{"id":58725,"date":"2012-07-11T22:08:50","date_gmt":"2012-07-12T03:08:50","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=58725"},"modified":"2012-07-11T22:08:50","modified_gmt":"2012-07-12T03:08:50","slug":"jak-lwow-stal-sie-ukrainski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=58725","title":{"rendered":"Jak Lw\u00f3w sta\u0142 si\u0119 „ukrai\u0144ski”"},"content":{"rendered":"

Powojenna radziecka modernizacja spowodowa\u0142a urbanizacj\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w Galicji Wschodniej. \u201ePolskie\u201d, a w II po\u0142owie lat 40-tych \u201erosyjskie\u201d miasta od drugiej po\u0142owy lat 50-tych zasiedlili galicyjscy ch\u0142opi.<\/strong><\/p>\r\n

We Lwowie Ukrai\u0144cy zacz\u0119li przewa\u017ca\u0107 pod wzgl\u0119dem liczebno\u015bci w\u0142a\u015bnie za czas\u00f3w w\u0142adzy radzieckiej. Dalej spraw\u0105 dyskusyjn\u0105 pozostaje fakt czy migracja mieszka\u0144c\u00f3w wsi do miasta by\u0142a dla Lwowa bardziej korzystna czy bardziej negatywna.<\/p>\r\n

Urbanizacja<\/strong>

W latach powojennych zwi\u0119kszy\u0142o si\u0119 zaludnienie miast <\/strong>Galicji, pocz\u0105tkowo obwodowych (Lw\u00f3w – dwukrotnie, Tarnopol – trzykrotnie) oraz miast przemys\u0142owych, mniej natomiast centr\u00f3w rejonowych. W 1959 roku przedwojenna liczba ludno\u015bci zachowa\u0142a si\u0119 i wzros\u0142a jedynie w stolicach obwod\u00f3w i miastach o rozwini\u0119tym przemy\u015ble (Lw\u00f3w, Drohobycz, Stryj, Tarnopol, Stanis\u0142aw\u00f3w (Iwano-Frankiwsk), a w innych zmniejszy\u0142a si\u0119 nawet o 50% (Borys\u0142aw, Brody, Z\u0142ocz\u00f3w i inne). W czasach radzieckich najbardziej wzros\u0142a liczba ludno\u015bci miast przemys\u0142owych, takich jak Czerwonogr\u00f3d (dawny Krystynopol – red.) i Ka\u0142usz (ponad 500%). Gwa\u0142townie ros\u0142a te\u017c liczba mieszka\u0144c\u00f3w mniejszych przemys\u0142owych centr\u00f3w: do lat 60-tych ludno\u015b\u0107 Nowego Rozdo\u0142u wzros\u0142a sze\u015bciokrotnie.<\/p>\r\n

Od po\u0142owy lat 50-tych zauwa\u017ca si\u0119 spadek mechanicznego przyrostu ludno\u015bci centr\u00f3w obwodowych, zmniejszenie skali; z og\u00f3lnopa\u0144stwowej i republika\u0144skiej migracja zmieni\u0142a si\u0119 w wewn\u0119trzn\u0105, zachodnio-ukrai\u0144sk\u0105. Do uprzednio polskich i \u017cydowskich miast Galicji, zasiedlonych w okresie powojennym przyje\u017cd\u017caj\u0105cymi ze Wschodu (Rosji, po\u0142udniowo-wschodnich obwod\u00f3w Ukrainy i innych republik Zwi\u0105zku Radzieckiego) Rosjanami, \u017bydami i Ukrai\u0144cami, pod koniec lat 50 i 60-tych masowo przyje\u017cd\u017ca\u0107 zacz\u0119li mieszka\u0144cy zachodnio-ukrai\u0144skich wsi.<\/p>\r\n

W latach 60-tych obw\u00f3d lwowski wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 w zachodnio-ukrai\u0144skim regionie wysokim wska\u017anikiem ludno\u015bci miejskiej i wchodzi\u0142 do dziesi\u0105tki najbardziej zurbanizowanych obwod\u00f3w. Galicja mia\u0142a wi\u0119ksze od \u015bredniego tempo urbanizacji na Ukrainie (7,3%), (lwowski i iwano-frankowski obw\u00f3d – 8%, tarnopolski – 6%). Jednak do ko\u0144ca lat 80-tych na poziomie og\u00f3lno-ukrai\u0144skim zach\u00f3d pozostawa\u0142 najmniej zurbanizowany – z najwi\u0119kszym odsetkiem ludno\u015bci wiejskiej. Wg spisu ludno\u015bci z 1989 roku w miastach obwodu lwowskiego \u017cy\u0142o 59% ludno\u015bci , iwano-frankowskiego – 42%, tarnopolskiego – 41%, natomiast donieckiego – 90%, dniepropietrowskiego – 83%.<\/p>\r\n

Migracja mieszka\u0144c\u00f3w wsi do Lwowa<\/strong> <\/p>\r\n

Decyduj\u0105c\u0105 rol\u0119 we wzro\u015bcie liczby mieszka\u0144c\u00f3w Lwowa w II po\u0142owie XX wieku mia\u0142a migracja. W 1945 roku w mie\u015bcie \u017cy\u0142o oko\u0142o 185,8 tysi\u0119cy os\u00f3b, a w 1959 roku ju\u017c 410,7 tys. Dane statystyczne dotycz\u0105ce mechanicznego ruchu ludno\u015bci dost\u0119pne s\u0105 od 1945 roku. Najwi\u0119kszy wzrost ludno\u015bci we Lwowie zanotowano w 1945 r. (78,1 tys. os\u00f3b) i w 1946 r. (97,4 tys. os\u00f3b). Mniejszy w latach 1947-1948, 50-70 tys. na rok. Jednocze\u015bnie co roku w ci\u0105gu pi\u0119ciu powojennych lat (1945-1950) ze Lwowa wyjecha\u0142o ponad 40 tys. os\u00f3b. Intensywna powojenna migracja do miasta widocznie zacz\u0119\u0142a si\u0119 zmniejsza\u0107 od 1949 roku wynosz\u0105c \u015brednio 30 tys. os\u00f3b na rok. W latach 1949-1950 wi\u0119cej ludzi wyjecha\u0142o z miasta, ni\u017c do niego przyby\u0142o. Dalej, w latach 1960-80-tych procesy migracyjne ustabilizowa\u0142y si\u0119 i charakteryzuj\u0105 si\u0119 pozytywnym saldem. Co roku do miasta przyje\u017cd\u017ca\u0142o 30-35 tys. os\u00f3b i wyje\u017cd\u017ca\u0142o 25-30 tys., zostawa\u0142o w ten spos\u00f3b oko\u0142o 5-10 tys. os\u00f3b. Wysokim poziomem wzrostu ludno\u015bci charakteryzowa\u0142y si\u0119 lata 1962-1963, 1972, 1983, 1988.<\/p>\r\n

Dane statystyczne administracji nie obrazowa\u0142y realnego stanu migracji ze wsi do miasta – migrant\u00f3w w miastach by\u0142o znacznie wi\u0119cej ni\u017c naliczono. Nie wszyscy mieszka\u0144cy prowincji byli w mie\u015bcie zameldowani, sta\u0142o si\u0119 to obowi\u0105zkiem dopiero w latach 60-tych. Mniej lub bardziej dok\u0142adn\u0105 liczb\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w miasta podawa\u0142y oficjalne spisy ludno\u015bci. Po zako\u0144czeniu ka\u017cdego ze spis\u00f3w (w latach 1959, 1970, 1979, 1989)\u00a0 okazywa\u0142o si\u0119, i\u017c we Lwowie mieszka znacznie wi\u0119cej ludzi ni\u017c \u201eplanowano\u201d. Ci\u0105g\u0142ym \u017ar\u00f3d\u0142em wzrostu ludno\u015bci miast by\u0142a wahad\u0142owa migracja ludzi ze wsi. Mieszka\u0144cy okolicznych wsi doje\u017cd\u017cali do miasta, do pracy i szko\u0142y. By\u0142a to og\u00f3lno-ukrai\u0144ska tendencja –\u00a0 miasta charakteryzowa\u0142y si\u0119 szybkim tempem wahad\u0142owej migracji ludno\u015bci wiejskiej\u00a0 (w\u015br\u00f3d republik Zwi\u0105zku Radzieckiego Ukraina zajmowa\u0142a drugie tu\u017c po Estonii miejsce), a migracja wahad\u0142owa zachodnio-ukrai\u0144skich ch\u0142op\u00f3w by\u0142a intensywniejsza ni\u017c w innych regionach Ukrainy (obw\u00f3d lwowski – 177 os\u00f3b na tysi\u0105c mieszka\u0144c\u00f3w wsi, iwano-frankowski – 160 os\u00f3b, \u00a0podczas gdy w obwodzie charkowskim by\u0142o to -136, kijowskim – 121, \u0142uga\u0144skim – 116, donieckim – 98 os\u00f3b).<\/p>\r\n

Na rozmiar i kierunek mechanicznego ruchu mieszka\u0144c\u00f3w Galicji w okresie powojennym wp\u0142ywa\u0142a r\u00f3wnie\u017c zorganizowana migracja: \u201ezorganizowany nab\u00f3r si\u0142y roboczej\u201d, \u201erolnicze przesiedlenia rodzin\u201d, skierowania m\u0142odzie\u017cy po zako\u0144czeniu szko\u0142y na obowi\u0105zkowe prace. Od obowi\u0105zkowego odpracowywania zwalnia\u0142 tak zwany wolny dyplom, nauka zaoczna, skre\u015blenie z ewidencji miejsca przeznaczenia, co dawa\u0142o szerokie mo\u017cliwo\u015bci dla uk\u0142ad\u00f3w i \u0142ap\u00f3wek. \u00a0<\/p>\r\n

W 1989 roku ludno\u015b\u0107 Lwowa osi\u0105gn\u0119\u0142a 786,9 tys. os\u00f3b i wzros\u0142a od 1945 roku o 600 tys. os\u00f3b, tj. czterokrotnie. Je\u015bli wliczy\u0107 w to wahad\u0142ow\u0105 migracj\u0119, to pod koniec lat 80-tych we Lwowie by\u0142o blisko miliona os\u00f3b (z kt\u00f3rych 200-250 tys. doje\u017cd\u017ca\u0142o). Przyrost kosztem migracji w latach 1950-1989 stanowi\u0142 blisko 230 tys. os\u00f3b (ponad 60% ca\u0142ego przyrostu). Najwi\u0119cej migrant\u00f3w przybywa\u0142o do Lwowa z obwodu lwowskiego – rocznie kilka tysi\u0119cy os\u00f3b; z innych zachodnio-ukrai\u0144skich obwod\u00f3w blisko tysi\u0105ca rocznie. Drugim pod wzgl\u0119dem liczby migrant\u00f3w do Lwowa by\u0142 obw\u00f3d tarnopolski, nast\u0119pnie iwano-frankowski, wo\u0142y\u0144ski, chmielnicki. Obwody czerniowiecki i zakarpacki mia\u0142y niewielki procent migracji do Lwowa, w poszczeg\u00f3lnych latach wska\u017anik by\u0142 nawet ujemny. Migrowali ludzie m\u0142odzi w wieku 16-24 lat, bez rodzin, przedstawiciele obu p\u0142ci, przenosz\u0105cy si\u0119 do miasta po raz pierwszy.<\/p>\r\n

Wyjazd ze wsi<\/strong><\/p>\r\n

Przyczynami przeprowadzki do miasta by\u0142y z jednej strony: – niesatysfakcjonuj\u0105ce warunki mieszkaniowe w kolektywizowanych wsiach, brak pensji w rolnictwie, z drugiej natomiast, – rozw\u00f3j przemys\u0142u w miastach, mo\u017cliwo\u015b\u0107 zatrudnienia i otrzymania mieszkania. W latach 50-tych po\u015br\u00f3d przyczyn migracji przewa\u017ca\u0142o poszukiwanie pracy, natomiast w 60-70-tych latach – zdobycie wykszta\u0142cenia.<\/p>\r\n

Brak perspektyw na wsi wi\u00f3d\u0142 ludzi do Lwowa. Zachowane z opowie\u015bci rodzic\u00f3w wspomnienia o w\u0142asnej ziemi za czas\u00f3w polskiej w\u0142adzy i narzekania na \u017cycie za w\u0142adzy radzieckiej formowa\u0142o w m\u0142odzie\u017cy negatywny obraz ko\u0142choz\u00f3w. Ludzie musieli przepracowa\u0107 okre\u015blon\u0105 liczb\u0119 dni, wynagrodzenie za wykonan\u0105 prac\u0119 op\u0142acano nie pieni\u0119dzmi, a produktami rolniczymi. Po odpracowaniu danych dni (cz\u0119sto norm\u0119 jednego dnia pracy trzeba by\u0142o odpracowywa\u0107 w ci\u0105gu kilku dni) i op\u0142aceniu wszystkich podatk\u00f3w, ch\u0142opi pod koniec roku orientowali si\u0119, \u017ce nie tylko nic nie zarobili, a na dodatek zostali d\u0142u\u017cnikami pa\u0144stwa. Warunki \u017cycia i pracy na wsi by\u0142y bardzo trudne, zarobek w ko\u0142chozie niski, dlatego te\u017c nikt nie pragn\u0105\u0142 tam pracowa\u0107.<\/p>\r\n

Pocz\u0105wszy od lat 60-tych praktycznie ca\u0142a m\u0142odzie\u017c wyje\u017cd\u017ca\u0142a ze wsi po wykszta\u0142cenie – je\u015bli nie na wy\u017csze uczelnie, to przynajmniej na uczelnie daj\u0105ce prawo do zatrudnienia. Na pytania o przyczyny migracji, ludzie opuszczaj\u0105cy wie\u015b, zw\u0142aszcza ci z wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem, odpowiadali, \u017ce przyjechali do Lwowa w celu kszta\u0142cenia si\u0119: \u201eJednych wabi\u0142a praca, innych – perspektywa zameldowania w mie\u015bcie i otrzymania mieszkania we Lwowie, wi\u0119kszo\u015b\u0107 jednak nauka. Jechali si\u0119 kszta\u0142ci\u0107, chcieli si\u0119 kszta\u0142ci\u0107. Marzyli o statusie lwowskiego studenta. Wszyscy ze wsi wyje\u017cd\u017cali, wszyscy rwali si\u0119 do nauki. O\u015bwiata dawa\u0142a nowe mo\u017cliwo\u015bci – nie odrabiania dni pracy w ko\u0142chozie\u201d.<\/p>\r\n

Podj\u0119ciu decyzji o przeprowadzce do miasta sprzyja\u0142o r\u00f3wnie\u017c \u00f3wczesne wyobra\u017cenie o presti\u017cu – modnym by\u0142o opuszczenie wsi, a przyjazd na weekend wywy\u017csza\u0142 migranta spomi\u0119dzy r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w z prowincji. O masowo\u015bci migracji \u015bwiadczy jednostkowo\u015b\u0107 lub w og\u00f3le niepozostawanie m\u0142odzie\u017cy na wsiach. Sami migranci stwierdzali: \u201eTylko pojedyncze osoby pozostawa\u0142y na wsi\u201d. Miasto by\u0142o celem, kt\u00f3ry pragn\u0119li osi\u0105gn\u0105\u0107 ju\u017c od ostatnich lat szko\u0142y.<\/p>\r\n

W latach 50-tych praktycznie nie by\u0142o przeszk\u00f3d w migracji do Lwowa. W kolejnej dekadzie wyjecha\u0107 by\u0142o ci\u0119\u017cko – ludzi nie chciano wypuszcza\u0107 ze wsi. \u0141atwiej by\u0142o wyjecha\u0107 na nauk\u0119 ni\u017c do pracy. Paszporty wydawano zazwyczaj zdolnym absolwentom szk\u00f3\u0142, pozostali zmuszeni byli pozosta\u0107 w ko\u0142chozie. Je\u015bli mieli w\u0105tpliwo\u015bci czy dostan\u0105 si\u0119 na uczelni\u0119 wy\u017csz\u0105, to przestawali nawet pr\u00f3bowa\u0107 i zdobywali jedynie \u015brednie wykszta\u0142cenie, byle tylko wyrwa\u0107 si\u0119 ze wsi. Migranci z okolicznych wsi celowo uczyli si\u0119 w starszych klasach lwowskich szk\u00f3\u0142, poniewa\u017c w mie\u015bcie zdecydowanie \u0142atwiej by\u0142o otrzyma\u0107 paszport [dzi\u0119ki kt\u00f3remu mo\u017cna by\u0142 podr\u00f3\u017cowa\u0107 – red.].<\/p>\r\n

Mieszka\u0144cy wsi we Lwowie<\/strong><\/p>\r\n

Po przeprowadzce cz\u0142owiek ze wsi stawa\u0142 przed potrzeb\u0105 zabezpieczenia materialnego oraz \u00a0spo\u0142eczno-psychologicznej adaptacji w mie\u015bcie. Nierzadko w drodze ze wsi do miasta nie zwracano uwagi na problemy materialne, a o istnieniu psychologicznej adaptacji nawet si\u0119 nie domy\u015blano.<\/p>\r\n

Lata studenckie migranci sp\u0119dzali w akademikach lub w wynajmowanym niedrogim mieszkaniu (tak zwanym \u201ek\u0105cie\u201d). \u0179yli oszcz\u0119dnie, jedzenie przywozili ze wsi, a za stypendium kupowali odzie\u017c i obuwie. Migrowali przez miasto, zmieniaj\u0105c mieszkania, z niewielkimi walizkami, kt\u00f3re z powodu braku mebli w akademikach trzymali pod \u0142\u00f3\u017ckami. Wolne dni m\u0142odzie\u017c studencka sp\u0119dza\u0142a na wsi, pomaga\u0142a rodzicom w gospodarce i zabiera\u0142a prowiant. Nie by\u0142o \u017cadnych problem\u00f3w z przejazdami, bilety by\u0142y niedrogie, brakowa\u0142o jedynie \u015brodk\u00f3w transportu – autobusy nie mog\u0142y pomie\u015bci\u0107 wszystkich, cz\u0119sto wi\u0119c jecha\u0142o si\u0119 \u201estoj\u0105c na jednej nodze\u201d nawet w dalsze trasy.<\/p>\r\n

M\u0142odzie\u017c wiejska, pracuj\u0105ca w mie\u015bcie, kt\u00f3ra jeszcze nie za\u0142o\u017cy\u0142a w\u0142asnej rodziny \u017cy\u0142a jak za studenckich czas\u00f3w. Odczuwalne problemy materialne pojawia\u0142y si\u0119 wraz z za\u0142o\u017ceniem rodziny – potrzebne by\u0142o osobne mieszkanie i wi\u0119kszy zarobek. Migranci posiadaj\u0105cy rodziny cz\u0119\u015bciej zmieniali miejsce pracy, nie tyle z powodu zarobku, co mo\u017cliwo\u015bci otrzymania mieszkania. Kolejki mieszkaniowe ci\u0105gn\u0119\u0142y si\u0119 dekadami. Cz\u0119\u015bciowo problem mieszka\u0144 rozwi\u0105za\u0142y sp\u00f3\u0142dzielnie mieszkaniowe, cho\u0107 pocz\u0105tkowo odnoszono si\u0119 do nich z brakiem zaufania.<\/p>\r\n

W mie\u015bcie ludzie pochodz\u0105cy ze wsi na ka\u017cdym kroku stykali si\u0119 z uk\u0142adami i \u0142ap\u00f3wkami. Nie n wszystkie wy\u017csze uczelnie gwarancj\u0105 wst\u0119pu by\u0142a wiedza. Dzia\u0142a\u0142 system korepetycji i wcze\u015bniejszych uk\u0142ad\u00f3w. Po zdobyciu wykszta\u0142cenia wszelkimi mo\u017cliwymi sposobami (brano urlopy, b\u0105d\u017a na ostatnim roku \u015bluby) pr\u00f3bowano unikn\u0105\u0107 obowi\u0105zkowego skierowania do pracy. Praktycznie niemo\u017cliwe by\u0142o zatrudnienie na lekkiej i dobrze p\u0142atnej posadzie bez znajomo\u015bci. Dzia\u0142a\u0142a zasada ziomkostwa – w poszczeg\u00f3lnych przedsi\u0119biorstwach pracowa\u0142o do kilkudziesi\u0119ciu os\u00f3b z jednej wsi. Migranci skar\u017cyli si\u0119 na niesprawiedliwy podzia\u0142 mieszka\u0144 i przesuwanie kolejek mieszkaniowych. Posuwano si\u0119 do r\u00f3\u017cnych sposob\u00f3w by otrzyma\u0107 lwowskie zameldowanie. W codziennym \u017cyciu niemo\u017cliwym by\u0142o obej\u015b\u0107 si\u0119 bez \u0142ap\u00f3wek – aby kupi\u0107 odzie\u017c i obuwie, produkty deficytowe.<\/p>\r\n

Zaraz po przyje\u017adzie wielkie miasto budzi\u0142o l\u0119k, z drugiej jednak strony wabi\u0142o nieznanym. Powoli nowi jego mieszka\u0144cy przyzwyczajali si\u0119 do szumu miasta, komunikacji miejskiej, \u017cycia w blokach, kt\u00f3re nazywali \u201eulami\u201d. Musieli dok\u0142ada\u0107 wi\u0119kszych stara\u0144 by urz\u0105dzi\u0107 sobie miejskie \u017cycie i zazwyczaj osi\u0105gali wi\u0119cej ni\u017c miastowi. Jednocze\u015bnie nie zrywali zwi\u0105zku z wsi\u0105, gdzie cz\u0119sto je\u017adzili pracowa\u0107 na roli oraz na \u015bwi\u0119ta. Na ile to tylko by\u0142o mo\u017cliwe wnosili do miasta wiejski spos\u00f3b \u017cycia, zw\u0142aszcza w latach 50-60-tych, gdy nieopodal akademik\u00f3w na skraju Lwowa uprawiali ziemi\u0119, a nawet mieli ma\u0142e gospodarstwa.<\/p>\r\n

Ludzie z prowincji potrzebowali zwykle od roku do pi\u0119ciu lat by przystosowa\u0107 si\u0119 do \u017cycia miejskiego. Na proces adaptacji mia\u0142o wp\u0142yw kilka r\u00f3\u017cnych czynnik\u00f3w, g\u0142\u00f3wnym by\u0142o za\u0142o\u017cenie rodziny i otrzymanie w\u0142asnego mieszkania, a tak\u017ce zerwanie kontaktu z wsi\u0105, przewa\u017cnie po \u015bmierci rodzic\u00f3w. Oznak\u0105 ca\u0142kowitej adaptacji by\u0142ych migrant\u00f3w do Lwowa by\u0142o przyswojenie przez nich samookre\u015blenia siebie jako lwowianina\/lwowianki.<\/p>\r\n

Z rezultat\u00f3w przeprowadzonych wywiad\u00f3w mo\u017cna wyznaczy\u0107 cztery grupy pod wzgl\u0119dem ich identyfikowania siebie jako lwowian. (Poszerzon\u0105 wersj\u0119 wywiad\u00f3w przeprowadzono z setk\u0105 os\u00f3b mieszkaj\u0105cych we Lwowie, pochodz\u0105cych ze wsi, kt\u00f3re przeprowadzi\u0142y si\u0119 w II po\u0142owie lat 50-tych, i na pocz\u0105tku 80-tych):<\/p>\r\n

a) osoby nie uwa\u017caj\u0105ce si\u0119 za lwowian;<\/p>\r\n

b) \u201ecz\u0119\u015bciowi\u201d lwowianie, ci\u0105gle odwo\u0142uj\u0105cy si\u0119 do swego wiejskiego pochodzenia;<\/p>\r\n

c)\u00a0 lwowianie;<\/p>\r\n

d) osoby, nie mog\u0105ce si\u0119 jednoznacznie okre\u015bli\u0107.<\/p>\r\n

Do\u015bwiadczenie pokaza\u0142o przewag\u0119 os\u00f3b uwa\u017caj\u0105cych si\u0119 za mieszka\u0144c\u00f3w miasta, ale nie lwowian. Dzieci migrant\u00f3w (zazwyczaj starsze), kt\u00f3re cz\u0119sto bywa\u0142y na wsi i znaj\u0105 \u017cycie wiejskie, ch\u0119tnie tam je\u017cd\u017c\u0105. M\u0142odsze dzieci w rodzinie, wnuki przyby\u0142ych ze wsi os\u00f3b wyj\u0105tkowo uznaj\u0105 si\u0119 za lwowian.<\/p>\r\n

Podsumowanie<\/strong><\/p>\r\n

Radziecka industrializacja miast, i kolektywizacja wsi spowodowa\u0142a urbanizacj\u0119 haliczan. Udawali si\u0119 oni przede wszystkim do centr\u00f3w obwodowych, rzadziej rejonowych, najcz\u0119\u015bciej do niewielkich miasteczek licz\u0105cych od 3 do 10 tys. mieszka\u0144c\u00f3w. Do ko\u0144ca lat 80-tych zachodnia Ukraina wci\u0105\u017c jednak pozosta\u0142a najmniej zurbanizowan\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 kraju – z najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w wsi.<\/p>\r\n

Wyjazd ze wsi wymuszony by\u0142 ucieczk\u0105 od szarej codzienno\u015bci ko\u0142chozu i braku pieni\u0119dzy. Ludzie przeprowadzaj\u0105cy si\u0119 ze wsi do Lwowa w latach 60-80-tych, borykali si\u0119 z problemami materialnymi, kt\u00f3re cz\u0119sto okazywa\u0142y si\u0119 bardziej z\u0142o\u017cone od psychologicznego przystosowania si\u0119. Niemal w og\u00f3le nie interesowali si\u0119 spo\u0142ecznym i kulturalnym \u017cyciem Lwowa, w ten spos\u00f3b nie adaptowali si\u0119 w pe\u0142ni do miejskiego \u017cycia. Wygodnie by\u0142o do Lwowa doje\u017cd\u017ca\u0107, maj\u0105c gospodarstwo na wsi a zarobek w mie\u015bcie.<\/p>\r\n

Przyj\u0119to, i\u017c Lw\u00f3w ukrainizowa\u0142 si\u0119 w latach w\u0142adzy radzieckiej. Sta\u0142 si\u0119 ukrai\u0144ski tylko dzi\u0119ki znacznemu nap\u0142ywowi ludno\u015bci z galicyjskich wsi. W czasach radzieckich wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 na tle innych miast Ukrainy swoj\u0105 \u201ezachodnio\u015bci\u0105\u201d poprzez architektur\u0119, przedwojenne tradycje, miejscow\u0105 mow\u0119, lwowska kaw\u0119, kontakty z Zachodem (paczki z odzie\u017c\u0105), nieformalny ruch itp. Galicyjscy ch\u0142opi wnosili w miasto ukrai\u0144sk\u0105 mow\u0119, religijno\u015b\u0107, tradycje, uprzedzenie do w\u0142adzy radzieckiej, jednak\u017ce w warunkach radzieckiej rzeczywisto\u015bci nie dawa\u0142o to od razu zauwa\u017calnego rezultatu. Z drugiej strony, nie warto przyjmowa\u0107 \u201erosyjskiego\u201d we Lwowie jako miejskie, a \u201eukrai\u0144skiego\u201d jako wiejskie. Niewielu z powojennych Rosjan pochodzi\u0142o z wielkich miast.\u00a0 Dlatego te\u017c \u201ewiejskie\u201d we Lwowie, kt\u00f3re przyj\u0119\u0142o si\u0119 uwa\u017ca\u0107 za negatywne, by\u0142o te\u017c i \u201erosyjskim\u201d.<\/p>\r\n

Halina Bodnar<\/strong><\/em><\/p>\r\n

Tekst ukaza\u0142 si\u0119 na lwowskim portalu Zaxid.net:<\/p>\r\n

http:\/\/zaxid.net\/home\/showsinglenews.do?lvivski_selyani&objectid=1249750<\/a><\/p>\r\n

T\u0142umaczenie Karolina Hendrys<\/p>\r\n

Tytu\u0142 pochodzi od redakcji portalu Kresy.pl<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Powojenna radziecka modernizacja spowodowa\u0142a urbanizacj\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w Galicji Wschodniej. \u201ePolskie\u201d, a w II po\u0142owie lat 40-tych \u201erosyjskie\u201d miasta od drugiej po\u0142owy lat 50-tych zasiedlili galicyjscy ch\u0142opi. We Lwowie Ukrai\u0144cy zacz\u0119li przewa\u017ca\u0107 pod wzgl\u0119dem liczebno\u015bci w\u0142a\u015bnie za czas\u00f3w w\u0142adzy radzieckiej. Dalej spraw\u0105 dyskusyjn\u0105 pozostaje fakt czy migracja mieszka\u0144c\u00f3w wsi do miasta by\u0142a dla Lwowa bardziej korzystna czy […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[215],"tags":[188,167],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58725"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=58725"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58725\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58725"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=58725"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=58725"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}