{"id":54027,"date":"2012-03-23T13:51:28","date_gmt":"2012-03-23T17:51:28","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=54027"},"modified":"2012-03-23T13:51:28","modified_gmt":"2012-03-23T18:51:28","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=54027","title":{"rendered":"Anatomia kryzysu &#8211; <em>Andrzej Bobola<\/em>"},"content":{"rendered":"<p>Jest rzecz\u0105 zadziwiaj\u0105c\u0105, \u017ce oficjalna ekonomia nie dysponuje, jak mi si\u0119 wydaje, precyzyjn\u0105 definicj\u0105 kryzysu ekonomicznego oraz jasno zdefiniowan\u0105 procedur\u0105 jego identyfikowania. Niejasne s\u0105 te\u017c przyczyny powstawania katastrof ekonomicznych. Tutaj hipotez jest a\u017c za du\u017co. O powodowanie kryzysu posadzane by\u0142y mi\u0119dzy innymi: nadprodukcja (dzi\u0119ki wzrostowi mechanizacji i wydajno\u015bci produkcji), Arabowie i OPEC (dzi\u0119ki podwy\u017cszeniu cen surowc\u00f3w energetycznych), emigranci (dzi\u0119ki psuciu rynku pracy dla ludno\u015bci tubylczej), spekulanci gie\u0142dowi (dzi\u0119ki produkcji kapita\u0142u bez jednoczesnego wzrostu pod\u0105\u017cy towar\u00f3w), zwi\u0105zki zawodowe (dzi\u0119ki wymuszaniu na pracodawcach zbyt wysokich koszt\u00f3w pracy), globalizacja (dzi\u0119ki ucieczce wytwarzania z kraj\u00f3w rozwini\u0119tych do Azji itp) a tak\u017ce og\u00f3lnie pojeci \u017cydzi (i cykli\u015bci) (dzi\u0119ki kumoterstwu i sitwie oraz wrodzonej sk\u0142onno\u015bci do oszustw finansowych). Przy odrobinie dobrej woli m\u00f3g\u0142bym si\u0119 pokusi\u0107 o uzasadnienie winy w ka\u017cdym z wy\u017cej wymienionych przypadk\u00f3w. Nie mniej, chocia\u017c ka\u017cdy z powy\u017cszych czynnik\u00f3w m\u00f3g\u0142 wp\u0142yn\u0105\u0107 na zachwianie ekonomicznej r\u00f3wnowagi uk\u0142adu gospodarczego i niekt\u00f3re z nich mia\u0142y i maj\u0105 sw\u00f3j udzia\u0142 w kryzysie, kt\u00f3ry mamy obecnie to jednak \u017caden z nich nie jest czynnikiem decyduj\u0105cym. Kryzysy bowiem nie s\u0105 ani tak liczne jak rozmaite zaburzenia w funkcjonowniu gospodarki przyj\u0119te przez ekonomist\u00f3w &#8222;pa\u0144stwowych&#8221; ( patrz np. http:\/\/research.stlouisfed.org\/fred2\/graph\/?s[1][id]=GDPC1 na zaznaczone na tym wykresie kryzysy trapi\u0105ce gospodark\u0119\u00a0 USA w latach 1940-2012) ani nie s\u0105 te\u017c tak kr\u00f3tkotrwa\u0142e jak chcia\u0142by tego Fed.Rez.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>W gruncie rzeczy, od roku 1900 a wi\u0119c przez wi\u0119cej ni\u017c stulecie mieli\u015bmy tylko trzy faktyczne i powa\u017cne kryzysy stawiaj\u0105ce pod znakiem zapytania samo przetrwanie istniej\u0105cego w\u00f3wczas systemu gospodarczego i politycznego na \u015bwiecie. W ostatnim z nich w\u0142a\u015bnie tkwimy i co gorsza moje rokowanie co do wyjscia z niego s\u0105 niepomy\u015blne. Drobniejsze recesj\u0119 gospodarcze by\u0142y oczywi\u015bcie dokuczliwe dla ludno\u015bci a zw\u0142aszcza tej jej cz\u0119\u015bci, kt\u00f3ra straci\u0142a prac\u0119 i by\u0142a pozbawiona \u015brodk\u00f3w do \u017cycia. Nie mniej nie by\u0142y to katastrofy maj\u0105ce konsekwencje dla ca\u0142ej gospodarki \u015bwiatowej. Warto te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce dotkliwe kryzysy czy silne recesj\u0119 nie s\u0105 cech\u0105 wy\u0142\u0105czn\u0105 gospodarki kapitalistycznej. W trakcie 70-ciu lat ekonomii socjalistycznej w ZSRR oraz 45-ciu lat\u00a0 tej\u017ce gospodarki w PRLu oba kraje (oraz pozosta\u0142e kraje Wsp\u00f3lnoty) przesz\u0142y przez niemal-periodyczne recesj\u0119\u00a0 gospodarcze (patrz np http:\/\/bobolowisko.blogspot.com\/2008\/05\/dawnych-wspomnie\u0144-czar-czyli-kryzysy.html), kt\u00f3re owocowaly w pierwszym rz\u0119dzie zmianami przyw\u00f3dc\u00f3w re\u017cimu ale kt\u00f3re te\u017c w pewnym stopniu wp\u0142ywa\u0142y na modyfikacje polityki gospodarczej pa\u0144stwa. Obecnie za\u015b istnieje du\u017ce prawdopodobie\u0144stwo tego, \u017ce Chiny Ludowe a wi\u0119c pa\u0144stwo socjalistycznego kapitalizmu padnie ofiar\u0105 kryzysu nadprodukcji w zwi\u0105zku ze s\u0142abn\u0105cym w krajach rozwini\u0119tych rynkiem na chi\u0144skie produkty. B\u0119dziemy wi\u0119c nied\u0142ugo \u015bwiadkiem procesu ekonomicznego domina, w kt\u00f3rym kraje prymitywne kt\u00f3re przej\u0119\u0142y wytwarzanie produkt\u00f3w poszukiwanych w krajach rozwini\u0119tych, najcz\u0119\u015bciej zreszt\u0105 na licencji tych ostatnich, str\u0105ca klient\u00f3w ze wzgl\u0119du na kra\u0144cowe zubo\u017cenie proletariatu kraj\u00f3w rozwini\u0119tych zawinione w\u0142a\u015bnie tym\u017ce eksportem wytwarzania. Jest to co\u015b w rodzaju ekonomicznego Ouroborosa czyli mitycznego w\u0119\u017ca po\u017ceraj\u0105cego w\u0142asny ogon.<\/p>\r\n<div class=\"separator\" style=\"clear: both; text-align: center;\"><a style=\"margin-left: 1em; margin-right: 1em;\" href=\"http:\/\/2.bp.blogspot.com\/-ZzZpM9Ltlz4\/T2ydnFhmP_I\/AAAAAAAABCM\/bcsn8XeUQHY\/s1600\/a2.jpg\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/2.bp.blogspot.com\/-ZzZpM9Ltlz4\/T2ydnFhmP_I\/AAAAAAAABCM\/bcsn8XeUQHY\/s320\/a2.jpg\" alt=\"\" width=\"308\" height=\"320\" border=\"0\" \/><\/a><\/div>\r\n<p>Jak wskazuje wykres zamieszczony na planszy (1) prawdziwa ameryka\u0144sk\u0105 &#8222;Wielka Depresja&#8221; poprzedzona jest etapem wzrostowym w postaci\u00a0 oko\u0142o 20-letniej hossy czyli ekonomicznej eksplozji dobrobytu po kt\u00f3rej nast\u0119powa\u0142o (dot\u0105d) oko\u0142o 10 lat chudych recesji gospodarczej i radykalnego spadku zamo\u017cno\u015bci populacji. Jest rzecz\u0105 zabawn\u0105, \u017ce w \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej \u015bwiata upami\u0119tni\u0142a si\u0119 najbardziej Wielka Depresja lat 1929-1935, kt\u00f3ra by\u0142a znacznie mniejsza i mniej dokuczliwa ni\u017c dwie nast\u0119puj\u0105ce po niej: zapomniana Wielka Depresja lat 1970-1980 oraz obecna Katastrofalna Depresja lat 2001- ??. Pierwsza Wielka Depresja XX wieku by\u0142a poprzedzona 20 latami\u00a0 przed i powojennej prosperity (lata 1909-1929). Najwi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 w przygotowaniu nadchodz\u0105cej recesji mia\u0142y wtedy \u015bmia\u0142e inwestycje przemys\u0142owe (przemysl samochodowy, przemysl maszynowy, w\u0142\u00f3kniarski i elektryczny) oraz spekulacje gie\u0142dowe. To w\u0142a\u015bnie te ostatnie mo\u017cemy wini\u0107 za kreowanie &#8222;pi\u0119ni\u0105dza bez pokrycia&#8221; gdy\u017c zyski kapita\u0142owe osi\u0105gane przez banki i instytucje finansowe by\u0142y wynikiem wzrostu cen akcji na gie\u0142dzie nie popartym wzrostem wytwarzania towar\u00f3w przez emituj\u0105ce je firmy. Szcz\u0119\u015bliwie by\u0142 to czas pe\u0142nej wymienialno\u015bci dolara na z\u0142oto na ka\u017cde \u017c\u0105danie ale wzrost ilo\u015bci papierowego pieni\u0105dza w stosunku do rezerw z\u0142ota wymaga\u0142 uruchomienia procesu dewaluacji dolara do poziomu odpowiadaj\u0105cego nowo wytworzonej &#8222;papierowej rzeczywisto\u015bci&#8221;. Proces ten zaj\u0105\u0142 dziesi\u0119\u0107 lat i spowodowa\u0142 40% spadek warto\u015bci nabywczej dolara (dewaluacj\u0119 o szybko\u015bci oko\u0142o 4% rocznie). Uncj\u0119 z\u0142ota, kt\u00f3ra w roku 1929 by\u0142a warta 20.62 dolar\u00f3w mo\u017cna by\u0142o kupi\u0107 w 1939 roku za\u00a0 34.42 dolara, co by\u0142o wzrostem ceny tej samej uncji o 67%.\u00a0 Warto\u015b\u0107 nabywcza dolara ameryka\u0144skiego (i ka\u017cdej innej waluty) jest r\u00f3wna odwrotno\u015bci ceny uncji z\u0142ota (wyra\u017conej w danej walucie) a wi\u0119c zmienia si\u0119 z ni\u0105 hiperbolicznie (jak 1\/x). W roku 1929\u00a0 1 USD = 0.048473 uncji z\u0142ota ale w dziesi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej 1 dolar by\u0142 wart mniej bo tylko 1 USD(1939) = 0.029053 uncji. Tak wi\u0119c spadek warto\u015bci nabywczej dolara w ci\u0105gu dziesi\u0119ciu lat I Wielkiej Depresji wyni\u00f3s\u0142 oko\u0142o 40%.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>Lata wojny i okres &#8222;\u017celaznej kurtyny&#8221; by\u0142y w zasadzie okresem gospodarczej prosperity wywo\u0142anej wy\u015bcigiem zbroje\u0144 i lokalnymi wojnami w terytoriach poza-europejskich. Po \u015bmierci Wielkiego Stalina nast\u0105pi\u0142o pewne rozlu\u017anienie\u00a0 w &#8222;zimnej wojnie &#8222;, kt\u00f3ra zosta\u0142a zast\u0105piona pokojowym (w Europie) wy\u015bcigiem przemys\u0142owo-technologicznym oraz rywalizacj\u0105 w poziomie \u017cycia i sposobie bytowania populacji nale\u017c\u0105cych do obu system\u00f3w. Taka rywalizacja wymaga\u0142a od strony Wolnego \u015awiata odej\u015bcia od racjonalnego kapitalizmu, kt\u00f3ry zast\u0105piony zosta\u0142 ide\u0105 pa\u0144stwa opieku\u0144czego (welfare state). Ten nietypowy stan &#8222;przyjaznego ludziom&#8221; kapitalizmu (czy kapitalizmu z &#8222;ludzka twarz\u0105&#8221;) by\u0142 wtr\u0119tem wymuszonym socjalistyczn\u0105 konkurencj\u0105 i jest obecnie w stanie likwidacji. Nie mniej w czasie swojego istnienia wymaga\u0142 on znacznego nak\u0142adu \u015brodk\u00f3w na cele &#8222;charytatywno-propagandowe&#8221;. \u015arodki te by\u0142y generowane przez Fed.Rez. bez specjalnej troski o to aby ilo\u015b\u0107 emitowanych &#8222;bod\u017ac\u00f3w&#8221; by\u0142a w r\u00f3wnowadze z posiadanymi zasobami z\u0142ota. Zach\u0119caj\u0105ce &#8222;okna na Zach\u00f3d&#8221; wytworzone w Niemczech i Francji poch\u0142ania\u0142y spore \u015brodki i przyczyni\u0142y si\u0119 do pacyfikacji prokomunistycznych ruch\u00f3w w tych krajach (oraz we Wloszech, Grecji itp).<\/p>\r\n<p>Jako narz\u0119dzie propagandy mia\u0142y one jednak wp\u0142yw raczej niewielki na populacj\u0119 Obozu Wschodniego gdy\u017c \u015bcis\u0142a kontrola ruchu ludno\u015bci oraz pa\u0144stwowy monopol na handel i informacje ogranicza\u0142y niemal ca\u0142kowicie przes\u0105czanie si\u0119 informacji o zachodnim poziomie \u017cycia na teren okupowany przez ZSRR. Spore \u015brodki by\u0142y te\u017c zu\u017cyte na kontrakcje dla ruch\u00f3w antykolonialnych w Afryce i Azji gdzie komuni\u015bci odnosili du\u017ce sukcesy zagra\u017caj\u0105ce interesom Wolnego \u015awiata. Na te tereny zreszt\u0105 przenios\u0142a si\u0119 &#8222;gor\u0105ca wojna&#8221; mi\u0119dzy systemami gdy\u017c bieg zdarze\u0144 na tych teatrach wojny nie zagra\u017ca\u0142 bezpo\u015brednio metropoliom obu o\u015brodk\u00f3w politycznych.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>Zderzenie z rzeczywisto\u015bci\u0105 (i koniec &#8222;dolce vita&#8221; a mo\u017ce raczej &#8222;$-vita&#8221;) nast\u0105pi\u0142 pod koniec lat 60-tych, kiedy to bezczelne \u017c\u0105danie ze strony Francuzow aby mogli oni wymieni\u0107 posiadane zasoby dolar\u00f3w na kruszec wed\u0142ug obowi\u0105zuj\u0105cego kursu\u00a0 (35.94 USD\/uncje) uzmys\u0142owi\u0142o Amerykanom przykry fakt, \u017ce ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 drukarska przekroczy\u0142a znacznie pojemno\u015b\u0107 ich rezerw z\u0142ota. W efekcie ka\u017cdy stara\u0142 si\u0119 zabezpieczy\u0107 posiadane zasoby papierowej zamo\u017cno\u015bci kupuj\u0105c w dalszym ci\u0105gu dost\u0119pny (ale ju\u017c po cenach wolno-rynkowych) na rynku towarowym metali, kruszec. Nast\u0105pi\u0142a trwaj\u0105c\u0105 przez dziesi\u0119\u0107 lat ucieczka od dolara papierowego na korzy\u015b\u0107 z\u0142ota. W roku 1970 cena uncji (buforowana przez banki centralne) wynosi\u0142a 35.94 USD\/uncje a w dziesi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej, w roku 1980 ta sama uncja kosztowa\u0142a ju\u017c a\u017c 612.56 USD\/uncje. Warto\u015b\u0107 nabywcza USD spad\u0142a wi\u0119c od poziomu 1 USD= 0.027824 uncji w roku 1970 do poziomu\u00a0 1 USD=0.0016325 uncji w roku 1980 czyli o 94%.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>W latach 1970-1980 Zach\u00f3d a przede wszystkim USA prowadzili te\u017c nadal &#8222;wojn\u0119 ekonomiczn\u0105&#8221; z Obozem Socjalizmu i Post\u0119pu zapocz\u0105tkowan\u0105 w latach 60-tych. Tu g\u0142\u00f3wnym or\u0119\u017cem by\u0142y po\u017cyczki, co do zwrotu kt\u00f3rych Amerykanie nie mieli z\u0142udze\u0144 ale kt\u00f3re dawa\u0142y im pewien wp\u0142yw na komunistyczne re\u017cimy u\u0142atwiaj\u0105c dywersj\u0119 ideologiczn\u0105 i otwieraj\u0105c mo\u017cliwo\u015b\u0107 ewentualnego zbankrutowania systemu i wywo\u0142ania napi\u0119\u0107 lokalnych w poszczeg\u00f3lnych prowincjach Imperium Radzieckiego (w tym w PRLu). Jak wiemy, ta strategia powiod\u0142a si\u0119 mniej wi\u0119cej w 20 lat po rozpocz\u0119ciu jej stosowania kiedy zamieszki &#8222;pre-Solidarno\u015bciowe&#8221;\u00a0 w roku 1980 zaowocowa\u0142y w dziesi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej rozpadem Imperium &#8222;Z\u0142a&#8221; (wed\u0142ug nomenklatury Reagana). W wyniku pokojowej ofensywy si\u0142 &#8222;Wolnego \u015awiata&#8221; granic\u0119 Imperium Rosji cofn\u0119\u0142y si\u0119 o jakie\u015b 300 lat a na ziemiach wschodnich nale\u017c\u0105cych do Polski\u00a0 przedrozbiorowej (od ok 500 lat) powsta\u0142 szereg pa\u0144stw, kt\u00f3rych istnienie nie ma w\u0142a\u015bciwie logicznego uzasadnienia. S\u0105 to pa\u0144stwa czasu przej\u015bciowego, pozbawione w\u0142asnej kultury i historii, kt\u00f3re albo zostan\u0105 odbite przez Rosj\u0119 albo te\u017c b\u0119d\u0105 stanowi\u0142y wschodnie dystrykty IV Rzeszy (czyli Unii Europejskiej). Zauwa\u017cmy, \u017ce koniec lawinowej dewaluacji nie wygas\u0142 samorzutnie ale zosta\u0142 przerwany bezpo\u015bredni\u0105 interwencj\u0105 administracji prezydenta Reagana, republikaniana,\u00a0 kt\u00f3ry zast\u0105pi\u0142 na stanowisku Przyw\u00f3dcy Wolnego \u015awiata, demokrat\u0119, prezydenta Cartera. To przerwanie dewaluacji , nie wiem zreszt\u0105 czy ca\u0142kiem \u015bwiadome, by\u0142o ciosem ostatecznym jaki re\u017cim zachodni zada\u0142 re\u017cimowi wschodniemu. Po\u017cyczki, co do kt\u00f3rych komuni\u015bci liczyli, \u017ce ulegn\u0105 dewaluacji i b\u0119d\u0105 \u0142atwe do oddania, sta\u0142y si\u0119 nagle bardzo drogie. Tego nie by\u0142y w stanie wytrzyma\u0107 nadw\u0105tlone rozbudzonymi oczekiwaniami spo\u0142ecze\u0144stw oraz op\u00f3\u017anieniami w rozwoju gospodarki socjalistyczne. Na czym polega\u0142a strategia republikan\u00f3w? Ze wzgl\u0119du na zniesienie parytetu z\u0142ota (w r. 1970) bank centralny nie musia\u0142 ju\u017c buforowac ceny z\u0142ota na nowym, wy\u017cszym poziomie. Jedyn\u0105 drog\u0105 by\u0142o podniesienie popytu na dolara na rynku walut co mo\u017cna by\u0142o osi\u0105gn\u0105\u0107 przez podwy\u017cszenie oprocentowania podstawowego obligacji i wk\u0142ad\u00f3w (do 11% rocznie). Drug\u0105 metoda, kt\u00f3r\u0105 zastosowano troch\u0119 p\u00f3\u017aniej (w latach 90-tych) by\u0142o obni\u017cenie wymaga\u0144 bankowych rezerw z\u0142ota co spowodowa\u0142o og\u00f3lno\u015bwiatow\u0105 wyprzeda\u017c nadmiarowego z\u0142ota. Wzrost poda\u017cy z\u0142ota na rynku metali oczywi\u015bcie wywo\u0142a\u0142 obni\u017cenie ceny uncji. W roku 2001 cena ucji z\u0142ota spad\u0142a w stosunku do stanu z roku 1980 i wynosi\u0142a 271 USD a warto\u015b\u0107 nabywcza dolara wynios\u0142a 0.0016325 uncji\/USD. By\u0142o to mniej wi\u0119cej dwa razy tyle co w roku 1980. Warto tu podkre\u015bli\u0107 powtarzaj\u0105cy si\u0119 zreszt\u0105 motyw kompletnego zba\u0142wanienia ekonomist\u00f3w uniwersyteckich i finansist\u00f3w praktyk\u00f3w, kt\u00f3rzy maj\u0105c dost\u0119p do wszelkich informacji statystyki finansowej konsekwentnie podejmowali idiotyczne decyzj\u0119 w wyniku kt\u00f3rych tkwimy obecnie w sytuacji niemal bez wyj\u015bcia. W ka\u017cdym razie jednak w latach 1990-2000 Amerykanie poczuli si\u0119 bardzo bogaci co zaowocowa\u0142o tak\u017ce okresem prosperity, importu towar\u00f3w, zamykania produkcji w kraju ze wzgl\u0119du na wysokie koszty pracy i wzrostem liczby i rozmiaru spekulacji gie\u0142dowych. W efekcie wygenerowano mas\u0119 &#8222;papierowej zamo\u017cno\u015bci&#8221;, kt\u00f3ra ponownie przesta\u0142a by\u0107 w r\u00f3wnowadze z ilo\u015bci\u0105 z\u0142ota. Tym razem z\u0142oto by\u0142o za tanie i w efekcie rok 2001 by\u0142 pocz\u0105tkiem ko\u0144ca okresu 20-to letniej prosperity. Cios gospodarce rynkowej w USA zada\u0142 prezes Fed. Rez. , Alan Grynszpan poparty przez innego \u017cyda, finansist\u0119 Cohen&#8217;a. W efekcie hossa si\u0119 sko\u0144czy\u0142a i kto m\u00f3g\u0142 ruszy\u0142 aby ratowa\u0107 to co posiada zakupuj\u0105c znowu z\u0142oto po cenie jeszcze wzgl\u0119dnie niskiej ale rosn\u0105cej w czasie wraz z rosn\u0105cym popytem. To za\u015b oznacza\u0142o wycofywanie pieni\u0119dzy z rynku akcji oraz krach gospodarczy w miar\u0119 tego jak obywatele zaczynali si\u0119 orientowa\u0107, \u017ce czasy dobre si\u0119 sko\u0144czy\u0142y a ich nie sta\u0107 b\u0119dzie na podtrzymanie dotychczasowego poziomu \u017cycia. Rozpoczala si\u0119 nowa Wielka Depresja lat 2001- ??. W chwili obecnej uncja z\u0142ota kosztuje oko\u0142o 1725 USD\/uncje a warto\u015b\u0107 nabywcza dolara spad\u0142a\u00a0 do poziomu 1 USD= 0.000580 uncji czyli o 84% od poziomu z roku 2001. Min\u0119\u0142o 10 lat i mo\u017cna by mie\u0107 nadziej\u0119, \u017ce powinno nast\u0105pi\u0107 wysycenie ilo\u015bci pi\u0119ni\u0105dza w stosunku do rezerw z\u0142ota. Niestety Fed. Rez. jest nadal przekonany, \u017ce wyj\u015bcie z recesji b\u0119dzie mo\u017cliwe wy\u0142\u0105cznie przez polityk\u0119 &#8222;taniego dolara&#8221;. Jest to historycznie nieuzasadnione a przyk\u0142ad Japonii, kt\u00f3ra zastosowa\u0142a to samo rozwi\u0105zanie w kryzysie lat 90-tych m\u00f3wi nam, \u017ce nie jest ono tak\u017ce skuteczne.<\/p>\r\n<p>Oszacowanie na podstawie hipotezy o samopodobie\u0144stwie spadk\u00f3w na krzywej warto\u015b\u0107 nabywcza versus czas sugeruje, \u017ce mo\u017cemy oczekiwa\u0107 co najmniej dwukrotnego jeszcze wzrostu ceny z\u0142ota (do poziomu oko\u0142o 3400 USD\/uncja) i zapewne jeszcze co najmniej pi\u0119cioletniego okresu spadku warto\u015bci dolara. Jest to jednak wr\u00f3\u017cenie z fus\u00f3w gdy\u017c decyzj\u0105 o zastopowaniu obecnej depresji b\u0119dzie decyzj\u0105 polityczna (tak jak by\u0142a ni\u0105 decyzj\u0105 Reagana).<\/p>\r\n<div class=\"separator\" style=\"clear: both; text-align: center;\"><a style=\"margin-left: 1em; margin-right: 1em;\" href=\"http:\/\/2.bp.blogspot.com\/-cKavcUA1qZ4\/T2yd0Q-OQ8I\/AAAAAAAABCU\/VbEyfPTk1us\/s1600\/a3.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/2.bp.blogspot.com\/-cKavcUA1qZ4\/T2yd0Q-OQ8I\/AAAAAAAABCU\/VbEyfPTk1us\/s320\/a3.jpg\" alt=\"\" width=\"320\" height=\"316\" border=\"0\" \/><\/a><\/div>\r\n<p>Og\u00f3lnie bior\u0105c nie jest mo\u017cliw\u0105 stabilna i racjonalna ekonomia pa\u0144stwa bez powrotu do protekcjonistycznej polityki handlu zagranicznego oraz ustabilizowania warto\u015bci nabywczej waluty. Pi\u0119ni\u0105dz to krwioobieg gospodarki narodowej a &#8222;papierowy&#8221; pieni\u0105dz s\u0142abn\u0105cy jest r\u00f3wnowa\u017cny bia\u0142aczce.\u00a0 Aby osi\u0105gn\u0105\u0107 stabilizacj\u0119 systemu gospodarki \u015bwiatowej konieczny jest powr\u00f3t do pieni\u0105dza opartego na parytecie z\u0142ota b\u0105d\u017a co najmniej do stosowania indeksowania wszelkich transakcji finansowych w stosunku do aktualnej ceny z\u0142ota. Tak wi\u0119c, na przyk\u0142ad pracownik zatrudniany w firmie b\u0119dzie mia\u0142 wynagrodzenie indeksowane do z\u0142ota i comiesi\u0119czne wyp\u0142aty tego wynagrodzenia b\u0119d\u0105 wymaga\u0142y korekt uwzgl\u0119dniaj\u0105cych zmiany si\u0142y nabywczej waluty. Na przyk\u0142ad przyjmuj\u0105c wynagrodzenie roczne na poziomie 24 uncji (stan w roku 2000 dla III RP, obecnie\u00a0 \u015brednie wynagrodzenie w III RP wynosi r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 8 uncji\/rok) oznacza to, \u017ce pracownik musi otrzyma\u0107 r\u00f3wnowa\u017cno\u015b\u0107 2 uncji z\u0142ota miesi\u0119cznie bez wzgl\u0119du na to ile wynosi w tym czasie dewaluacja PLN. Podobnie z po\u017cyczkami. Je\u015bli po\u017cyczymy powiedzmy na rok\u00a0 kapita\u0142 r\u00f3wnowa\u017cny w chwili wyp\u0142aty po\u017cyczki\u00a0 300-stu uncjom z\u0142ota z oprocentowaniem na 10 % rocznie to bez wzgl\u0119du na wysoko\u015b\u0107 dewaluacji czy rewaloryzacji PLN musimy zwr\u00f3ci\u0107 po\u017cyczkodawcy pod koniec roku sum\u0119 r\u00f3wnowa\u017cna 330 uncji z\u0142ota wed\u0142ug aktualnego kursu rynkowego kruszcu. W ten spos\u00f3b automatycznie usuniemy niemoraln\u0105 pokus\u0119 zwracania d\u0142ugu w zdewaluowanej walucie, kt\u00f3ra jest przecie\u017c niczym innym jak metod\u0105 na oszukiwanie po\u017cyczkodawcy. Radzi\u0142bym tak\u017ce aby zlikwidowa\u0107 gie\u0142d\u0119 akcji i towar\u00f3w gdy\u017c jest ona medium umo\u017cliwiaj\u0105cym generowanie &#8222;pustego pi\u0119ni\u0105dza&#8221; w postaci spekulacyjnych wzrost\u00f3w kapita\u0142u firmy, nie opartych o jej realne osi\u0105gni\u0119cia jako producenta towar\u00f3w. Akcjonariat publiczny mo\u017ce by\u0107 utrzymany r\u00f3wnie dobrze przez bezpo\u015bredni zakup akcji od przedsi\u0119biorstw przez osoby zainteresowane wsp\u00f3\u0142w\u0142asno\u015bci\u0105 danego przedsi\u0119biorstwa. Jednym z g\u0142\u00f3wnych przyczyn obecnej depresji jest w\u0142a\u015bnie &#8222;hazardowy kapitalizm&#8221; przypominajcy bardziej metod\u0119 wzbogacania si\u0119 w kasynie gier hazardowych ni\u017c racjonalne inwestowanie. Je\u015bli za\u015b chodzi o finanse publiczne to postulowa\u0142bym wymaganie konstytucyjne utrzymywania zbilansowanego bud\u017cetu pa\u0144stwowego i oddzielenie funduszu emerytalnego od bud\u017cetu. Nasza Um\u0119czon\u0105 Ojczyzna przez 45 lat Polski Ludowej oraz przez ca\u0142y okres III RP by\u0142a i jest nadal pa\u0144stwem wyj\u0105tkowo z\u0142odziejskim w stosunkach w\u0142adza-obywatel.\u00a0 Najwy\u017csza wi\u0119c pora aby t\u0119 stosunki uzdrowi\u0107 bowiem bez minimum uczciwo\u015bci wzajemnej nie jest mo\u017cliwe skuteczne funkcjonowanie Narodu i Pa\u0144stwa.<\/p>\r\n<p><strong><em>Andrzej Bobola<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p>Andrzej Bobola jest pseudonimem literackim profesora fizyki chemicznej, ktory dla odpoczynku od nieco rozrzedzonej atmosfery fizyki teoretycznej oddaje sie rozwazaniom na tematy humanistyczne o aktualnym znaczeniu.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jest rzecz\u0105 zadziwiaj\u0105c\u0105, \u017ce oficjalna ekonomia nie dysponuje, jak mi si\u0119 wydaje, precyzyjn\u0105 definicj\u0105 kryzysu ekonomicznego oraz jasno zdefiniowan\u0105 procedur\u0105 jego identyfikowania. Niejasne s\u0105 te\u017c przyczyny powstawania katastrof ekonomicznych. Tutaj hipotez jest a\u017c za du\u017co. O powodowanie kryzysu posadzane by\u0142y mi\u0119dzy innymi: nadprodukcja (dzi\u0119ki wzrostowi mechanizacji i wydajno\u015bci produkcji), Arabowie i OPEC (dzi\u0119ki podwy\u017cszeniu cen [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[52],"class_list":["post-54027","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-publicystyka","tag-market"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54027","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=54027"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54027\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=54027"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=54027"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=54027"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}