{"id":54864,"date":"2012-04-05T09:24:04","date_gmt":"2012-04-05T14:24:04","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=54864"},"modified":"2012-04-05T09:24:04","modified_gmt":"2012-04-05T14:24:04","slug":"upior-stalina-w-operze-romuald-szeremietiew","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=54864","title":{"rendered":"Upi\u00f3r (Stalina) w operze &#8211; <em>Romuald Szeremietiew<\/em>"},"content":{"rendered":"<p>\u201e<em>Doskona\u0142e wykonanie, perfekcyjna muzyka i brzmienia petersburskiej orkiestry, pod wodz\u0105 Giergiewa, ale jakby w nies\u0142usznej sprawie.<\/em>\u201d (Art.&amp;Business)<\/p>\r\n<p>W dniach 27-28.03.2012 Teatr Maryjski z Petersburga (by\u0142y Teatr Kirowa z Leningradu) wystawi\u0142 w Teatrze Wielkim &#8211; Operze Narodowej w Warszawie inscenizacj\u0119 (dwa przedstawienia) &#8222;Wojny i pokoju&#8221; Sergieja Prokofiewa. To wydarzenie zwi\u0105zane z Mi\u0119dzynarodowym Dniem Teatru odby\u0142o si\u0119 pod honorowym patronatem samego Bronis\u0142awa Komorowskiego. Skomentowa\u0142a je Beata Stasi\u0144ska, prezes Wydawnictwa W.A.B. w Programie 1 Polskiego Radia: \u201eTo by\u0142 rodzaj politycznych pogr\u00f3\u017cek ze sceny Opery Narodowej. To by\u0142o stalinowsko-socrealistyczne, szowinistyczne i imperialne przedstawienie. To by\u0142 gwa\u0142t na To\u0142stoju, cho\u0107 nie gwa\u0142t muzyczny, bo temu skansenowi towarzyszy\u0142a rzeczywista maestria tw\u00f3rc\u00f3w&#8221;.<\/p>\r\n<p>Ocena ta nie zosta\u0142a wyg\u0142oszona w Radio Maryja, jej autorka nie nale\u017cy do wy\u015bmiewanego przez mejnstream obozu \u201emoherowego\u201d, a kierowane przez ni\u0105 wydawnictwo nie nale\u017cy do tzw. niszowych <a title=\"http:\/\/wab.com.pl\/\" href=\"http:\/\/wab.com.pl\/\" target=\"_blank\">http:\/\/wab.com.pl\/<\/a> Natomiast zarzut zaprezentowania na warszawskiej scenie stalinowskiej propagandy jest w pe\u0142ni uzasadniony.<\/p>\r\n<p>Opera \u201eWojna i Pok\u00f3j\u201d powstawa\u0142a w okresie wojny Stalina z Hitlerem. Stalin przera\u017cony atakiem wojsk swego przyjaciela Adolfa usi\u0142owa\u0142 chwyta\u0107 si\u0119, niczym ton\u0105cy brzytwy, rosyjskiego patriotyzmu. Wtedy przypomniano wypraw\u0119 Napoleona na Rosj\u0119 i zaj\u0119cie przez jego wojska Moskwy w 1812 r. Tamt\u0105 wojn\u0119 nazywano \u201eOjczy\u017anian\u0105\u201d i takie samo miano sowiecka propaganda zacz\u0119\u0142a nadawa\u0107 wojnie z Niemcami. W\u00f3wczas kompozytor Prokofiew otrzyma\u0142 zam\u00f3wienie stworzenia opery pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 powie\u015bci\u0105 Lwa To\u0142stoja opisuj\u0105c\u0105 zmagania Rosjan z Wielk\u0105 Armi\u0105 Napoleona. Kompozytor mia\u0142 przykroi\u0107 tre\u015b\u0107 powie\u015bci do potrzeb sowieckiej propagandy eksponuj\u0105c zas\u0142ugi feldmarsza\u0142ka Kutuzowa, kt\u00f3ry mia\u0142 widzom przypomina\u0107 Stalina. Prokofiew wielokrotnie zmienia\u0142 libretto i napisa\u0142 pi\u0119\u0107 wersji tekstu opery, poniewa\u017c wed\u0142ug Stalina nie do\u015b\u0107 korzystnie przedstawia\u0142 Kutuzowa.<\/p>\r\n<p>W operowej scenie narady Kutuzow zastanawia si\u0119, czy odda\u0107 Moskw\u0119 nieprzyjacielowi, \u015bpiewaj\u0105c: \u201eRosja nie przywyk\u0142a poddawa\u0107 si\u0119, nar\u00f3d w walce obroni wolno\u015b\u0107. Przywr\u00f3cimy spok\u00f3j Ojczy\u017anie i pok\u00f3j innym narodom&#8221;. S\u0142owa te odnosi\u0142y si\u0119 nie tyle do wojny 1812 co do sytuacji na froncie z Niemcami.<\/p>\r\n<p>Na scenie warszawskiej w 2012 r. mogli\u015bmy &#8211; \u00ad tak jak za Stalina &#8211; zobaczy\u0107 Napoleona na stercie trup\u00f3w. Ze sceny pad\u0142y s\u0142owa t\u0119sknoty za feldmarsza\u0142kiem Suworowem morderc\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w warszawskiej Pragi. Po deskach scenicznych maszerowa\u0142y pu\u0142ki jegr\u00f3w, kozak\u00f3w, huzar\u00f3w i biega\u0142 t\u0142um w rubaszkach. G\u0142\u00f3wne postacie opery to Kutuzow i Napoleon. Ten pierwszy m\u0105dry i szlachetny, wielki strateg. Natomiast jego przeciwnik dr\u017c\u0105cy i s\u0142aby, do tego g\u0142upi. Widzowie przez kolejne dwie godziny (spektakl trwa cztery) mogli podziwia\u0107 wspania\u0142e rosyjskie wojsko, zdyscyplinowane, idealnie wyszkolone i gotowe do wszelkich po\u015bwi\u0119ce\u0144. Wojsko przeciwnika zapijaczone, banda obdartus\u00f3w, kt\u00f3ra nieudolnie pr\u00f3buje gwa\u0142ci\u0107 Rosjanki i z upodobaniem rozstrzeliwuje rosyjskich patriot\u00f3w. Ogl\u0105daj\u0105c oper\u0119 nie pojmujemy dlaczego Rosjanie musz\u0105 si\u0119 cofa\u0107 skoro mogliby bez trudu przep\u0119dzi\u0107 te niedo\u0142\u0119gi. Zaw\u0142aszcza, \u017ce arty\u015bci-ch\u0142opi nie tylko entuzjastycznie pie\u015bniami zagrzewaj\u0105c artyst\u00f3w-\u017co\u0142nierzy do walki rado\u015bnie pal\u0105c swoje zapasy \u017cywno\u015bci, ale sami stawiaj\u0105 op\u00f3r brudnym napoleo\u0144skim wojakom.<\/p>\r\n<p>Istotn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 przedstawienia s\u0105 sceny spalenia Moskwy. Kutuzow nie broni\u0142 miasta przed Napoleonem, a gubernator Moskwy zarz\u0105dzi\u0142 ewakuacj\u0119 \u0107wier\u0107 milionowej ludno\u015bci. Jednocze\u015bnie nakaza\u0142 podpalenie miasta. A poniewa\u017c zarz\u0105dzi\u0142 te\u017c wypuszczenie z wi\u0119zie\u0144 kryminalist\u00f3w, to w momencie wej\u015bcia wojsk francuskich do Moskwy &#8211; jako pierwszy wkracza\u0142 10. Regiment Huzar\u00f3w Polskich p\u0142k. Jana Umi\u0144skiego &#8211; rozla\u0142a si\u0119 fala rabunk\u00f3w i podpale\u0144. W efekcie zniszczeniu uleg\u0142o \u00be zabudowy Moskwy. Sp\u0142on\u0119\u0142y ca\u0142kowicie 122 cerkwie, pozosta\u0142e zosta\u0142y doszcz\u0119tnie obrabowane. Z dymem poszed\u0142 uniwersytet, biblioteka, teatry. W ogniu zgin\u0119\u0142o te\u017c dwa tysi\u0105ce rannych \u017co\u0142nierzy rosyjskich, pozostawionych w mie\u015bcie przez wycofuj\u0105ce si\u0119 oddzia\u0142y. Francuzi usi\u0142owali \u0142apa\u0107 i rozstrzeliwa\u0107 podpalaczy, ale bez wi\u0119kszych efekt\u00f3w.<\/p>\r\n<p>W ka\u017cdym razie po tych strasznych obrazach fajcz\u0105cej si\u0119 Moskwy mamy szcz\u0119\u015bliwy fina\u0142: armia napoleo\u0144ska ginie w \u015bniegach.Obejrzymy te\u017c scen\u0119 rzucania pod nogi Kutuzowa sztandar\u00f3w francuskich z trefnym has\u0142em \u201eWolno\u015b\u0107, R\u00f3wno\u015b\u0107, Braterstwo\u201d. No i wr\u0119czenie kwiat\u00f3w feldmarsza\u0142kowi przez dzieci, co interpretowano w Sowietach jako podzi\u0119kowania Stalinowi za zwyci\u0119stwo na Hitlerem. A gdy w operze rosyjski lud wys\u0142awia wodza: \u201eProwadzi\u0142 nas feldmarsza\u0142ek, prowadzi\u0142 do sprawiedliwej walki o nasz kraj&#8221;, to wiadomo, \u017ce nie o feldmarsza\u0142ka Kutuzowa chodzi, ale o generalissimusa Stalina.<br \/> Przypomnijmy s\u0142owa prezes Stasi\u0144skiej o spektaklu: \u201eTo by\u0142 rodzaj politycznych pogr\u00f3\u017cek ze sceny Opery Narodowej. To by\u0142o stalinowsko-socrealistyczne, szowinistyczne i imperialne przedstawienie.Wybitny polski dyrygent i muzyk Grzegorz Fitelberg nazwa\u0142 oper\u0119 &#8222;Wojna i Pok\u00f3j&#8221; dzie\u0142em komunisty Prokofiewa konsultowanym ze Stalinem.<\/p>\r\n<p>Na scenie warszawskiego Teatru Wielkiego batalion rosyjskich artyst\u00f3w (600 os\u00f3b) zaprezentowa\u0142 \u201eImperialn\u0105 pot\u0119g\u0119 Rosji\u201d. \u201eTeatr Maryjski z Sankt Petersburga chcia\u0142 podkre\u015bli\u0107 mocarstwowe aspiracje swego kraju, bo raczej nie w\u0142asn\u0105 pozycj\u0119 w \u015bwiecie nowoczesnej opery\u201d &#8211; pisze Jacek Marczy\u0144ski. Inny krytyk teatralny po obejrzeniu spektaklu zauwa\u017ca: \u201eScena warszawskiego Teatru Wielkiego widzia\u0142a ju\u017c niejedno. Ale pewne widowiska nie powinny przekracza\u0107 granic pa\u0144stwowych.\u201d<\/p>\r\n<p>Udaje, \u017ce tego nie widzi dyrektor Teatru Wielkiego Waldemar D\u0105browski &#8211; \u201eZdecydowa\u0142em si\u0119 na to ogromne i bardzo wymagaj\u0105ce przedsi\u0119wzi\u0119cie, bo chcia\u0142em przedstawi\u0107 Teatr Maryjski w ca\u0142ym wymiarze. To jest teatr wielkich gwiazd, wielkich re\u017cyser\u00f3w i wspania\u0142ych spektakli. Mamy do czynienia z jedn\u0105 z pierwszych oper \u015bwiata i dlatego zale\u017ca\u0142o mi na tym, \u017ceby sprowadzi\u0107 j\u0105 do Warszawy, da\u0107 satysfakcj\u0119 widzom.\u201d Naprawd\u0119 widzom?<\/p>\r\n<p>W innym miejscu D\u0105browski m\u00f3wi, \u017ce dwa lata zabiega\u0142 o sprowadzenie tego spektaklu do Warszawy. Przedstawienie mia\u0142o miejsce w ko\u0144cu marca br. Skoro dwa lata temu podj\u0119to starania, czyli w 2010 r.; to by\u0142o przed, czy po locie Tu-154M do Smole\u0144ska?<\/p>\r\n<p>Dyrektor Teatru Wielkiego podkre\u015bla, \u017ce wizyta rosyjskiej opery dosz\u0142a do skutku dzi\u0119ki jego przyja\u017ani z dyrektorem Teatru Maryjskiego i dyrygentem Walerym Giergijewem. D\u0105browski puszy si\u0119, \u017ce jest zapraszany na rodzinne uroczysto\u015bci Rosjanina do jego apartamentu i mia\u0142 okazj\u0119 podr\u00f3\u017cowania z nim jego prywatnym samolotem. W kt\u00f3rym\u015b momencie pada pytanie jakie zwi\u0105zki \u0142\u0105cz\u0105 jego przyjaciela z prezydentem Putinem. D\u0105browski bagatelizuje je m\u00f3wi\u0105c, \u017ce panowie znaj\u0105 si\u0119 po prostu z czas\u00f3w, gdy obecny prezydent Rosji by\u0142 wice merem Petersburga. Tym razem D\u0105browski jest zbyt skromny. W ostatnich wyborach Giergijew znalaz\u0142 si\u0119 w\u015br\u00f3d pi\u0119ciuset artyst\u00f3w wspieraj\u0105cych Putina. Nagra\u0142 popieraj\u0105c\u0105 Putina reklam\u00f3wk\u0119. Podkre\u015bla\u0142: &#8222;Niew\u0142a\u015bciwy cz\u0142owiek na Kremlu oznacza pogr\u0105\u017cenie kraju w chaosie&#8221;. Da\u0142 wcze\u015bniej dowody jak rozumie putinowski porz\u0105dek. W 2008 r. z orkiestr\u0105 Teatru Maryjskiego, kt\u00f3ra teraz gra\u0142a w Warszawie, da\u0142 koncert w Cchinwali, stolicy Po\u0142udniowej Osetii, prowincji Gruzji opanowanej przez wojska rosyjskie. Wykona\u0142 w\u00f3wczas m.in. Symfoni\u0119 &#8222;Leningradzk\u0105&#8221; Szostakowicza, daj\u0105c do zrozumienia, \u017ce, tak jak Leningrad by\u0142 obl\u0119\u017cony przez Niemc\u00f3w, tak podobnie Cchinwali pad\u0142o ofiar\u0105 gruzi\u0144skiej agresji. W telewizyjnej transmisji powiedzia\u0142: &#8222;Bez pomocy rosyjskich wojsk by\u0142yby tysi\u0105ce kolejnych ofiar. Jako Osetyjczyk jestem za t\u0119 pomoc wdzi\u0119czny mojej wielkiej ojczy\u017anie, Rosji&#8221;. Jego gest ostro krytykowano wskazuj\u0105c, \u017ce artysta zatraci\u0142 poczucie proporcji. S\u0105dz\u0105c po warszawskim spektaklu \u201eWojny i Pokoju\u201d tego poczucia proporcji nie odzyska\u0142.<\/p>\r\n<p>Mamy te\u017c obok ideowej jeszcze drug\u0105 stron\u0119 medalu &#8211; finansow\u0105. W mediach toczy si\u0119 dyskusja nad stanem finansowania teatr\u00f3w w Polsce. W\u0142adze centralne i samorz\u0105dowe obcinaj\u0105 drastycznie bud\u017cety teatr\u00f3w, rezygnuje si\u0119 z premier, zaczyna zwalnia\u0107 aktor\u00f3w. W \u015brodowisku teatralnym wzbiera bunt. Tylko Teatr Wielki nie musi oszcz\u0119dza\u0107. Wspomniana wy\u017cej prezes Stasi\u0144ska m\u00f3wi: \u201eKto zadecydowa\u0142, \u017ceby ten teatr (Maryjski) przyjecha\u0142 z takim przedstawieniem i \u017ceby pod patronatem prezydenta Rzeczpospolitej, Bronis\u0142awa Komorowskiego, wydano trzy miliony z\u0142otych na dwa przedstawienia?\u201d Uczestnicz\u0105ca w programie re\u017cyser Weronika Szczawi\u0144ska, stwierdzi\u0142a, \u017ce 3 mln z\u0142, to roczny bud\u017cet &#8222;wa\u017cnych scen teatralnych Dolnego \u015al\u0105ska&#8221;.<\/p>\r\n<p>Okazuje si\u0119 te\u017c, \u017ce w\u015br\u00f3d koszt\u00f3w spektaklu ogromna sum\u0119 poch\u0142on\u0119\u0142a \u201eObs\u0142uga kampanii reklamowej spektaklu 'Wojna i pok\u00f3j&#8217; prowadzona na no\u015bnikach reklamy zewn\u0119trznej, w tym na przystankach autobusowych i tramwajowych ustawionych przy ulicach o najwi\u0119kszym nat\u0119\u017ceniu ruchu pieszego oraz drogowego w \u015bcis\u0142ym centrum miasta\u201d. Organizatorzy tego socrealistycznego przedstawienia uzasadniali: \u201ePromocja wyj\u0105tkowych spektakli 'Wojna i pok\u00f3j&#8217; wymaga szczeg\u00f3lnego potraktowania ze wzgl\u0119du na historyczny charakter wydarzenia. W celu organizacji promocji tak wielkiego wydarzenia, kt\u00f3re ma ogromne znaczenie r\u00f3wnie\u017c z punktu widzenia wizerunku Zamawiaj\u0105cego, konieczne jest przeprowadzenie kampanii reklamowej na terenie ca\u0142ej Polski na przynajmniej 300 no\u015bnikach\u201d I w marcu pojawi\u0142o si\u0119 220 citylight\u00f3w i 160 billboard\u00f3w na co wydano prawie 160 tys. z\u0142. By\u0142 to dziwny wydatek bowiem nieomal ca\u0142o\u015b\u0107 bilet\u00f3w rozdano i rozprowadzono w\u015br\u00f3d tzw. VIP-\u00f3w, do sprzeda\u017cy trafi\u0142y nieliczne bilety b\u0142yskawicznie wykupione wi\u0119c reklamy \u017cadnej nie by\u0142o trzeba.<\/p>\r\n<p>By\u0142y te\u017c ine wydatki ekstra. Powstaje pytanie w jakim celu zmawiano w lewackim \u015brodowisku \u201eKrytyki Politycznej\u201d do programu teksty w formie esej\u00f3w, w kt\u00f3rych zreszt\u0105 nikt nie dostrzeg\u0142 ideowego wyd\u017awi\u0119ku spektaklu.<\/p>\r\n<p>Czujno\u015b\u0107 jest w Polsce wykazywana w innych okoliczno\u015bciach. Oto w Opolu zg\u0142oszono na list\u0119 przeboj\u00f3w piosenk\u0119 \u201eUrodzi\u0142em si\u0119 w Polsce\u201d. Lokalny decydent radiowy nie dopu\u015bci\u0142 jej na anten\u0119 twierdz\u0105c, \u017ce piosenka jest niszowa, szowinistyczna, ksenofobiczna, nacjonalistyczna.<\/p>\r\n<p><a title=\"http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=ZssiwkN86u0\" href=\"http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=ZssiwkN86u0\" target=\"_blank\">http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=ZssiwkN86u0<\/a><\/p>\r\n<p>Ojciec Polak, matka Polka<br \/> Polskie miasto, polska \u0142\u0105ka<br \/> Pi\u0119kna nasza Polska ca\u0142a<br \/> By ta Polska ocala\u0142a<\/p>\r\n<p>Ale jeszcze my \u017cyjemy<br \/> Wszystkim wko\u0142o poka\u017cemy<br \/> Jak wojowa\u0107, jak wygrywa\u0107<br \/> Sprawiedliwie i gorliwie<\/p>\r\n<p>Urodzi\u0142em si\u0119 w Polsce x4<\/p>\r\n<p>Nosz\u0119 dumnie polskie barwy<br \/> Jak rycerze, jak \u017co\u0142nierze<br \/> Jak potrzeba jestem hardy<br \/> Tylko, tylko w Polsk\u0119 wierz\u0119<\/p>\r\n<p>Urodzi\u0142em si\u0119 w Polsce x8<\/p>\r\n<p>Autor tekstu Andrzej Nowak (zesp\u00f3\u0142 Z\u0142e Psy) m\u00f3wi w wywiadzie: \u201ePisa\u0142em t\u0119 piosenk\u0119 z rado\u015bci\u0105 i potrzeb\u0105 podzi\u0119kowania za to, \u017ce jestem Polakiem. Nie mamy si\u0119 czego wstydzi\u0107.\u201d<\/p>\r\n<p><a title=\"http:\/\/www.se.pl\/andrzej-nowak-dlaczego-nie-byc-dumnym-z-polski\" href=\"http:\/\/www.se.pl\/andrzej-nowak-dlaczego-nie-byc-dumnym-z-polski\" target=\"_blank\">http:\/\/www.se.pl\/andrzej-nowak-dlaczego-nie-byc-&#8230;<\/a><\/p>\r\n<p>======================<\/p>\r\n<p>Jak widzimy s\u0105 tacy, co wstydz\u0105 si\u0119 polsko\u015bci, a nie wstydz\u0105 propagowania dumy imperialnej innego narodu, oczywi\u015bcie pod patronatem Komorowskiego i dzi\u0119ki sponsorom takim jak Orlen, Kulczyk czy PKO BP.<\/p>\r\n<p><strong><em>Romuald Szeremietiew<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p><a title=\"http:\/\/www.facebook.com\/szeremietiew\" href=\"http:\/\/www.facebook.com\/szeremietiew\" target=\"_blank\">http:\/\/www.facebook.com\/szeremietiew<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u201eDoskona\u0142e wykonanie, perfekcyjna muzyka i brzmienia petersburskiej orkiestry, pod wodz\u0105 Giergiewa, ale jakby w nies\u0142usznej sprawie.\u201d (Art.&amp;Business) W dniach 27-28.03.2012 Teatr Maryjski z Petersburga (by\u0142y Teatr Kirowa z Leningradu) wystawi\u0142 w Teatrze Wielkim &#8211; Operze Narodowej w Warszawie inscenizacj\u0119 (dwa przedstawienia) &#8222;Wojny i pokoju&#8221; Sergieja Prokofiewa. To wydarzenie zwi\u0105zane z Mi\u0119dzynarodowym Dniem Teatru odby\u0142o si\u0119 [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[66,92,144,141],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54864"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=54864"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54864\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=54864"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=54864"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=54864"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}