{"id":58330,"date":"2012-07-03T10:43:21","date_gmt":"2012-07-03T15:43:21","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=58330"},"modified":"2012-07-03T10:43:21","modified_gmt":"2012-07-03T15:43:21","slug":"wladza-bardzo-sie-boi-rozmowa-z-prof-zdzislawem-krasnodebskim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=58330","title":{"rendered":"W\u0142adza bardzo si\u0119 boi – rozmowa z prof. Zdzis\u0142awem Krasnod\u0119bskim<\/em>"},"content":{"rendered":"

Ze Zdzis\u0142awem Krasnod\u0119bskim, socjologiem, wyk\u0142adowc\u0105 na Uniwersytecie w Bremie, rozmawia Maciej Walaszczyk<\/strong><\/p>\r\n

Czy Polsce grozi wybuch spo\u0142ecznych niepokoj\u00f3w? Na razie ten czynnik jest na tyle s\u0142aby, \u017ce w\u0142adza nie musi si\u0119 go obawia\u0107. Jednak koalicja zdecydowa\u0142a si\u0119 na zmian\u0119 ustawy o zgromadzeniach po inicjatywie ustawodawczej prezydenta Komorowskiego.<\/strong><\/p>\r\n

– Jak wiemy, mia\u0142y ju\u017c miejsce du\u017ce demonstracje, cho\u0107by liczne wyst\u0105pienia w obronie Telewizji Trwam, Marsz Niepodleg\u0142o\u015bci, a tak\u017ce obie rocznice katastrofy smole\u0144skiej, kt\u00f3re zgromadzi\u0142y dziesi\u0105tki tysi\u0119cy ludzi.

Do tego gwa\u0142towne wyst\u0105pienia uliczne przeciw ACTA.<\/strong><\/p>\r\n

– Oczywi\u015bcie, a jak wiemy, polska demokracja jest w kryzysie. Sejm nie jest ju\u017c tym miejscem, w kt\u00f3rym mo\u017cna prowadzi\u0107 swobodn\u0105 i powa\u017cn\u0105 debat\u0119 publiczn\u0105 ze stron\u0105 rz\u0105dow\u0105. Jak wiemy, r\u00f3wnie\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 medi\u00f3w tzw. g\u0142\u00f3wnego nurtu nie spe\u0142nia tego zadania. Skoro nie ma w kraju autentycznej i powa\u017cnej debaty, to protest na ulicy pozostaje jedyn\u0105 mo\u017cliwo\u015bci\u0105 wyra\u017cenia swojej opinii. Wszystko wskazuje na to, \u017ce proces ten b\u0119dzie si\u0119 nasila\u0142. Mieli\u015bmy przecie\u017c protest „Solidarno\u015bci” przed Sejmem.

Tak, tylko opr\u00f3cz tej grupy zwi\u0105zkowc\u00f3w, kt\u00f3r\u0105 \u015bci\u0105gn\u0105\u0142 pod Sejm szef Zwi\u0105zku, nie wzbudzi\u0142 on \u017cywego zainteresowania ludzi, kt\u00f3rych ta sprawa w ko\u0144cu dotyczy. Chodzi tutaj o miliony obywateli.<\/strong><\/p>\r\n

– To jest pytanie o skal\u0119 protest\u00f3w. Protest zwi\u0105zkowc\u00f3w by\u0142 jednak dosy\u0107 znacz\u0105cy. Do tej pory w\u0142adza neutralizowa\u0142a protesty aptekarzy, lekarzy, taks\u00f3wkarzy czy podwykonawc\u00f3w wielkich konsorcj\u00f3w budowlanych. Oczywi\u015bcie nie dosz\u0142o do agregacji tych protest\u00f3w w jednym czasie. Skutki wyd\u0142u\u017cenia wieku emerytalnego ujawni\u0105 si\u0119 p\u00f3\u017aniej, poniewa\u017c jest to rozci\u0105gni\u0119te w czasie. Nie wszyscy zdaj\u0105 sobie spraw\u0119 z konsekwencji tego, co si\u0119 sta\u0142o. W dodatku w ostatnich tygodniach uwaga opinii publicznej zosta\u0142a skierowana na ko\u0144cz\u0105ce si\u0119 w\u0142a\u015bnie mistrzostwa Europy w pi\u0142ce no\u017cnej. Ludzie maj\u0105 prawo do demonstrowania czy strajku. Protesty uliczne to w ko\u0144cu jedno z praw obywatelskich. Maj\u0105 te\u017c do tego liczne powody. I pewnie dlatego rz\u0105dz\u0105ca Polsk\u0105 koalicja Platformy Obywatelskiej i PSL wprowadzi\u0142a ograniczenia do ustawy o zgromadzeniach.

To tak jak w PRL, gdzie r\u00f3wnie\u017c zapisano w konstytucji r\u00f3\u017cne prawa, ale realnie by\u0142y one martwe. Czy wysokie grzywny dla uczestnik\u00f3w i organizator\u00f3w demonstracji oraz inne obostrzenia nie odstrasz\u0105 ludzi od protest\u00f3w, a tym samym skutecznie nie uniemo\u017cliwi\u0105 ich organizowania?<\/strong><\/p>\r\n

– Z pewno\u015bci\u0105 na\u0142o\u017cone na przyk\u0142ad na organizatora protestu ograniczenia czy kary mog\u0105 spowodowa\u0107, \u017ce b\u0119dzie on si\u0119 ba\u0142 odpowiedzialno\u015bci. Bardzo \u0142atwo przecie\u017c podczas manifestacji jakie\u015b z\u0142e zachowania sprowokowa\u0107. Tak jak mia\u0142o to miejsce w przypadku Marszu Niepodleg\u0142o\u015bci, kt\u00f3ry przebiega\u0142 spokojnie, ale w jego trakcie dosz\u0142o do incydent\u00f3w. Podobnie mo\u017ce by\u0107 przy ka\u017cdej innej okazji. Dodatkowo w\u0142adza mo\u017ce przebiegiem takich wyst\u0105pie\u0144 ulicznych swobodnie manipulowa\u0107, cho\u0107by poprzez policjant\u00f3w w cywilu, kt\u00f3rzy tego rodzaju zachowania mog\u0105 sztucznie wywo\u0142ywa\u0107. Si\u0119ga si\u0119 wi\u0119c po u\u017cyteczny instrument, kt\u00f3ry mo\u017cna b\u0119dzie stosowa\u0107 do zastraszania niepokornych. Wiemy przecie\u017c, jak dzia\u0142aj\u0105 polskie s\u0105dy i prokuratura. Ju\u017c od dawna podobne mechanizmy stosowane s\u0105 wobec dziennikarzy czy publicyst\u00f3w. S\u0105 oni coraz cz\u0119\u015bciej pozywani przez osoby, o kt\u00f3rych pisz\u0105, a s\u0105dy nak\u0142adaj\u0105 wysokie kary finansowe. Redaktor Jerzy Jachowicz czeka obecnie na decyzj\u0119 prezydenta w sprawie jego u\u0142askawienia. Innym przyk\u0142adem jest Krzysztof Wyszkowski, kt\u00f3ry w wyniku decyzji s\u0105du jest rujnowany finansowo tylko dlatego, \u017ce powiedzia\u0142, i\u017c Lech Wa\u0142\u0119sa by\u0142 tajnym wsp\u00f3\u0142pracownikiem SB, co zosta\u0142o wykazane przez historyk\u00f3w. Tego rodzaju szykany s\u0105 coraz bardziej widoczne i odnosz\u0119 wra\u017cenie, \u017ce obecnie w\u0142adza szykuje si\u0119 na ostr\u0105 rozgrywk\u0119 ze spo\u0142ecze\u0144stwem i opozycj\u0105.

Ma si\u0119 czego obawia\u0107?<\/strong><\/p>\r\n

– W\u0142adza ta opiera si\u0119 na wyj\u0105tkowo ob\u0142udnej propagandzie, kt\u00f3rej normalny cz\u0142owiek nie jest w stanie d\u0142u\u017cej znie\u015b\u0107. Ja ju\u017c dawno przesta\u0142em ogl\u0105da\u0107 tzw. mainstreamowe media, zw\u0142aszcza teraz, w okresie pi\u0142karskich igrzysk. Nie chodzi o to, \u017ce pokazuje si\u0119 dobre aspekty tego, co wydarzy\u0142o si\u0119 podczas Euro 2012. Jednak zosta\u0142o to tak mocno rozdmuchane i nadmuchane, \u017ce z telewizor\u00f3w leje si\u0119 ju\u017c tylko propaganda. Ta w\u0142adza ewidentnie ma powody obawia\u0107 si\u0119 realnej oceny swojej dzia\u0142alno\u015bci i dlatego stara si\u0119 ograniczy\u0107 do minimum zagro\u017cenia. To dlatego wyrzucono niewygodnych dziennikarzy z medi\u00f3w publicznych, podobno w dzienniku „Rzeczpospolita” jest kolejna fala zwolnie\u0144. Og\u00f3lnie mamy do czynienia z niemal ca\u0142kowit\u0105 monokultur\u0105 medialn\u0105. Wida\u0107 te\u017c, \u017ce rz\u0105dz\u0105cy boj\u0105 si\u0119 spontaniczno\u015bci i spotkania z lud\u017ami. Je\u015bli ju\u017c dochodzi do takich spotka\u0144, to przedstawiciele w\u0142adzy s\u0105 skonfrontowani z czym\u015b innym ni\u017c to, co znaj\u0105 z sonda\u017cy i uk\u0142adnych dziennikarskich u\u015bmiech\u00f3w, a mianowicie z protestem, odrzuceniem i krytyk\u0105, z jakimi\u015b nieprzyjemnymi okrzykami czy gwizdami – tak jak to zawsze bywa w sytuacjach, gdy lud nie jest zadowolony.

Mo\u017cna powiedzie\u0107 – spotyka si\u0119 z „mow\u0105 nienawi\u015bci”, kt\u00f3ra r\u00f3wnie\u017c ma by\u0107 ostrzej karana.<\/strong><\/p>\r\n

– Ten projekt zwalczania „mowy nienawi\u015bci” wpisuje si\u0119 w dziwne i pompatyczne apele organizacji UEFA, jakie s\u0105 odczytywane przed meczami Euro. Teraz ten rz\u0105d, kt\u00f3ry bardzo boi si\u0119 opinii zagranicy, chce wykorzysta\u0107 ten trend i wszelkie protesty przeciw sobie przedstawia\u0107 b\u0119dzie jako rasistowskie, ksenofobiczne czy fundamentalistyczne. Dzi\u0119ki temu nasza tzw. elita b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c zyskiwa\u0107 poparcie opinii zagranicznej. Oczywi\u015bcie nie b\u0119dzie to dotyczy\u0107 ludzi obozu w\u0142adzy. Cho\u0107 je\u015bli m\u00f3wimy o „mowie nienawi\u015bci”, to na my\u015bl przychodz\u0105 takie postacie jak: Stefan Niesio\u0142owski, Kazimierz Kutz albo Jakub Wojew\u00f3dzki, wielu dziennikarzy „Gazety Wyborczej” i TVN, a tak\u017ce wielu ludzi kultury, kt\u00f3rzy s\u0105 w stanie powiedzie\u0107 o swoich rodakach modl\u0105cych si\u0119 pod krzy\u017cem najgorsze rzeczy. Rzeczywi\u015bcie, mamy w Polsce do czynienia z upadkiem standard\u00f3w, z szerzeniem si\u0119 wulgaryzm\u00f3w, brutalno\u015bci i nienawi\u015bci. Ale na to nie pomo\u017ce ta ustawa i nie temu ma s\u0142u\u017cy\u0107.

Rozszerzenie katalogu przewin kwalifikowanych jako „mowa nienawi\u015bci” jest narz\u0119dziem politycznego gn\u0119bienia opozycji. Mo\u017ce jednak zadzia\u0142a\u0107 jako miecz obosieczny i prokuratura \u015bciga\u0107 b\u0119dzie te\u017c Palikota, Kutza czy Niesio\u0142owskiego za ich brutalne ataki?<\/strong><\/p>\r\n

– Po wyrokach s\u0105d\u00f3w wida\u0107, \u017ce tych ludzi si\u0119 bezwzgl\u0119dnie broni. Obrzucanie wyzwiskami np. Ewy Stankiewicz jest rzecz\u0105 dopuszczaln\u0105 i oczywist\u0105. Pami\u0119tamy wielokrotne obrzucanie obelgami \u015bp. prezydenta Lecha Kaczy\u0144skiego w TOK FM czy TVN. Nie chodzi\u0142o bynajmniej o satyryczne programy ani o jakie\u015b godne ubolewania incydenty. To by\u0142 \u015bwiadomie wybrany spos\u00f3b uprawiania polityki. Janusz Palikot, kt\u00f3ry by\u0142 bardzo wa\u017cnym dzia\u0142aczem PO, pisa\u0142 i m\u00f3wi\u0142 o tym wprost. Teraz tak\u017ce „mowa nienawi\u015bci” zostanie przypisana wy\u0142\u0105cznie krytykom rz\u0105dz\u0105cych. By\u0107 mo\u017ce nied\u0142ugo zostanie zadekretowane obowi\u0105zkowe stosowanie „j\u0119zyka mi\u0142o\u015bci”? Odt\u0105d b\u0119dziemy mogli m\u00f3wi\u0107 o premierze czy prezydencie tylko w samych superlatywach. Jedno jest pewne – \u017ce po wej\u015bciu w \u017cycie tych zmian w kodeksie karnym pojawi si\u0119 wielu prokurator\u00f3w i s\u0119dzi\u00f3w, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 skwapliwie stosowa\u0107 prawo karania krytyk\u00f3w w\u0142adzy. Lord Acton pisa\u0142, \u017ce „w\u0142adza korumpuje, ale w\u0142adza absolutna korumpuje absolutnie”, i moim zdaniem PO jest ju\u017c formacj\u0105 polityczn\u0105 w taki spos\u00f3b skorumpowan\u0105. Przygotowuje grunt do bezkarnego realizowania swoich kolejnych pomys\u0142\u00f3w. Pytanie, na ile jej jeszcze Polacy pozwol\u0105.

W jakim kierunku ewoluuje system polityczny w Polsce? Jest bli\u017cszy zachodnim modom na terror politycznej poprawno\u015bci czy raczej jest to „putinizacja” demokracji w stylu rosyjskim i bia\u0142oruskim? A mo\u017ce hybryda obu tych trend\u00f3w?<\/strong><\/p>\r\n

– To jest hybryda. Z jednej strony mamy import owej ideologii zachodniej, sprowadza si\u0119 do nas idee politycznej poprawno\u015bci i retoryk\u0119 antydyskryminacyjn\u0105, z drugiej za\u015b ten import w naszej, specyficznej sytuacji b\u0119dzie sprzyja\u0142 „putinizacji” III RP. Jest rzecz\u0105 znamienn\u0105, \u017ce trendy ideologiczne lewicowe, a nawet skrajnie lewicowe przyjmuje partia, kt\u00f3ra uchodzi za liberaln\u0105. Moim zdaniem, ca\u0142kowicie \u015bwiadomie wybrano ten instrument, poniewa\u017c has\u0142o walki z nienawi\u015bci\u0105 spotka si\u0119 w Europie z wielkim poparciem. By\u0107 mo\u017ce przygotowaniu gruntu do takich krok\u00f3w s\u0142u\u017cy\u0142 m.in. dokument wyprodukowany przez BBC o „Stadionach nienawi\u015bci”. Teraz ten post\u0119powy Tusk zaka\u017ce obra\u017cania ludzi o innym kolorze sk\u00f3ry, w\u0142os\u00f3w lub innych upodobaniach seksualnych, a wykorzysta to do zupe\u0142nie innych cel\u00f3w. Na przyk\u0142ad do karania tych, kt\u00f3rzy oskar\u017caj\u0105 go o zdrad\u0119. Na Zachodzie, szczeg\u00f3lnie w USA, d\u0105\u017cenie do politycznej poprawno\u015bci jest zr\u00f3wnowa\u017cone z r\u00f3\u017cnego rodzaju gwarancjami wolno\u015bci obywatelskich, w tym wolno\u015bci s\u0142owa. Istniej\u0105 tam sta\u0142e instytucje w postaci wolnych gazet i niezale\u017cnych medi\u00f3w, silnych organizacji spo\u0142ecznych, kt\u00f3rych w Polsce nie ma. Dlatego efekt b\u0119dzie taki, \u017ce pozornie nast\u0119puje w Polsce okcydentalizacja, a tak naprawd\u0119 s\u0142u\u017cy ona tylko w\u0142adzy, kt\u00f3ra ma zupe\u0142nie inny charakter ni\u017c na Zachodzie. Jeszcze nie jest tak jak na Ukrainie czy w Rosji, ale mo\u017cliwe, \u017ce za „j\u0119zyk nienawi\u015bci” b\u0119dzie si\u0119 wsadza\u0107 do wi\u0119zienia demonstrant\u00f3w, opozycjonist\u00f3w, publicyst\u00f3w i dziennikarzy. Na Zachodzie nie wywo\u0142a to oburzenia, poniewa\u017c wszystko b\u0119dzie si\u0119 odbywa\u0107 pod has\u0142em walki z „mow\u0105 nienawi\u015bci”.

Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\r\n

Maciej Walaszczyk<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ze Zdzis\u0142awem Krasnod\u0119bskim, socjologiem, wyk\u0142adowc\u0105 na Uniwersytecie w Bremie, rozmawia Maciej Walaszczyk Czy Polsce grozi wybuch spo\u0142ecznych niepokoj\u00f3w? Na razie ten czynnik jest na tyle s\u0142aby, \u017ce w\u0142adza nie musi si\u0119 go obawia\u0107. Jednak koalicja zdecydowa\u0142a si\u0119 na zmian\u0119 ustawy o zgromadzeniach po inicjatywie ustawodawczej prezydenta Komorowskiego. – Jak wiemy, mia\u0142y ju\u017c miejsce du\u017ce demonstracje, […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[16,92],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58330"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=58330"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58330\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58330"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=58330"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=58330"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}