{"id":67704,"date":"2017-04-13T10:07:18","date_gmt":"2017-04-13T14:07:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=67704"},"modified":"2017-04-13T11:11:34","modified_gmt":"2017-04-13T15:11:34","slug":"tradycyjny-wielki-czwartek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=67704","title":{"rendered":"Tradycyjny Wielki Czwartek"},"content":{"rendered":"

Dodano: 2013-03-28 10:07 am<\/small><\/p>\r\n

„Ka\u017cda Msza \u015bw. urzeczywistnia Ofiar\u0119 Jezusa na Krzy\u017cu. Czyni j\u0105 obecn\u0105 dla nas, obecnych na ka\u017cdej Ofierze Mszy \u015bw. Tym samym, wydarzenie ustanowienia sakrament\u00f3w Eucharystii i kap\u0142a\u0144stwa nie ma by\u0107 dla nas odleg\u0142e. Te sakramenty nie przesta\u0142y istnie\u0107. One istniej\u0105 po dzi\u015b dzie\u0144. S\u0105 tak samo rzeczywiste dzi\u015b, jak w przeddzie\u0144 m\u0119ki”. Z ks. Markiem Grabowskim FSSP o liturgii Wielkiego Czwartku rozmawia Kajetan Rajski.<\/strong><\/p>\r\n

\"Tradycyjny<\/p>\r\n

Guido Cornini, Beato Angelico, Ostatnia Wieczerza<\/em><\/p>\r\n

Pierwsz\u0105 Msz\u0105 \u015bw., kt\u00f3ra by\u0142a odprawiana przed reformami posoborowymi w Wielki Czwartek, by\u0142 Msza Krzy\u017cma \u015awi\u0119tego, gromadz\u0105ca kap\u0142an\u00f3w wok\u00f3\u0142 ordynariusza. Obrz\u0119dy po\u015bwi\u0119cenia \u015bwi\u0119tych olej\u00f3w r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 znacz\u0105co od wsp\u00f3\u0142czesnych\u2026<\/strong><\/p>\r\n

Poranek Wielkiego Czwartku zape\u0142niony jest Msz\u0105 Krzy\u017cma \u015awi\u0119tego, w trakcie kt\u00f3rej biskup dokonuje po\u015bwi\u0119cenia olej\u00f3w. Jest to jedna z najpi\u0119kniejszych ceremonii liturgicznych, kt\u00f3ra jest wy\u0142\u0105cznym przywilejem biskupa, do dzi\u015b obowi\u0105zuj\u0105cym w obrz\u0105dku \u0142aci\u0144skim. Msza Krzy\u017cma odprawiana jest zawsze w katedrze. Do spe\u0142nienia tego uroczystego po\u015bwi\u0119cenia biskup wspomagany jest przez siedmiu diakon\u00f3w i siedmiu subdiakon\u00f3w, tak jak we Mszy papieskiej. R\u00f3wnie\u017c jest otoczony przez dwunastu duchownych, na znak dwunastu Aposto\u0142\u00f3w.<\/p>\r\n

Olej chorych, u\u017cywany w sakramencie ostatniego namaszczenia, jest \u015bwi\u0119cony przed modlitw\u0105 Pater noster<\/em>. Z kolei \u015awi\u0119te Krzy\u017cmo i olej katechumen\u00f3w s\u0105 \u015bwi\u0119cone po Komunii. Przypomnijmy, i\u017c \u015awi\u0119te Krzy\u017cmo u\u017cywane jest podczas sakrament\u00f3w: chrztu, bierzmowania czy sakry biskupiej, \u015bwi\u0119ceniu ko\u015bcio\u0142\u00f3w, konsekrowaniu o\u0142tarzy i kielich\u00f3w, \u015bwi\u0119ceniu \u017ar\u00f3de\u0142 chrzcielnych i dzwon\u00f3w. Olej katechumen\u00f3w z kolei r\u00f3wnie\u017c w ceremoniach chrztu, \u015bwi\u0119ce\u0144 kap\u0142a\u0144skich czy podczas \u015bwi\u0119cenia \u017ar\u00f3de\u0142 chrzcielnych.<\/p>\r\n

Warto przypomnie\u0107, i\u017c to tylko biskup celebruje Naj\u015bwi\u0119tsz\u0105 Ofiar\u0119 – nie ma wi\u0119c koncelebry z lokalnym duchowie\u0144stwem. W rycie przedsoborowym nie odnajdziemy tym samym odnowienia przysi\u0119gi kap\u0142a\u0144skiej. Inn\u0105 symboliczn\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 jest, i\u017c w reformach posoborowych dozwolono na sprawowanie Mszy Krzy\u017cma w inny dzie\u0144 ni\u017c Wielki Czwartek oraz w innym miejscu ni\u017c katedra, je\u015bli by\u0142oby trudno zgromadzi\u0107 duchowie\u0144stwo lub lud.<\/p>\r\n

W rycie przedsoborowym, jak ju\u017c wspomnieli\u015bmy, \u015bwi\u0119cenie olej\u00f3w jest wy\u0142\u0105cznym przywilejem biskupa, kt\u00f3re odbywa si\u0119 w matce ko\u015bcio\u0142\u00f3w diecezji i stolicy biskupiej – katedrze.<\/p>\r\n

Wielki Czwartek to te\u017c \u015bwi\u0119to duchowie\u0144stwa zwi\u0105zane z ustanowieniem sakramentu kap\u0142a\u0144stwa. Symbolicznie wi\u0119c wydaje si\u0119 to by\u0107 najodpowiedniejszym momentem dope\u0142nienie tych ceremonii \u015bci\u015ble zwi\u0105zanych z biskupem i jego duchowie\u0144stwem.<\/p>\r\n

Czy s\u0105 wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie miejsca na \u015bwiecie, gdzie biskupi dokonuj\u0105 po\u015bwi\u0119cenia olej\u00f3w wed\u0142ug starej formy rytu rzymskiego?<\/strong><\/p>\r\n

O ile mi wiadomo, tylko biskup Fernando Ar\u00c3\u00aaas Rifan z Personalnej Administracji Apostolskiej w Campos, w Brazylii dokonuje po\u015bwi\u0119cenia olej\u00f3w zgodnie z ksi\u0119gami liturgicznymi z 1962 r. M\u00f3wimy tu oczywi\u015bcie o biskupach b\u0119d\u0105cych w pe\u0142nej jedno\u015bci z Ko\u015bcio\u0142em katolickim.<\/p>\r\n

W zwyczajnej formie rytu rzymskiego mandatum, czyli obmycie n\u00f3g w czasie Mszy Wieczerzy Pa\u0144skiej, jest fakultatywne. Jak przepisy reguluj\u0105 t\u0119 kwesti\u0119 w starej Mszy?<\/strong><\/p>\r\n

R\u00f3wnie\u017c w rycie przedsoborowym ceremonia obmycia n\u00f3g jest fakultatywna. Jest to jednak ceremonia posiadaj\u0105ca wielk\u0105 symbolik\u0119 i powinna by\u0107 w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci sprawowana, szczeg\u00f3lnie w wi\u0119kszych ko\u015bcio\u0142ach. Pokora jest jedn\u0105 z najwi\u0119kszych cn\u00f3t, je\u015bli nie najwi\u0119ksz\u0105. Na wz\u00f3r Chrystusa – Najwy\u017cszego Kap\u0142ana – celebrans obmywa nogi. Zazwyczaj by\u0142o to dwunastu duchownych lub dwunastu \u017cebrak\u00f3w. Ksi\u0105dz przykl\u0119ka przed ka\u017cdym z dwunastu, myje nogi a nast\u0119pnie je ca\u0142uje. Jest to wz\u00f3r pokory do na\u015bladowania, szczeg\u00f3lnie przez nas, kap\u0142an\u00f3w. Jest to r\u00f3wnie\u017c wezwanie do przykazania mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego. Bli\u017aniego nale\u017cy kocha\u0107 a\u017c do tak wielce poni\u017caj\u0105cych granic, i skoro s\u0142uga nie jest wy\u017cszy nad Mistrza, co Mistrz uczyni\u0142 – s\u0142uga musi te\u017c czyni\u0107.
\r\n <\/strong><\/p>\r\n

Kanon rzymski w Wielki Czwartek ma charakter wyj\u0105tkowy, poniewa\u017c nast\u0119puj\u0105 wtr\u0105cenia typu \u201eOn to w przeddzie\u0144 m\u0119ki, to jest dzisiaj\u2026\u201d.<\/strong><\/p>\r\n

S\u0142owo \u201edzisiaj\u201d ma kluczowe znaczenie w liturgii katolickiej. Tak naprawd\u0119 wiele jest uroczysto\u015bci i \u015bwi\u0105t w trakcie roku, w kt\u00f3rych antyfony na Introit czy na Magnificat zaczynaj\u0105 si\u0119 od s\u0142owa hodie –<\/em> dzisiaj. My, katolicy, nie wspominamy tylko jakiego\u015b, nawet wa\u017cnego, wydarzenia. My nim \u017cyjemy tu i teraz, my nim \u017cyjemy dzisiaj. Ka\u017cda Msza \u015bw. urzeczywistnia Ofiar\u0119 Jezusa na Krzy\u017cu. Czyni j\u0105 obecn\u0105 dla nas, obecnych na ka\u017cdej Ofierze Mszy \u015bw. Tym samym, wydarzenie ustanowienia sakrament\u00f3w Eucharystii i kap\u0142a\u0144stwa nie ma by\u0107 dla nas odleg\u0142e. Te sakramenty nie przesta\u0142y istnie\u0107. One istniej\u0105 po dzi\u015b dzie\u0144. S\u0105 tak samo rzeczywiste dzi\u015b, jak w przeddzie\u0144 m\u0119ki. Ko\u015bci\u00f3\u0142 w swej m\u0105dro\u015bci chce zapobiec tym samym, by rzeczywista historia nie zmieni\u0142a si\u0119 z czasem w legend\u0119, a legenda nie zmieni\u0142a si\u0119 z czasem w mit, a nast\u0119pnie zosta\u0142a zapomniana na zawsze. Jest to oczywi\u015bcie kwestia wiary, ale du\u017co \u0142atwiej przemawiaj\u0105 do cz\u0142owieka obrazy aktualne (\u201edzisiaj\u201d), ni\u017c obrazy z przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\r\n

Wielki Czwartek to dzie\u0144, w kt\u00f3rym Chrystus ustanowi\u0142 sakrament kap\u0142a\u0144stwa. Na jakie akcenty w pos\u0142udze kap\u0142ana k\u0142adzie nacisk nadzwyczajna forma rytu rzymskiego?<\/strong><\/p>\r\n

Wydaje si\u0119, i\u017c odpowied\u017a ta zosta\u0142a nam dana przez samego Chrystusa. Tego dnia nie ustanowi\u0142 on tylko sakramentu kap\u0142a\u0144stwa, ale tak\u017ce \u015bci\u015ble z nim zwi\u0105zany sakrament Eucharystii. Nie ma Eucharystii bez kap\u0142ana, ale nie ma te\u017c kap\u0142ana bez Eucharystii. Dramat kap\u0142a\u0144stwa zwi\u0105zany jest \u015bci\u015ble z dramatem Eucharystii. Eucharystia, o czym wspominaj\u0105 w spos\u00f3b szczeg\u00f3lny dokumenty przedsoborowe, soborowe i posoborowe, powinna by\u0107 centrum i szczytem \u017cycia kap\u0142ana. Wszystkie inne pos\u0142ugi, obowi\u0105zki, rozmieszczone s\u0105 wok\u00f3\u0142 Eucharystii. Eucharystia to Chrystus \u017cywy, a to jest \u017ar\u00f3d\u0142o \u017cywe dla \u017cycia kap\u0142ana. Bez \u017ar\u00f3d\u0142a \u017cywego kap\u0142an usycha w spos\u00f3b dramatycznie szybki. Nawet nie tyle problemem jest spos\u00f3b sprawowania Eucharystii (cho\u0107 jest to niezwykle istotne), ile w og\u00f3le lojalno\u015b\u0107 w sprawowaniu jej. W krajach Europy Zachodniej coraz cz\u0119\u015bciej ksi\u0119\u017ca pozwalaj\u0105 sobie na coraz rzadsze sprawowanie Eucharystii. Oczywi\u015bcie Kodeks Prawa Kanonicznego nie nakazuje codziennego sprawowania Mszy \u015bw., jednak szczeg\u00f3lnie do tego zach\u0119ca. Kryzys kap\u0142a\u0144stwa to kryzys Eucharystii. Kryzys Eucharystii to kryzys w\u0142a\u015bnie wy\u017cej wymienionego hodie – <\/em>dzisiaj. Hodie<\/em>, a raczej hic et nunc<\/em>, urzeczywistnia si\u0119 Ofiara Jezusa na Krzy\u017cu. \u015aw. Jan Maria Vianney zawsze z wielkim zadziwieniem m\u00f3wi\u0142 o sprawowaniu Eucharystii. Zastanawia\u0142 si\u0119, jak to jest, i\u017c trzyma Boga w swych r\u0119kach. Gdy podniesie r\u0119ce ku g\u00f3rze, B\u00f3g pos\u0142usznie pod\u0105\u017ca za ruchem r\u0105k kap\u0142ana. Jest to niesko\u0144czona tajemnica pokory i mi\u0142o\u015bci Boga do cz\u0142owieka, Boga, kt\u00f3ry jest prawdziwie obecny w Eucharystii. Kiedy o tym zapominamy, rozpoczyna si\u0119 nasz kryzys.<\/p>\r\n

Wielki Czwartek to tak\u017ce \u201enieformalne\u201d \u015bwi\u0119to s\u0142u\u017cby liturgicznej. Jak\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni\u0105 ministranci w Mszy \u201etrydenckiej\u201d?<\/strong><\/p>\r\n

Wydaje si\u0119, i\u017c ministranci pe\u0142ni\u0105 zasadnicz\u0105 rol\u0119 w Mszy \u201etrydenckiej\u201d. W Mszach to ministranci przecie\u017c reprezentuj\u0105 Lud Bo\u017cy, oni w imieniu tego ludu odpowiadaj\u0105 celebransowi. Tym samym ich s\u0142u\u017cba przy o\u0142tarzu wykonywana jest poniek\u0105d w imieniu ca\u0142ego Ludu Bo\u017cego. W\u0142a\u015bnie, wydaje si\u0119, i\u017c s\u0142owo s\u0142u\u017cba liturgiczna jest bardzo trafna. Ministrantura to urz\u0105d. S\u0142u\u017cba liturgiczna to po\u015bwi\u0119cenie i hierarchia, o wiele bardziej bli\u017csze duchowi katolicyzmu. Problem tkwi w tym, i\u017c w XXI w. nikt ju\u017c nie rozumie lub raczej nie docenia istoty s\u0142u\u017cby. Stali\u015bmy si\u0119 niezwyk\u0142ymi materialistami. Nie s\u0142u\u017cymy nikomu ani niczemu, bo nic z tego nie mamy. S\u0142u\u017cba by\u0142a czym\u015b szlachetnym. S\u0142u\u017cba przy o\u0142tarzu to oddanie si\u0119 Bogu, oddanie si\u0119 bez w\u0142asnych korzy\u015bci. W dzisiejszym \u015bwiecie prawdziwa s\u0142u\u017cba to rzadko\u015b\u0107. Nawet woluntariat, kt\u00f3ry przecie\u017c tak zwi\u0105zany jest ze s\u0142u\u017cb\u0105, cz\u0119sto wykonywany jest w egoistycznych celach – to \u015bwietnie przecie\u017c wygl\u0105da w moim CV. S\u0142u\u017cba liturgiczna to s\u0142u\u017cba pokory, znaj\u0105ca swe miejsce w hierarchii. S\u0142u\u017cba liturgiczna by\u0142a te\u017c naturalnym miejscem rodzenia si\u0119 powo\u0142a\u0144 kap\u0142a\u0144skich. Wraz z ministrantkami ten porz\u0105dek zosta\u0142 ca\u0142kiem zaburzony.<\/p>\r\n

Rozmawia\u0142 Kajetan Rajski<\/strong><\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dodano: 2013-03-28 10:07 am „Ka\u017cda Msza \u015bw. urzeczywistnia Ofiar\u0119 Jezusa na Krzy\u017cu. Czyni j\u0105 obecn\u0105 dla nas, obecnych na ka\u017cdej Ofierze Mszy \u015bw. Tym samym, wydarzenie ustanowienia sakrament\u00f3w Eucharystii i kap\u0142a\u0144stwa nie ma by\u0107 dla nas odleg\u0142e. Te sakramenty nie przesta\u0142y istnie\u0107. One istniej\u0105 po dzi\u015b dzie\u0144. S\u0105 tak samo rzeczywiste dzi\u015b, jak w przeddzie\u0144 […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[135],"tags":[119,218],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67704"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=67704"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67704\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=67704"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=67704"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=67704"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}