Trzy czwarte Niemc\u00f3w jest przeciw utworzeniu europejskiego superpa\u0144stwa. 63 proc. nie wyobra\u017ca sobie, by ten organizm mia\u0142 swojego prezydenta. Ciekawe, ilu Niemc\u00f3w zdaje sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce \u017cyj\u0105 w pa\u0144stwie prowizorycznym, w pewnym sensie niedoko\u0144czonym. W kraju opartym na przej\u015bciowej konstytucji.<\/p>\r\n
2 lipca w Berlinie podczas uroczystych obchod\u00f3w 60-lecia istnienia stowarzyszenia \u201eMost Atlantycki\u201d by\u0142y socjaldemokratyczny kanclerz Niemiec Helmut Schmidt (1974-1982) zaapelowa\u0142 do Federalnego Trybuna\u0142u Konstytucyjnego o \u201eobranie wyra\u017anego proeuropejskiego kursu\u201d.<\/p>\r\n
Wydmuszk\u0105 pozuj\u0105ca na jajko Faberg\u00c3\u00a9<\/strong><\/p>\r\n Znany sk\u0105din\u0105d jako krytyk rz\u0105d\u00f3w konserwatywnych, a w ostatnich latach r\u00f3wnie\u017c Angeli Merkel, Schmidt w kwestiach integracji europejskiej zawsze stawa\u0142 po stronie silnego zespolenia. Jako jeden z ojc\u00f3w chrzestnych Europejskiej Unii Monetarnej, czyli instrumentu powo\u0142anego po to, by w kieszeniach Europejczyk\u00f3w pobrzmiewa\u0142y nie drachmy czy franki, lecz euro, jest Schmidt (podobnie jak Wolfgang Sch\u00c3\u00a4uble) politykiem na wskro\u015b przesi\u0105kni\u0119tym wizj\u0105 integracji totalnej, ogarniaj\u0105cej swoimi wide\u0142kami prawa i regulacje zarezerwowane dzi\u015b dla instytucji wewn\u0105trzpa\u0144stwowych.<\/p>\r\n Wezwanie z 2 lipca by\u0142o zaadresowane w pierwszej kolejno\u015bci do s\u0119dzi\u00f3w Trybuna\u0142u Konstytucyjnego, kt\u00f3rzy od 2009 r. z niepokoj\u0105c\u0105 dla ekipy Angeli Merkel wnikliwo\u015bci\u0105 przygl\u0105daj\u0105 si\u0119 kolejnym przyjmowanym przez niemiecki parlament ustawom dotycz\u0105cym spraw UE. Helmut Schmidt zaapelowa\u0142 do szesnastu gniewnych ludzi z Karlsruhe o przyzwolenie na przenoszenie kompetencji pa\u0144stwowych oraz cz\u0119\u015bci suwerenno\u015bci na rzecz instytucji unijnych. Polityk powo\u0142ywa\u0142 si\u0119 przy tym na art. 23 niemieckiej ustawy zasadniczej, kt\u00f3ry g\u0142osi m.in.: \u201eRepublika Federalna Niemiec wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a w rozwoju Unii Europejskiej w celu urzeczywistnia zjednoczonej Europy\u201d. Pytanie, jak ten artyku\u0142 ma si\u0119 realnie do budowy europejskiego superpa\u0144stwa, o kt\u00f3rym w ostatnich dw\u00f3ch miesi\u0105cach coraz odwa\u017cniej wspomina Wolfgang Sch\u00c3\u00a4uble, i czy uwa\u017cana powszechnie za zbroj\u0119 niemieckiej pa\u0144stwowo\u015bci ustawa zasadnicza RFN nie jest kruch\u0105 wydmuszk\u0105 pozuj\u0105c\u0105 na jajko Faberg\u00c3\u00a9. Olga Dole\u015bniak-Harczuk<\/strong><\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Trzy czwarte Niemc\u00f3w jest przeciw utworzeniu europejskiego superpa\u0144stwa. 63 proc. nie wyobra\u017ca sobie, by ten organizm mia\u0142 swojego prezydenta. Ciekawe, ilu Niemc\u00f3w zdaje sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce \u017cyj\u0105 w pa\u0144stwie prowizorycznym, w pewnym sensie niedoko\u0144czonym. W kraju opartym na przej\u015bciowej konstytucji. 2 lipca w Berlinie podczas uroczystych obchod\u00f3w 60-lecia istnienia stowarzyszenia \u201eMost Atlantycki\u201d by\u0142y […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[166,124,23],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58887"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=58887"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58887\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58887"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=58887"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=58887"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
2 lipca jeszcze jeden niemiecki polityk, komisarz UE ds. energii G\u00fcnther Oettinger, r\u00f3wnie stanowczo co Helmut Schmidt opowiedzia\u0142 si\u0119 za rezygnacj\u0105 z suwerenno\u015bci. W wywiadzie dla dziennika \u201eDie Welt\u201d Oettinger powiedzia\u0142: \u201eMusimy przetworzy\u0107 UE w uni\u0119 polityczn\u0105, w Zjednoczone Stany Europy\u201d. Zapytany przez dziennikarza, czy w obliczu takiego wyzwania Niemcy potrzebuj\u0105 nowej konstytucji, stwierdzi\u0142: \u201eUstawa zasadnicza dopuszcza dalsze kroki zmierzaj\u0105ce ku pog\u0142\u0119bieniu integracji, ale je\u017celi UE mia\u0142aby zaistnie\u0107 jako jedno pa\u0144stwo, to z pewno\u015bci\u0105 nie obejdzie si\u0119 bez uzupe\u0142nienia konstytucji\u201d.
Stany Zjednoczone Europy<\/strong>
Oettinger nie mia\u0142 jednak racji. Jakie\u015b abstrakcyjne uzupe\u0142nienie konstytucji nie wystarczy, by Niemcy mog\u0142y wej\u015b\u0107 w sk\u0142ad europejskiego superpa\u0144stwa. Ustawa zasadnicza RFN przewiduje co prawda przelanie kompetencji na UE. Teoretycznie aby uruchomi\u0107 ten mechanizm, wystarczy\u0142aby uchwa\u0142a Bundestagu i zgoda Bundesratu z zachowaniem zwyk\u0142ej mniejszo\u015bci. Kwesti\u0119 t\u0119 reguluje zmieniony w 1992 r., a przez konstytucjonalist\u00f3w okre\u015blany mianem \u201eelastycznego\u201d, artyku\u0142 23. To na jego tre\u015b\u0107 powo\u0142ywa\u0142 si\u0119 Schmidt. Zdaniem cenionego znawcy prawa unijnego i niemieckiego, prof. Thomasa Schmitza z Uniwersytetu w Getyndze, art. 23 wyznacza Niemcom konkretny cel. Jest nim urzeczywistnienie projektu zjednoczonej Europy, co w po\u0142\u0105czeniu z nast\u0119puj\u0105cym po nim art. 24, m\u00f3wi\u0105cym: \u201eFederacja mo\u017ce na mocy ustawy przenosi\u0107 prawa zwierzchnie na jednostki (mi\u0119dzy) pa\u0144stwowe\u201d stwarza frapuj\u0105cy zestaw.
Schmidt zauwa\u017ca, \u017ce ustawa zasadnicza jest poprzez te dwa skromne z pozoru zapisy jedn\u0105 z pierwszych europejskich konstytucji, kt\u00f3re przewiduj\u0105 ewentualno\u015b\u0107 scedowania swoich kompetencji na rzecz \u201einnej jednostki (mi\u0119dzy) pa\u0144stwowej\u201d, za kt\u00f3r\u0105 przecie\u017c mo\u017cna spokojnie uzna\u0107 zbiurokratyzowany i pojemny \u015bwiat rozci\u0105gni\u0119ty mi\u0119dzy Strasburgiem a Bruksel\u0105. Przy czym dokument w \u017cadnym miejscu nie precyzuje granic europejskiej integracji. Mimo tej elastyczno\u015bci, wbrew temu, co dla \u201eDie Welt\u201d powiedzia\u0142 komisarz Oettinger, aby Niemcy mog\u0142y zaistnie\u0107 jako jeden z europejskich stan\u00f3w, konstytucja musia\u0142aby zosta\u0107 zast\u0105piona ca\u0142kiem now\u0105, jej uzupe\u0142nienie nie wystarczy. Wynika to z modyfikacji i zabezpiecze\u0144 dokonanych przez s\u0119dzi\u00f3w Trybuna\u0142u Konstytucyjnego w 2009 r., kiedy rz\u0105d Angeli Merkel z niepokojem \u015bledzi\u0142 wyrok TK w sprawie zgodno\u015bci traktatu lizbo\u0144skiego z konstytucj\u0105. W przyklejonej do pozytywnej opinii ws. traktatu umowie kompetencyjnej pojawi\u0142 si\u0119 zapis o \u201eochronie suwerenno\u015bci niemieckiej pa\u0144stwowo\u015bci\u201d, kt\u00f3ry wyklucza\u0142 wt\u0142oczenie Niemiec w blejtram unijnego superpa\u0144stwa. Konstytucja w aktualnym brzmieniu nie dopuszcza zatem udzia\u0142u Niemiec w Zjednoczonych Stanach Europy. Je\u017celi rz\u0105d Angeli Merkel zechce doprowadzi\u0107 do powstania europejskiego pa\u0144stwa, najpierw b\u0119dzie musia\u0142 znie\u015b\u0107 star\u0105 i przyj\u0105\u0107 now\u0105 konstytucj\u0119 Niemiec. Co zwa\u017cywszy na jej prowizoryczny charakter, nie powinno by\u0107 trudne.
Mia\u0142a by\u0107 na chwil\u0119<\/strong>
24 maja 1949 r. og\u0142oszono ustaw\u0119 zasadnicz\u0105 dla Niemiec, data ta jest r\u00f3wnie\u017c uznawana za narodziny Niemiec Zachodnich. Szkic dokumentu powsta\u0142 rok wcze\u015bniej w Koblencji podczas spotkania ministr\u00f3w kraj\u00f3w zwi\u0105zkowych. Politycy byli jednomy\u015blni, \u017ce w nowych warunkach geopolitycznych nie mo\u017ce by\u0107 mowy o napisaniu i przyj\u0119ciu w referendum nowej konstytucji niemieckiej. Jak ognia unikano wi\u0119c terminu \u201ekonstytucja\u201d, zadowalaj\u0105c si\u0119 \u201eustaw\u0105 zasadnicz\u0105\u201d. Niemcy uwa\u017cali, \u017ce przyj\u0119cie dokumentu g\u0142osami obywateli zostanie odczytane jako zaaprobowanie \u201estatutu okupacyjnego\u201d, narzuconego przez obecne na niemieckim terytorium jednostki aliant\u00f3w. Ta psychologiczna bariera nie pozwala\u0142a im ponadto na uznanie teren\u00f3w zachodnich, oderwanych od wschodnich, za w pe\u0142ni ukszta\u0142towane pa\u0144stwo.
Art. 146 ustawy zasadniczej jest dobitnym dowodem, jak mocno zachodni Niemcy byli przekonani o przej\u015bciowo\u015bci swojej sytuacji. \u201ePoni\u017csza ustawa zasadnicza, obowi\u0105zuj\u0105ca ca\u0142y niemiecki nar\u00f3d po uzyskaniu jedno\u015bci i wolno\u015bci Niemiec, traci moc obowi\u0105zywania w dniu, w kt\u00f3ry wejdzie w \u017cycie inna konstytucja, uchwalona dobrowolnie przez nar\u00f3d niemiecki\u201d.
Tyle \u017ce po 1990 r., kiedy teoretycznie Niemcy powinni wzi\u0105\u0107 si\u0119 do pisania konstytucji, prace utkn\u0119\u0142y w martwym punkcie. W tym czasie pa\u0144stwo niemieckie zmodyfikowa\u0142o swoj\u0105 prowizoryczn\u0105 ustaw\u0119 ponad 50 razy, zmieniaj\u0105c brzmienie kolejnych artyku\u0142\u00f3w albo z w\u0142asnej woli (ochrona zwierz\u0105t), albo pod naciskiem luksemburskiego Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci (art. o s\u0142u\u017cbie wojskowej kobiet). Pojawienie si\u0119 w 1992 r. elastycznego art. 23 da\u0142o zjednoczonym Niemcom now\u0105 jako\u015b\u0107 w kszta\u0142towaniu swojego prawa. Najdalej za pi\u0119\u0107 lat – wierz\u0105c prognozom Wolfganga Sch\u00c3\u00a4ublego – przekonamy si\u0119, czy Niemcy z pa\u0144stwa w budowie przejd\u0105 w stadium superpa\u0144stwowo\u015bci europejskiej.<\/p>\r\n