{"id":61845,"date":"2012-10-10T22:14:27","date_gmt":"2012-10-11T03:14:27","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=61845"},"modified":"2012-10-10T22:14:27","modified_gmt":"2012-10-11T03:14:27","slug":"tradsi-a-nowa-ewangelizacja-arkadiusz-robaczewski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=61845","title":{"rendered":"Tradsi a nowa ewangelizacja – Arkadiusz Robaczewski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Nikt nie spodziewa si\u0119, \u017ce w poszukiwaniu \u015brodk\u00f3w Nowej Ewangelizacji, kt\u00f3re si\u0119 w\u0142a\u015bnie odbywa, kto\u015b b\u0119dzie usi\u0142owa\u0142 zatrzyma\u0107 albo zawr\u00f3ci\u0107 bieg czasu. Taka obawa jest czasem wyra\u017cana przez tych, kt\u00f3rzy zauwa\u017caj\u0105 coraz wi\u0119ksz\u0105 \u017cywotno\u015b\u0107 tzw. \u015brodowisk Tradycji katolickiej. \u201eNie da si\u0119 wr\u00f3ci\u0107 do tego, co by\u0142o\u201d – wyrokuj\u0105, machaj\u0105c na tradycyjne \u015brodowiska r\u0119k\u0105. Jednak same te \u015brodowiska, wbrew temu, co si\u0119 im nieraz, z pewno\u015bci\u0105 nazbyt cz\u0119sto, zarzuca – wcale nie t\u0119skni\u0105 za minion\u0105 epok\u0105. Przeciwnie, tak jak wszyscy aposto\u0142owie i ewangeliczni konkwistadorzy si\u0119gaj\u0105 w dalek\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107, a nawet poza czas – w wieczno\u015b\u0107.<\/strong><\/p>\r\n

Skazani na skansen?<\/h4>\r\n

Ostatnie skojarzenie, jakie mo\u017ce przyj\u015b\u0107 do g\u0142owy, to skojarzenie Nowej Ewangelizacji z tradycjonalizmem i \u015brodowiskami kszta\u0142tuj\u0105cymi swe \u017cycie w oparciu o tzw. star\u0105 Msz\u0119. Z tymi, kt\u00f3rzy szanuj\u0105 i dostrzegaj\u0105 warto\u015b\u0107 i niezmienno\u015b\u0107 tradycyjnej (przedsoborowej) doktryny, a w swoich domach praktykuj\u0105 katolicki obyczaj zupe\u0142nie tak, jak praktykowali ich dziadowie i pradziadowie. Dominuje bowiem poj\u0119cie nowej ewangelizacji, kt\u00f3ra ka\u017ce j\u0105 widzie\u0107 jako zerwanie ze wszystkim, co stare -ze star\u0105, oczywi\u015bcie \u201eskostnia\u0142\u0105 i niezrozumia\u0142\u0105\u201d liturgi\u0105, ze star\u0105, nieprzystaj\u0105c\u0105 do dzisiejszych czas\u00f3w doktryn\u0105, z obyczajowo\u015bci\u0105, kt\u00f3ra, jak niekt\u00f3rzy mniemaj\u0105, by\u0142a zbiorem zewn\u0119trznych praktyk, mo\u017ce i cennych, nawet z sentymentem wspominanych, pozbawionych jednak \u201educha\u201d, spe\u0142nianych mechanicznie i z przyzwyczajenia.<\/p>\r\n

To oczywi\u015bcie znacznie uproszczony rys, raczej potoczna opinia ni\u017c to, co s\u0105dz\u0105 odpowiedzialni za Now\u0105 Ewangelizacj\u0119. Faktem jest jednak, \u017ce wsp\u00f3lnot tradycyjnych nie tylko nie uwzgl\u0119dnia si\u0119 w planach ewangelizacyjnych Ko\u015bcio\u0142a; nie widzi dla nich miejsca w og\u00f3le, co najwy\u017cej toleruj\u0105c ich inercyjn\u0105 egzystencj\u0119 gdzie\u015b na obrze\u017cach parafii, poza niedzielnymi godzinami celebracji, pozwalaj\u0105c czasem na sprawowanie Mszy w\u00f3wczas, gdy pozostali parafianie w\u0142a\u015bnie zasiadaj\u0105 do obiadu albo wybieraj\u0105 si\u0119 na rodzinny spacer.<\/p>\r\n

Czasem bywa i tak: Wierny zwraca si\u0119 do kap\u0142ana, kt\u00f3ry za jaki\u015b czas ma sprawowa\u0107 Msz\u0119 \u015bw., tradycyjn\u0105 w jakiej\u015b szczeg\u00f3lnej intencji rocznicowej, a kt\u00f3ry przy parafii prowadzi oficjalnie, za zgod\u0105 ordynariusza duszpasterstwo \u015brodowisk Tradycji:<\/p>\r\n

– Przecie\u017c o tej Mszy na pewno ksi\u0105dz proboszcz og\u0142osi ch\u0119tnie w parafialnych komunikatach – m\u00f3wi, w swej prostej naiwno\u015bci wierny.<\/p>\r\n

– Nie og\u0142osi – odpowiada ksi\u0105dz. O niczym nie og\u0142osi, nie og\u0142osi ani o adoracji, ani o spotkaniu, ani o pielgrzymce. A jak inny parafianin zapyta o co\u015b \u201eod nas\u201d, powie, \u017ce on nic nie wie.<\/p>\r\n

To obrazek z codzienno\u015bci \u017cycia tzw. duszpasterstw tradycji umieszczonych przy parafiach. Dobrze, je\u017celi jest Msza (niemal zawsze w porze obiadowej), dobrze, je\u015bli jest co tydzie\u0144, a nie \u201ew co czwart\u0105 niedziel\u0119 ka\u017cdego parzystego kwarta\u0142u\u201d.<\/p>\r\n

Czy ta rzeczywisto\u015b\u0107 \u015bwiadczy o tym, \u017ce wsp\u00f3lnoty tradycyjne, przebijaj\u0105ce si\u0119 przez warstwy betonu niech\u0119ci i asfaltu niezrozumienia na dzisiejszej cywilizacyjnej pustyni, skazane s\u0105, cichym wyrokiem, na \u015bmier\u0107? A je\u015bli, bo wszystko na to wskazuje, wyrok taki rzeczywi\u015bcie zapad\u0142, to czy ma on dostateczne uzasadnienie? Czy wsp\u00f3lnoty tradycyjne rzeczywi\u015bcie zas\u0142uguj\u0105 na wygini\u0119cie?<\/p>\r\n

Kim s\u0105 \u201etradsi\u201d? Pytania u progu Roku Wiary<\/h4>\r\n

Nawet nie wypada osobom wierz\u0105cym dawa\u0107 \u015bwiadectwa w miejscu pracy, w rodzinie. Wierz\u0105cy arty\u015bci, s\u0119dziowie, lekarze, nauczyciele – je\u015bli tylko w jaki\u015b spos\u00f3b maj\u0105 odwag\u0119 \u015bwiadczy\u0107 o swej wierze – natychmiast s\u0105 ostrzeliwani; czasem tylko w miejscu, w kt\u00f3rym si\u0119 znajduj\u0105, a czasem sprawa staje si\u0119 publiczna i w\u00f3wczas lec\u0105 pociski r\u00f3\u017cnego kalibru, wszelkich rodzaj\u00f3w broni i ze wszystkich stron. To samo zreszt\u0105 dotyczy kap\u0142an\u00f3w i biskup\u00f3w, kt\u00f3rzy z faktu swojego kap\u0142a\u0144skiego i biskupiego zobowi\u0105zania wyci\u0105gaj\u0105 ostateczne konsekwencje.<\/p>\r\n

Nie ma ju\u017c spo\u0142ecze\u0144stwa chrze\u015bcija\u0144skiego w Europie. S\u0105 wyspy, kt\u00f3re czasem tworz\u0105 archipelagortodoksji radykalnej<\/em> – bardzo jest mi bliskie to sformu\u0142owanie Paw\u0142a Milcarka. Doda\u0142bym jeszcze \u017ce ta ortodoksja rodzi tak\u017ce radykaln\u0105 ortopraksj\u0119 – w dziedzinie moralnej, liturgicznej, obyczajowej.<\/p>\r\n

Elementy sk\u0142adowe tego archipelagu to nadzieja nowej ewangelizacji. Czy jest tam miejsce dla \u015brodowisk tradycyjnych? Dla tych p\u0105czkuj\u0105cych duszpasterstw wiernych tradycji \u0142aci\u0144skiej? Czy oni maj\u0105 do zaproponowania \u015bwiatu co\u015b wi\u0119cej ni\u017c koronkowe alby i kom\u017ce, skrzypcowe ornaty, gorliwe okadzanie o\u0142tarza i Msz\u0119 po \u0142acinie, czyli w j\u0119zyku, kt\u00f3rego \u201enikt ju\u017c dzi\u015b nie rozumie\u201d?<\/p>\r\n

Kim s\u0105 tzw. \u201etradsi\u201d? Czy rzeczywi\u015bcie mog\u0105 co\u015b wnie\u015b\u0107 w misj\u0119 Ko\u015bcio\u0142a, we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie? W to, by Ewangelia i przes\u0142anie o Synu Ofiaruj\u0105cym si\u0119 Ojcu i rodz\u0105cym nas przez to do wieczno\u015bci – wybrzmia\u0142o w dzisiejszym \u015bwiecie z now\u0105 si\u0142\u0105, wyrazisto\u015bci\u0105, nie pozwalaj\u0105ca si\u0119 oddali\u0107 oczywisto\u015bci\u0105 i prawd\u0105?<\/p>\r\n

Stawiam te pytania u progu Roku Wiary, do kt\u00f3rego og\u0142oszenia pretekstem sta\u0142a si\u0119 rocznica, pi\u0119\u0107dziesi\u0105ta ju\u017c, zwo\u0142ania Soboru Watyka\u0144skiego II.<\/p>\r\n

Te dwa wydarzenia, rocznica soboru i Rozpocz\u0119cie Roku Wiary, \u0142\u0105czy si\u0119 ze sob\u0105 z istotnych racji. Do niedawna Sob\u00f3r Watyka\u0144ski II mo\u017cna by\u0142o w mowie i wypowiedziach publicznych traktowa\u0107 wy\u0142\u0105cznie jak zmar\u0142ych – nihil, nisi bene<\/em>, albo nic, albo tylko dobrze. Je\u015bli nawet zdarza\u0142y si\u0119 (a zdarza\u0142y si\u0119!) wypowiedzi co bardziej \u015bwiat\u0142ych hierarch\u00f3w, nakazuj\u0105ce ostro\u017cno\u015b\u0107 i rzetelno\u015b\u0107, dzi\u0119ki kt\u00f3rym mogliby\u015bmy dostrzec tak\u017ce ciemne strony soboru, smutne jego konsekwencje – by\u0142y one traktowane per non est<\/em>. Dominowa\u0142 i dzi\u015b r\u00f3wnie\u017c dominuje tryumfalizm i\u015bcie \u201eprzedsoborowy\u201d w m\u00f3wieniu o Vaticanum II – kategorie nowego tchnienia Ducha, nowych Zielonych \u015awi\u0105t, czy \u201enajwi\u0119kszej rewolucji\u201d – to najcz\u0119stsze radosne sformu\u0142owania u\u017cywane wobec Vaticanum II.<\/p>\r\n

Jednocze\u015bnie Rok Wiary og\u0142oszony przez Benedykta XVI nie jest og\u0142aszany przy d\u017awi\u0119ku fanfar, oznajmiaj\u0105cych sukces i rozkwit wiary, a tak\u017ce obecno\u015b\u0107 chrze\u015bcija\u0144skich zasad, wed\u0142ug kt\u00f3rych \u017cyj\u017c kontynenty i narody. Przeciwnie, motu proprio<\/em> Benedykta XVI, wprowadzaj\u0105ce w Rok Wiary, pe\u0142ne jest wyciszenia i wskazywania, \u017ce trzeba wiele rzeczy zacz\u0105\u0107 \u201eod nowa\u201d. Nie w takim znaczeniu, jak codziennie od nowa zaczynamy zmaga\u0107 si\u0119 z trudno\u015bciami drogi, id\u0105c do jej kresu. Raczej chodzi tu o rozpocz\u0119cie niekt\u00f3rych dr\u00f3g od nowa, jak po falstarcie, albo po odkryciu, \u017ce droga, kt\u00f3r\u0105 zacz\u0119li\u015bmy kroczy\u0107 – prowadzi donik\u0105d. Zatrzymujemy si\u0119 w\u00f3wczas, zawracamy i zaczynamy od nowa.<\/p>\r\n

Bo oto okaza\u0142o si\u0119, \u017ce pi\u0119\u0107dziesi\u0105t lat po Soborze Watyka\u0144skim II \u201ewiara nie jest ju\u017c oczywist\u0105 przes\u0142ank\u0105 \u017cycia wsp\u00f3lnego\u201d. Cho\u0107 zapewne nie taki cel – zniszczenia \u201ewiary jako przes\u0142anki \u017cycia wsp\u00f3lnego\u201d, przy\u015bwieca\u0142 ojcom soborowym.<\/p>\r\n

Otwarciu Roku Wiary towarzysz\u0105 te\u017c synody i konferencje na temat nowej ewangelizacji. To ka\u017ce przypuszcza\u0107, \u017ce za tymi aktami stoi ukryta przes\u0142anka, \u017ce stara ewangelizacja, ta dokonywana przez ostatnie 40 lat, zupe\u0142nie si\u0119 nie powiod\u0142a, albo z jaki\u015b innych przyczyn nale\u017cy j\u0105 wymieni\u0107 i zast\u0105pi\u0107 \u201enow\u0105\u201d. Zapewne, to s\u0142uszny postulat, bowiem zasady chrze\u015bcija\u0144skie, przynajmniej w starym \u015bwiecie znikaj\u0105 z \u017cycia indywidualnego i, co za tym idzie, ze spo\u0142ecznego.<\/p>\r\n

W spo\u0142ecze\u0144stwach Zachodu zupe\u0142nie niezrozumia\u0142y sta\u0142 si\u0119 obowi\u0105zek, jaki ma stworzenie wobec Stw\u00f3rcy – oddawanie czci Panu Bogu. Niezrozumia\u0142a jest konieczno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a do osi\u0105gania zbawczych \u0142ask, czy nadprzyrodzono\u015b\u0107 liturgii i jej niezb\u0119dno\u015b\u0107 w u\u015bwi\u0119caniu naszej codzienno\u015bci jej oddzia\u0142ywania w \u017cyciu. Nie wspominaj\u0105c ju\u017c o niezrozumieniu dla takich \u201edrobiazg\u00f3w\u201d jak czysto\u015b\u0107 przedma\u0142\u017ce\u0144ska, istotowe z\u0142o antykoncepcji lub to, \u017ce codzienne \u017cycie jest realn\u0105 walk\u0105 o kszta\u0142t naszej wieczno\u015bci i domaga si\u0119 specjalnych \u015brodk\u00f3w: ascezy, pokuty, ofiarnej modlitwy, ja\u0142mu\u017cny. Te oczywisto\u015bci, rdzenie wiary indywidualnej i opartego na niej \u017cycia spo\u0142ecznego, zosta\u0142y zmiecione doszcz\u0119tnie przez \u201educha soborowej odnowy\u201d.<\/p>\r\n

Nikt nie spodziewa si\u0119, \u017ce w poszukiwaniu \u015brodk\u00f3w nowej ewangelizacji, kt\u00f3re si\u0119 w\u0142a\u015bnie odbywa, kto\u015b b\u0119dzie usi\u0142owa\u0142 zatrzyma\u0107 albo zawr\u00f3ci\u0107 bieg czasu. Taka obawa jest czasem wyra\u017cana przez tych, kt\u00f3rzy zauwa\u017caj\u0105 coraz wi\u0119ksz\u0105 \u017cywotno\u015b\u0107 tzw. \u015brodowisk Tradycji katolickiej. \u201eNie da si\u0119 wr\u00f3ci\u0107 do tego, co by\u0142o\u201d – wyrokuj\u0105, machaj\u0105c na tradycyjne \u015brodowiska r\u0119k\u0105. Jednak same te \u015brodowiska, wbrew temu, co si\u0119 im nieraz, z pewno\u015bci\u0105 nazbyt cz\u0119sto, zarzuca – wcale nie t\u0119skni\u0105 za minion\u0105 epok\u0105. Przeciwnie, tak jak wszyscy aposto\u0142owie i ewangeliczni konkwistadorzy si\u0119gaj\u0105 w dalek\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107, a nawet poza czas – w wieczno\u015b\u0107.<\/p>\r\n

Po czym mo\u017cna rozpozna\u0107 u tzw. trads\u00f3w ten brak przywi\u0105zania do przesz\u0142o\u015bci, a w\u0142a\u015bnie dynamizm nakierowany na przysz\u0142o\u015b\u0107, t\u0119 bli\u017csz\u0105 i t\u0119 dalsz\u0105, a\u017c do wieczno\u015bci,?<\/p>\r\n

Najpierw – po ich wielkiej czci do liturgii w og\u00f3le, a do Mszy \u015bwi\u0119tej w szczeg\u00f3lno\u015bci. Spotyka si\u0119 ta cze\u015b\u0107, powierzchownie odbierana, z niezrozumieniem, czasem z bratersk\u0105 kpin\u0105: Naprawd\u0119 my\u015blisz, \u017ce Pan B\u00f3g zwraca uwag\u0119 na formy? Wierzysz, \u017ce Pan B\u00f3g lepiej rozumie po \u0142acinie ni\u017c po polsku?\u201d \u201eTo jak ksi\u0105dz nie ma koronki przy albie – znaczy ca\u0142a Msza niewa\u017cna?<\/em> \u0141atwo, rzecz jasna, zrezygnowa\u0107 z wysi\u0142ku zrozumienia, a w ko\u0144cu niezrozumia\u0142\u0105 postaw\u0119 i nieudzielaj\u0105cy si\u0119 wewn\u0119trzny \u017car, za\u0142atwi\u0107 byle jaka kpin\u0105. Albo skwitowa\u0107: Phi, po \u0142acinie nie rozumiem, na szcz\u0119\u015bcie by\u0142 sob\u00f3r i teraz mamy w ko\u015bciele wszystko po polsku.<\/em><\/p>\r\n

Msza na ka\u017cde czasy!<\/h4>\r\n

Msza trydencka, ta po \u0142acinie i ty\u0142em do ludu<\/em> – to Msza na ka\u017cde czasy! Tak\u017ce na \u201ete\u201d czasy: czasy nowej ewangelizacji. Tak\u017ce na te, kt\u00f3re dopiero nadejd\u0105, niezale\u017cnie od tego, jaki przybior\u0105 kszta\u0142t. W ka\u017cdych czasach jak\u0105kolwiek szans\u0119 wi\u0105zania cz\u0142owieka z Bogiem, tak\u017ce pomocy w wykonywaniu jego podstawowego obowi\u0105zku – oddawania czci Bogu, ma wy\u0142\u0105cznie taka liturgia, kt\u00f3ra nie jest z tego \u015bwiata, nie jest jego fabrykatem, co wi\u0119cej – taka, kt\u00f3ra jest obca duchowi tego \u015bwiata i duchowi czasu. S\u0142owem – liturgia nieprzystosowana! Nieprzystosowana do nowych czas\u00f3w i do mentalno\u015bci wsp\u00f3\u0142czesnego cz\u0142owieka, cokolwiek to oznacza. Tylko taka, \u017cadna inna! Wci\u0105gni\u0119cie ducha tego \u015bwiata do liturgii, pr\u00f3by czynienia z niej rzeczywisto\u015bci zrozumia\u0142ej dla tego \u015bwiata jest iluzj\u0105, kt\u00f3ra, dzi\u015b wida\u0107 to zupe\u0142nie wyra\u017anie, przynosi op\u0142akane skutki. Liturgia stara uderza sw\u0105 odmienno\u015bci\u0105 wobec codzienno\u015bci. Cisza, majestat, gesty, pietyzm wyra\u017cony w szatach, \u015bpiewie, dymie kadzid\u0142a – ukazuje niewyobra\u017calny dystans oddzielaj\u0105cy Niebo od ziemi. Rzeczywisto\u015b\u0107 starej Mszy i jest przy tym radykalnie inna, przeciwna wobec tego, co dzieje si\u0119 w \u015bwiecie. \u015awiat jest pe\u0142en zgie\u0142ku i ha\u0142asu – Msza jest wype\u0142niona cisz\u0105. \u015awiat jest pe\u0142en chaotycznych postaw i niskich zachowa\u0144 – Msza uderza uporz\u0105dkowanym majestatem. \u015awiat rozbudza egoizm i skoncentrowanie na sobie, na ka\u017cdym kroku stwarza okazje, by cz\u0142owiek wznosi\u0142 o\u0142tarzyki, na kt\u00f3rych b\u0119dzie czci\u0142 sam siebie – na Mszy kl\u0119kamy przez Majestatem Boga i siebie, wraz z Jego Synem – ofiarujemy. Duch ofiary jest niew\u0105tpliwie \u201enie z tego \u015bwiata\u201d. Je\u015bli Ko\u015bci\u00f3\u0142 i chrze\u015bcijanie maj\u0105 \u201e\u017cy\u0107 w \u015bwiecie, ale nie dla \u015bwiata\u201d, maj\u0105 by\u0107 \u201eznakiem, kt\u00f3remu sprzeciwia\u0107 si\u0119 b\u0119d\u0105\u201d – Msza \u015bw. w tradycyjnym rycie w spos\u00f3b doskona\u0142y do takiej postawy usposabia. To \u015bwi\u0119ta liturgia rzymska, jak tego dowodzi historia – jest w stanie przetrwa\u0107 wal\u0105cy si\u0119 \u015bwiecki porz\u0105dek i przez burze dziejowe i wal\u0105ce si\u0119 cywilizacje – przenie\u015b\u0107 nietkni\u0119t\u0105 wiar\u0119. Czy ci, kt\u00f3rzy z niej czerpi\u0105, ta Msz\u0105 \u017cyj\u0105,w jej rzeczywisto\u015bci oddychaj\u0105 – nie s\u0105 narz\u0119dziami nowej ewangelizacji?<\/p>\r\n

Kiedy w 2007 roku ojciec \u015bw. potwierdza\u0142 w motu proprio Summorum Pontificum<\/em> pe\u0142ne prawa Mszy \u015bw. Trydenckiej, raz jeszcze wyra\u017caj\u0105c wol\u0119, by by\u0142a sprawowana bez ogranicze\u0144, kt\u00f3re w ostatnich dziesi\u0119cioleciach naros\u0142y, pojawi\u0142y si\u0119 w\u00f3wczas g\u0142osy, \u017ce jest to akt \u0142aski wobec lefebryst\u00f3w, czy te\u017c tych, kt\u00f3rzy \u201ewci\u0105\u017c s\u0105 przywi\u0105zani do dawnych form liturgicznych\u201d. \u0179e to dla tych, kt\u00f3rzy \u201ew ewangelicznym marszu zatrzymali si\u0119 przy formach i nie daja si\u0119 prowadzi\u0107 Duchowi\u201d. Takie jednak odczytanie chyba nie by\u0142o oddaniem tre\u015bci prawa zawartego w Summorum Pontificum<\/em>. Benedykt XVI, jak ma\u0142o kto przenikliwie widzi krajobraz spustoszenia i potrzeb\u0119 \u201enowej ewangelizacji\u201d na terenach, gdzie niegdy\u015b rozkwita\u0142o chrze\u015bcija\u0144skie \u017cycie. Akt przywr\u00f3cenia do pe\u0142ni praw \u201estarej Mszy\u201d odwa\u017cnie wpisuje si\u0119 w program nowej ewangelizacji. Bowiem ta Msza ewangelizowa\u0142a \u015bwiat – by\u0142a odprawiana we wspania\u0142ych katedrach, cichych klasztorach i w lichym Ars, w stodo\u0142ach i barakach, na polach bitew, w ko\u015bcio\u0142ach w wi\u0119kszych i wi\u0119kszych miastach, a tak\u017ce wsz\u0119dzie tam, dok\u0105d docierali misjonarze z Ewangeli\u0105. Dlatego, je\u015bli papie\u017c przywraca, a jego wsp\u00f3\u0142pracownicy zabiegaj\u0105, by by\u0142a jak najpowszechniej sprawowana, sprawowana, jak uj\u0105\u0142 to Dario kard Castrillon Hoyos, \u201ew ka\u017cdej parafii\u201d<\/em>, to nie po to, by tworzy\u0107 konkurencj\u0119 wobec nowego ordo Missae<\/em>, ale by na nowo ewangelizowa\u0107 \u015bwiat przez liturgi\u0119, kt\u00f3ra sprawdzi\u0142a si\u0119 w tym dziele od czas\u00f3w Imperium Rzymskiego a\u017c po XX wiek i kt\u00f3ra tak wyra\u017anie i niepodawa\u017calnie stawia Chrystusa w centrum i Bogu Jedynemu oddaje cze\u015b\u0107. Taki jest sens podstawowy, zasadniczy \u201epowrotu do starej Mszy\u201d. Ustawienie Chrystusa sk\u0142adaj\u0105cego z siebie Ofiar\u0119 Ojcu i rodz\u0105cemu Mi\u0142o\u015b\u0107 -ponownie w centrum \u015bwiata.<\/p>\r\n

Tradycyjny wy\u017c demograficzny<\/h4>\r\n

Inny, wcale nieodleg\u0142y od ofiarniczego charakteru Mszy \u015bw. znak przysz\u0142o\u015bciowego dynamizmu \u015brodowisk trads\u00f3w to ich dzietno\u015b\u0107. Powszechna jest opinia, \u017ce w Ko\u015bciele dwie grupy s\u0105 szczeg\u00f3lnie p\u0142odne – uczestnicy wsp\u00f3lnot neokatechumenalnych i w\u0142a\u015bnie tradsi. Wida\u0107 to w niedziel\u0119 i \u015bwi\u0119ta, gdy pod kaplice i ko\u015bcio\u0142y, w kt\u00f3rych sprawowana jest stara Msza, podje\u017cd\u017caj\u0105 wieloosobowe vany, czasem ca\u0142kiem nowe, a czasem z demobilu, \u017cartobliwie zwane tradibusami<\/em>. Z pewno\u015bci\u0105 ten fakt zas\u0142uguje na duszpastersk\u0105 uwag\u0119 w kontek\u015bcie nowej ewangelizacji. Ro\u015bnie nowe pokolenie \u017carliwych katolik\u00f3w, kszta\u0142tuj\u0105cych sw\u0105 wiar\u0119, nie z w\u0142asnego wyboru, poza parafi\u0105, cz\u0119sto z tej parafii wyrzucanych. Jest tu duszpastersko sporo do nadrobienia, o czym \u015bwiadcz\u0105 opowie\u015bci kr\u0105\u017c\u0105ce po\u015br\u00f3d trads\u00f3w. z jak\u0105 \u017carliwo\u015bci\u0105 , pokonuj\u0105c niezrozumia\u0142e przeszkody, musieli walczy\u0107 o zgod\u0119 proboszcza czy kurii biskupiej na Chrzest \u015bw., czy Pierwsz\u0105 Komuni\u0119 po staremu. To prawo wci\u0105\u017c jest niezrozumiale reglamentowane, mimo \u017ce taka reglamentacja jest w\u0142a\u015bnie \u0142amaniem prawa, co potwierdzi\u0142y jednoznaczne rozstrzygni\u0119cia Stolicy Apostolskiej, gdy pokrzywdzeni w biurach parafialnych i kuriach biskupich wierni o takie rozstrzygni\u0119cia prosili. Szkoda, bo tradsi, wci\u0105gni\u0119ci w \u017cycie parafii, w \u017cycie lokalnego Ko\u015bcio\u0142a nie wypychani z niego, mogli by wprowadzi\u0107 prawdziwie o\u017cywczy dla nowej ewangelizacji nurt. O\u017cywczy, bo ka\u017cdy, kto ma wewn\u0119trzny \u017car, nie tylko w jego \u015bwietle kszta\u0142tuje swoje \u017cycie, ale te\u017c zapala nim innych. Chodzi o ten \u017car, przed nieobecno\u015bci\u0105 kt\u00f3rego przestrzega Benedykt XVI: Chrze\u015bcijanin nie mo\u017ce by\u0107 letni! Przed tym, jako najwi\u0119kszym niebezpiecze\u0144stwem dla chrze\u015bcija\u0144stwa, ostrzega Apokalipsa. Ta letnio\u015b\u0107 bowiem dyskredytuje chrze\u015bcija\u0144stwo. Tymczasem wiara powinna by\u0107 w nas ogniem mi\u0142o\u015bci, p\u0142omieniem, kt\u00f3ry rzeczywi\u015bcie ogarnia moje jestestwo i tak przechodzi na innych. To jest metoda ewangelizacji: prawda staje si\u0119 we mnie mi\u0142o\u015bci\u0105, a mi\u0142o\u015b\u0107 zapala jak ogie\u0144 tak\u017ce bli\u017aniego. Tylko tak, zapalaj\u0105c drugich ogniem w\u0142asnej mi\u0142o\u015bci, rzeczywi\u015bcie ro\u015bnie ewangelizacja, obecno\u015b\u0107 Ewangelii, kt\u00f3ra nie jest ju\u017c jedynie s\u0142owem, ale rzeczywisto\u015bci\u0105, kt\u00f3r\u0105 si\u0119 \u017cyje.<\/em><\/p>\r\n

Jak szuka\u0107 wyja\u015bnienia do znoszenia trud\u00f3w przywi\u0105zania do dawnych form liturgicznych? Jak wyt\u0142umaczy\u0107 to, \u017ce rodziny z dzie\u0107mi przemierzaj\u0105 czasem miasto z jednego kra\u0144ca na drugi, a czasem kilkadziesi\u0105t kilometr\u00f3w, by wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w Mszy trydenckiej? Albo \u017ce maj\u0105 si\u0142y wyk\u0142\u00f3ca\u0107 si\u0119 ze swoimi proboszczami, antyszambrowa\u0107 w pokojach kurialnych, by uzyska\u0107 zgod\u0119 na Chrzest, Pierwsz\u0105 Komuni\u0119 \u015bw., delegacj\u0119 na \u015blub w dawnym rycie? Niekt\u00f3rzy s\u0105dz\u0105, \u017ce powoduje nimi estetyzm po\u0142\u0105czony ze snobizmem. Zatem, do tego wszystkiego znosz\u0105 tradsi dodac trzeba jeszcze formu\u0142owane przy tej okazji uwagi o braku pokory i ch\u0119ci wyr\u00f3\u017cnienia si\u0119 za wszelk\u0105 cen\u0119. Tymczasem to nie tak, zupe\u0142nie nie tak! Najcz\u0119\u015bciej szukaj\u0105 starej liturgii i pragn\u0105 w oparciu o ni\u0105 kszta\u0142towa\u0107 swe chrze\u015bcija\u0144stwo, swe ziemskie powo\u0142anie, bo widz\u0105, \u017ce w niej nic nie zak\u0142\u00f3ca aktu Ofiarowania si\u0119 Chrystusa Ojcu. \u0179e dzieki tej liturgii, tak \u201emocnej\u201d w swym przekazie, mog\u0105 zachowa\u0107 i rozwija\u0107 \u017carliwa wiar\u0119 w antychrze\u015bcija\u0144skim \u015bwiecie. Zapewne s\u0105 tak zdeterminowani, bo za swoje przyj\u0119liby s\u0142owa bpa Atanazego Schneidera: Obrz\u0119d i ka\u017cdy szczeg\u00f3\u0142 \u015awi\u0119tej Ofiary Mszy musi by\u0107 skupiony na wychwalaniu i adorowaniu Boga przez naleganie na centralno\u015b\u0107 obecno\u015bci Chrystusowej, czy to w znakach i przedstawieniu Ukrzy\u017cowanego, czy to w jego postaci Eucharystycznej w tabernakulum, a zw\u0142aszcza w momencie Konsekracji i Komunii \u015aw. Im bardziej jest to respektowane, tym mniej miejsca zajmuje cz\u0142owiek w centrum celebracji, tym mniej celebracja wygl\u0105da jak k\u00f3\u0142ko skupione na sobie. Raczej, jest ona otwarta na Chrystusa w procesji zmierzaj\u0105cej ku Niemu z kap\u0142anem na czele; taka procesja liturgiczna b\u0119dzie najwierniej oddawa\u0107 ofiar\u0119 adoracji Chrystusa ukrzy\u017cowanego; owoce pochodz\u0105ce z chwalenia Boga i trafiaj\u0105ce do dusz wiernych b\u0119d\u0105 bogatsze, B\u00f3g b\u0119dzie bardziej je ceni\u0142.<\/em><\/p>\r\n

Trads \u0142aknie duszpasterstwa<\/h4>\r\n

Na takim chrystocentryzmie zasadza si\u0119 wk\u0142ad wiernych tradycji \u0142aci\u0144skiej w now\u0105 ewangelizacj\u0119. Byliby w niej zapewne jeszcze bardziej skuteczni, gdyby nie pewna bol\u0105czka, o kt\u00f3rej wspomnia\u0142em na pocz\u0105tku: brak regularnego duszpasterstwa. Przybywa miejsc, gdzie Msza po dawnemu si\u0119 odprawia, przybywa m\u0142odych, wywodz\u0105cych si\u0119 ze \u015brodowisk tradycyjnych, ksi\u0119\u017cy, ale oni, w ramach struktur parafialnych, rzadko maj\u0105 okazj\u0119 sta\u0107 si\u0119 duszpasterzami trads\u00f3w. Tam, gdzie Msza starsza si\u0119 odbywa, nie ma miejsca w parafii na dodatkowe duszpasterstwo – rzecz ogranicza si\u0119 do Mszy, a o spotkaniach formacyjnych, rekolekcjach – nie ma ju\u017c mowy. Tradsi s\u0105 cz\u0119sto jak owce bez pasterza<\/em>. Uzupe\u0142niaj\u0105 te braki w domu. Modl\u0105 si\u0119 razem ca\u0142ymi rodzinami, zawi\u0105zuj\u0105 mi\u0119dzy sob\u0105 Ko\u0142a R\u00f3\u017ca\u0144cowe, organizuj\u0105, na po\u0142y formalnie rekolekcje i spotkania z kap\u0142anami. I studiuj\u0105. Specyfik\u0105 tradycjonalist\u00f3w jest te\u017c wi\u0119ksza ni\u017c u innych wsp\u00f3lnot, uwaga kierowana na doktryn\u0119 Ko\u015bcio\u0142a. S\u0105 po\u015br\u00f3d nich osoby, kt\u00f3re na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119 oddaj\u0105 si\u0119 studiowaniu \u015bw. Tomasza z Akwinu i klasycznej filozofii, z zapa\u0142em czytaj\u0105 dokumenty sobor\u00f3w, teksty Ojc\u00f3w i Doktor\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a a tak\u017ce papieskie encykliki oraz apologetyczne podr\u0119czniki. To niew\u0105tpliwie, w stanie dzisiejszego powszechnego nieuctwa, analfabetyzmu religijnego, a tak\u017ce chaosu doktrynalnego i, co za tym wszystkim idzie – ra\u017c\u0105cej, nawet pora\u017caj\u0105cej, mia\u0142ko\u015bci w sposobie przekazywania wiary cho\u0107by na katechezie w szkole, ca\u0142kowitego niemal\u017ce barku tej\u017ce dla doros\u0142ych wiernych – rzecz trudna do przecenienia. Dzi\u0119ki takim samodzielnym studiom Ko\u015bci\u00f3\u0142 zyskuje nie tylko ludzi czerpi\u0105cych i buduj\u0105cych sw\u0105 wiar\u0119 w oparciu o nieska\u017con\u0105 chrystocentryczn\u0105 liturgi\u0119, usprawniaj\u0105c\u0105 do sk\u0142adania ofiary ze swego \u017cycia Bogu i drugiemu cz\u0142owiekowi w rodzinie, w s\u0142u\u017cbie publicznej, ale tak\u017ce zdolnych broni\u0107 tej wiary i Ko\u015bcio\u0142a, wz\u00f3r do apologii czerpi\u0105c od prawdziwych, a dzi\u015b zapomnianych lub lekcewa\u017conych mistrz\u00f3w.<\/p>\r\n

Wierni jak pies!<\/h4>\r\n

Tradycjonali\u015bci nie s\u0105 przy tym, wbrew obiegowej opinii, buntownikami i narzekaczami. Wobec swoich pasterzy – proboszcz\u00f3w, wikarych, s\u0105 jak wierny pies – pan mo\u017ce go czasem ob\u0142o\u017cy\u0107 kijem i przep\u0119dzi\u0107, ale on i tak temu panu b\u0119dzie wierny i b\u0119dzie mu s\u0142u\u017cy\u0142. I cz\u0119sto zdarza si\u0119 tak, \u017ce to w\u0142a\u015bnie zwolennicy Mszy tradycyjnej broni\u0105 swego Proboszcza przed napastliwymi parafianami, kt\u00f3rzy maj\u0105 do niego mn\u00f3stwo pretensji o to, czy tamto. To tradycjonali\u015bci staj\u0105 w jego obronie, mimo \u017ce ten Proboszcz o Mszy trydenckiej w swojej parafii nawet nie chce s\u0142ysze\u0107. Podobnie bywa i z postaw\u0105 tradycjonalist\u00f3w wobec biskup\u00f3w – s\u0105 pierwszymi, kt\u00f3rzy broni\u0105 czci swych pasterzy, nawet je\u015bli, delikatnie m\u00f3wi\u0105c, nie zaznali od nich wcze\u015bniej niczego dobrego.<\/p>\r\n

Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 hierarchiczny, poprzez swe struktury, doceni wsp\u00f3lnoty tradycyjnych katolik\u00f3w? Pan Jezus si\u0119 o nie troszczy, troszczy i Marka Bo\u017ca, a tak\u017ce anio\u0142owie. To pewne, i w zasadzie – wystarczaj\u0105ce, cho\u0107 w warunkach ziemskiej walki, czy ziemskiego pielgrzymowania by\u0142by po\u017cyteczny widzialny znak w postaci \u017cyczliwo\u015bci i zrozumienia ze strony tych, kt\u00f3rym Chrystus powierzy\u0142 szczeg\u00f3ln\u0105 trosk\u0119 o zbawienie dusz. Tak czy inaczej, ze wsparciem czy bez – wsp\u00f3lnoty tradycyjne s\u0105 w awangardzie nowej ewangelizacji. Cho\u0107 z pewno\u015bci\u0105 kto\u015b traci, gdy ich potencja\u0142 jest administracyjnie t\u0142umiony i spychany poza domniemany obszar g\u0142\u00f3wnej bitwy. Jeden z kap\u0142an\u00f3w, wcale nie z tradycyjnego zgromadzenia, komentuj\u0105c t\u0119 sytuacj\u0119 powiedzia\u0142 niedawno: \u201eZdziwi\u0105 si\u0119 ci \u015blepi przewodnicy \u015blepych, jaka pi\u0119kna budowla powsta\u0142a z odrzuconych kamieni.\u201d<\/em><\/p>\r\n

Arkadiusz Robaczewski<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Nikt nie spodziewa si\u0119, \u017ce w poszukiwaniu \u015brodk\u00f3w Nowej Ewangelizacji, kt\u00f3re si\u0119 w\u0142a\u015bnie odbywa, kto\u015b b\u0119dzie usi\u0142owa\u0142 zatrzyma\u0107 albo zawr\u00f3ci\u0107 bieg czasu. Taka obawa jest czasem wyra\u017cana przez tych, kt\u00f3rzy zauwa\u017caj\u0105 coraz wi\u0119ksz\u0105 \u017cywotno\u015b\u0107 tzw. \u015brodowisk Tradycji katolickiej. \u201eNie da si\u0119 wr\u00f3ci\u0107 do tego, co by\u0142o\u201d – wyrokuj\u0105, machaj\u0105c na tradycyjne \u015brodowiska r\u0119k\u0105. Jednak same […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[24,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/61845"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=61845"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/61845\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=61845"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=61845"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=61845"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}