{"id":67335,"date":"2013-03-13T10:47:21","date_gmt":"2013-03-13T15:47:21","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=67335"},"modified":"2013-03-13T10:50:40","modified_gmt":"2013-03-13T15:50:40","slug":"chodzi-tylko-o-wiare","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=67335","title":{"rendered":"Chodzi tylko o wiar\u0119"},"content":{"rendered":"<p>\u201e<em>Prawdziwy kryzys, jaki przechodzi \u015bwiat, nie ma nic wsp\u00f3lnego z ekonomi\u0105. To kryzys wiary. I ten nie\u0142atwy moment rezygnacji papie\u017ca k\u0142adzie snop \u015bwiat\u0142a na ten fakt<\/em>\u201d.<\/p>\r\n<p>Tych s\u0142\u00f3w nie wypowiedzia\u0142 \u017caden z biskup\u00f3w Bractwa \u015awi\u0119tego Piusa X.<\/p>\r\n<p>Ich autorem jest niedawny szef jednej z watyka\u0144skich agend (obecnie rozwi\u0105zanej, w zwi\u0105zku z abdykacj\u0105 papie\u017ca, Rady ds. Nowej Ewangelizacji), abp. Bruno Fisichella.\u00a0<\/p>\r\n<p>Ogromny wstrz\u0105s, jakim by\u0142a abdykacja nast\u0119pcy \u015bw. Piotra spowodowa\u0142, \u017ce niekt\u00f3rzy ludzie Ko\u015bcio\u0142a m\u00f3wi\u0105 otwarcie i wprost o tym, o czym milczano od czas\u00f3w soboru.<\/p>\r\n<p>S\u0142owo <em>kryzys<\/em> nie mia\u0142o prawa pojawi\u0107 si\u0119 w \u017cadnych oficjalnych wypowiedziach, na \u017cadnych sympozjach, czy seminaryjnych wyk\u0142adach. Oficjalnie panowa\u0142a <em>wiosna<\/em>, podczas, gdy naprawd\u0119 w Ko\u015bciele szala\u0142y \u015bnie\u017cne burze i wichury wyrywaj\u0105ce drzewa z korzeniami.<\/p>\r\n<p>O kryzysie nikt nie chcia\u0142 s\u0142ysze\u0107. Bractwo \u015bw. Piusa X oskar\u017cane by\u0142o o czarnowidztwo, diagnozy przedstawiane przez jego kap\u0142an\u00f3w uwa\u017cane by\u0142y za opinie odosobnione, podyktowane zamkni\u0119ciem i\u00a0 izolacj\u0105 w Ko\u015bciele.\u00a0<\/p>\r\n<p>Wyj\u0105tkiem by\u0142 Benedykt XVI. On nie usi\u0142owa\u0142 nie dostrzega\u0107 alarmuj\u0105cych sygna\u0142\u00f3w o stanie wiary.\u00a0\u00a0<\/p>\r\n<p>\u201eWi\u0119cej &#8211; kontynuuje abp. Fisichella &#8211; efektem kryzysu wewn\u0105trz Ko\u015bcio\u0142a jest brak wiary w spo\u0142ecze\u0144stwach. Jak\u0105\u017c ponosimy odpowiedzialno\u015b\u0107!\u201d.\u00a0<\/p>\r\n<p>S\u0142owa te s\u0105 tak szokuj\u0105ce\u00a0 &#8211; nie ze wzgl\u0119du na ich oryginalno\u015b\u0107, bo odkrywcze nie s\u0105, tylko na fakt, \u017ce padaj\u0105 z ust watyka\u0144skiego hierarchy &#8211; \u017ce czasopismo, kt\u00f3re je opublikowa\u0142o (katolicki tygodnik) zdecydowa\u0142o si\u0119 zareklamowa\u0107 tekst, w kt\u00f3rym padaj\u0105: \u201ePotrzeba papie\u017ca rado\u015bci\u201d. Czyli &#8211; reakcja ca\u0142kowicie zgodna z dogorywaj\u0105c\u0105 w\u0142a\u015bnie konwencj\u0105 <em>nieustaj\u0105cej wiosny Ko\u015bcio\u0142a<\/em>, festiwalu m\u0142odo\u015bci, balonik\u00f3w z podobiznami papie\u017ca, wiwatuj\u0105cych t\u0142um\u00f3w, skocznych piosenek zaczynaj\u0105cych si\u0119 od s\u0142\u00f3w: \u201eHej, Jezu\u2026\u201d, dowcip\u00f3w rzucanych z ambon i innych, zupe\u0142nie nie \u015bmiesznych, a niezmiernie przygn\u0119biaj\u0105cych objaw\u00f3w pogubienia.<\/p>\r\n<p>Jeden z komentator\u00f3w, wobec faktu, \u017ce za dwa dni\u00a0 rozpoczyna si\u0119 konklawe, i &#8211; jak gazeta g\u0142osi &#8211; \u201ejest w kim wybiera\u0107\u201d, zapewnia beztrosko: \u201eA osobowo\u015bci s\u0105 fascynuj\u0105ce &#8211; poligloci, muzycy, a nawet pilot\u201d.\u00a0<\/p>\r\n<p>Ten styl m\u00f3wienia o Ko\u015bciele jakby by\u0142 akademi\u0105 ciekawych osobowo\u015bci, weso\u0142ym miasteczkiem, czy wybiegiem dla modelek, kt\u00f3re mo\u017cna podziwia\u0107 w\u015br\u00f3d sztucznie pompowanej do g\u0142\u00f3w <em>rado\u015bci, <\/em>nie<em>\u00a0 <\/em>jest tylko wykwitem nowych obyczaj\u00f3w.\u00a0<\/p>\r\n<p>Zakorzeni\u0142 si\u0119 m.in. dzi\u0119ki oficjalnemu przyj\u0119ciu &#8211; przed pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu laty &#8211; zbli\u017cenia si\u0119 Ko\u015bcio\u0142a do \u015bwiata, w rezultacie &#8211; do \u015bwieckiej kultury. Rezonowanie ca\u0142ym tym \u015bwieckim ha\u0142asem i sztuczno\u015bci\u0105, przynios\u0142o Ko\u015bcio\u0142owi dramatyczne wymieszanie ze \u015bwiecko\u015bci\u0105\u00a0 &#8211; i b\u0142\u0119dem obecnym w \u015bwieckiej filozofii &#8211; tego, co \u015bwi\u0119te, i co powinno by\u0107 odizolowane od sfery profanum, naj\u015bci\u015blej chronione. Tego co jest najwi\u0119kszym skarbem Ko\u015bcio\u0142a. Prawdy o Bogu.\u00a0<\/p>\r\n<p>Dlaczego by\u0142o to mo\u017cliwe? Przecie\u017c Ko\u015bci\u00f3\u0142 nigdy nie ulega\u0142 modom i\u00a0ideologiom. Walczy\u0142 z\u00a0 ka\u017cd\u0105 herezj\u0105. Mia\u0142 zawsze\u00a0 t\u0119 sam\u0105 odpowied\u017a dla pr\u00f3\u017cno\u015bci, \u015bwiatowo\u015bci, przemijalno\u015bci. Odrzuca\u0142 je. Wskazywa\u0142 na niebo. Ukazywa\u0142 wieczno\u015b\u0107.\u00a0<\/p>\r\n<p>Wy\u0142om nast\u0105pi\u0142, gdy <span class=\"pullquote\">w wyniku b\u0142\u0119d\u00f3w pope\u0142nionych podczas soboru odrzucono filozofi\u0119 \u015bw. Tomasza jako podstaw\u0119 teologii<\/span>, podstaw\u0105 my\u015blenia o Bogu. Filozofia realistyczna, filozofia bytu zosta\u0142a praktycznie wy\u0142\u0105czona. Uznano, \u017ce trzeba zrobi\u0107 miejsce bardziej nowoczesnym teoriom filozoficznym: heglizmowi, fenomenologii.<\/p>\r\n<p>Tradycyjn\u0105 definicj\u0119 prawdy &#8211; a mianowicie, \u017ce jest ni\u0105 zgodno\u015b\u0107 rzeczy i intelektu &#8211; zast\u0105piono definicj\u0105 subiektywn\u0105, w my\u015bl kt\u00f3rej prawdziwe jest to, co zak\u0142ada zgodno\u015b\u0107 rzeczywistego s\u0105du z \u017cyciem.<\/p>\r\n<p>Ta teza jest \u015bci\u015ble modernistyczna. A\u017c do soboru, by\u0142a przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 pot\u0119piana.\u00a0<\/p>\r\n<p>Pokusa \u015bwiata sta\u0142a si\u0119 cia\u0142em.\u00a0 Prawda sta\u0142a si\u0119 w ustach coraz liczniejszej rzeszy ludzi w Ko\u015bciele, ulegaj\u0105cych tej nachalnie modernistycznej atmosferze, czym\u015b zmiennym, czym\u015b co \u201estaje si\u0119\u201d &#8211; bo \u017cycie niesie zmienno\u015b\u0107, \u015bwiat jest w ci\u0105g\u0142ym ruchu i intelekt powinien to respektowa\u0107, dostosowuj\u0105c si\u0119 do owej zmienno\u015bci. Tak jak i wszelki post\u0119p (np. w nauce), kt\u00f3ry rozwija si\u0119, tworzy, obejmuje coraz to nowe obszary. Prawda nie mo\u017ce by\u0107 wi\u0119c niczym ustalonym raz na zawsze, w spos\u00f3b trwa\u0142y. Nie mo\u017ce by\u0107 definiowana wed\u0142ug bytu, lecz wed\u0142ug dzia\u0142ania.\u00a0<\/p>\r\n<p>Doskona\u0142\u0105 po\u017cywk\u0105 dla tego rodzaju my\u015blenia jest ewolucjonizm, kt\u00f3ry stopniowo stawa\u0142 si\u0119 coraz bardziej akceptowany przez teolog\u00f3w dotkni\u0119tych modernistycznym ska\u017ceniem. Skoro \u017cycie wci\u0105\u017c ewoluuje, skoro dzia\u0142anie \u015bwiata i cz\u0142owieka wci\u0105\u017c podlega zmienno\u015bci, prawda \u201enie mo\u017ce sta\u0107 w miejscu\u201d!\u00a0<\/p>\r\n<p>Taki by\u0142 pocz\u0105tek i najg\u0142\u0119bszy sens owej ci\u0119\u017ckiej choroby, w wyniku kt\u00f3rej umiera dzi\u015b wiara. W Ko\u015bciele i poza nim. Umys\u0142 ludzki bowiem zawsze buntuje si\u0119 przeciw k\u0142amstwu. Instynktownie omija je, ucieka przed nim i wreszcie oboj\u0119tnieje zupe\u0142nie na wymiar nadprzyrodzony, gdy zamiast prawdy &#8211; tam, gdzie powinien j\u0105 otrzyma\u0107 &#8211;\u00a0 otrzymuje jej zaprzeczenie lub gdy musi akceptowa\u0107 sprzeczno\u015bci, kt\u00f3re s\u0105 nie do pogodzenia.\u00a0<\/p>\r\n<p>\u015awi\u0119ty papie\u017c Pius X charakteryzowa\u0142 w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b modernist\u00f3w: \u201ez gruntu wywracaj\u0105 niezmienne okre\u015blenie prawdy\u201d.\u00a0<\/p>\r\n<p>Jak zauwa\u017cy\u0142 wielki dominika\u0144ski teolog i filozof o. Reginald Garrigou &#8211; Lagrange, autorzy modernistycznych zmian w nauczaniu Ko\u015bcio\u0142a\u00a0 &#8211; a zaznacza\u0142y si\u0119 one jeszcze na wiele lat przed soborem (w seminariach, na wyk\u0142adach, w ksi\u0105\u017ckach i pismach naukowych) &#8211; nie porzucali nauczania \u015bw. Tomasza, \u201eoni po prostu nigdy go nie uznawali ani nie rozumieli\u201d.\u00a0<\/p>\r\n<p>Zamiast prawdziwo\u015bci dogmat\u00f3w, czy ustalonych przez Magisterium tez teologicznych, zacz\u0119to m\u00f3wi\u0107 o\u00a0 ich \u201eaktualno\u015bci\u201d.<\/p>\r\n<p>Do ludzi spragnionych nowinek i \u017cyj\u0105cych sensacjami dnia, docierano sloganami, zdolnymi zainspirowa\u0107 tylko bardzo powierzchowne umys\u0142y, np: \u201eteologia, kt\u00f3ra nie jest ju\u017c aktualna, nie jest ju\u017c prawdziwa\u201d.\u00a0<\/p>\r\n<p>W ten spos\u00f3b wykre\u015blano z nauczania Ko\u015bcio\u0142a wszystko, co si\u0119 \u015bwiatu, z jego p\u0142ycizn\u0105 i pych\u0105, nie podoba\u0142o: nauk\u0119 o grzechu, prawd\u0119 o grzechu pierworodnym, nauczanie o wieczno\u015bci kar piekielnych. A nade wszystko &#8211; o rzeczywistej obecno\u015bci Chrystusa w Eucharystii.\u00a0 (T\u0142umacz\u0105c to tak jak si\u0119 t\u0142umaczy, gdy chce si\u0119 zby\u0107 natr\u0119ta, a nie ukaza\u0107 istot\u0119 rzeczy, np: \u201enauczanie o wieczno\u015bci kar piekielnych, jak si\u0119 wydaje, nie jest ju\u017c <em>aktualne<\/em>, zatem nie jest prawdziwe\u2026\u201d).\u00a0<\/p>\r\n<p>O. Garrigou &#8211; Lagrange\u00a0 zauwa\u017ca, \u017ce w uj\u0119ciu modernist\u00f3w \u201eakt chrze\u015bcija\u0144skiej wiary nie jest rozumiany jako nadprzyrodzone i pozbawione b\u0142\u0119du przylgni\u0119cie do prawd objawionych >propter auctoritatem Dei revelantis< (>ze wzgl\u0119du na autorytet objawiaj\u0105cego Boga<), lecz jako pogl\u0105d na temat og\u00f3lnego kszta\u0142tu rzeczywisto\u015bci. Jest to postrzeganie tego, co mo\u017cliwe i\u00a0 bardziej prawdopodobne, ale czego nie da si\u0119 udowodni\u0107. Wiara staje si\u0119 zespo\u0142em prawdopodobnych opinii\u2026\u201d\u00a0<\/p>\r\n<p>W tej sytuacji problemy z wiar\u0105 musia\u0142y sta\u0107 si\u0119 problemami ca\u0142ego \u015bwiata chrze\u015bcija\u0144skiego, nie wy\u0142\u0105czaj\u0105c ludzi Ko\u015bcio\u0142a.\u00a0<\/p>\r\n<p>Je\u017celi dzi\u015b tak cz\u0119sto podkre\u015bla si\u0119, \u017ce pontyfikat Benedykta XVI &#8211; wbrew zapowiedziom &#8211; nie by\u0142 kontynuacj\u0105 poprzedniego pontyfikatu (w Polsce zauwa\u017cy\u0142 to np. abp. S\u0142awoj Leszek. G\u0142od\u017a), to w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce ostatni papie\u017c mia\u0142 umys\u0142 trze\u017awy i zdawa\u0142 sobie spraw\u0119 ze stanu rzeczy. Wiedzia\u0142, \u017ce kryzys, jaki n\u0119ka Ko\u015bci\u00f3\u0142 trzeba precyzyjnie okre\u015bli\u0107, trzeba go nazwa\u0107. Kryzys Ko\u015bcio\u0142a jest kryzysem wiary. (A nie efektem dzia\u0142ania \u201elobby homoseksualist\u00f3w\u201d w \u0142onie Ko\u015bcio\u0142a, jak nam si\u0119 nieustannie wmawia).\u00a0<\/p>\r\n<p>Ale jaka jest przyczyna upadku wiary?\u00a0<\/p>\r\n<p>Gdyby Benedykt XVI j\u0105 zna\u0142 opar\u0142by si\u0119 na swoich teologach, by upadek ten za\u017cegna\u0107. On tymczasem rozpocz\u0105\u0142 rozmowy z Bractwem \u015bw. Piusa X na tematy doktrynalne. Z jedyn\u0105 formacj\u0105 w Ko\u015bciele (cho\u0107 znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 poza strukturami kanonicznymi), kt\u00f3ra nie odrzuci\u0142a filozofii \u015bw. Tomasza!\u00a0<\/p>\r\n<p>Papie\u017c, jak mo\u017cna dzi\u015b s\u0105dzi\u0107, potrzebowa\u0142 Bractwa do wyja\u015bnienia przyczyn upadku wiary. Fakt, \u017ce Benedykt XVI przysta\u0142 na tak\u0105 a nie inn\u0105 formu\u0142\u0119 rozm\u00f3w &#8211; przypomnijmy, bez \u017cadnych warunk\u00f3w wst\u0119pnych, bez ogranicze\u0144 formalnych &#8211; w kt\u00f3rej teologowie Bractwa dokonali przegl\u0105du stanu wiary w Ko\u015bciele w oparciu o konfrontacj\u0119 niezmiennego Magisterium z posoborowymi zmianami, wskazuje, \u017ce Benedykt XVI <em>de facto<\/em> przyzna\u0142: \u201eMam k\u0142opot z upadkiem wiary, widz\u0119 ten dramat w wymiarze powszechnym, pom\u00f3\u017ccie mi ten problem rozwi\u0105za\u0107\u201d.\u00a0<\/p>\r\n<p>Czy ka\u017cdy z nas nie ma dzi\u015b podobnego problemu? Czy nie widzimy wok\u00f3\u0142 siebie, nawet w \u015brodowiskach, wydawa\u0142oby si\u0119, najbardziej jak tylko to mo\u017cliwe katolickich, coraz wi\u0119kszej liczby ludzi, o kt\u00f3rych powiedzieliby\u015bmy, \u017ce s\u0105 \u201eca\u0142kowicie pozbawieni serca\u201d? B\u0142\u0119dy w nauczaniu na temat prawdy maj\u0105 straszliwe konsekwencje.\u00a0 Czy\u017c w Ewangelii nie ma zapowiedzi, \u017ce przyjd\u0105 czasy, gdy \u201eozi\u0119bnie mi\u0142o\u015b\u0107 wielu\u201d i \u017ce ludzie b\u0119d\u0105 bezbronni wobec k\u0142amstwa, \u017ce zostan\u0105 zwiedzeni b\u0142\u0119dnymi naukami?\u00a0<\/p>\r\n<p>Mi\u0119dzy \u017cyciem i my\u015bleniem poza prawd\u0105, a brakiem mi\u0142o\u015bci istnieje \u015bcis\u0142y zwi\u0105zek.\u00a0<\/p>\r\n<p>Z decyzji Benedykta XVI, nawi\u0105zania rozm\u00f3w doktrynalnych z Bractwem \u015bw. Piusa X,\u00a0 mo\u017cna wyczyta\u0107 przekonanie papie\u017ca, \u017ce gdyby filozoficzna wyk\u0142adnia wiary biskup\u00f3w i kap\u0142an\u00f3w Bractwa nie wyja\u015bnia\u0142a przyczyny upadku wiary, do rozm\u00f3w by nie dosz\u0142o. One by\u0142y bardziej potrzebne Benedyktowi XVI ni\u017c Bractwu &#8211; z kt\u00f3rym nie prowadzono przecie\u017c \u017cadnego <em>dialogu ekumenicznego<\/em>.<\/p>\r\n<p>A brak <em>dialogu<\/em> oznacza, \u017ce papie\u017c uzna\u0142 je za wewn\u0119trzn\u0105 struktur\u0119 Ko\u015bcio\u0142a.\u00a0<\/p>\r\n<p>Bractwo nigdy nie przyj\u0119\u0142o nauczania Ko\u015bcio\u0142a narzucanego przez sob\u00f3r i posoborowego stylu, coraz silniejszego upodobnienia si\u0119 do \u015bwiata.<\/p>\r\n<p>Dzi\u015b \u017caden powa\u017cny teolog, \u017caden licz\u0105cy si\u0119 w \u015bwiecie naukowym watykanista nie powie, \u017ce przyczyny obecnego upadku wiary znajduj\u0105 si\u0119 w zupe\u0142nie innej sferze ni\u017c ca\u0142y ten nies\u0142ychany doktrynalny i teologiczny zam\u0119t, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 od ostatniego soboru (przypomnijmy, soboru, kt\u00f3ry nie by\u0142 soborem dogmatycznym tylko pastoralnym, co nie znaczy bynajmniej, \u017ce mo\u017cna go zanegowa\u0107, czy zlekcewa\u017cy\u0107 wiele jego niezwykle pozytywnych dokona\u0144). Jego pierwszym i podstawowym owocem by\u0142\u0105 zmiana j\u0119zyka teologicznego. Starym poj\u0119ciom nadano now\u0105 tre\u015b\u0107. J\u0119zyk Ko\u015bcio\u0142a sta\u0142 si\u0119 niejasny, dwuznaczno\u015b\u0107 osi\u0105gn\u0119\u0142a status oficjalnego stylu nauczania.\u00a0<\/p>\r\n<p>I cho\u0107 rozmowy, zako\u0144czone w ub. roku, nie przynios\u0142y definitywnego rozwi\u0105zania w postaci zmiany sytuacji kanonicznej Bractwa, Benedykt XVI stworzy\u0142 warunki do pe\u0142nego uznania tej struktury w Ko\u015bciele. Wydaje si\u0119 tak\u017ce, \u017ce g\u0142\u0119bszy i bardziej podstawowy cel rozm\u00f3w &#8211; powa\u017cna naukowa diagnoza stanu Ko\u015bcio\u0142a &#8211; pozwoli wielu ludziom Ko\u015bcio\u0142a uporz\u0105dkowa\u0107 hierarchi\u0119 wa\u017cno\u015bci problem\u00f3w, przed jakimi staje Ko\u015bci\u00f3\u0142 &#8211; \u00a0u progu konklawe, a potem nowego pontyfikatu.\u00a0<\/p>\r\n<p>Przysz\u0142y papie\u017c zapewne nie b\u0119dzie \u201epapie\u017cem entuzjazmu, papie\u017cem rado\u015bci\u201d, jak chcia\u0142yby \u015brodowiska pr\u00f3buj\u0105ce prawdziwe problemy Ko\u015bcio\u0142a sprowadzi\u0107 do radzenia sobie z psychologi\u0105 t\u0142umu, dla kt\u00f3rego G\u0142owa Ko\u015bcio\u0142a jest niczym wi\u0119cej jak maskotk\u0105. Zacz\u0105\u0107 trzeba od fundamentu. Od prawdy. Od prawdziwej filozofii. Od tego, Kim jest B\u00f3g, kt\u00f3ry si\u0119 objawi\u0142.\u00a0<\/p>\r\n<p>Katolicy na ca\u0142ym \u015bwiecie b\u0119d\u0105 mieli w\u00f3wczas szans\u0119 &#8211; z pomoc\u0105 duchowie\u0144stwa nieska\u017conego b\u0142\u0119dami modernizmu\u00a0i dzi\u0119ki \u017cyciu sakramentalnemu &#8211; wyj\u015b\u0107 ze sceptycyzmu,\u00a0 z pogardy wobec scholastyki i metafizyki, z indywidualizmu, z relatywizmu, z tego wszystkiego, co powoduje os\u0142abienie wiary\u2026A przede wszystkim z infantylizmu, w jaki nieuchronnie, niczym w ci\u0119\u017ck\u0105 chroniczn\u0105 chorob\u0119 duszy, wp\u0119dzi\u0142o ich rozpocz\u0119te na soborze\u00a0 \u201eotwarcie\u201d\u00a0 Ko\u015bcio\u0142a na \u015bwiat.\u00a0<\/p>\r\n<p>\u015awiat, kt\u00f3ry &#8211; warto to przypomnie\u0107 &#8211; w latach 60. XX by\u0142 zafascynowany rewolucj\u0105.<\/p>\r\n<p><strong><em>\u00a0Ewa Polak-Pa\u0142kiewicz<\/em><\/strong><br \/>\u00a0______________________________________<\/p>\r\n<p>\u00a0Korzysta\u0142am z opracowania \u201eDok\u0105d zmierza >nowa teologia< ?\u201d o. Reginald Garrigou - Lagrange OP\u00a0 za \u201eLa nouvelle teologie ou va - t - elle?\u201d w \u201eAngelicum\u201d 23 (1946r.) T\u0142um. \u0141ukasz Paczuski.<\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u201ePrawdziwy kryzys, jaki przechodzi \u015bwiat, nie ma nic wsp\u00f3lnego z ekonomi\u0105. To kryzys wiary. I ten nie\u0142atwy moment rezygnacji papie\u017ca k\u0142adzie snop \u015bwiat\u0142a na ten fakt\u201d. Tych s\u0142\u00f3w nie wypowiedzia\u0142 \u017caden z biskup\u00f3w Bractwa \u015awi\u0119tego Piusa X. Ich autorem jest niedawny szef jednej z watyka\u0144skich agend (obecnie rozwi\u0105zanej, w zwi\u0105zku z abdykacj\u0105 papie\u017ca, Rady ds. [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3],"tags":[32,41,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67335"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=67335"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67335\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=67335"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=67335"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=67335"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}