{"id":54688,"date":"2012-04-02T20:51:18","date_gmt":"2012-04-03T01:51:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=54688"},"modified":"2012-04-02T16:54:05","modified_gmt":"2012-04-02T21:54:05","slug":"dlaczego-zrezygnowalismy-z-choralu-gregorianskiego-filip-maria-muszynski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=54688","title":{"rendered":"Dlaczego zrezygnowali\u015bmy z chora\u0142u gregoria\u0144skiego? – Filip Maria Muszy\u0144ski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Chora\u0142 gregoria\u0144ski od wiek\u00f3w jest \u015bpiewem Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Nazw\u0119 swoj\u0105 zawdzi\u0119cza papie\u017cowi Grzegorzowi Wielkiemu, kt\u00f3ry wni\u00f3s\u0142 ogromny wk\u0142ad w uporz\u0105dkowanie muzyki liturgicznej na prze\u0142omie VI i VII wieku. Sam chora\u0142 gregoria\u0144ski ukszta\u0142towa\u0142 si\u0119 na pocz\u0105tku VIII stulecia, jako wynik utwierdzenia i uporz\u0105dkowania wcze\u015bniejszych tradycji, st\u0105d si\u0119ga on niejako samych pocz\u0105tk\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a.<\/strong><\/p>\r\n

\"\"Co czyni chora\u0142 gregoria\u0144ski szczeg\u00f3lnie adekwatnym do liturgii? Po pierwsze, jest on przejawem modlitwy. Ca\u0142a muzyka chora\u0142u, kt\u00f3remu nie towarzysz\u0105 wszak \u017cadne instrumenty, p\u0142ynie tylko i wy\u0142\u0105cznie z ludzkich ust. Po drugie, jest \u015bpiewem jednog\u0142osowym. W ten spos\u00f3b wyra\u017ca jedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a \u015awi\u0119tego. Bez wzgl\u0119du na to, ile os\u00f3b \u015bpiewa – zawsze brzmi ta sama, jedna melodia. Po trzecie, chora\u0142 \u015bpiewa si\u0119 w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim, co stanowi kolejny przejaw jedno\u015bci: nie tylko w przestrzeni, lecz tak\u017ce w czasie: \u015bpiewaj\u0105c chora\u0142 u\u017cywamy tego samego j\u0119zyka, co nasi przodkowie. Po czwarte, w chorale gregoria\u0144skim s\u0142owo dominuje nad melodi\u0105, wskutek czego na pierwszym planie jest tre\u015b\u0107 wyra\u017caj\u0105ca modlitw\u0119. Tre\u015bci\u0105 \u015bpiewu gregoria\u0144skiego s\u0105 za\u015b przede wszystkim sta\u0142e i zmienne cz\u0119\u015bci Mszy \u015awi\u0119tej, psalmy i hymny.<\/p>\r\n

Czym nale\u017cy t\u0142umaczy\u0107 odej\u015bcie od chora\u0142u gregoria\u0144skiego? Dlaczego \u00f3w \u015bpiew zosta\u0142 w tak wielu ko\u015bcio\u0142ach zupe\u0142nie porzucony, a w innych zepchni\u0119ty na dalszy plan? Mo\u017cna si\u0119 spotka\u0107 z \u0142umaczeniem tej zmiany konieczno\u015bci\u0105 \u201eunowocze\u015bnienia\u201d Ko\u015bcio\u0142a przez wprowadzenie zalece\u0144 Soboru Watyka\u0144skiego II. Jednak\u017ce sob\u00f3r ten – w konstytucji Sacrosanctum Concilium <\/em>– wypowiedzia\u0142 si\u0119 na temat ko\u015bcielnej muzyki jasno: \u015apiew gregoria\u0144ski Ko\u015bci\u00f3\u0142 uznaje za w\u0142asny \u015bpiew liturgii rzymskiej. Dlatego w czynno\u015bciach liturgicznych powinien on zajmowa\u0107 pierwsze miejsce w\u015br\u00f3d innych r\u00f3wnorz\u0119dnych rodzaj\u00f3w \u015bpiewu<\/em> (nr 116). Tak wi\u0119c praktyka, z jak\u0105 obecnie mamy do czynienia w wielu parafiach, nie tylko nie spe\u0142nia zalece\u0144 Soboru Watyka\u0144skiego II, ale wprost si\u0119 im przeciwstawia.<\/p>\r\n

W miejsce staro\u017cytnego \u015bpiewu liturgicznego, pe\u0142nego jednocze\u015bnie powagi i wdzi\u0119ku, lekko\u015bci i majestatu, a nade wszystko – pi\u0119kna, wprowadzone zosta\u0142y banalne melodie z prostymi, powtarzaj\u0105cymi si\u0119 tekstami, z prymitywnym nierzadko akompaniamentem b\u0119bn\u00f3w i gitary. Nie mo\u017cna tego t\u0142umaczy\u0107 potrzebami wsp\u00f3\u0142czesnego \u015bwiata. Ludzie bowiem we wszystkich epokach potrzebowali rozrywki – nie pr\u00f3bowano jednak wprowadza\u0107 muzyki rozrywkowej do liturgii. Nie nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c myli\u0107 uczu\u0107, kt\u00f3re rozbudza g\u0142o\u015bnia i rytmiczna muzyka z prze\u017cyciem religijnym, bo jedno ma z drugim niewiele wsp\u00f3lnego.<\/p>\r\n

Muzyka rozrywkowa wybitnie nie nadaje si\u0119 do oprawy liturgicznej, gdy\u017c wszystkie jej elementy wprost sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 rozumieniu i prze\u017cywaniu liturgii. G\u0142o\u015bny akompaniament i silny rytmiczny beat<\/em> powoduj\u0105 rodzaj transu i sprawiaj\u0105, \u017ce tre\u015b\u0107 staje si\u0119 de facto<\/em> nieistotna. Melodia ju\u017c nie s\u0142u\u017cy zrozumieniu tekstu, lecz przeciwnie – tekst dopasowany jest do melodii, czego najbardziej jaskrawym przyk\u0142ad stanowi zmienianie lub deformowanie tekst\u00f3w liturgicznych. Ha\u0142a\u015bliwy akompaniament po\u0142\u0105czony ze \u015bpiewem w manierze gwiazd muzyki rozrywkowej nie wyra\u017ca ani jedno\u015bci ani sta\u0142o\u015bci – jest raczej przejawem chaosu i uleganiu zmiennym gustom i upodobaniom.<\/p>\r\n

Jak dobra muzyka mo\u017ce cz\u0142owieka prowadzi\u0107 do Boga, tak muzyka z\u0142a mo\u017ce od Niego odwodzi\u0107. Pierwszy symptom tego zagro\u017cenia pojawia si\u0119, gdy cz\u0142owiek zaczyna si\u0119 sk\u0142ania\u0107 nie ku modlitwie, lecz ku poszukiwaniu przyjemno\u015bci estetycznej. A co powiedzie\u0107 o ludziach, kt\u00f3rzy w liturgii poszukuj\u0105 zabawy? Problem ten nie jest bynajmniej b\u0142ahostk\u0105. Ogromny wp\u0142yw, jaki muzyka wywiera na kszta\u0142towanie duchowo\u015bci, dostrzeg\u0142 ju\u017c \u015bw. Augustyn, a wsp\u00f3\u0142czesny kryzys muzyki ko\u015bcielnej zosta\u0142 trafnie zanalizowa\u0142 i opisa\u0142 obecny papie\u017c w ksi\u0105\u017cce zatytu\u0142owanej Duch liturgii<\/em>.<\/p>\r\n

To doprawdy zadziwiaj\u0105ce, \u017ce maj\u0105c taki skarb, jakim jest chora\u0142 gregoria\u0144ski – muzyka na wskro\u015b katolicka, uduchowiona, pi\u0119kna i niezmienna od setek lat – si\u0119gamy po prymitywne piosenki, tandetne melodie i kiczowate aran\u017cacje. Jest w tym przewrotno\u015b\u0107 tak wielka, \u017ce trudno si\u0119 dopatrywa\u0107 jej \u017ar\u00f3d\u0142a wy\u0142\u0105cznie w braku dobrego smaku.<\/p>\r\n

Filip Maria Muszy\u0144ski<\/strong><\/em> <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Chora\u0142 gregoria\u0144ski od wiek\u00f3w jest \u015bpiewem Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Nazw\u0119 swoj\u0105 zawdzi\u0119cza papie\u017cowi Grzegorzowi Wielkiemu, kt\u00f3ry wni\u00f3s\u0142 ogromny wk\u0142ad w uporz\u0105dkowanie muzyki liturgicznej na prze\u0142omie VI i VII wieku. Sam chora\u0142 gregoria\u0144ski ukszta\u0142towa\u0142 si\u0119 na pocz\u0105tku VIII stulecia, jako wynik utwierdzenia i uporz\u0105dkowania wcze\u015bniejszych tradycji, st\u0105d si\u0119ga on niejako samych pocz\u0105tk\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a. Co czyni chora\u0142 gregoria\u0144ski […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[97,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54688"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=54688"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54688\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=54688"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=54688"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=54688"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}