{"id":60856,"date":"2012-09-14T12:10:19","date_gmt":"2012-09-14T16:10:19","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=60856"},"modified":"2012-09-14T12:10:19","modified_gmt":"2012-09-14T17:10:19","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=60856","title":{"rendered":"Utopia, czyli \u017cycie pouk\u0142adane &#8211; <em>Jacek Bartyzel<\/em>"},"content":{"rendered":"<p>Do\u015b\u0107 powszechne jest traktowanie utopii jako czego\u015b niemo\u017cliwego do urzeczywistnienia &#8211; co zreszt\u0105 usprawiedliwia etymologia tego s\u0142owa (<em>ou-topos<\/em> znaczy przecie\u017c \u201enigdzie\u201d). Takie podej\u015bcie jest jednakowo\u017c b\u0142\u0119dne, bo nie ma takiego pomys\u0142u ob\u0142\u0105kanych reformator\u00f3w, kt\u00f3rego tak czy inaczej nie zrealizowano. Przyk\u0142ad\u00f3w bez liku dostarcza zw\u0142aszcza historia komunizmu, gdzie pr\u00f3bowano nawet (Czerwoni Khmerowie w Kambod\u017cy) urzeczywistni\u0107 najskrajniejszy wariant egalitaryzmu, znany z ideologii Sprzysi\u0119\u017cenia R\u00f3wnych z okresu rewolucji francuskiej, a wyra\u017caj\u0105cy si\u0119 zasad\u0105 \u201eka\u017cdemu tyle samo i to samo\u201d. Piekielne kolumny Pol-Pota literalnie potraktowa\u0142y tak\u017ce dewiz\u0119 skleconego przez Sylvaina Mar\u00c3\u00a9chala <em>Manifestu Plebejuszy<\/em>: \u201ePragniemy rzeczywistej r\u00f3wno\u015bci albo \u015bmierci\u201d. Co paryscy grafomani wymy\u015bl\u0105, zawsze podchwyc\u0105 jacy\u015b \u201ealterglobali\u015bci\u201d z <em>Tiers-monde<\/em>.<\/p>\r\n<p>Myli\u0142by si\u0119 jednak ten kto by s\u0105dzi\u0142, \u017ce utopijne zakusy upad\u0142y wraz z \u201esocjalizmem realnym\u201d. Czym\u017ce innym na przyk\u0142ad zajmuj\u0105 si\u0119 demoliberty\u0144skie mass media, je\u015bli nie nieustannym powielaniem \u201ekroniki nocy\u201d w falansterze utopisty nad utopistami &#8211; Charlesa Fouriera, czyli odczytywanego rano sprawozdania z tego kto z kim danej nocy spa\u0142? Podczas nocy sk\u0105din\u0105d nied\u0142ugiej, bo trwaj\u0105cej od 22.00 do 3.00 nad ranem (w falansterze nikt nie mia\u0142 prawa si\u0119 zm\u0119czy\u0107, co te\u017c zapewnia\u0142a \u201enaukowa\u201d organizacja pracy).<\/p>\r\n<p>Warto przypomnie\u0107 ca\u0142odobowy rozk\u0142ad dnia, drobiazgowo opracowany przez tego najbardziej szalonego z socjalist\u00f3w. 3.00 &#8211; pobudka, mycie si\u0119 i og\u00f3lne \u201epucowanie\u201d. 4.00 &#8211; odczytywanie wspomnianej \u201ekronika nocy\u201d, dla zaspokojenia \u201ezdrowej\u201d (zdaniem pomys\u0142odawcy) ciekawo\u015bci. 4.30 &#8211; pierwsze (lekkie) \u015bniadanie, a po nim \u201eparada przemys\u0142u\u201d. 5.00 &#8211; polowanie. 7.00 &#8211; \u0142owienie ryb (jak wida\u0107 Marks nawet i te szczeg\u00f3\u0142y przyjemnego \u017cycia w komunizmie po prostu splagiatowa\u0142). 8.00 &#8211; drugie (solidne) \u015bniadanie. 9.00 &#8211; ka\u017cdy dostaje do czytania gazet\u0119. 10.00 &#8211; nabo\u017ce\u0144stwo, a po jego sko\u0144czeniu podziwianie ba\u017cant\u00f3w. 11.00 &#8211; praca w bibliotece. 13.00 &#8211; g\u0142\u00f3wny i wykwintny posi\u0142ek, przygotowany przez \u201egastrozof\u00f3w\u201d. 15.00 &#8211; pobyt w szklanych domach, pe\u0142nych egzotycznych ro\u015blin i staw\u00f3w z pluskaj\u0105cymi si\u0119 rybami. 16.00 &#8211; praca (ale bez przem\u0119czania si\u0119 i przy zastosowaniu zmienno\u015bci wykonywanych zaj\u0119\u0107, co wdzi\u0119cznie nazwano \u201emotylkowaniem\u201d). 18.00 &#8211; biesiada z szampanem, po czym odwiedzanie merynos\u00f3w. 20.00 &#8211; sprawdzanie notowa\u0144 gie\u0142dowych (dla libera\u0142\u00f3w jednak te\u017c co\u015b przyjemnego). 21.00 &#8211; kolacja i ta\u0144ce. 22.00 &#8211; zawi\u0105zywanie <em>ad hoc<\/em> zwi\u0105zk\u00f3w partnerskich i udanie si\u0119 do \u0142\u00f3\u017cek. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, \u017cycie pouk\u0142adane jak narz\u0119dzia w torbie hydraulika.<\/p>\r\n<p>Z pewno\u015bci\u0105 nieprzypadkowe jest te\u017c to, jak wiele uwagi wszyscy reformatorzy spo\u0142eczni po\u015bwi\u0119caj\u0105 drobiazgowemu obmy\u015bleniu systemu penitencjarnego w postulowanym idealnym spo\u0142ecze\u0144stwie (Jeremy Bentham ze swoim s\u0142awnym Panopticonem nie jest tu wcale wyj\u0105tkiem). I r\u00f3wnie\u017c nie jest przypadkiem, \u017ce idzie to zazwyczaj w parze z ich humanitarn\u0105 niech\u0119ci\u0105 do kary \u015bmierci. Znamienne wreszcie co, ich zdaniem, stanowi najci\u0119\u017csz\u0105 kategori\u0119 przest\u0119pstw. Taki na przyk\u0142ad Morelly (o kt\u00f3rym poza tym, \u017ce napisa\u0142 <em>Kodeks natury<\/em>, nic nie wiemy, nie znamy nawet jego imienia), na \u201e\u015bmier\u0107 cywiln\u0105\u201d skazuje w paragrafie III, 2 <em>Kodeksu<\/em> tych \u201ezbrodniarzy\u201d, kt\u00f3rzy pr\u00f3bowali z\u0142ama\u0107 \u015bwi\u0119te prawo zakazuj\u0105ce posiadania w\u0142asno\u015bci prywatnej; mieli oni przebywa\u0107 do\u017cywotnio w wi\u0119zieniach wzniesionych\u2026 po\u015brodku cmentarzy. Trzeba przyzna\u0107, \u017ce sadystyczna wyobra\u017ania reformator\u00f3w jest bardzo wybuja\u0142a.<\/p>\r\n<p>I wreszcie, bodaj najbardziej z\u0142owroga sfera zainteresowa\u0144 uszcz\u0119\u015bliwiaczy ludzko\u015bci &#8211; czyli dzieci. Fourier wpad\u0142 na pomys\u0142 rozwi\u0105zania przy ich pomocy najmniej przyjemnej strony codziennej egzystencji, jak\u0105 s\u0105 czynno\u015bci asenizacyjne, dochodz\u0105c drog\u0105 obserwacji do przekonania, \u017ce to zaj\u0119cie w sam raz dla dzieci, poniewa\u017c te lubi\u0105 bawi\u0107 si\u0119 w nieczysto\u015bciach. Ale i ten pomys\u0142 zosta\u0142 dzi\u015b przelicytowany: gdy Janusz Palikot obdarowa\u0142 je w Dzie\u0144 Dziecka prezerwatywami. Podobno \u201ebra\u0142y je gar\u015bciami\u201d. Dziadek Mr\u00f3z, jak wida\u0107, nie umar\u0142 wraz z socjalizmem: odrodzi\u0142 si\u0119 jako liberty\u0144ski Dziadek Kondom.<\/p>\r\n<p><strong><em>Jacek Bartyzel<\/em><\/strong><\/p>\r\n<div>\r\n<p>Za: <a href=\"http:\/\/www.pch24.pl\/utopia--czyli-zycie-poukladane,3483,i.html\">http:\/\/www.pch24.pl\/utopia&#8211;czyli-zycie-poukladane,3483,i.html<\/a><\/p>\r\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Do\u015b\u0107 powszechne jest traktowanie utopii jako czego\u015b niemo\u017cliwego do urzeczywistnienia &#8211; co zreszt\u0105 usprawiedliwia etymologia tego s\u0142owa (ou-topos znaczy przecie\u017c \u201enigdzie\u201d). Takie podej\u015bcie jest jednakowo\u017c b\u0142\u0119dne, bo nie ma takiego pomys\u0142u ob\u0142\u0105kanych reformator\u00f3w, kt\u00f3rego tak czy inaczej nie zrealizowano. Przyk\u0142ad\u00f3w bez liku dostarcza zw\u0142aszcza historia komunizmu, gdzie pr\u00f3bowano nawet (Czerwoni Khmerowie w Kambod\u017cy) urzeczywistni\u0107 najskrajniejszy [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[35],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/60856"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=60856"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/60856\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=60856"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=60856"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=60856"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}