{"id":607,"date":"2006-10-03T00:00:00","date_gmt":"2006-10-03T00:00:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2013-11-18T09:00:46","modified_gmt":"2013-11-18T14:00:46","slug":"tolerancja-prawa-i-swobody-rodowiska-ydowskiego-w-iranie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=607","title":{"rendered":"Tolerancja, prawa i swobody \u015brodowiska \u017cydowskiego w Iranie"},"content":{"rendered":"

Seth Wikas, ameryka\u0144ski \u017byd w interesuj\u0105cym tek\u015bcie opublikowanym w internetowej wersji izraelskiego pisma Jerusalem Post<\/em> pisze o swojej wizycie w Teheranie. Zaproszony przez swoich przyjaci\u00f3\u0142 – ira\u0144skich \u017byd\u00f3w – odwiedzi\u0142 tehera\u0144sk\u0105 synagog\u0119, kt\u00f3ra okazuje si\u0119 t\u0119tni\u0107 \u017cyciem. Usytuowana w centrum stolicy Iranu, w dzielnicy zamieszkalej „w wi\u0119kszo\u015bci przez \u017byd\u00f3w, \u015bwi\u0105tynia by\u0142a szczelnie wype\u0142niona wiernymi”\u00a0 – pisze Wikas. „W przedsionku wisia\u0142y og\u0142oszenia oferuj\u0105ce nauk\u0119 hebrajskiego i obwieszczaj\u0105ce o r\u00f3\u017cnych zaj\u0119ciach rodzinnych, sponsorowanych przez Stowarzyszenie \u017byd\u00f3w. Iran, poza Izraelem jest domem dla najwi\u0119kszej liczy \u017byd\u00f3w na Bliskim Wschodzie. Aczkolwiek nie posiadamy dok\u0142adnych danych, przypuszcza si\u0119, \u017ce w samym Teheranie mieszka oko\u0142o 10 tysi\u0119cy \u017byd\u00f3w. S\u0105 tam te\u017c \u017cydowskie szko\u0142y z dwoma tysi\u0105cami uczni\u00f3w. Jest dom starc\u00f3w, a Stowarzyszenie \u017byd\u00f3w jest w\u0142a\u015bcicielem wielu budynk\u00f3w, w tym wielkiej biblioteki, z kt\u00f3rej korzystaj\u0105 tak \u017bydzi jak i nie \u017bydzi” – kontynuuje Wikas. Dla Saketkhoo, w\u0142a\u015bciciela sklepu z dywanami, cz\u0142onka spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskiej, jak i „Dla wielu \u017byd\u00f3w, Iran jest po prostu ich domem.” Zapytany przez Wikasa o przysz\u0142o\u015b\u0107 spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskiej, odpowiada „Czy widzia\u0142e\u015b dzisiaj wieczorem [w synagodze] ile by\u0142o dzieci?” A, jak przypomina sobie Wikas, podczas modlitw przysz\u0142o tam z rodzicami „co najmniej 300 dzieci”.<\/p>\r\n

Podczas swobodnie prowadzonych rozm\u00f3w padaj\u0105 spostrze\u017cenia, \u017ce „Pomi\u0119dzy Ira\u0144czykami nie ma problem\u00f3w wynikaj\u0105cymi z r\u00f3\u017cnic religijnych. W sprawach relacji pomi\u0119dzy \u017bydami i nie-\u017bydami, Ira\u0144czycy – m\u0142odzi i starzy, \u017bydzi i Muzu\u0142manie – wskazuj\u0105 na jednocz\u0105c\u0105 ich ide\u0119 Pa\u0144stwa”. „Kalendarz Stowarzyszenia \u017byd\u00f3w zaczyna si\u0119 nie 1 stycznia lecz 21 marca, i tak ta przed-islamska tradycja, nawet w Islamskiej Republice Iranu jest stale respektowana i jednoczy Ira\u0144czyk\u00f3w r\u00f3\u017cnych \u015brodowisk. […] Jednym z symbolicznych przyk\u0142ad\u00f3w akceptacji religijnej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci jest wielkie zdj\u0119cie wywieszone na \u015bcianie budynku w p\u00f3\u0142nocnym Teheranie. Tak jak inne zdj\u0119cia w stolicy upami\u0119tnia ira\u0144skich \u017co\u0142nierzy zabitych w wojnie z Irakiem w latach 1980-81, jednak jest ono inne. Upami\u0119tnia bowiem mniejszo\u015bci, kt\u00f3re s\u0142u\u017cy\u0142y Ojczy\u017anie i przedstawia pi\u0119ciu Ira\u0144czyk\u00f3w pochodz\u0105cych z r\u00f3\u017cnych religijnych i etnicznych \u015brodowisk. Czterech z nich to cz\u0142onkowie spo\u0142eczno\u015bci chrze\u015bcija\u0144skiej i zorostaria\u0144skiej, a pi\u0105ty – ten w samym \u015brodku – jest ira\u0144skim \u017bydem, kt\u00f3rego imi\u0119 jest napisane po hebrajsku.” – pisze Seth Wikas.<\/p>\r\n

Podczas rozm\u00f3w zauwa\u017cy\u0142em wielk\u0105 tolerancj\u0119 gdy m\u00f3wi\u0142em, \u017ce jestem \u017bydem. <\/span>. Wujek mojego przyjaciela, profesor teologii powiedzia\u0142, \u017ce „Lubimy \u017byd\u00f3w lecz nienawidzimy Syjonist\u00f3w”.<\/p>\r\n

„Wi\u0119kszo\u015b\u0107 Ira\u0144czyk\u00f3w, z kt\u00f3rymi rozmawia\u0142em, gdy zapytana co s\u0105dzi o Izraelu, odpowiada\u0142a, \u017ce postrzega go jako okupacyjn\u0105 si\u0142\u0119, kt\u00f3ra wypar\u0142a Palesty\u0144czyk\u00f3w i zrobi\u0142a co chcia\u0142a przy pomocy Amerykan\u00f3w”.<\/p>\r\n

W Shiraz, drugim po Teheranie pod wzgl\u0119dem liczby \u017byd\u00f3w mie\u015bcie ira\u0144skim, mieszka oko\u0142o 8 tysi\u0119cy \u017byd\u00f3w. „Wielu \u017byd\u00f3w posiada sklepy w biznesowym centrum Shiraz i prowadzi swoje biznesy bez \u017cadnych problem\u00f3w i ogranicze\u0144. Niekt\u00f3rzy maj\u0105 nawet hebrajskie modlitwy i zdj\u0119cia rabin\u00f3w umieszczone na kasach sklepowych.” Nourani, jeden z w\u0142a\u015bcicieli sklepu oprowadza ameryka\u0144skiego go\u015bcia i chce pokaza\u0107 mu zak\u0142ad wyrobu macy. „Po drodze Nourani powiedzia\u0142, \u017ce w latach siedemdziesi\u0105tych mieszka\u0142 on w Izraelu, lecz nie podoba\u0142o mu si\u0119 tam i wr\u00f3ci\u0142 z powrotem do Iranu. „Izraelczycy nie doceniaj\u0105 tego co maj\u0105. Iran jest lepszym miejscem dla prawdziwie religijnego \u017byda” – m\u00f3wi\u0142 Nourani „. „Gdy zbli\u017cali\u015bmy si\u0119 do zak\u0142adu” – pisze Wikas nie wierz\u0105c w\u0142asnym oczom – „Widok przypomina\u0142 bardziej Monsey w stanie Nowy Jork czy Deal w stanie New Jersey [miasta w\u0142a\u015bciwie ca\u0142kowicie zamieszka\u0142e przez ortodoksyjnych \u017cyd\u00f3w – przyp red<\/em>.], a na pewno nie Shiraz. Widzia\u0142em m\u0119\u017cczyzn i ch\u0142opc\u00f3w w myckach, stosy karton\u00f3w z napisami hebrajskimi, stukot maszyn pochodz\u0105cy z zak\u0142ad\u00f3w.”<\/p>\r\n

Quadrat, jeden ze starszych pracownik\u00f3w zak\u0142adu „Zaprosi\u0142 mnie na rodzinny piknik. Poszli\u015bmy wszyscy – by\u0142o nas dziesi\u0119cioro – do publicznego parku, gdzie zjedli\u015bmy ira\u0144skie potrawy. Dla mnie najbardziej zdumiewaj\u0105ce by\u0142o to, \u017ce Quadrat nosi\u0142 myck\u0119 w publicznym parku, tam gdzie dziesi\u0105tki religijnych muzu\u0142ma\u0144skich rodzin, razem z kobietami ca\u0142kowicie zakrytymi od st\u00f3p do g\u0142\u00f3w, piknikowali obok nas.[…] Po pikniku Quadrat wzi\u0105\u0142 mnie na modliw\u0119 do jednej z 13 synagog Shirazu.” – pisze Seth Wikas w korespondencji pt „Granice tolerancji”.<\/p>\r\n

Lech Maziakowski<\/strong><\/em>
Washington, DC | 12 stycznia 2007 | www.bibula.com<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Seth Wikas, ameryka\u0144ski \u017byd w interesuj\u0105cym tek\u015bcie opublikowanym w internetowej wersji izraelskiego pisma Jerusalem Post pisze o swojej wizycie w Teheranie. Zaproszony przez swoich przyjaci\u00f3\u0142 – ira\u0144skich \u017byd\u00f3w – odwiedzi\u0142 tehera\u0144sk\u0105 synagog\u0119, kt\u00f3ra okazuje si\u0119 t\u0119tni\u0107 \u017cyciem. Usytuowana w centrum stolicy Iranu, w dzielnicy zamieszkalej „w wi\u0119kszo\u015bci przez \u017byd\u00f3w, \u015bwi\u0105tynia by\u0142a szczelnie wype\u0142niona wiernymi”\u00a0 – […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[6],"tags":[88],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/607"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=607"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/607\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=607"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=607"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=607"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}