{"id":66771,"date":"2013-01-19T22:40:41","date_gmt":"2013-01-20T03:40:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=66771"},"modified":"2013-01-19T22:48:08","modified_gmt":"2013-01-20T03:48:08","slug":"skazani-na-idealizm-wojciech-wencel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=66771","title":{"rendered":"Skazani na idealizm – Wojciech Wencel<\/em>"},"content":{"rendered":"

A ty – czy dzwoni\u0142e\u015b ju\u017c na infolini\u0119 dla os\u00f3b prze\u015bladowanych przez CBA? Czy ujawni\u0142e\u015b kulisy nocnych przes\u0142ucha\u0144? Czy poskar\u017cy\u0142e\u015b si\u0119, \u017ce stosowano wobec ciebie \u201estalinowskie metody\u201d? Czy opowiedzia\u0142e\u015b, w jaki spos\u00f3b przyk\u0142adano ci pistolet do g\u0142owy?<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Pami\u0119tam, jak po obj\u0119ciu stanowiska premiera przez Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego celebryta Maciej Male\u0144czuk stwierdzi\u0142, \u017ce \u201ere\u017cimem tu pachnie\u201d i sp\u0142odzi\u0142 tekst piosenki o \u201eduecie kaczym\u201d, kt\u00f3ry \u201eludzi u\u017cywa jako swych narz\u0119dzi\u201d i \u201ew ruch s\u0142u\u017cby puszcza niczym go\u0144cze sfory\u201d. \u015amiej\u0105c si\u0119 z tej tw\u00f3rczej egzaltacji, nie przypuszcza\u0142em, \u017ce w kolejnych latach – za spraw\u0105 partyjno-medialnej propagandy – zakorzeni si\u0119 ona w spo\u0142ecznej \u015bwiadomo\u015bci. Wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce Polacy nigdy nie uwierz\u0105 w co\u015b tak niedorzecznego. <\/strong>A jednak z tej fantazji, obficie podlanej \u0142zami pos\u0142anki Sawickiej, wyros\u0142a czarna legenda IV RP.<\/p>\r\n

Ka\u017cdy re\u017cim dzia\u0142a podobnie. \u0179eby zas\u0142oni\u0107 lub usprawiedliwi\u0107 w\u0142asne grzechy, oskar\u017ca o nie ludzi najbardziej bezinteresownych i sk\u0142onnych do po\u015bwi\u0119ce\u0144, s\u0142owem – idealist\u00f3w. Komunistyczni totalitary\u015bci i zdrajcy ojczyzny okre\u015blali wrogami demokracji i zdrajcami ojczyzny patriotycznych obro\u0144c\u00f3w wolno\u015bci. Kolportowana w okresie PRL czarna legenda AK i NSZ okaza\u0142a si\u0119 tak silna, \u017ce jeszcze dzi\u015b znajduje swoich wyznawc\u00f3w. Na szcz\u0119\u015bcie jest ich coraz mniej. Bohaterowie niepodleg\u0142o\u015bciowego podziemia zrobili dla Polski zbyt wiele, by prawda o nich nie sta\u0142a si\u0119 w ko\u0144cu wsp\u00f3lnym dziedzictwem Polak\u00f3w.<\/p>\r\n

Podj\u0119ta przez braci Kaczy\u0144skich pr\u00f3ba zerwania z uk\u0142adem Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u i odbudowania podmiotowo\u015bci Polski w Europie ma znacznie mniej spektakularny charakter. To wci\u0105\u017c raczej projekt, program, wyzwanie ni\u017c rozpocz\u0119te dzie\u0142o. Wszystko to, co z trudem uda\u0142o si\u0119 zrobi\u0107, zw\u0142aszcza w sferze prawa i polityki zagranicznej, po Smole\u0144sku zosta\u0142o o\u015bmieszone i zrujnowane. Nazwa IV RP d\u0142ugo wydawa\u0142a si\u0119 dobrym rozwi\u0105zaniem na przysz\u0142o\u015b\u0107 jako czytelny znak zerwania ci\u0105g\u0142o\u015bci z tradycj\u0105 postkomunizmu. Czy jednak dzi\u015b, gdy zosta\u0142a skompromitowana przez re\u017cimow\u0105 propagand\u0119, ma jeszcze jaki\u015b potencja\u0142?<\/p>\r\n

Stawiam to pytanie, bo nie wyobra\u017cam sobie, by po odzyskaniu podmiotowo\u015bci Polska nadal by\u0142a okre\u015blana jako III RP. Bracia W\u0119grzy zacz\u0119li swoj\u0105 drog\u0119 do wielko\u015bci od uchwalenia nowej, chrze\u015bcija\u0144skiej konstytucji i zmiany nazwy pa\u0144stwa z \u201eRepublika W\u0119gierska\u201d na \u201eW\u0119gry\u201d. Oczywi\u015bcie, najlogiczniej by\u0142oby przechrzci\u0107 postkolonialny tw\u00f3r, kt\u00f3ry od 1989 r. kontynuuje tradycj\u0119 PRL, lekcewa\u017c\u0105c ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 z II RP i rz\u0105dem emigracyjnym. Okre\u015blenie \u201eRepublika Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u\u201d czy znany z pisma \u201ebrulion\u201d skr\u00f3t RPRL pasowa\u0142yby do tego pa\u0144stwa jak ula\u0142. Tyle \u017ce to sformu\u0142owania literackie, a nie konstytucyjne. Zreszt\u0105 nazwa III RP do tego stopnia kojarzy si\u0119 z ponad dwudziestoletnim trwaniem systemu k\u0142amstwa, \u017ce nie da si\u0119 jej oddzieli\u0107 od tego okresu i u\u017cy\u0107 we w\u0142a\u015bciwym kontek\u015bcie.<\/p>\r\n

Nie wiem, jak wybrn\u0105\u0107 z tego impasu, ale ufam opatrzno\u015bci. \u0179eby Polska sta\u0142a si\u0119 pa\u0144stwem naszych marze\u0144, nie wystarcz\u0105 pomys\u0142y polityk\u00f3w. W wi\u0119kszym stopniu zale\u017cy to od jako\u015bci duchowej przemiany narodu. Pami\u0119tam biblijn\u0105 przypowie\u015b\u0107 o Jakubie, z kt\u00f3rym \u201ekto\u015b zmaga\u0142 si\u0119 a\u017c do wschodu jutrzenki, a widz\u0105c, \u017ce nie mo\u017ce go pokona\u0107, dotkn\u0105\u0142 jego stawu biodrowego i wywichn\u0105\u0142 Jakubowi ten staw podczas zmagania si\u0119 z nim\u201d. Tym kim\u015b by\u0142 B\u00f3g. Odchodz\u0105c, pob\u0142ogos\u0142awi\u0142 krewkiego m\u0119\u017cczyzn\u0119 i powiedzia\u0142: \u201eOdt\u0105d nie b\u0119dziesz si\u0119 zwa\u0142 Jakub, lecz Izrael, bo walczy\u0142e\u015b z Bogiem i z lud\u017ami, i zwyci\u0119\u017cy\u0142e\u015b\u201d.<\/p>\r\n

Kiedy B\u00f3g namaszcza ludzi do realizacji swojego planu, zawsze zmienia im imiona. Do\u015b\u0107 wspomnie\u0107 histori\u0119 Abrama-Abrahama czy Szaw\u0142a-Paw\u0142a. S\u0105dz\u0119, \u017ce podobnie jest z narodami. Je\u015bli nasza posmole\u0144ska przemiana oka\u017ce si\u0119 naprawd\u0119 g\u0142\u0119boka, nie b\u0119dzie potrzeby martwi\u0107 si\u0119 o nazw\u0119 nowego pa\u0144stwa, bo ta nazwa sama przyjdzie nam do g\u0142owy razem ze sposobami pe\u0142nienia chrze\u015bcija\u0144skiej misji w Europie. Niepoprawny idealizm? Owszem. W 1943 r. pisa\u0142 Tymon Terlecki:<\/em> \u201eNie wolno cz\u0142owiekowi, nie wolno narodowi zgrzeszy\u0107 ambicj\u0105 mniejsz\u0105 od losu, mniejsz\u0105 od si\u0142y i mniejsz\u0105 od s\u0142abo\u015bci. S\u0105 ludzie i ludy skazane na trze\u017awo\u015b\u0107 i wyrachowanie, s\u0105 ludy i ludzie skazani na idealizm\u201d.<\/p>\r\n

Wojciech Wencel<\/em><\/strong><\/p>\r\n

<\/em><\/strong>Felieton z cyklu „Listy z podziemia”, „Gazeta Polska” 16 stycznia 2013<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"A ty – czy dzwoni\u0142e\u015b ju\u017c na infolini\u0119 dla os\u00f3b prze\u015bladowanych przez CBA? Czy ujawni\u0142e\u015b kulisy nocnych przes\u0142ucha\u0144? Czy poskar\u017cy\u0142e\u015b si\u0119, \u017ce stosowano wobec ciebie \u201estalinowskie metody\u201d? Czy opowiedzia\u0142e\u015b, w jaki spos\u00f3b przyk\u0142adano ci pistolet do g\u0142owy? Pami\u0119tam, jak po obj\u0119ciu stanowiska premiera przez Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego celebryta Maciej Male\u0144czuk stwierdzi\u0142, \u017ce \u201ere\u017cimem tu pachnie\u201d i […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[92],"class_list":["post-66771","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-publicystyka","tag-iii-rp"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66771","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=66771"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66771\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=66771"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=66771"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=66771"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}