{"id":58923,"date":"2012-07-17T20:39:52","date_gmt":"2012-07-18T01:39:52","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=58923"},"modified":"2012-07-17T20:40:39","modified_gmt":"2012-07-18T01:40:39","slug":"pal-%e2%80%93-reaktywacja-wojciech-wencel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=58923","title":{"rendered":"PAL \u2013 reaktywacja – Wojciech Wencel<\/em>"},"content":{"rendered":"

W niszowym \u201eTygodniku Powszechnym\u201d Pawe\u0142 \u015apiewak ostrzega przed \u201ePolsk\u0105 jako sekt\u0105\u201d, czyli przed t\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 narodu, kt\u00f3ra prze\u017cywa sw\u00f3j patriotyzm w spos\u00f3b \u015bwiadomy i g\u0142\u0119boki.<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Dlaczeg\u00f3\u017c to naczelny talmudysta III RP uwa\u017ca nas za religijnych odszczepie\u0144c\u00f3w? Ot\u00f3\u017c odkry\u0142 on, \u017ce w j\u0119zyku, kt\u00f3rym si\u0119 komunikujemy, \u201edu\u017co jest s\u0142\u00f3w: Polska, polski, Polacy\u201d. Faktycznie skandal. Szkoda \u017ce \u015apiewak nie podaje termin\u00f3w zast\u0119pczych. Bo popularne uog\u00f3lnienia typu \u201eten kraj\u201d, \u201enowoczesny\u201d i \u201ewsp\u00f3\u0142mieszka\u0144cy\u201d s\u0105 jednak ma\u0142o precyzyjne.<\/p>\r\n

Generalnie autor tekstu nie ma o nas najlepszego zdania. \u201eNasze zbiorowe \u00bbmy\u00ab – pisze – to wi\u0119c pogardzane mohery, ludzie niedokszta\u0142ceni, czasem te\u017c boj\u00f3wkarze…\u201d. Odwa\u017cne rozpoznanie, zwa\u017cywszy, \u017ce w\u015br\u00f3d \u201emoher\u00f3w\u201d jest wi\u0119cej inteligent\u00f3w, ni\u017c \u015apiewak spotka\u0142 w ca\u0142ym swoim \u017cyciu. Cz\u0142onkowie rodzin katy\u0144skich i akowskich, profesorowie, naukowcy, publicy\u015bci, nauczyciele… Nawet w\u015br\u00f3d uczestnik\u00f3w ubieg\u0142orocznego \u015awi\u0119ta Niepodleg\u0142o\u015bci, pieszczotliwie nazwanych \u201eboj\u00f3wkarzami\u201d, dominowali studenci. Inna sprawa, \u017ce we wsp\u00f3lnocie wolnych Polak\u00f3w nie ma zwyczaju obnoszenia si\u0119 z wykszta\u0142ceniem, bo pod wzgl\u0119dem patriotyzmu wszyscy jeste\u015bmy r\u00f3wni.<\/p>\r\n

Pr\u00f3buj\u0105c zilustrowa\u0107 tez\u0119 o naszym niedokszta\u0142ceniu, \u015apiewak sugeruje, \u017ce czytamy tylko Rodziewicz\u00f3wn\u0119, Dobraczy\u0144skiego i Or-Ota. Dlaczego akurat taki zestaw nazwisk – nie wiadomo. Najwyra\u017aniej autor nigdy nie s\u0142ysza\u0142 o Nagrodzie Literackiej im. J\u00f3zefa Mackiewicza, nie zna serii ksi\u0105\u017ckowej wydawnictwa Arcana ani nie \u015bledzi drukowanego w \u201eNowym Pa\u0144stwie\u201d cyklu Piotra Lisiewicza o pisarzach wykluczonych i zapomnianych (nawiasem m\u00f3wi\u0105c, Piotrze, najwy\u017csza pora na ksi\u0105\u017ck\u0119!). Twierdzi te\u017c nasz historyk idei, \u017ce nie czytamy Szymborskiej, Mi\u0142osza, Tuwima, Le\u015bmiana. Zn\u00f3w cios na o\u015blep. Szymborska – sprawna poetka paradoks\u00f3w, klas\u0105 koncept\u00f3w prawie dor\u00f3wnuj\u0105ca ks. Twardowskiemu. \u0179eby jeszcze mia\u0142a co\u015b ciekawego do powiedzenia… Tuwim – rzeczywi\u015bcie n\u0119dza. Ale ju\u017c Mi\u0142osza czytamy bardzo ch\u0119tnie, tyle \u017ce nie na kolanach. A Le\u015bmian? Kto go przywr\u00f3ci\u0142 wsp\u00f3\u0142czesnej polskiej kulturze, je\u015bli nie Jacek Trznadel, ewidentnie \u201enasz cz\u0142owiek\u201d?<\/p>\r\n

Pisze dalej \u015apiewak, \u017ce \u201ePolsk\u0105 jako sekt\u0105 zarz\u0105dzaj\u0105 ideologowie tacy jak Andrzej Nowak wesp\u00f3\u0142 z Wojciechem Wenclem i Jaros\u0142awem Markiem Rymkiewiczem\u201d. Z jakich\u015b wzgl\u0119d\u00f3w nie wspomina o profesorach: Krasnod\u0119bskim, Legutce, Trznadlu, Burku, Zybertowiczu ani o g\u0142\u00f3wnym animatorze Stowarzyszenia Tw\u00f3rc\u00f3w dla Rzeczypospolitej, Marku Nowakowskim. Gdzie tam mnie, leniwemu poecie, do prawdziwych odnowicieli polskiej kultury, kt\u00f3rzy od lat staraj\u0105 si\u0119 przywraca\u0107 hierarchi\u0119 dzie\u0142 i warto\u015bci sprzed dw\u00f3ch okupacji. Zainspirowa\u0142a mnie natomiast – nieco przewrotnie – sugestia \u015apiewaka, \u017ce PiS, \u201eje\u015bli dojdzie do w\u0142adzy czy cho\u0107by wygra wybory, a jest to dzi\u015b prawdopodobne, stanie si\u0119 niewolnikiem swojego j\u0119zyka i swoich ideolog\u00f3w\u201d.<\/p>\r\n

Nie zamierzam wprawdzie zakuwa\u0107 Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego w kajdany, ale jeden pomys\u0142 o\u015bmiel\u0119 si\u0119 przedstawi\u0107. Ot\u00f3\u017c wkr\u00f3tce po wygranych wyborach nale\u017cy reaktywowa\u0107 Polsk\u0105 Akademi\u0119 Literatury. W jej sk\u0142ad, jak w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym, powinni wej\u015b\u0107 wybitni pisarze i krytycy o \u015bwiadomo\u015bci wsp\u00f3lnotowej. Taka instytucja, we wsp\u00f3\u0142pracy z Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, mog\u0142aby nie tylko przyznawa\u0107 presti\u017cowe nagrody i organizowa\u0107 \u017cycie literackie, ale przede wszystkim reinterpretowa\u0107 kanon literacki, wydawa\u0107 narodowe edycje dzie\u0142, wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z uniwersytetami, zatwierdza\u0107 programy szkolne, wyznacza\u0107 lini\u0119 programow\u0105 polskich instytut\u00f3w za granic\u0105. Gra idzie o wysok\u0105 stawk\u0119: wskrzeszenie wielkich mit\u00f3w wygnania (Sybir), oporu (zabory, obie okupacje), niepodleg\u0142o\u015bci (II RP) i duchowego oddzia\u0142ywania na Europ\u0119. Chodzi o rzeczywisty powr\u00f3t do narodowej kultury Kornela Ujejskiego i innych zapomnianych romantyk\u00f3w, a tak\u017ce Tadeusza Gajcego, Kazimierza Wierzy\u0144skiego i Jana Lechonia jako tw\u00f3rc\u00f3w emigracyjnych, Stanis\u0142awa Bali\u0144skiego, Beaty Oberty\u0144skiej i jeszcze kilku stra\u017cnik\u00f3w polskiej duszy. Dzia\u0142ania IPN udowodni\u0142y, \u017ce mo\u017cna skutecznie prze\u0142amywa\u0107 system k\u0142amstwa w sferze historii. Podobn\u0105 prac\u0119 trzeba wykona\u0107 w kulturze. Taki wysi\u0142ek jest niezb\u0119dny nie tylko patriotom. Przyda si\u0119 tak\u017ce Paw\u0142owi \u015apiewakowi, kt\u00f3ry korzystaj\u0105c ze wskaz\u00f3wek PAL, b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 nadrobi\u0107 lekturowe braki.<\/p>\r\n

Wojciech Wencel<\/abbr><\/em><\/strong><\/p>\r\n

Felieton z cyklu „Listy z podziemia”, „Gazeta Polska” 11 lipca 2012<\/a>
<\/abbr><\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W niszowym \u201eTygodniku Powszechnym\u201d Pawe\u0142 \u015apiewak ostrzega przed \u201ePolsk\u0105 jako sekt\u0105\u201d, czyli przed t\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 narodu, kt\u00f3ra prze\u017cywa sw\u00f3j patriotyzm w spos\u00f3b \u015bwiadomy i g\u0142\u0119boki. Dlaczeg\u00f3\u017c to naczelny talmudysta III RP uwa\u017ca nas za religijnych odszczepie\u0144c\u00f3w? Ot\u00f3\u017c odkry\u0142 on, \u017ce w j\u0119zyku, kt\u00f3rym si\u0119 komunikujemy, \u201edu\u017co jest s\u0142\u00f3w: Polska, polski, Polacy\u201d. Faktycznie skandal. Szkoda \u017ce […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[92,53],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58923"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=58923"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58923\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58923"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=58923"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=58923"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}