{"id":67112,"date":"2013-02-20T09:22:03","date_gmt":"2013-02-20T14:22:03","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=67112"},"modified":"2013-03-28T10:37:54","modified_gmt":"2013-03-28T15:37:54","slug":"benedykt-xvi-i-stula-papieza-leona","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=67112","title":{"rendered":"Benedykt XVI i stu\u0142a papie\u017ca Leona"},"content":{"rendered":"

Tak oto dobiega ko\u0144ca pontyfikat papie\u017ca Benedykta XVI – mo\u017cliwo\u015b\u0107 napisania tych s\u0142\u00f3w ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce Ojciec \u015awi\u0119ty nie jest konaj\u0105cy wcale nie przynosi mi ulgi; przeciwnie – przera\u017ca (cho\u0107 oczywi\u015bcie nie \u017cycz\u0119 mu \u015bmierci). Mimowolnie si\u0119gam pami\u0119ci\u0105 do pocz\u0105tk\u00f3w jego pos\u0142ugi i usi\u0142uj\u0119 przywo\u0142a\u0107 w my\u015blach jej najwa\u017cniejsze momenty. Zapytany chc\u0119 umie\u0107 powiedzie\u0107 co\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko rzuci\u0107 tytu\u0142ami dw\u00f3ch papieskich dokument\u00f3w: Summorum Pontificum<\/em> i Anglicanorum Coetibus<\/em>. List\u0119 odpowiedzi zachowam dla siebie, a teraz chc\u0119 wspomnie\u0107 o czym\u015b, co przysz\u0142o mi do g\u0142owy, kiedy nad nimi rozmy\u015bla\u0142em.<\/p>\r\n

Jednym z najcz\u0119stszych zarzut\u00f3w z jakimi papie\u017c Benedykt XVI spotyka\u0142 si\u0119 w\u015br\u00f3d konserwatywnych katolik\u00f3w jest ten, \u017ce by\u0142 nieudolny, \u017ce nie do\u015b\u0107 stanowczo rz\u0105dzi\u0142 Ko\u015bcio\u0142em. Dzi\u015b odnosz\u0119 wra\u017cenie, \u017ce ju\u017c na samym pocz\u0105tku pontyfikatu wyszed\u0142 z za\u0142o\u017cenia, \u017ce wcale nie musi tego robi\u0107. Papie\u017c nie chcia\u0142 dokonywa\u0107 zdecydowanych akt\u00f3w rz\u0105dzenia, lecz przepowiada\u0107 i dawa\u0107 przyk\u0142ad; by\u0107 – jak m\u00f3wi II Sob\u00f3r Watyka\u0144ski – \u201etrwa\u0142ym i widzialnym \u017ar\u00f3d\u0142em i fundamentem jedno\u015bci zar\u00f3wno kolegium biskup\u00f3w, jak i wszystkich wiernych\u201d. Nie chcia\u0142 by\u0107 w\u0142adc\u0105. Gdy wyrzuci\u0142 tiar\u0119 ze swego papieskiego herbu, m\u00f3wiono \u017ce Biskup Rzymu dostosowuje symbolik\u0119 do wsp\u00f3\u0142czesnych reali\u00f3w, a konserwaty\u015bci prze\u0142kn\u0105wszy t\u0119 \u017cab\u0119 t\u0142umaczyli, \u017ce to kwestia taktyki, \u017ce \u201epancerny kardyna\u0142\u201d musi \u201eociepli\u0107 wizerunek\u201d. Tymczasem ju\u017c w\u00f3wczas nale\u017ca\u0142o dok\u0142adniej przygl\u0105da\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c o wiele dyskretniejszym gestom papie\u017ca Benedykta, bo taka perswazja przez gesty i symbole by\u0142a po pierwsze zgodna z cechami jego charakteru, po drugie z wyznawan\u0105 przez niego eklezjologi\u0105 (w kt\u00f3rej kolegializm mia\u0142, niestety, o wiele wi\u0119ksze znaczenie ni\u017c to si\u0119 mog\u0142o wydawa\u0107), w ko\u0144cu dope\u0142nia\u0142a si\u0119 z towarzysz\u0105cym mu od pocz\u0105tku przekonaniem, \u017ce jest papie\u017cem przej\u015bciowym. I tutaj nale\u017cy szuka\u0107 przyczyn utraty \u201esi\u0142y ducha\u201d, o kt\u00f3rych Ojciec \u015awi\u0119ty m\u00f3wi\u0142 zrzekaj\u0105c si\u0119 urz\u0119du. W pewnym wieku nie spos\u00f3b zmieni\u0107 w\u0142asnego usposobienia, a nowe warunki dzia\u0142ania sprawiaj\u0105, \u017ce cz\u0142owiek czuje si\u0119 zagubiony; rz\u0105dzenie za pomoc\u0105 przyk\u0142adu i zach\u0119t dawa\u0142o nik\u0142e efekty (czy w og\u00f3le mia\u0142a nast\u0105pi\u0107 jaka\u015b liturgiczna \u201ereforma reformy\u201d inna ni\u017c daj\u0105ce si\u0119 zauwa\u017cy\u0107 zmiany w papieskich celebracjach?) i raczej mno\u017cy\u0142o problemy, ni\u017c je rozwi\u0105zywa\u0142o. Na dodatek, mimo up\u0142ywu kolejnych lat Pan B\u00f3g wci\u0105\u017c odmawia\u0142 swemu wikariuszowi mo\u017cliwo\u015bci stawienia si\u0119 na s\u0105dzie szczeg\u00f3\u0142owym.<\/p>\r\n

Nie jestem jednak w stanie wej\u015b\u0107 w papieskie pantofle, a te\u017c nie chc\u0119 za bardzo wchodzi\u0107 z w\u0142asnymi butami w \u017cycie ich w\u0142a\u015bciciela, wi\u0119c wracam do kwestii symboli. W czasie pontyfikatu Benedykta XVI co uwa\u017cniejsi obserwatorzy – uwa\u017cniejsi, ale te\u017c dobrze znaj\u0105cy histori\u0119 Ko\u015bcio\u0142a i histori\u0119 sztuki – mogli zauwa\u017cy\u0107, \u017ce papie\u017c prowadzi swego rodzaju \u201epolityk\u0119 symboliczn\u0105\u201d. Przesta\u0142 u\u017cywa\u0107 specyficznego krzy\u017ca Jana Paw\u0142a II i zast\u0105pi\u0142 go krzy\u017cem Piusa X, przywr\u00f3ci\u0142 tron nieu\u017cywany od czas\u00f3w Jana XXIII, nosi\u0142 mitr\u0119 Piusa IX, przywr\u00f3ci\u0142 wielkanocny bia\u0142y mucet, powr\u00f3ci\u0142 do u\u017cywania czerwonych but\u00f3w, za\u0142o\u017cy\u0142 camauro (niestety niezbyt szcz\u0119\u015bliwie dobrane), ale r\u00f3wnie\u017c przy okazji r\u00f3\u017cnych celebracji zak\u0142ada\u0142 kapy i ornaty, kt\u00f3rych kroje wprawne oko kojarzy\u0142o z postaciami konkretnych \u015bwi\u0119tych, cho\u0107by Karola Boromeusza czy Filipa Neri. Wyb\u00f3r westyment\u00f3w zawsze by\u0142 bardzo dobrze przemy\u015blany, ale nawet tutaj okazywa\u0142o si\u0119, \u017ce intencje papie\u017ca spotyka\u0142y si\u0119 z niezrozumieniem, lub by\u0142y rozumiane opacznie. I wcale nie chodzi o zarzucany mu przez post\u0119powych ignorant\u00f3w powr\u00f3t do rzekomo anachronicznych przedsoborowych form. R\u00f3wnie\u017c tradycjonali\u015bci nie do ko\u0144ca dostrzegali to, co chcia\u0142 przekaza\u0107 im papie\u017c. Przekona\u0142em si\u0119 o tym, gdy Ojciec \u015awi\u0119ty przyjecha\u0142 do Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa z wizyt\u0105 apostolsk\u0105 i by beatyfikowa\u0107 kard. Newmana.<\/p>\r\n

W czasie nieszpor\u00f3w celebrowanych w anglika\u0144skim opactwie westminsterskim Benedykt XVI nosi\u0142 stu\u0142\u0119 Leona XIII. Jakim\u015b nieszcz\u0119\u015bliwym zbiegiem okoliczno\u015bci pierwsi rozpoznali j\u0105 ameryka\u0144scy tradycjonali\u015bci niegrzesz\u0105cy nadmiern\u0105 wiedz\u0105 o historii katolicyzmu w Anglii. W Internecie zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 informacje jaki wspania\u0142y policzek papie\u017c wymierzy\u0142 goszcz\u0105cemu go anglika\u0144skiemu prymasowi Rowanowi Wiliamsowi. W pierwszej chwili mo\u017cna by\u0142o tak s\u0105dzi\u0107, bo przecie\u017c Leon XIII jest autorem bulli \u00a0Apostolicae curae<\/em>, w kt\u00f3\u00adrej orzek\u0142, i\u017c w Ko\u015bciele Anglii wyga\u00ads\u0142a sukcesja apostolska, a \u201e\u015bwi\u0119cenia dokonane w rycie anglika\u0144skim by\u0142y i s\u0105 ca\u0142kowicie niewa\u017cne i nie maj\u0105 w og\u00f3le \u017cadnego znaczenia\u201d. Orzeczenie papieskie uwa\u017cane w\u00f3wczas (zar\u00f3wno w roku 1896 przez anglikan\u00f3w jak i w 2009 przez wspomnianych ameryka\u0144skich tradycjonalist\u00f3w) jako akt wrogo\u015bci wobec Wsp\u00f3lnoty Anglika\u0144skiej by\u0142o w rzeczywisto\u015bci elementem troski, z kt\u00f3r\u0105 papie\u017c Leon XIII odnosi\u0142 si\u0119 do sprawy jedno\u015bci chrze\u015bcijan – kwestii pod\u00adnoszonej nieraz w trakcie jego pon\u00adtyfikatu. Dwa lata wcze\u015bniej, w roku 1894, papie\u017c wyda\u0142 list apostolski Praeclara gratulationis publicae<\/em>, w kt\u00f3rym motywowany \u201emi\u0142o\u015bci\u0105 do Boga i trosk\u0105 o wsp\u00f3lne zbawie\u00adnie\u201d zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do Ko\u015bcio\u0142\u00f3w pra\u00adwos\u0142awnych z apelem o \u201ezbli\u017cenie i \u0142\u0105czno\u015b\u0107\u201d, a protestant\u00f3w wprost wzy\u00adwa\u0142 do powrotu na \u0142ono Ko\u015bcio\u0142a Rzymskiego – Matki wszystkich Ko\u015bcio\u0142\u00f3w. W\u0142a\u015bnie na potrzeby dzia\u0142a\u0144 ekumenicznych papie\u017c zle\u00adci\u0142 zbadanie kwestii wa\u017cno\u015bci \u015bwi\u0119ce\u0144 anglika\u0144skich, kt\u00f3re dot\u0105d zgodnie z instrukcj\u0105 Paw\u0142a IV uchodzi\u0142y za nie\u00adwa\u017cne. I cho\u0107 orzeczenie by\u0142o negatywne, to Leon XIII daleki by\u0142 od og\u0142aszania go tonem tryumfu i wyrazi\u0142 nadziej\u0119 na powr\u00f3t anglikan\u00f3w do jedno\u015bci z Rzymem. W\u0142a\u015bnie o tym mia\u0142a \u015bwiadczy\u0107 stu\u0142a za\u0142o\u017cona przez Benedykta XVI.<\/p>\r\n

W og\u00f3le trzeba powiedzie\u0107, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Wielkiej Brytanii cieszy\u0142 si\u0119 nadzwyczajnym zainteresowaniem papie\u017ca Leona, kt\u00f3ry po odnowieniu angielskiej hierarchii przez Piusa IX zrobi\u0142 kilka innych zna\u00adcz\u0105cych i szeroko komentowanych gest\u00f3w: w 1878 restytuowa\u0142 hierarchi\u0119 katolick\u0105 w Szkocji; w 1879 podni\u00f3s\u0142 do godno\u015bci kardynalskiej Johna Henry\u2019ego Newmana; w 1881 konstytucj\u0105 Romanos pontifices <\/em>uregulowa\u0142 kwestie jurysdykcyjne i stwo\u00adrzy\u0142 ekonomiczne podstawy bytu dla brytyjskich instytucji ko\u015bcielnych; w 1882 kreowa\u0142 kardyna\u0142em arcybiskupa Dublina i zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w rozwik\u0142anie niezwykle trudnej i gro\u017c\u0105cej rozlewem krwi sytuacji w Irlandii; w 1886 beatyfikowa\u0142 pi\u0119\u0107\u00addziesi\u0119ciu angielskich m\u0119czennik\u00f3w i ustanowi\u0142 w Indiach Bry\u00adtyjskich angielsk\u0105 hierarchi\u0119 katolick\u0105 ko\u0144cz\u0105c w ten spos\u00f3b sp\u00f3r z biskupami portugalskimi; na rok 1891 nakaza\u0142 uroczyste obchody jubileuszu zwi\u0105zanego 1300. rocznic\u0105 wys\u0142ania przez papie\u017ca \u015bw. Grzegorza Wielkiego misji do Anglii; w 1895 wyda\u0142 encyklik\u0119 Ad Anglos <\/em>zach\u0119caj\u0105c\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w Wysp do powro\u00adtu do jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a powszechnego; w 1896 wyda\u0142 encyklik\u0119 Apostolicae curae <\/em>o \u015bwi\u0119ceniach anglika\u0144skich; w 1898 wyda\u0142 encyklik\u0119 Caritatis studium <\/em>o Ko\u015bciele w Szkocji; w ko\u0144cu, a w kwietniu 1903 roku, na trzy miesi\u0105ce przed sw\u0105 \u015bmierci\u0105 przyj\u0105\u0142 na audiencji kr\u00f3la Edwarda VII.<\/p>\r\n

Dlaczego wspominam Leona XIII? Bo dzi\u015b przypada 134 rocznica jego wyboru na Stolic\u0119 Piotrow\u0105. Gdy by\u0142 koronowany mia\u0142 68 lat, a kiedy umiera\u0142 – 93.<\/p>\r\n

Jacques Blutoir<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Tak oto dobiega ko\u0144ca pontyfikat papie\u017ca Benedykta XVI – mo\u017cliwo\u015b\u0107 napisania tych s\u0142\u00f3w ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce Ojciec \u015awi\u0119ty nie jest konaj\u0105cy wcale nie przynosi mi ulgi; przeciwnie – przera\u017ca (cho\u0107 oczywi\u015bcie nie \u017cycz\u0119 mu \u015bmierci). Mimowolnie si\u0119gam pami\u0119ci\u0105 do pocz\u0105tk\u00f3w jego pos\u0142ugi i usi\u0142uj\u0119 przywo\u0142a\u0107 w my\u015blach jej najwa\u017cniejsze momenty. Zapytany chc\u0119 umie\u0107 powiedzie\u0107 co\u015b […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[196,41],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67112"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=67112"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67112\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=67112"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=67112"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=67112"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}