{"id":54058,"date":"2012-03-24T08:25:21","date_gmt":"2012-03-24T13:25:21","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=54058"},"modified":"2020-09-22T18:54:20","modified_gmt":"2020-09-22T22:54:20","slug":"bialorus-sprzedaje-dawne-majatki-magnackie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=54058","title":{"rendered":"Bia\u0142oru\u015b sprzedaje dawne maj\u0105tki magnackie"},"content":{"rendered":"

Dawne maj\u0105tki szlacheckie i magnackie na Bia\u0142orusi s\u0105 w dramatycznym stanie. Aby je ratowa\u0107, Ministerstwo Kultury b\u0119dzie je sprzedawa\u0107 przez agencje nieruchomo\u015bci. Zrujnowane pa\u0142ace mo\u017cna kupi\u0107 ju\u017c za symboliczne 100 z\u0142. Adresatem ofert s\u0105 g\u0142\u00f3wnie Rosjanie.<\/strong><\/p>\r\n

Jak oceni\u0142 prezes bia\u0142oruskiego Towarzystwa Ochrony Zabytk\u00f3w Anton Astapowicz, to dobrze, \u017ce w\u0142adze co\u015b robi\u0105 w tej sprawie, ale lepszym wyj\u015bciem by\u0142aby restytucja.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n\r\n
\"\"<\/td>\r\n<\/tr>\r\n
\r\n

Hrusz\u00f3wka, rysunek Napoleona Ordy<\/p>\r\n<\/td>\r\n<\/tr>\r\n<\/tbody>\r\n<\/table>\r\n

Zadanie sprzeda\u017cy maj\u0105tk\u00f3w w\u0142adze powierzy\u0142y agencjom Silwan oraz Czas Pik. Na stronie internetowej Silwanu pojawi\u0142a si\u0119 ju\u017c nowa kategoria ofert – „pa\u0142ace i maj\u0105tki”. Na razie obejmuje 16 pozycji, a w\u015br\u00f3d nich maj\u0105tek Reytan\u00f3w w wiosce Hrusz\u00f3wka, pa\u0142ac Potockich w Wysokim, a tak\u017ce pa\u0142ac Radziwi\u0142\u0142\u00f3w w wiosce Po\u0142oneczka (obw\u00f3d brzeski).\u00a0<\/p>\r\n

– Na Bia\u0142orusi trwa sprzeda\u017c pa\u0142ac\u00f3w i maj\u0105tk\u00f3w. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich jest zabytkami architektury, a cz\u0119\u015b\u0107 nie. Przewa\u017cnie s\u0105 w gestii miejscowych w\u0142adz – powiedzia\u0142a niezale\u017cnemu tygodnikowi \u201eNasza Niwa\u201d szefowa Silwanu Adelina Papowa, dodaj\u0105c, \u017ce niebawem oferta w jej agencji powi\u0119kszy si\u0119 o kolejne obiekty.\u00a0<\/p>\r\n

Wed\u0142ug \u201eNaszej Niwy\u201d adresatem ofert s\u0105 przede wszystkim Rosjanie. Jak powiedzia\u0142 Astapowicz, „na Bia\u0142orusi nie ma prywatnego biznesu, kt\u00f3ry by\u0142by w stanie kupi\u0107 takie obiekty i odpowiednio je odrestaurowa\u0107”. Zapytany, czy oferowane maj\u0105tki mog\u0105 nabywa\u0107 Polacy, odpar\u0142, \u017ce w obecnej sytuacji politycznej jest to zapewne nierealne.\u00a0<\/p>\r\n

Cena proponowana nabywcom jest bardzo niska. – Na przyk\u0142ad maj\u0105tek ksi\u0105\u017c\u0105t Romanow\u00f3w w obwodzie Mohylewskim jest sprzedawany za 300 tys. rubli bia\u0142oruskich (118 z\u0142) – m\u00f3wi Papowa. T\u0142umaczy to tym, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 pa\u0142ac\u00f3w jest w ruinie – „stoj\u0105 tylko \u015bciany”.\u00a0<\/p>\r\n

Fatalny stan oko\u0142o 100 dawnych maj\u0105tk\u00f3w potwierdza Astapowicz: „Stan zachowania zespo\u0142\u00f3w parkowo-pa\u0142acowych nale\u017c\u0105cych kiedy\u015b do szlachty i magnaterii mo\u017cna okre\u015bli\u0107 jednym s\u0142owem: krytyczny”. S\u0105 w\u015br\u00f3d nich dawne maj\u0105tki tak znanych rod\u00f3w, jak Radziwi\u0142\u0142owie, Sapiehowie czy Czeczottowie.\u00a0<\/p>\r\n

Jak podkre\u015bla Astapowicz, najwi\u0119ksze zniszczenia dawnym maj\u0105tkom przynios\u0142a II wojna \u015bwiatowa, poczynaj\u0105c od zimy 1943 r., a w niekt\u00f3rych regionach nawet wcze\u015bniej. Sowieccy partyzanci umy\u015blnie je niszczyli, by Niemcy nie mogli ich wykorzystywa\u0107. Po zako\u0144czeniu wojny budynki, kt\u00f3re si\u0119 zachowa\u0142y, w\u0142\u0105czono w wioskow\u0105 infrastruktur\u0119, przeznaczaj\u0105c np. na szko\u0142y.\u00a0<\/p>\r\n

– Od drugiej po\u0142owy lat 80. pa\u0144stwo zacz\u0119\u0142o du\u017co inwestowa\u0107 w ko\u0142chozow\u0105 gospodark\u0119 wiejsk\u0105. Budowano nowe szko\u0142y, szpitale i urz\u0119dy, a budynki w maj\u0105tkach opustosza\u0142y i zacz\u0119\u0142y szybko popada\u0107 w ruin\u0119. Cz\u0119sto je nawet rozbierano, by pozyska\u0107 materia\u0142 budowlany – opowiada\u0142 Astapowicz.\u00a0<\/p>\r\n

Wyrazi\u0142 zrozumienie dla decyzji o powierzeniu sprzeda\u017cy agencjom nieruchomo\u015bci, gdy\u017c – jak oceni\u0142 – trzeba jako\u015b ratowa\u0107 te obiekty. Jednak wed\u0142ug niego lepiej by\u0142oby przeprowadzi\u0107 restytucj\u0119. – Te maj\u0105tki zosta\u0142y kiedy\u015b przez w\u0142adze sowieckie zabrane prawowitym w\u0142a\u015bcicielom. Normalnym krokiem ze strony pa\u0144stwa by\u0142oby znalezienie potomk\u00f3w w\u0142a\u015bcicieli i zwr\u00f3cenie im tych d\u00f3br – uzna\u0142 szef Towarzystwa Ochrony Zabytk\u00f3w<\/p>\r\n

Zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119, \u017ce trudno sobie wyobrazi\u0107, by maj\u0105tek w Hrusz\u00f3wce, gdzie urodzi\u0142 si\u0119 Tadeusz Reytan, m\u00f3g\u0142 jako w\u0142asno\u015b\u0107 rosyjskiego inwestora pozosta\u0107 „o\u015brodkiem ducha Rzeczypospolitej”.\u00a0<\/p>\r\n

Jak oceni\u0142 Astapowicz, zaledwie ok. 10 proc. zespo\u0142\u00f3w parkowo-dworskich jest w dobrym stanie. Jednym z pozytywnych przyk\u0142ad\u00f3w jest dawny maj\u0105tek Niemcewicz\u00f3w w Skokach w obwodzie brzeskim, kt\u00f3rego restauracja w\u0142a\u015bnie si\u0119 ko\u0144czy. We wn\u0119trzu dworku, kt\u00f3rego w\u0142a\u015bcicielem by\u0142 m.in. pisarz Julian Ursyn-Niemcewicz, odnowiono stare d\u0119bowe schody, a podczas restauracji odkryto na terenie kompleksu brukowany trakt z XVIII w.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

\u017ar\u00f3d\u0142o: Wirtualna Polska<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dawne maj\u0105tki szlacheckie i magnackie na Bia\u0142orusi s\u0105 w dramatycznym stanie. Aby je ratowa\u0107, Ministerstwo Kultury b\u0119dzie je sprzedawa\u0107 przez agencje nieruchomo\u015bci. Zrujnowane pa\u0142ace mo\u017cna kupi\u0107 ju\u017c za symboliczne 100 z\u0142. Adresatem ofert s\u0105 g\u0142\u00f3wnie Rosjanie. Jak oceni\u0142 prezes bia\u0142oruskiego Towarzystwa Ochrony Zabytk\u00f3w Anton Astapowicz, to dobrze, \u017ce w\u0142adze co\u015b robi\u0105 w tej sprawie, ale […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[215],"tags":[168,188],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54058"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=54058"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54058\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":118723,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54058\/revisions\/118723"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=54058"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=54058"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=54058"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}