{"id":69035,"date":"2013-06-23T16:24:07","date_gmt":"2013-06-23T21:24:07","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=69035"},"modified":"2013-06-23T16:24:07","modified_gmt":"2013-06-23T21:24:07","slug":"antypolski-skandal","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=69035","title":{"rendered":"Antypolski skandal"},"content":{"rendered":"
\r\n

Obejrza\u0142em z ogromn\u0105 uwag\u0105 film \u201eNasze matki, nasi ojcowie\u201d, a tak\u017ce dyskusj\u0119 po nim. Moje przemy\u015blenia i s\u0105dy dotycz\u0105ce tej produkcji maj\u0105 zar\u00f3wno charakter osobisty, jak i merytoryczny.<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Osobisty, poniewa\u017c pierwsze obrazy, kt\u00f3re zapami\u0119ta\u0142em jako trzylatek w 1939 roku, to bombardowanie i \u015bmier\u0107 s\u0105siad\u00f3w z mojej uliczki w P\u0142ocku, widok po\u017car\u00f3w i ostrzeliwa\u0144 uciekinier\u00f3w przez niemieckich lotnik\u00f3w w okolicach mi\u0119dzy P\u0142ockiem a Kutnem. Dwa nast\u0119pne lata zapami\u0119ta\u0142em du\u017co s\u0142abiej. Kolejne obrazy to m.in. widok p\u0119dzonego pejczami s\u0105siada przez \u017candarm\u00f3w ze S\u0142aw\u0119cina (wtedy pow. Sierpc), zamordowanego dwa dni p\u00f3\u017aniej, w Wielk\u0105 Sobot\u0119 1944 roku; wygl\u0105d wuja po p\u00f3\u0142rocznym pobycie w obozie koncentracyjnym w Insterburgu i tego\u017c wuja, kt\u00f3ry ju\u017c po przej\u015bciu frontu daje obiad niemieckiej matce – uciekinierce z trojgiem zap\u0142akanych ma\u0142ych dzieci. Wreszcie szok dla mnie, dziewi\u0119ciolatka, jaki prze\u017cy\u0142em w czasie odwrotu Niemc\u00f3w. Nocowa\u0142o u nas na pod\u0142odze pokrytej s\u0142om\u0105 dziesi\u0119ciu niemieckich \u017co\u0142nierzy z oficerem, kt\u00f3rzy zachowywali si\u0119 przyzwoicie. Nie mog\u0142em poj\u0105\u0107 po do\u015bwiadczeniach z gestapowcami, \u017candarmami i bij\u0105cymi w twarz zarz\u0105dcami maj\u0105tk\u00f3w, \u017ce w\u015br\u00f3d Niemc\u00f3w trafiaj\u0105 si\u0119 te\u017c przyzwoici ludzie. A mo\u017ce tak \u201ewy\u0142adnieli\u201d w obliczu kl\u0119ski? Ich przyzwoito\u015b\u0107 by\u0142a zreszt\u0105 wzgl\u0119dna. W przydomowym ogr\u00f3dku pozostawili kilka zapl\u0105tanych sznurkami granat\u00f3w, kt\u00f3re przy pr\u00f3bie ich niefachowego usuni\u0119cia mog\u0142y natychmiast spowodowa\u0107 \u015bmier\u0107 i zniszczenie.<\/p>\r\n

Z filmu dowiaduj\u0119 si\u0119 jedynie, \u017ce jeden z bohater\u00f3w \u201es\u0142u\u017cy\u0142 przedtem w Polsce i Francji\u201d. S\u0142u\u017cy\u0142? \u0141adne, neutralne poj\u0119cie. Ot, tak zwyczajnie s\u0142u\u017cy\u0142. Ale komu i w jaki spos\u00f3b? Przywo\u0142am tu opini\u0119 niemieckiego znawcy problemu Jochena Boehlera: \u201eKampania w Polsce by\u0142a nie tylko pocz\u0105tkiem II wojny \u015bwiatowej, ale r\u00f3wnie\u017c pocz\u0105tkiem wojny na wyniszczenie\u201d (Der Ueberfall. Deutschlands Krieg gegen Polen).<\/p>\r\n

Film idzie za pogl\u0105dami cz\u0119\u015bci – jak si\u0119 okazuje – Niemc\u00f3w i oficjalnym do dzi\u015b stanowiskiem w\u0142adz rosyjskich, \u017ce II wojna \u015bwiatowa zacz\u0119\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bciwie od \u201ewiaro\u0142omnego napadu Hitlera na Zwi\u0105zek Sowiecki\u201d w 1941 roku.<\/p>\r\n

Rozhu\u015bta\u0107 emocje<\/h3>\r\n

Chc\u0119 jednak na film \u201eNasze matki, nasi ojcowie\u201d spojrze\u0107 te\u017c od strony fachowej. Ponad 50 lat by\u0142em nauczycielem, a nast\u0119pnie pracownikiem naukowym specjalizuj\u0105cym si\u0119 w problemach wp\u0142ywu medi\u00f3w na \u015bwiadomo\u015b\u0107 historyczn\u0105 m\u0142odzie\u017cy. Moja monografia \u201eWp\u0142yw filmu na rozw\u00f3j my\u015blenia historycznego\u201d by\u0142a przywo\u0142ywana w publikacjach w USA i wielu krajach europejskich. Mam przekonanie, \u017ce wiem, o czym m\u00f3wi\u0119.<\/p>\r\n

Oczywi\u015bcie w zakresie zbli\u017cania si\u0119 do prawdy historycznej o wiele lepszym narz\u0119dziem ni\u017c film fabularny jest film dokumentalny. Ale wielko\u015b\u0107 zainteresowania, oddzia\u0142ywania na emocje, identyfikacja z przedstawianymi postaciami wielokrotnie silniej wyst\u0119puj\u0105 poprzez fabu\u0142\u0119. Co wi\u0119cej, odbiorcy dokonuj\u0105 procesu uog\u00f3lnie\u0144, tworz\u0105c na podstawie fabu\u0142 stereotypowe, bardzo silne pogl\u0105dy. Tak wi\u0119c je\u015bli nawet niemiecka telewizja pa\u0144stwowa, kt\u00f3ra ten film wyprodukowa\u0142a, wyemituje dla niewielkiej grupy odbiorc\u00f3w dokument o polskiej wsi wymordowanej za pomoc \u017bydom, to absolutnie nie wyr\u00f3wna rachunk\u00f3w. Tym bardziej \u017ce film \u201eNasze matki, nasi ojcowie\u201d sprzedano do wielu kraj\u00f3w, gdzie \u017cadnych dodatkowych wyja\u015bnie\u0144 dokumentalnych nie b\u0119dzie.<\/p>\r\n

Patrzy\u0142em te\u017c na ten film jako typowy odbiorca seriali. Niemiecki obraz ma szybki, nowoczesny monta\u017c r\u00f3wnoleg\u0142y, typow\u0105 dla gatunku wielow\u0105tkowo\u015b\u0107 i poprawne aktorstwo. Scenariusz jest te\u017c typowy: postacie s\u0105 schematyczne, chocia\u017c g\u0142\u00f3wne z nich pokazane zosta\u0142y w kontek\u015bcie przemian zachodz\u0105cych w ich mentalno\u015bci (np. postaci dw\u00f3ch braci, kt\u00f3rych postawy wobec wojny na pocz\u0105tku filmu s\u0105 schematycznie przeciwstawne, zmieniaj\u0105 si\u0119 o 180 stopni). W warstwie wizualnej autorzy pr\u00f3buj\u0105 stosowa\u0107 cytaty z innych dzie\u0142, chocia\u017cby wiruj\u0105ce wierzcho\u0142ki drzew widziane z perspektywy le\u017c\u0105cego \u017co\u0142nierza, dos\u0142ownie przej\u0119te z sowieckiego filmu \u201eBallada o \u017co\u0142nierzu\u201d.<\/p>\r\n

Tylko propaganda<\/h3>\r\n

W\u0105tek polski wygl\u0105da jak w\u0142\u0105czenie na si\u0142\u0119 elementu propagandowego, w stylu Goebbelsa, a w przedstawieniu postaci partyzant\u00f3w i ich dzia\u0142a\u0144 po prostu chamskiego. I to eksponowanie opasek z napisem \u201eAK\u201d w szczeg\u00f3lnie wrednych uj\u0119ciach. Tu o \u017cadnych niuansach w postaciach \u017co\u0142nierzy podziemia nie ma mowy. Prymitywnie zaaran\u017cowana scena odbicia poci\u0105gu jest kompletnie nieprawdopodobna. Szczeg\u00f3lnie stosunek do wi\u0119\u017ani\u00f3w. Przecie\u017c ka\u017cdy polski oddzia\u0142, niezale\u017cnie od przynale\u017cno\u015bci politycznej, natychmiast by ich wypu\u015bci\u0142. Autorzy filmu i ich po\u017cal si\u0119 Bo\u017ce konsultanci uwa\u017caj\u0105, \u017ce pasiaki nosili tylko \u017bydzi. Przecie\u017c r\u00f3wnie dobrze mogli to by\u0107 Polacy czy cz\u0142onkowie innych narodowo\u015bci! A przekonywanie, \u017ce nie wypuszczono by \u017byd\u00f3w, jest po prostu skandaliczne. I jeszcze te obrzydliwe w tym momencie dialogi!<\/p>\r\n

Odezwanie si\u0119 \u201ecz\u0142owiecze\u0144stwa\u201d u dow\u00f3dcy oddzia\u0142u AK w ostatnim momencie przed rozstrzelaniem \u017byda jest z jednej strony tanim chwytem filmowym, by zaskoczy\u0107 widza, a z drugiej samoobron\u0105 tw\u00f3rc\u00f3w: patrzcie, przecie\u017c w\u015br\u00f3d tych \u201euntermensch\u00f3w\u201d (tak!) zdarza\u0142y si\u0119 ludzkie odruchy.<\/p>\r\n

Za tak skandaliczny w\u0105tek w tym filmie wini\u0119 zar\u00f3wno tw\u00f3rc\u00f3w filmu, zarz\u0105d pa\u0144stwowej telewizji niemieckiej, jak i g\u0142\u00f3wnego konsultanta prof. Juliusa Schoepsa.<\/p>\r\n

Dziwna wydaje mi si\u0119 szczeg\u00f3lnie postawa telewizji ZDF. Puszcza tak antypolski film, ale r\u00f3wnocze\u015bnie chce by\u0107 hiperpoprawna politycznie. Szczeg\u00f3lnie ubawi\u0142a mnie informacja dotycz\u0105ca kwietnia 1945 roku. \u201eK\u0142odzko – Polska, ile\u015b tam kilometr\u00f3w od Berlina\u201d. Chcia\u0142bym panom z ZDF uprzytomni\u0107, \u017ce to miasto nale\u017ca\u0142o od po\u0142owy XVIII wieku do Niemiec (Prus) i nosi\u0142o wtedy nazw\u0119 Glatz, tak jak historycznie przez wieki do Rzeczypospolitej nale\u017ca\u0142y Lw\u00f3w i Wilno.<\/p>\r\n

Ale szczeg\u00f3lnie gro\u017ana wyda\u0142a mi si\u0119 postawa konsultanta naukowego prof. Juliusa Schoepsa. Jest to cz\u0142owiek albo niedouczony, albo z\u0142ej woli, albo jedno i drugie. W dyskusji po filmie powtarzano jego pogl\u0105dy dotycz\u0105ce m.in. rzekomego polskiego antysemityzmu i z\u0142agodzenia typu: \u201epolskie lewicowe ugrupowania popiera\u0142y (ratowa\u0142y) \u017byd\u00f3w\u201d. Ot\u00f3\u017c profesor powinien wiedzie\u0107, \u017ce to rz\u0105d polski, wcale nie lewicowy, tylko og\u00f3lnonarodowy, informowa\u0142 poprzez swojego wys\u0142annika Jana Karskiego o eksterminacji ludno\u015bci \u017cydowskiej przez Niemc\u00f3w. (Dzi\u015b pr\u00f3buje si\u0119 z tego zrobi\u0107 prywatn\u0105 akcj\u0119 jednego cz\u0142owieka). Organizowanie pomocy \u017bydom w ramach \u0179egoty by\u0142o zas\u0142ug\u0105 reprezentant\u00f3w maltretowanego Narodu Polskiego, a nie prokomunistycznych grupek, mimo \u017ce ju\u017c by\u0142o wiadomo, jak du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 mniejszo\u015bci \u017cydowskiej na Kresach entuzjastycznie wys\u0142ugiwa\u0142a si\u0119 okupantowi sowieckiemu. Wreszcie najbardziej zastanawiaj\u0105ca jest deklaracja profesora: \u201eJestem \u017bydem i niemieckim obywatelem\u201d. Czy mam przyj\u0105\u0107, i\u017c w zwi\u0105zku z tym Schoeps stara si\u0119 podzieli\u0107 po po\u0142owie odpowiedzialno\u015b\u0107 za zag\u0142ad\u0119 \u017byd\u00f3w mi\u0119dzy Niemc\u00f3w i Polak\u00f3w?<\/p>\r\n

Polacy w filmie zostali pokazani jako prymitywna dzicz – w przeciwie\u0144stwie do pi\u0105tki Niemc\u00f3w przypadkiem zapl\u0105tanych w t\u0119 nieprzyjemn\u0105 afer\u0119 i prze\u017cywaj\u0105cych autentyczne rozterki moralne. Podtrzymuj\u0105c t\u0119 tez\u0119 w dyskusji po filmie, red. Gerhard Gnauck, niby w obronie Polak\u00f3w, m\u00f3wi\u0142, \u017ce film pokazuje pi\u0119cioro ludzi z elity berli\u0144skiej, a z drugiej wie\u015bniak\u00f3w (w domy\u015ble prymitywnych) \u201ez Polski\u201d, co nie jest w\u0142a\u015bciwe.<\/p>\r\n

Panie redaktorze, pochodz\u0119 w\u0142a\u015bnie z tych wie\u015bniak\u00f3w. W tym czasie, gdy \u201eberli\u0144skie elity\u201d skazywa\u0142y zar\u00f3wno \u017byd\u00f3w, jak i Polak\u00f3w oraz innych S\u0142owian na \u015bmier\u0107 lub poni\u017cenie przez kator\u017cnicz\u0105 prac\u0119, starsi ziomkowie z mojej rodzinnej gminy Bie\u017cu\u0144 za ukrywanie trzech \u017byd\u00f3w zostali bez s\u0105du rozstrzelani (13 os\u00f3b), a egzekucj\u0119 nast\u0119pnych 40 wstrzyma\u0142 jaki\u015b wy\u017cszy dow\u00f3dca.<\/p>\r\n

M\u00f3wi\u0105c wprost: po co gin\u0119li? Po to, by\u015bcie, redaktorze Gnauck, ich lekcewa\u017cyli, a profesorze Schoeps, oczerniali?<\/p>\r\n

Ot\u00f3\u017c zgin\u0119li dlatego, \u017ce istnia\u0142o w nich narodowe poczucie honoru i chrze\u015bcija\u0144skie przekonanie o potrzebie udzielania pomocy prze\u015bladowanym i cierpi\u0105cym.<\/p>\r\n

Ale, zdaje si\u0119, nie jeste\u015bcie w stanie tego poj\u0105\u0107, co s\u0142ysz\u0119 ju\u017c w pierwszych niemieckich przewrotnych komentarzach po projekcji filmu w TVP.<\/p>\r\n

Odwracanie wektor\u00f3w<\/h3>\r\n

Przez dziesi\u0119ciolecia kontakt\u00f3w na konferencjach z naukowcami niemieckimi obserwowa\u0142em kolejne etapy wprowadzania do panteonu chwa\u0142y niemieckiej postaci z czarnego leksykonu antybohater\u00f3w.<\/p>\r\n

W NRD robiono to nawet wcze\u015bniej ni\u017c w Niemczech Zachodnich. Najpierw zrehabilitowano Katarzyn\u0119 Wielk\u0105, p\u00f3\u017aniej Bismarcka, potem Fryderyka II. Po ogromnej fecie w 200-lecie jego \u015bmierci (1986), gdy w ostatniej sali wystawy w Berlinie zwiedzaj\u0105cy sk\u0142adali kwiaty pod informacj\u0105 o \u015bmierci zdobywcy \u015al\u0105ska i grabie\u017ccy Polski, wys\u0142a\u0142em do swojego kolegi na Uniwersytecie Drezde\u0144skim prof. Wermesa list z zapytaniem: kogo zrehabilitujecie nast\u0119pnego? Nie trzeba by\u0142o d\u0142ugo czeka\u0107. W ostatnim 20-leciu nast\u0105pi\u0142o gwa\u0142towne ocieplenie wizerunku Hitlera. Taki chorowity, tak mu by\u0142o ci\u0119\u017cko \u017cy\u0107 w tym n\u0119dznym bunkrze\u2026 C\u00f3\u017c znaczy te 50 mln ofiar? To zrobili bli\u017cej nieokre\u015bleni \u201enazi\u015bci\u201d w \u201epolskich obozach koncentracyjnych\u201d.<\/p>\r\n

A teraz przyszed\u0142 czas na podzielenie si\u0119 z nami ha\u0144b\u0105 holokaustu. To, \u017ce w Polsce wskutek wsp\u00f3\u0142pracy niemiecko-sowieckiej zgin\u0119\u0142o tyle samo Polak\u00f3w, co \u017byd\u00f3w (ok. 3 mln), nie jest istotne. Ten nowy trend: \u201eantysemityzm Polak\u00f3w\u201d, spad\u0142 Niemcom jak podarek z nieba w ostatnim 20-leciu. Widzia\u0142em to na kolejnej konferencji dydaktyk\u00f3w historii w zjednoczonych Niemczech. To publikacje Jana T. Grossa i \u201eGazety Wyborczej\u201d o\u015bmieli\u0142y Niemc\u00f3w. To z Grossa czerpa\u0142 wiedz\u0119 – jak sam podaje – g\u0142\u00f3wny konsultant filmu. R\u00f3wnie\u017c od takich os\u00f3b, jak redaktor Adam Krzemi\u0144ski. Najpierw przez lata nie przeszkadza\u0142y mu kontrowersyjne dzia\u0142ania Niemc\u00f3w, a dzi\u015b w dyskusji po filmie z niesmakiem stwierdza: \u201eTen pasztet jest nieprzyzwoity\u201d, ale to, \u017ce powsta\u0142, to zas\u0142uga w jakim\u015b stopniu atmosfery, kt\u00f3r\u0105 on i jemu podobni tworz\u0105 w swoich publikacjach.<\/p>\r\n

Pora na kilka konkluzji. Po tym filmie mo\u017cna przyj\u0105\u0107, \u017ce poprawno\u015b\u0107 polityczna obowi\u0105zuje nas, Polak\u00f3w, ale kraje silne ekonomicznie i politycznie mog\u0105 post\u0119powa\u0107, jak chc\u0105.<\/p>\r\n

Wielu ludzi wie i o tym pisze, \u017ce kto panuje nad przesz\u0142o\u015bci\u0105, ten rz\u0105dzi tera\u017aniejszo\u015bci\u0105. Nasze elity rz\u0105dz\u0105ce o tym przewa\u017cnie zapominaj\u0105. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 propagandowa MSZ pod wodz\u0105 ministra Rados\u0142awa Sikorskiego cz\u0119sto dodatkowo os\u0142abia \u015bwiadomo\u015b\u0107 historyczn\u0105 i poczucie wi\u0119zi narodowej. Tego nie robi \u017cadne pa\u0144stwo \u015bwiata!<\/p>\r\n

Omawiany film w swojej trzeciej cz\u0119\u015bci jest antypolski, niezgodny z faktami i wpisuje si\u0119 w najgorsze propagandowe wzory z przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\r\n

Gdyby ZDF by\u0142a rzeczywi\u015bcie przyzwoitym producentem, dystrybucja mi\u0119dzynarodowa tego obrazu w dotychczasowej postaci zosta\u0142aby wstrzymana. Je\u015bli to nie nast\u0105pi, b\u0119dzie to dla mnie sygna\u0142em niebezpiecznych rozbie\u017cno\u015bci mi\u0119dzy deklaracjami a czynami naszego zachodniego s\u0105siada.<\/p>\r\n

A wskazania dla naszych decydent\u00f3w w dziedzinie polityki kulturalnej? Pewnie wyprodukujecie nast\u0119pny film typu \u201ePok\u0142osie\u201d.<\/p>\r\n

Prof. Janusz Rulka\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\r\n<\/div>\r\n

Autor jest profesorem nauk historycznych, specjalizuje si\u0119 w badaniu wp\u0142yw\u00f3w medi\u00f3w na \u015bwiadomo\u015b\u0107 historyczn\u0105 m\u0142odzie\u017cy.<\/p>\r\n

\r\n

KOMENTARZ BIBU\u0141Y<\/em><\/strong>: „W Polsce wskutek wsp\u00f3\u0142pracy niemiecko-sowieckiej zgin\u0119\u0142o tyle samo Polak\u00f3w, co \u017byd\u00f3w (ok. 3 mln)<\/em>” – Ile rzeczywi\u015bcie zgin\u0119\u0142o \u017byd\u00f3w nale\u017ca\u0142oby najpierw systematycznie, obiektywnie, naukowo i bez cienia ideologicznych domieszek policzy\u0107, a p\u00f3\u017aniej formu\u0142owa\u0107 twierdzenia o takiej skali ofiar \u017cydowskich. Niestety, przy braku wolno\u015bci wypowiedzi, przy penalizacji bada\u0144, przy braku obiektywizmu z tej strony, tym \u0142atwiej przychodzi narzucanie wypaczonego obrazu dziej\u00f3w.<\/p>\r\n<\/blockquote>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Obejrza\u0142em z ogromn\u0105 uwag\u0105 film \u201eNasze matki, nasi ojcowie\u201d, a tak\u017ce dyskusj\u0119 po nim. Moje przemy\u015blenia i s\u0105dy dotycz\u0105ce tej produkcji maj\u0105 zar\u00f3wno charakter osobisty, jak i merytoryczny. Osobisty, poniewa\u017c pierwsze obrazy, kt\u00f3re zapami\u0119ta\u0142em jako trzylatek w 1939 roku, to bombardowanie i \u015bmier\u0107 s\u0105siad\u00f3w z mojej uliczki w P\u0142ocku, widok po\u017car\u00f3w i ostrzeliwa\u0144 uciekinier\u00f3w przez […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[65,124,22,159,59],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69035"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=69035"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69035\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=69035"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=69035"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=69035"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}