{"id":65969,"date":"2013-01-01T20:35:12","date_gmt":"2013-01-02T01:35:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=65969"},"modified":"2013-01-01T21:01:40","modified_gmt":"2013-01-02T02:01:40","slug":"falszywa-symetria-%e2%80%9ewyborczej%e2%80%9d","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=65969","title":{"rendered":"Fa\u0142szywa symetria \u201eWyborczej”"},"content":{"rendered":"

Z dr. Leszkiem \u017bebrowskim, historykiem, publicyst\u0105, badaczem polskiego podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego, rozmawia Marcin Austyn<\/strong><\/p>\r\n

\u201eGazeta Wyborcza\u201d w swoim \u015bwi\u0105tecznym magazynie zaj\u0119\u0142a si\u0119 problematyk\u0105 \u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych, a Adam Michnik uzna\u0142 za stosowane postawi\u0107 ich na r\u00f3wni z komunistami.<\/strong><\/p>\r\n

– Prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c, nie zdziwi\u0142 mnie spos\u00f3b, w jaki \u201eGazeta Wyborcza\u201d przedstawi\u0142a \u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych. Bardziej zaskakuj\u0105cy by\u0142 dla mnie fakt, \u017ce publicy\u015bci tej gazety zaj\u0119li si\u0119 tematem. Zdaje si\u0119, \u017ce nie mieli wyj\u015bcia, widz\u0105c to, co si\u0119 dzieje w Polsce, te dziesi\u0105tki tysi\u0119cy ludzi wychodz\u0105cych na ulice pod bia\u0142o-czerwonymi sztandarami. Postanowiono wi\u0119c dostrzec i t\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 naszej to\u017csamo\u015bci.<\/p>\r\n

Tyle \u017ce uczyniono to w spos\u00f3b dalece odbiegaj\u0105cy od prawdy historycznej.<\/strong><\/p>\r\n

– Wst\u0119p autorstwa Adama Michnika do materia\u0142u Miros\u0142awa Czecha jest – kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c – skandaliczny. Pokazuje nie tyle ignorancj\u0119 autora, ile jego z\u0142\u0105 wol\u0119. Michnik zr\u00f3wnuje obydwie strony – \u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych i komunist\u00f3w. No bo i jedni, i drudzy byli przegrani, a wszyscy chcieli dobrze. W ten spos\u00f3b mo\u017cna by przyj\u0105\u0107, \u017ce je\u015bli napadnie na mnie bandyta i w obronie w\u0142asnej wyrz\u0105dz\u0119 mu krzywd\u0119, to poszkodowanych b\u0119dzie dw\u00f3ch. Tego typu postawa jest nie do przyj\u0119cia. To manipulowanie nasz\u0105 to\u017csamo\u015bci\u0105, nasz\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105. Nie by\u0142o dw\u00f3ch r\u00f3wnoprawnych stron, bo w Polsce nie by\u0142o wojny domowej. Byli\u015bmy ofiar\u0105 najazdu. Jesieni\u0105 1944 r. Stalin m\u00f3wi\u0142 Bierutowi, \u017ce \u201egdyby nie my [Armia Czerwona], to by was [komunist\u00f3w] reakcja przykry\u0142a czapkami\u201d. Komuni\u015bci wiedzieli, \u017ce nic w Polsce nie znacz\u0105. Ich wp\u0142ywy by\u0142y najwy\u017cej kilkuprocentowe. Zatem w naturalny spos\u00f3b Polskie Pa\u0144stwo Podziemne sta\u0142oby si\u0119 pe\u0142noprawnym pa\u0144stwem polskim i rozwija\u0142oby si\u0119 tak jak inne kraje demokratyczne, z ca\u0142\u0105 palet\u0105 pogl\u0105d\u00f3w wewn\u0105trz – od lewej do prawej. Ale od lewej nie znaczy od komunist\u00f3w, bo je\u015bli tak, to nale\u017ca\u0142oby z drugiej strony dla r\u00f3wnowagi uzna\u0107 prawa volksdeutsch\u00f3w. Na to zgodzi\u0107 si\u0119 nie mo\u017cemy. Jeszcze raz podkre\u015blam: nie by\u0142o dw\u00f3ch r\u00f3wnoprawnych stron. Tymczasem Adam Michnik bez wahania zr\u00f3wnuje postaw\u0119 kolaborant\u00f3w, zdrajc\u00f3w z postaw\u0105 ludzi z podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego, kt\u00f3rzy przez kilka lat okupacji niemieckiej i sowieckiej manifestowali swoj\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107, swoj\u0105 ch\u0119\u0107 obrony wolno\u015bci, w\u0142asno\u015bci, godno\u015bci i wiary. A tu czytamy, \u017ce druga strona mia\u0142a takie same prawa, \u017ce to byli tacy sami ludzie i tak samo nieszcz\u0119\u015bliwi.<\/p>\r\n

A – jak czytamy – \u201eOgie\u0144\u201d dla S\u0142owak\u00f3w by\u0142 bandyt\u0105.<\/strong><\/p>\r\n

– A dla UB ka\u017cdy \u017co\u0142nierz podziemia by\u0142 bandyt\u0105. Michnik przyjmuje optyk\u0119 swoich rodzic\u00f3w (matka by\u0142a wyk\u0142adowczyni\u0105 w ubeckiej szkole, a ojciec \u201ezas\u0142u\u017conym\u201d funkcjonariuszem aparatu partyjnego). Oczywi\u015bcie on nie dzia\u0142a jak komuna w latach 1944-1945, ale d\u0105\u017cy do tego samego celu. Chce, by uzna\u0107 jego racje jako co najmniej to\u017csame z racjami naszymi, a nawet \u017ce s\u0105 one cenniejsze, bo oni pierwsi zrozumieli, \u017ce op\u00f3r nic nie da. Tyle \u017ce ci, kt\u00f3rzy wtedy chcieli si\u0119 broni\u0107, mieli do tego nie tylko prawo, ale r\u00f3wnie\u017c ca\u0142kowit\u0105 racj\u0119 moraln\u0105.<\/p>\r\n

Miros\u0142aw Czech rozpoczyna sw\u00f3j tekst od opisu zawirowa\u0144 politycznych z ustanowieniem dnia 1 marca Narodowym Dniem Pami\u0119ci \u201e\u0179o\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d, ko\u0144czy zr\u00f3wnaniem ich z UPA.<\/strong><\/p>\r\n

– Trudno dyskutowa\u0107 z takimi tezami, szczeg\u00f3lnie \u017ce ten artyku\u0142 pe\u0142en jest przek\u0142ama\u0144 i b\u0142\u0119d\u00f3w faktograficznych. Zr\u00f3wnywanie Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego, polskiej konspiracji powojennej z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 UPA, jakiej dopu\u015bci\u0142 si\u0119 autor, jest niedopuszczalne. Nacjonali\u015bci ukrai\u0144scy byli ju\u017c w okresie przedwojennym agentur\u0105 niemieck\u0105. Byli przez Niemc\u00f3w nie tylko tolerowani, ale i wspomagani. A tu czytamy o jakich\u015b wielkich walkach z Niemcami od 1942 roku. Mamy przyj\u0105\u0107, \u017ce ca\u0142y wysi\u0142ek Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego jest to\u017csamy z wysi\u0142kiem ukrai\u0144skiego podziemia nacjonalistycznego przeciwko Niemcom? Na Kresach Wschodnich zgin\u0119\u0142o setki tysi\u0119cy Polak\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie kobiet i dzieci – to jest dorobek ukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w. Tymczasem okazuje si\u0119, \u017ce najwi\u0119ksz\u0105 tragedi\u0105 by\u0142o wyp\u0119dzenie Ukrai\u0144c\u00f3w. Wspominany jest skutek, ale nie ma przyczyny. Tego rodzaju teksty powinny bole\u0107 ka\u017cdego czytelnika, bo s\u0105 j\u0105trz\u0105ce. Jedno jest pewne – nie b\u0119dzie nigdy zgody na to, by przyr\u00f3wnywa\u0107 majora Zygmunta Szendzelarza \u201e\u0141upaszk\u0119\u201d, rotmistrza Witolda Pileckiego i wielu innych im podobnych z lud\u017ami z podziemia ukrai\u0144skiego. To, \u017ce dochodzi\u0142o do takich sytuacji, i\u017c z r\u0105k polskiego podziemia gin\u0119li cywile, s\u0105 to sprawy do zbadania. Cz\u0119sto bowiem okazuje si\u0119, \u017ce gin\u0119li funkcjonariusze partii, donosiciele, konfidenci, na kt\u00f3rych wydawane by\u0142y wyroki s\u0105dowe. Podziemie dzia\u0142a\u0142o na fundamencie prawa. Z tamtej strony tego nie by\u0142o.<\/p>\r\n

Czech zastanawia si\u0119, czy polskich przesiedle\u0144c\u00f3w mo\u017cna zaliczy\u0107 do ofiar systemu.<\/strong><\/p>\r\n

– W tym kontek\u015bcie cz\u0119sto zapomina si\u0119 np. o tym, \u017ce polskie podziemie niepodleg\u0142o\u015bciowe na ziemiach zabranych w 1944 r. dzia\u0142a\u0142o pr\u0119\u017cnie do pocz\u0105tku lat 50. Kiedy wi\u0119c rozpatrujemy to, co si\u0119 dzia\u0142o na terenie tzw. Polski Ludowej, nie mo\u017cemy zapomina\u0107 o tym, co dzia\u0142o si\u0119 na wsch\u00f3d od Bugu. To wszystko byli ludzie z polskiego podziemia. Oni dzia\u0142ali na rzecz Polski i w ich postrzeganiu na terenie Polski, bo te ziemie zosta\u0142y nam bezprawnie zabrane. Zreszt\u0105 Czech zani\u017ca skal\u0119 polskiego podziemia na tle innych pa\u0144stw. To, \u017ce w Polsce w 1945 r. w lesie by\u0142o 20 tys. ludzi pod broni\u0105, to s\u0105 tylko szacunki. Nie wiemy, mo\u017ce by\u0142o 40 tys. os\u00f3b. Tyle \u017ce ca\u0142a polska konspiracja to setki tysi\u0119cy ludzi. Nie wszyscy byli w lesie, bo nie wszyscy byli tam potrzebni. Nie walka by\u0142a g\u0142\u00f3wnym celem. Ograniczano dzia\u0142alno\u015b\u0107 zbrojn\u0105, by nie powi\u0119ksza\u0107 polskich strat, by zmniejszy\u0107 ofiar\u0119 krwi. A przecie\u017c na kilkunastoosobowy oddzia\u0142 pracowa\u0142a ca\u0142a siatka ludzi. To wywiadowcy, \u0142\u0105cznicy, ludzie, kt\u00f3rzy zabezpieczali kwatery, dostarczali \u017cywno\u015b\u0107. Oni wszyscy byli zaprzysi\u0119\u017ceni.<\/p>\r\n

Na ile tego typu publikacje, jak ta w \u201eGW\u201d, s\u0105 szkodliwe?<\/strong><\/p>\r\n

– Mo\u017ce to zabrzmi kontrowersyjnie, ale mimo wszystko ciesz\u0119 si\u0119, \u017ce tego rodzaju publikacje maj\u0105 miejsce. Dzi\u0119ki nim osoby znaj\u0105ce dobrze temat s\u0105 w stanie oceni\u0107, jakie s\u0105 prawdziwe intencje \u201eGW\u201d i jej publicyst\u00f3w. A Adam Michnik zr\u00f3wnuje Zbigniewa Herberta i Mieczys\u0142awa Jastruna – kolaboranta i zdrajc\u0119, aparatczyka komunistycznego. Podobnie zr\u00f3wnuje si\u0119 \u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych z bandytami z UB, z PPR. A to tu dzia\u0142ali ludzie z bandyckimi \u017cyciorysami, z wyrokami przedwojennymi, ludzie, kt\u00f3rzy w czasie wojny pope\u0142niali zbrodnie – to oni mordowali \u017byd\u00f3w, tworzyli bandyckie podziemie, kt\u00f3re rabowa\u0142o na ka\u017cdym kroku, to oni gwa\u0142cili, represjonowali ludno\u015b\u0107 cywiln\u0105. O tym si\u0119 nie m\u00f3wi. Za to pokazuje si\u0119 nam Gomu\u0142k\u0119, Bieruta jako normalnych polskich patriot\u00f3w. No, mo\u017ce o nieco innej orientacji politycznej.<\/p>\r\n

Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\r\n

Marcin Austyn<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Z dr. Leszkiem \u017bebrowskim, historykiem, publicyst\u0105, badaczem polskiego podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego, rozmawia Marcin Austyn \u201eGazeta Wyborcza\u201d w swoim \u015bwi\u0105tecznym magazynie zaj\u0119\u0142a si\u0119 problematyk\u0105 \u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych, a Adam Michnik uzna\u0142 za stosowane postawi\u0107 ich na r\u00f3wni z komunistami. – Prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c, nie zdziwi\u0142 mnie spos\u00f3b, w jaki \u201eGazeta Wyborcza\u201d przedstawi\u0142a \u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych. Bardziej zaskakuj\u0105cy by\u0142 dla mnie […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[8],"tags":[92,159,20],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/65969"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=65969"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/65969\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=65969"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=65969"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=65969"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}