.<\/p>\r\n

Bitwa w Miodusach-Pokrzywnych, stoczona przez 1. szwadron V Wile\u0144skiej Brygady, by\u0142a jedn\u0105 z trzech najwi\u0119kszych bitew oddzia\u0142\u00f3w podziemia antykomunistycznego w powojennej Polsce.<\/p>\r\n

Odzia\u0142y AK pod dow\u00f3dztwem por. Zygmunta B\u0142a\u017cejewicza \u201eZygmunta\u201d i ppor. W\u0142adys\u0142awa \u0141ukasiuka \u201eM\u0142ota\u201d star\u0142y si\u0119 w niej z oddzia\u0142ami NKWD, UB i LWP, pacyfikuj\u0105cymi od tygodni tereny Podlasia. Walka zako\u0144czy\u0142a si\u0119 ca\u0142kowitym zniszczeniem sowieckiej grupy operacyjnej.<\/p>\r\n

Oddzia\u0142ami polskimi dowodzi\u0142 uczestnik walk na Wile\u0144szczy\u017anie, jeden z dw\u00f3ch \u017cyj\u0105cych w\u00f3wczas dow\u00f3dc\u00f3w z VWile\u0144skiej Brygady AK mjr. Zygmunta Szendzielarza \u201e\u0141upaszki\u201d, pp\u0142k Zygmunt B\u0142a\u017cejewicz. Odznaczony dwukrotnie Krzy\u017cem Walecznych, we wrze\u015bniu 2011 r. otrzyma\u0142 od prezydenta Rzeczypospolitej Krzy\u017c Komandorski Orderu Odrodzenia Polski oraz nominacj\u0119 na stopie\u0144 podpu\u0142kownika.<\/p>\r\n

Najpierw Msza, p\u00f3\u017aniej bitwa<\/strong><\/p>\r\n

Jak relacjonuj\u0105 historycy Tomasz \u0141abuszewski i Kazimierz Krajewski, autorzy monumentalnej pracy \u201e\u2019\u0141upaszka\u2019. \u2019M\u0142ot\u2019. \u2019Huzar\u2019. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 5. i 6. Brygady Wile\u0144skiej AK (1944-1952)\u201d, zanim dosz\u0142o do bitwy, mieszka\u0144cy pobliskiej Jab\u0142onny Lackiej przyj\u0119li partyzant\u00f3w, kt\u00f3rzy uczestniczyli we Mszy \u015bw. z okazji Wniebowzi\u0119cia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny i rocznicy Cudu nad Wis\u0142\u0105.<\/p>\r\n

Po jej zako\u0144czeniu \u201eZygmunt\u201d przem\u00f3wi\u0142 ze schod\u00f3w ko\u015bcio\u0142a. P\u00f3\u017aniej kadra dow\u00f3dcza zosta\u0142a zaproszona na plebani\u0119, na obiad do ksi\u0119dza pra\u0142ata Fija\u0142kowskiego. \u0179o\u0142nierze natomiast wzi\u0119li udzia\u0142 w zabawie zorganizowanej przez mieszka\u0144c\u00f3w. Podczas obiadu do wtedy por. \u201eZygmunta\u201d zg\u0142osi\u0142a si\u0119 delegacja gospodarzy z siatki terenowej Armii Krajowej – Armii Krajowej Obywatelskiej z okolic Ostro\u017can z gminy Drohiczyn, kt\u00f3rzy dos\u0142ownie b\u0142agali o ratunek.<\/p>\r\n

Na po\u0142udniowych terenach powiatu bielskiego, nad Bugiem, operowa\u0142a sowiecka ekspedycja karna dowodzona przez mjr. NKWD Wasilija Gribk\u0119, kt\u00f3ra stosowa\u0142a dora\u017ane represje. Towarzyszy\u0142 jej s\u0119dzia i prokurator. Niezale\u017cnie od grupy operacyjnej mjr. Gribki, w rejonie Mielnika \u201ebandy \u2019\u0141upaszki\u2019\u201d szuka\u0142a szko\u0142a oficerska 62. Dywizji Strzeleckiej Wojsk Wewn\u0119trznych NKWD.<\/p>\r\n

Sowieci przeczesywali teren, kontroluj\u0105c przy tym dziesi\u0105tki wsi, dokonuj\u0105c aresztowa\u0144, werbuj\u0105c agentur\u0119, bior\u0105c zak\u0142adnik\u00f3w.<\/p>\r\n

\u201eZygmunt\u201d obieca\u0142 wi\u0119c przyby\u0142ej do niego delegacji, \u017ce \u201ezrobi porz\u0105dek\u201d z oddzia\u0142em Gribki.<\/p>\r\n

Pod komend\u0105 mia\u0142 ok. stu \u017co\u0142nierzy. Noc\u0105 z 15 na 16 sierpnia 1945 r. 1. szwadron wraz z oddzia\u0142em \u201eM\u0142ota\u201d przeprawi\u0142 si\u0119 przez Bug, a po dw\u00f3ch dniach, w nocy z 17 na 18 sierpnia 1945 r. oddzia\u0142y stan\u0119\u0142y na kwaterach we wsi Miodusy-Pokrzywne.<\/p>\r\n

Cz\u0119\u015b\u0107 sowieckiej grupy operacyjnej schroni\u0142a si\u0119 przed deszczem w pierwszej wielkiej stodole na skraju wsi. Tam zetkn\u0119\u0142a si\u0119 z \u017co\u0142nierzami \u201eM\u0142ota\u201d. Stodo\u0142a zosta\u0142a podpalona, a uciekaj\u0105cy z niej \u017co\u0142nierze NKWD gin\u0119li pod ostrza\u0142em.<\/p>\r\n

Grupa operacyjna Gribki uleg\u0142a ca\u0142kowitemu zniszczeniu dopiero po wystrzeleniu amunicji i wyrzuceniu wszystkich granat\u00f3w. Sam major zgin\u0105\u0142 podczas walki. Jak pisz\u0105 historycy, je\u0144c\u00f3w nie brano. Ci, kt\u00f3rzy wyszli z podniesionymi r\u0119kami, zostali na miejscu rozstrzelani.<\/p>\r\n

W bitwie poleg\u0142o co najmniej 18 oficer\u00f3w i \u017co\u0142nierzy NKWD, 11 \u017co\u0142nierzy LWP i 3 pracownik\u00f3w UBP z Bielska Podlaskiego. Do tego nale\u017cy doda\u0107 2 pracownik\u00f3w wymiaru sprawiedliwo\u015bci i 2 informator\u00f3w.<\/p>\r\n

Po walce w Miodusach przez powiat bielski przetoczy\u0142a si\u0119 kolejna fala ob\u0142aw. Zatrzymano w sumie 300 os\u00f3b, m.in. 61 dezerter\u00f3w z LWP i MO i 4 rannych \u017co\u0142nierzy \u201eZygmunta\u201d. Wpadli przez donos, ca\u0142a czw\u00f3rka by\u0142a brutalnie torturowana przez PUBP w Bielsku Podlaskim.<\/p>\r\n

Stanis\u0142aw Roma\u0144czuk \u201eSta\u015b\u201d straci\u0142 nog\u0119, zmasakrowanego NN \u201eBrod\u0119\u201d grupa UBP i KBW obwozi\u0142a po wioskach, \u017c\u0105daj\u0105c, by wskaza\u0142 osoby wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105ce z partyzantk\u0105. Jeden z rannych – z oddzia\u0142u \u201eM\u0142ota\u201d – zdo\u0142a\u0142 po dw\u00f3ch tygodniach uciec.<\/p>\r\n

We wrze\u015bniu rozformowano szwadron V Wile\u0144skiej Brygady AK, jednak znaczna cz\u0119\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy, zagro\u017cona ci\u0105g\u0142ymi ob\u0142awami NKWD, KBW i LWP, wr\u00f3ci\u0142a do lasu i podj\u0119\u0142a dalsz\u0105 walk\u0119, wzmacniana ci\u0105gle nowymi ochotnikami z obwodu bielskiego. 2. szwadron pod dow\u00f3dztwem ppor. Romualda Rajsa \u201eBurego\u201d nie uleg\u0142 rozformowaniu i wraz z dow\u00f3dc\u0105 przeszed\u0142 do Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, by tam kontynuowa\u0107 walk\u0119.<\/p>\r\n

Maciej Walaszczyk<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"18 sierpnia minie 68. rocznica jednej z najwi\u0119kszych bitew, jak\u0105 polska partyzantka niepodleg\u0142o\u015bciowa stoczy\u0142a z NKWD. Ale w Miodusach-Pokrzywnych na Podlasiu, gdzie do niej dosz\u0142o, nikt z tej okazji nie organizuje nawet niewielkich uroczysto\u015bci. W\u0142a\u015bnie tak zanika narodowa pami\u0119\u0107. – Nie s\u0142ysza\u0142am o \u017cadnej uroczysto\u015bci zwi\u0105zanej z t\u0105 rocznic\u0105 – przyznaje w rozmowie z \u201eNaszym […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[8],"tags":[66,92,81],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69739"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=69739"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69739\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=69739"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=69739"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=69739"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}