{"id":69691,"date":"2013-08-02T08:27:28","date_gmt":"2013-08-02T12:27:28","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=69691"},"modified":"2020-08-01T20:34:44","modified_gmt":"2020-08-02T00:34:44","slug":"powstanie-bylo-czystym-obledem-rozmowa-z-piotrem-zychowiczem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=69691","title":{"rendered":"Powstanie by\u0142o czystym ob\u0142\u0119dem – Rozmowa z Piotrem Zychowiczem<\/em>"},"content":{"rendered":"

Dodano: 2013-08-2 8:27 am<\/small><\/p>\r\n

Prawa polityki s\u0105 bardzo brutalne<\/strong>. W <\/strong>polityce<\/strong> liczy si\u0119 si\u0142a, a nie ofiary i ca\u0142opalenia. Takie <\/strong>gesty<\/strong> mog\u0105 by\u0107 <\/strong>zbywane<\/strong> przez przyw\u00f3dc\u00f3w innych kraj\u00f3w co najwy\u017cej <\/strong>pogardliwym <\/strong>u\u015bmiechem i wzruszeniem ramion – m\u00f3wi PCh24.pl Piotr Zychowicz, publicysta historyczny, redaktor naczelny miesi\u0119cznika \u201eDo Rzeczy Historia\u201d.
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Po to, by pokaza\u0107, \u017ce Powstanie Warszawskie mia\u0142o dwa oblicza. Jedno, z kt\u00f3rego jestem dumny, czyli postawa \u017co\u0142nierzy AK. Tych m\u0142odych ch\u0142opc\u00f3w i dziewcz\u0105t, kt\u00f3rzy w\u0142a\u015bciwie bez broni ruszyli na niemieckie czo\u0142gi. Zrobili to z umi\u0142owania wolno\u015bci i Ojczyzny. Przed tym obliczem Powstania Warszawskiego – u\u017cywaj\u0105c s\u0142\u00f3w gen. Andersa – jestem na kolanach.<\/p>\r\n

Jest jednak i drugie oblicze tej heroicznej i r\u00f3wnocze\u015bnie tragicznej bitwy. Chodzi o decyzj\u0119 dow\u00f3dztwa Armii Krajowej, kt\u00f3re wys\u0142a\u0142o tych s\u0142abo uzbrojonych m\u0142odych ludzi do walki ze znaczenie pot\u0119\u017cniejszym przeciwnikiem. Analiza tej decyzji pokazuje, \u017ce by\u0142 to, fatalny w swoich konsekwencjach, b\u0142\u0105d.<\/p>\r\n

W ksi\u0105\u017cce przekonuje Pan, \u017ce decyzja o Powstaniu Warszawskim by\u0142a b\u0142\u0119dem, ale, \u017ce by\u0142 to te\u017c, Pana zdaniem, jeden z wielu b\u0142\u0119d\u00f3w pope\u0142nionych przez polskich konspirator\u00f3w. B\u0142\u0119dem mia\u0142y by\u0107 chocia\u017cby decyzje o dw\u00f3ch wielkich operacjach AK – \u201eWachlarz\u201d i \u201eBurza\u201d. Jak Pan ocenia w szerszej perspektywie Polskie Pa\u0144stwo Podziemne?
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Mia\u0142o ono olbrzymie osi\u0105gni\u0119cia. Imponuje rozmach dzia\u0142alno\u015bci ca\u0142ej siatki konspiracyjnej, ogromna ilo\u015b\u0107 tajnych wydzia\u0142\u00f3w i instytucji. Zadaje to k\u0142am antypolskiemu stereotypowi, \u017ce nie potrafimy niczego przyzwoicie zorganizowa\u0107. Ten olbrzymi, godny podziwu zakres dzia\u0142alno\u015bci Polskiego Pa\u0144stwo Podziemnego to jedno, a jego koncepcja polityczna, to drugie.<\/p>\r\n

Uwa\u017cam, \u017ce b\u0142\u0119dem by\u0142a rezygnacja w\u0142adz polskiego podziemia ze s\u0142usznej koncepcji dw\u00f3ch wrog\u00f3w \u201d\u201d Niemc\u00f3w i Sowiet\u00f3w \u201d\u201d na rzecz koncepcji, wed\u0142ug kt\u00f3rej mieli\u015bmy tylko jednego wroga \u201d\u201d Niemc\u00f3w. Decyzj\u0119 tak\u0105 podj\u0119to w po\u0142owie 1941 roku, po wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej. A przecie\u017c dwa lata wcze\u015bniej, we wrze\u015bniu 1939 roku, Polska zosta\u0142a zaatakowana i podzielona na p\u00f3\u0142 przez Niemc\u00f3w i Bolszewik\u00f3w. Naturaln\u0105 wi\u0119c kolej\u0105 rzeczy nale\u017ca\u0142o przyj\u0105\u0107, \u017ce odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci b\u0119dzie mo\u017cliwe tylko wtedy, gdy ci dwaj wielcy wrogowie Polski zostan\u0105 pokonani.<\/p>\r\n

Przez dwa lata taki pogl\u0105d dominowa\u0142. Niestety, po pakcie Sikorski-Stalin z lipca 1941 roku kierownictwo Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego przyj\u0119\u0142o koncepcj\u0119, \u017ce to Niemcy s\u0105 naszym jedynym wrogiem, jedynym zagro\u017ceniem dla naszej niepodleg\u0142o\u015bci, a bolszewicy s\u0105 naszym sojusznikiem. Z kolei po zerwaniu przez Stalina stosunk\u00f3w dyplomatycznych z Polsk\u0105 po odkryciu grob\u00f3w katy\u0144skich wymy\u015blono ju\u017c co\u015b kompletnie szalonego, czyli termin \u201esojusznik naszych sojusznik\u00f3w\u201d.<\/p>\r\n

Stosunek polskich w\u0142adz do Zwi\u0105zku Sowieckiego po pakcie Sikorski-Stalin by\u0142 samooszukiwaniem si\u0119, iluzj\u0105. W oparciu o t\u0119 mrzonk\u0119 zorganizowano nieudane operacje \u201eWachlarz\u201d i \u201eBurza\u201d, a w ko\u0144cu zdecydowano o wywo\u0142aniu Powstania Warszawskiego.<\/p>\r\n

B<\/strong>ardzo ostro rozprawi\u0142 si\u0119 Pan w ksi\u0105\u017cce z w\u0142adzami Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego, szczeg\u00f3lnie z Londynem, a konkretnie z Sikorskim i Miko\u0142ajczykiem. Gorzkich uwag nie oszcz\u0119dzi\u0142 Pan te\u017c Komorowskiemu i Okulickiemu. Oszcz\u0119dzi\u0142 Pan za to Roweckiego, o kt\u00f3rym napisa\u0142 Pan sporo ciep\u0142ych s\u0142\u00f3w, a to przecie\u017c on by\u0142 Komendantem AK, gdy przeprowadzano akcj\u0119 \u201eWachlarz\u201d.<\/strong><\/p>\r\n

Akcja \u201eWachlarz\u201d zosta\u0142a Roweckiemu narzucona przez Sikorskiego. By\u0142y to rozkazy, kt\u00f3rych nie m\u00f3g\u0142 nie wykona\u0107. \u201eGrot\u201d Rowecki by\u0142 znakomitym oficerem, a przy tym mia\u0142 trze\u017awy ogl\u0105d sytuacji.<\/p>\r\n

Gdybym mia\u0142 wskaza\u0107 najwi\u0119ksz\u0105 strat\u0119 jednostkow\u0105 Polski podczas II wojny \u015bwiatowej, to nie by\u0142aby to – jak cz\u0119sto si\u0119 o tym m\u00f3wi – \u015bmier\u0107 Sikorskiego na Gibraltarze, ale w\u0142a\u015bnie aresztowanie Roweckiego. Miko\u0142ajczyk by\u0142 bowiem kontynuatorem b\u0142\u0119dnej polityki Sikorskiego. Utrata takiego dow\u00f3dcy jakim by\u0142 \u201eGrot\u201d skutkowa\u0142a ca\u0142kowit\u0105 zmian\u0105 w koncepcjach Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego.<\/p>\r\n

Gdyby \u201eGrot\u201d dowodzi\u0142 AK w 1944 roku, to nie by\u0142oby mowy o przeprowadzeniu operacji \u201eBurza\u201d, bo by\u0142 on przeciwnikiem ujawniania si\u0119 przed Sowietami. Inaczej te\u017c potoczy\u0142yby si\u0119 polskie losy po 1 sierpnia 1944 roku. W swoich pracach sztabowych nad planami powstania powszechnego, \u201eGrot\u201d czyni\u0142 jedno, zasadnicze za\u0142o\u017cenie: powstanie nie mo\u017ce si\u0119 nie uda\u0107. Opracowa\u0142 wi\u0119c szereg warunk\u00f3w jakie musz\u0105 zosta\u0107 spe\u0142nione, by og\u0142osi\u0107 decyzj\u0119 o powstaniu. W 1944 roku \u017caden z tych warunk\u00f3w nie zosta\u0142 spe\u0142niony. Gdyby to \u201eGrot\u201d Rowecki zamiast chwiejnego \u201eBora\u201d, sta\u0142 na czele AK nie by\u0142oby Powstania Warszawskiego.<\/p>\r\n

Powiedzia\u0142 Pan jednak, \u017ce decyzja o operacji \u201eWachlarz\u201d zosta\u0142a \u201eGrotowi\u201d narzucona, \u017ce nie mia\u0142 pola manewru. M\u00f3g\u0142 jednak – je\u015bli nie zgadza\u0142 si\u0119 z <\/strong>koncepcj\u0105<\/strong> akcji – sprzeciwi\u0107 si\u0119 Sikorskiemu, a w ostateczno\u015bci poda\u0107 si\u0119 do dymisji. Skoro jednak sta\u0142 na czele AK podczas realizacji \u201eWachlarza\u201d, to ponosi za ni\u0105 pe\u0142n\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107.
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Oczywi\u015bcie, \u017ce ponosi odpowiedzialno\u015b\u0107 za \u201eWachlarz\u201d. Na szcz\u0119\u015bcie operacj\u0119 t\u0119 do\u015b\u0107 szybko zawieszono po kilku spektakularnych niepowodzeniach. Nie wykluczam zreszt\u0105, \u017ce \u201eWachlarz\u201d by\u0142 swoist\u0105 lekcj\u0105 dla \u201eGrota\u201d, po kt\u00f3rej zacz\u0105\u0142 on podchodzi\u0107 wyj\u0105tkowo ostro\u017cnie do szafowania krwi\u0105 polskich \u017co\u0142nierzy.<\/p>\r\n

Z korespondencji Roweckiego z Sikorskim wyziera wyra\u017any sp\u00f3r na temat strategii dzia\u0142a\u0144 polskiej armii podziemnej w momencie przysz\u0142ego wkroczenia bolszewik\u00f3w. \u201eGrot\u201d wyra\u017anie sprzeciwia\u0142 si\u0119 ujawnieniu si\u0119 wobec Armii Czerwonej i pomaganiu jej w zdobywaniu Polski.<\/p>\r\n

Jak wiadomo latem 1944 roku kluczowe decyzje podejmowano w kraju, wi\u0119c przypuszczam, \u017ce gdyby podejmowa\u0142 je \u201eGrot\u201d zako\u0144czenie II wojny \u015bwiatowej mog\u0142oby by\u0107 dla Polski znacznie mniej krwawe ni\u017c by\u0142o w rzeczywisto\u015bci.<\/p>\r\n

Powstanie Warszawskie by\u0142o hekatomb\u0105. Pan twierdzi, \u017ce nie mia\u0142o ono w\u00f3wczas \u017cadnego sensu politycznego. Czy jednak widzi w nim Pan jakikolwiek inny sens?
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Nie przynios\u0142o nam ono korzy\u015bci militarnych ani politycznych. I nie jest wcale tak, \u017ce wym\u0105drzam si\u0119 po 70 latach, kiedy o wielu sprawach wiemy wi\u0119cej ni\u017c \u00f3wcze\u015bni decydenci. Dok\u0142adnie takie samo zdanie mia\u0142 przecie\u017c ju\u017c w lipcu 1944 roku w\u00f3dz naczelny genera\u0142 Kazimierz Sosnkowski, kt\u00f3ry zakaza\u0142 powstania i ujawniania si\u0119 przed bolszewikami, ostrzega\u0142, \u017ce to nie mo\u017ce nic da\u0107, a tylko spowoduje rze\u017a. Dow\u00f3dztwo w kraju go jednak nie pos\u0142ucha\u0142o. Przeciwnikami powstania byli te\u017c genera\u0142 W\u0142adys\u0142aw Anders, Narodowe Si\u0142y Zbrojne, konspiracja pi\u0142sudczykowska, po\u0142owa Komendy G\u0142\u00f3wnej AK na czele z pu\u0142kownikiem Januszem Bokszczaninem i wielu innych polskich patriot\u00f3w.<\/p>\r\n

Wszyscy ci ludzie negowali dwa cele powstania: wojskowy i polityczny. Cel wojskowy zak\u0142ada\u0142 opanowanie Warszawy i – jak m\u00f3wi\u0142 g\u0142\u00f3wny pomys\u0142odawca koncepcji powsta\u0144czej genera\u0142 Okulicki – witanie Sowiet\u00f3w jako \u201ehospodary”. Problem w tym, \u017ce Polacy byli s\u0142abo uzbrojeni i nie mieli szans w starciu ze \u015bwietnie zorganizowan\u0105 armi\u0105 niemieck\u0105, kt\u00f3ra dysponowa\u0142a ci\u0119\u017ck\u0105 broni\u0105, karabinami maszynowymi i nieograniczonymi zapasami amunicji. Koncepcja militarna by\u0142a wi\u0119c z g\u00f3ry skazana na pora\u017ck\u0119. Jasne by\u0142o, \u017ce taka dysproporcja si\u0142 przy starciu musi zako\u0144czy\u0107 si\u0119 rzezi\u0105. I faktycznie tak si\u0119 sta\u0142o.<\/p>\r\n

Je\u015bli chodzi o cel polityczny, to dow\u00f3dztwo d\u0105\u017cy\u0142o do tego, by zdobywaj\u0105c w\u0142asnymi si\u0142ami Warszaw\u0119 zmusi\u0107 Sowiet\u00f3w do uznania Armii Krajowej za partnera do politycznego kompromisu. By\u0142o to absurdalne za\u0142o\u017cenie, bo Stalin nie szuka\u0142 \u017cadnego porozumienia z polskim podziemiem. Niepotrzebny by\u0142 mu ani Komorowski, ani Okulicki ani Miko\u0142ajczyk, bo mia\u0142 Bieruta, Wasilewsk\u0105 i Berlinga przy pomocy kt\u00f3rych m\u00f3g\u0142 rz\u0105dzi\u0107 Polsk\u0105. Z drugiej strony liczono na przychylno\u015b\u0107 ze strony Zachodnich aliant\u00f3w. Wstrz\u0105saj\u0105ce s\u0105 s\u0142owa Okulickiego, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142 swoim wsp\u00f3\u0142pracownikom wyra\u017caj\u0105cym obawy o powodzenie powstania, \u017ce \u201emury musz\u0105 si\u0119 wali\u0107, krew si\u0119 musi la\u0107 po to, \u017ceby wstrz\u0105sn\u0105\u0107 sumieniem \u015bwiata”.<\/p>\r\n

Przekonanie o tym, \u017ce powstanie wstrz\u0105\u015bnie \u015bwiatem, by\u0142o kolejn\u0105 mrzonk\u0105, bo \u015bwiata nie obchodzi\u0142a polska ofiara. Prawa polityki s\u0105 bardzo brutalne. W polityce liczy si\u0119 si\u0142a, a nie ofiary i ca\u0142opalenia. Takie gesty mog\u0105 by\u0107 zbywane przez przyw\u00f3dc\u00f3w innych kraj\u00f3w co najwy\u017cej pogardliwym u\u015bmiechem i wzruszeniem ramion.<\/p>\r\n

Powstanie Warszawskie zar\u00f3wno na p\u0142aszczy\u017anie wojskowej jak i politycznej by\u0142o wi\u0119c czystym ob\u0142\u0119dem.<\/p>\r\n

Wiadomo jednak, \u017ce Hitler planowa\u0142 zniszczenie Warszawy jeszcze przed wybuchem Powstania Warszawskiego. Zgodnie z rozkazem przyw\u00f3dcy III Rzeszy z lipca 1944 roku w stolicy Polski mia\u0142 powsta\u0107 tzw. Festung Warschau, czyli umocniona linia fortyfikacji do obrony przez Sowietami. Mo\u017ce wi\u0119c, gdyby na mocy rozkazu Hitlera burzono Warszaw\u0119, Polacy tak czy owak musieliby wyj\u015b\u0107 na ulic\u0119 a wtedy r\u00f3wnie\u017c dosz\u0142oby do hekatomby? Mo\u017ce nie by\u0142o po prostu wyj\u015bcia?
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Tyle, \u017ce u podstaw decyzji o wybuchu Powstania Warszawskiego nie sta\u0142y przes\u0142anki o tym, \u017ce Niemcy b\u0119d\u0105 umacnia\u0107 si\u0119 w Warszawie i utrzymywa\u0107 miasto. Zak\u0142adano co\u015b wr\u0119cz przeciwnego. Zdecydowano si\u0119 na Powstanie bo uznano, \u017ce Niemcy s\u0105 ju\u017c tak s\u0142abi, \u017ce nie b\u0119dzie ich sta\u0107 na jakikolwiek op\u00f3r. Okulicki m\u00f3wi\u0142, \u017ce Armia Krajowa tupnie i Niemcy na pewno uciekn\u0105.<\/p>\r\n

Dow\u00f3dztwo AK, decyduj\u0105c o Powstaniu Warszawskim, uzna\u0142o wi\u0119c, \u017ce niemieckie si\u0142y nie b\u0119d\u0105 w stanie stawi\u0107 oporu nawet ich s\u0142abo uzbrojonym oddzia\u0142om z\u0142o\u017conym z m\u0142odzie\u017cy. Nie brano w og\u00f3le pod uwag\u0119, \u017ce Niemcy mieliby zburzy\u0107 Warszaw\u0119 czy si\u0119 w niej umacnia\u0107. Uwa\u017cano, \u017ce s\u0105 s\u0142abi. Jak wiadomo by\u0142a to kolejna pomy\u0142ka.<\/p>\r\n

Kluczowe jest jednak to, \u017ce rozkaz Hitlera o zburzeniu Warszawy zosta\u0142 wydany po wybuchu powstania, a nie przed. Mia\u0142 to by\u0107 przyk\u0142ad odstraszaj\u0105cy dla innych narod\u00f3w Europy, czym mo\u017ce si\u0119 sko\u0144czy\u0107 postawienie si\u0119 Niemcom.<\/p>\r\n

Jednak 27 lipca mia\u0142 pa\u015b\u0107 rozkaz zniszczenia cz\u0119\u015bci Warszawy, by utworzy\u0107 tam fortyfikacje. Mia\u0142o to powstrzyma\u0107 Sowiet\u00f3w. Mowa o tzw. Festung Warschau.
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Niemcy nie mogli zburzy\u0107 Warszawy i \u201d\u201d jak cz\u0119sto si\u0119 m\u00f3wi \u201d\u201d wyp\u0119dzi\u0107 jej ludno\u015bci na Zach\u00f3d. Operacja taka wymaga\u0142aby odci\u0105gni\u0119cia si\u0142 z frontu, na co nie mieli ochoty. Milion uchod\u017ac\u00f3w zapcha\u0142 by poza tym drogi potrzebne dla wojska. Niemcy naprawd\u0119 mieli w\u00f3wczas powa\u017cniejsze rzeczy na g\u0142owie ni\u017c niszczy\u0107 Warszaw\u0119. Na ten pomys\u0142 wpadli dopiero, gdy wybuch\u0142o Powstanie.<\/p>\r\n

Jest jeszcze jedna wa\u017cna sprawa. Miasta po\u0142o\u017cone na skarpie nad rzek\u0105 – a tak po\u0142o\u017cona jest Warszawa – nie zdobywa si\u0119 frontalnie, tylko poprzez okr\u0105\u017cenie. Tak zrobili Sowieci, gdy wreszcie w styczniu 1945 roku zaj\u0119li to co zosta\u0142o z polskiej stolicy. Utworzyli przycz\u00f3\u0142ki na p\u00f3\u0142noc i po\u0142udnie od miasta i oflankowali je. Niemcy musieli si\u0119 wycofa\u0107, bo pozostanie w Warszawie oznacza\u0142oby zamkni\u0119cie w kotle. Tak samo potoczy\u0107 si\u0119 to mia\u0142o w sierpniu 1944. Ale wybuch\u0142o powstanie i Armia Czerwona stan\u0119\u0142a.<\/p>\r\n

\u201eOb\u0142\u0119d\u201944\u201d to kolejna po \u201ePakcie Ribbentrop-Beck\u201d ksi\u0105\u017cka w kt\u00f3rej proponuje Pan ide\u0119 polityczn\u0105 opart\u0105 na ch\u0142odnym realizmie. Opiera si\u0119 Pan mocno na my\u015bli pi\u0142sudczyk\u00f3w. W pierwszej ksi\u0105\u017cce win\u0105 za z\u0142e po\u0142o\u017cenie Polski w II wojnie \u015bwiatowej obci\u0105\u017cy\u0142 Pan J\u00f3zefa Becka. W \u201eOb\u0142\u0119dzie\u201944\u201d pisze Pan z kolei o s\u0142abo\u015bci marsza\u0142ka Edwarda \u015amig\u0142ego-Rydza. To ludzie z obozu J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego. Czy nie jest tak, \u017ce ich s\u0142abe wyrobienie polityczne to efekt rz\u0105d\u00f3w komendanta, kt\u00f3ry swoimi autorytarnymi rz\u0105dami po 1926 roku wyja\u0142owi\u0142 swoje otoczenie, kt\u00f3re po jego \u015bmierci obj\u0119\u0142o w Polsce w\u0142adz\u0119?
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Z drugiej strony prosz\u0119 pami\u0119ta\u0107, ze Sikorski i Miko\u0142ajczyk, kt\u00f3rzy zgodnie kontynuowali lini\u0119 polityczn\u0105 J\u00f3zefa Becka nie nale\u017celi do obozu sanacyjnego, a wr\u0119cz przeciwnie, byli jego oponentami. Trudno wi\u0119c zwala\u0107 wszystko na Pi\u0142sudskiego.<\/p>\r\n

Zgadzam si\u0119 oczywi\u015bcie, \u017ce silny dyktator, cz\u0142owiek charyzmatyczny wyja\u0142awia swoje otoczenie. Wida\u0107 to nawet na przyk\u0142adzie obecnych polskich partii politycznych. Ale w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym i podczas wojny rozs\u0105dek nie by\u0142 domen\u0105 jednej czy drugiej formacji, bo rozs\u0105dnych ludzi nie brakowa\u0142o w ka\u017cdym obozie politycznym. W obozie sanacyjnym byli oczywi\u015bcie tacy ludzie jak \u015amig\u0142y-Rydz, czy Beck, ale byli r\u00f3wnie\u017c pi\u0142sudczycy my\u015bl\u0105cy kategoriami realizmu politycznego, jak Walery S\u0142awek, Ignacy Matuszewski czy Wac\u0142aw Lipi\u0144ski. A podczas wojny przyw\u00f3dcy podziemnych organizacji KON i OPW.<\/p>\r\n

Podobnie by\u0142o w obozie narodowym. Bardzo blisko jest mi do Narodowych Si\u0142 Zbrojnych, kt\u00f3re od pocz\u0105tku utrzymywa\u0142y, \u017ce Polska ma dw\u00f3ch wrog\u00f3w. NSZ nie przyst\u0105pi\u0142y ani do \u201eBurzy”, ani do powstania.<\/p>\r\n

W \u201ePakt Ribbentrop-Beck\u201d przedstawi\u0142 Pan Becka jako najgorszego z najgorszych, ale nie wzi\u0105\u0142 Pan pod uwag\u0119 tego, \u017ce takim mog\u0142y uczyni\u0107 go <\/strong>autorytarne<\/strong> rz\u0105dy <\/strong>Pi\u0142sudskiego<\/strong> po 1926 roku.
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Przed zamachem majowym by\u0142o jeszcze gorzej. Gdyby Pi\u0142sudski nie przej\u0105\u0142 w\u0142adzy w 1926 roku to nie jestem przekonany, czy polskie pa\u0144stwo przetrwa\u0142o by do 1939 roku. Czym innym by\u0142y rz\u0105dy Pi\u0142sudskiego, a czym innym rz\u0105dy pi\u0142sudczyk\u00f3w po jego \u015bmierci. A co do Becka to nie by\u0142 on – jak twierdzi\u0142 – kontynuatorem my\u015bli politycznej Marsza\u0142ka. On si\u0119 jej sprzeniewie\u017cy\u0142.<\/p>\r\n

Rz\u0105dy pi\u0142sudczyk\u00f3w po \u015bmierci komendanta ostro krytykowa\u0142 te\u017c Cat-Mackiewicz.
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Po \u015bmierci Pi\u0142sudskiego zachodzi\u0142y w obozie pi\u0142sudczyk\u00f3w procesy degeneracyjne. Ale byli tam ludzie bardzo rozs\u0105dni, jak na przyk\u0142ad wspomniany S\u0142awek, kt\u00f3ry widzia\u0142, \u017ce Beck pcha Polsk\u0119 w przepa\u015b\u0107. Dlatego pope\u0142ni\u0142 samob\u00f3jstwo.<\/p>\r\n

Daleki jestem wi\u0119c od jednoznacznej klasyfikacji, \u017ce taki czy inny ob\u00f3z polityczny by\u0142 jednoznacznie z\u0142y lub dobry. Rozs\u0105dek polityczny w przededniu II wojny \u015bwiatowej nie by\u0142 domen\u0105 \u017cadnej z partii politycznych. Wsz\u0119dzie byli rozs\u0105dni ludzie.<\/p>\r\n

By\u0142 Pan ostro krytykowany po ksi\u0105\u017cce \u201e<\/strong>Pakt<\/strong> Ribbentrop-Beck\u201d. Powoli narasta te\u017c krytyka \u201eOb\u0142\u0119du\u201944\u201d. Zasadniczym jej elementem jest zarzut, \u017ce promuje <\/strong>Pan<\/strong> sojusz polsko-niemiecki. Czuje si\u0119 Pan germanofilem?
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

(\u015amiech) Przede wszystkim czuj\u0119 si\u0119 polonofilem. Proponowany przeze mnie sojusz z Niemcami w przededniu II wojny \u015bwiatowej mia\u0142by s\u0142u\u017cy\u0107 przede wszystkim interesowi polskiemu, a nie niemieckiemu.<\/p>\r\n

Germanofilia, rusofilia czy jakakolwiek inna \u201efilia\u201d zak\u0142ada doktrynerstwo. Ja uwa\u017cam, \u017ce polityka jest rzecz\u0105 elastyczn\u0105, \u017cadnych sojuszy nie nale\u017cy traktowa\u0107 jako sta\u0142ych. Dla dobra Rzplitej – w zale\u017cno\u015bci od sytuacji – mo\u017cna zwi\u0105za\u0107 si\u0119 z ka\u017cdym. Wczorajszy wr\u00f3g, jutro mo\u017ce by\u0107 przyjacielem. I odwrotnie.<\/p>\r\n

Zar\u00f3wno w swojej pierwszej jak i drugiej ksi\u0105\u017cce postawi\u0142em tez\u0119, \u017ce Polska mog\u0142a odzyska\u0107 niepodleg\u0142o\u015b\u0107 po II wojnie \u015bwiatowej tylko i wy\u0142\u0105cznie wtedy gdyby pokonana zosta\u0142a zar\u00f3wno Trzecia Rzesza, jak i Zwi\u0105zek Sowiecki. Tak jak to sta\u0142o si\u0119 podczas I wojny \u015bwiatowej, po kt\u00f3rej odzyskali\u015bmy niepodleg\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\r\n

W pierwszej fazie wojny powinni\u015bmy wi\u0119c sprzyja\u0107 Niemcom w ich dziele rozbicia Zwi\u0105zku Sowieckiego, a w drugiej fazie wojny sprzyja\u0107 Anglosasom w ich dziele rozbicia Trzeciej Rzeszy. Tylko na trupach obu totalitarnych kolos\u00f3w Polska mog\u0142a odrodzi\u0107 si\u0119 jak feniks z popio\u0142\u00f3w. Nasi przyw\u00f3dcy uznali jednak, \u017ce wystarczy \u017ceby pokonani zostali Niemcy. Jak wielk\u0105 iluzj\u0105 by\u0142o to za\u0142o\u017cenie \u201d\u201d pokaza\u0142 rok 1945.<\/p>\r\n

Rozmawia\u0142: Krzysztof G\u0119d\u0142ek<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Za: Polonia Christiana – pch24.pl (2013-08-02)<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dodano: 2013-08-2 8:27 am Prawa polityki s\u0105 bardzo brutalne. W polityce liczy si\u0119 si\u0142a, a nie ofiary i ca\u0142opalenia. Takie gesty mog\u0105 by\u0107 zbywane przez przyw\u00f3dc\u00f3w innych kraj\u00f3w co najwy\u017cej pogardliwym u\u015bmiechem i wzruszeniem ramion – m\u00f3wi PCh24.pl Piotr Zychowicz, publicysta historyczny, redaktor naczelny miesi\u0119cznika \u201eDo Rzeczy Historia\u201d. Po to, by pokaza\u0107, \u017ce Powstanie Warszawskie […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[328],"tags":[30,373,59,365],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69691"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=69691"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69691\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=69691"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=69691"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=69691"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}