{"id":53059,"date":"2012-03-06T21:30:42","date_gmt":"2012-03-07T02:30:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=53059"},"modified":"2012-03-06T19:56:49","modified_gmt":"2012-03-07T00:56:49","slug":"emigranci-wojciech-wencel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=53059","title":{"rendered":"Emigranci – Wojciech Wencel<\/em>"},"content":{"rendered":"

Wbrew pozorom nie zamierzam pisa\u0107 o naszych rodakach zza oceanu. Chodzi o nas, \u017cyj\u0105cych w starym kraju, w swojskim krajobrazie, w spo\u0142ecze\u0144stwie m\u00f3wi\u0105cym jednym j\u0119zykiem.<\/strong><\/em>

Czy po 10 kwietnia 2010 r. nie czujemy si\u0119 jak emigranci? Otacza nas obcy \u017cywio\u0142: ludzie oderwani od polsko\u015bci, traktuj\u0105cy pa\u0144stwo wy\u0142\u0105cznie jako struktur\u0119 gospodarcz\u0105, d\u0105\u017c\u0105cy do realizacji egoistycznych ambicji, rechocz\u0105cy z dowcip\u00f3w, kt\u00f3re nas rani\u0105 albo wprawiaj\u0105 w za\u017cenowanie. Podr\u00f3\u017cujemy wsp\u00f3lnymi \u015brodkami komunikacji, robimy zakupy w tych samych sklepach, wymieniamy konwencjonalne uprzejmo\u015bci, ale g\u0142\u0119bsze porozumienie z mi\u0142o\u015bnikami III RP jest niemo\u017cliwe. Nawet zewn\u0119trznie przypominamy \u015brodowiska polonijne: gromadzimy si\u0119 w um\u00f3wionym miejscu, najcz\u0119\u015bciej w salkach parafialnych lub pod pomnikami narodowych bohater\u00f3w, jakby\u015bmy starali si\u0119 przechowa\u0107 pami\u0119\u0107 o utraconej ojczy\u017anie.

Co z t\u0105 Polsk\u0105? Co si\u0119 sta\u0142o z dumnym pa\u0144stwem w sercu Europy, o kt\u00f3re potyka\u0142y si\u0119 imperia? Zosta\u0142o gdzie\u015b daleko za nami czy rozp\u0142yn\u0119\u0142o si\u0119 w smole\u0144skiej mgle? Poeta Jerzy Gizella, kt\u00f3ry kilka lat temu wr\u00f3ci\u0142 z Toronto do Krakowa, zauwa\u017ca w wywiadzie dla miesi\u0119cznika \u201eDebata\u201d, \u017ce \u201etu i tam choruje si\u0119 \u00bbna Polsk\u0119\u00ab, umiera si\u0119 z t\u0119sknoty za ojczyzn\u0105\u201d. Ta wstrz\u0105saj\u0105ca prawda ods\u0142ania skal\u0119 degeneracji pa\u0144stwa, kt\u00f3re wyrzek\u0142o si\u0119 patriot\u00f3w, ale wyznacza nam te\u017c misj\u0119 do spe\u0142nienia. W 1833 r. Adam Mickiewicz pisa\u0142: \u201ePolityk\u0105, dzia\u0142aniem nazywamy tylko czyny, albo s\u0142owa i my\u015bli, kt\u00f3re rodz\u0105 czyny. Takiemi czynami jest walka, zwyci\u0119stwo lub m\u0119cze\u0144stwo\u201d.

Nie wszyscy dostrzegaj\u0105 ten potencja\u0142 w naszych zebraniach i manifestacjach. Cynikom z lewa i prawa wydaje si\u0119, \u017ce kieruje nami nostalgia, kt\u00f3ra wyga\u015bnie razem z resztkami starego \u0142adu. Nie maj\u0105 poj\u0119cia, jak mocno uobecnia si\u0119 w\u015br\u00f3d nas duch Mickiewicza. Nasze uparte trwanie by\u0142oby pr\u00f3\u017cne, gdyby nie mia\u0142o zmieni\u0107 oblicza Polski i Europy, \u201ezaraz lub w przysz\u0142o\u015bci\u201d. \u201ePielgrzym – pisze nasz narodowy prorok – nie pochlebiaj\u0105c sobie, i\u017cby m\u00f3g\u0142 zwalczy\u0107 \u017cywio\u0142y, wie przynajmniej, gdzie ma p\u0142yn\u0105\u0107, sk\u0105d wiatru czeka: czeka wiatru przeciwnego wszystkim monarchiom europejskim…\u201d. Ten wiatr ju\u017c zerwa\u0142 si\u0119 na W\u0119grzech. Pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej dotrze do Polski.

Polski romantyzm jest kluczem do wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci. Konsekwentnie pr\u00f3buje nam to u\u015bwiadomi\u0107 Jaros\u0142aw Marek Rymkiewicz, kt\u00f3ry ju\u017c dawno w\u0142\u0105czy\u0142 Mickiewicza do wsp\u00f3lnoty \u201emoher\u00f3w\u201d, a ostatnio – przyjmuj\u0105c tytu\u0142 Cz\u0142owieka Roku Klub\u00f3w \u201eGazety Polskiej\u201d – przypomnia\u0142 tekst wieszcza \u201eO ludziach rozs\u0105dnych i ludziach szalonych\u201d. Tak, jeste\u015bmy szaleni, bo nie przestali\u015bmy czu\u0107 po obywatelsku i nie godzimy si\u0119 na narodowy relatywizm. Bo zaklinamy zdrajc\u00f3w ojczyzny \u201ena rany Boskie\u201d i – wzorem konfederat\u00f3w barskich – na r\u00f3wni stawiamy wolno\u015b\u0107 i wiar\u0119.

Cho\u0107 coraz cz\u0119\u015bciej czujemy si\u0119 go\u015b\u0107mi we w\u0142asnym kraju, nasza wewn\u0119trzna emigracja nie jest przekle\u0144stwem. Przeciwnie: na nowo u\u015bwiadamia nam, \u017ce \u201edusz\u0105 narodu polskiego jest pielgrzymstwo polskie\u201d. Polsko\u015b\u0107 to nie miejsce spoczynku, lecz droga, kt\u00f3ra prowadzi przez bramy historii ku niesko\u0144czono\u015bci. Kto chce naprawd\u0119 sta\u0107 si\u0119 Polakiem, musi by\u0107 aposto\u0142em \u017cycia wiecznego. W \u015bwiecie l\u0119kaj\u0105cym si\u0119 \u015bmierci i bij\u0105cym pok\u0142ony mamonie dawa\u0107 \u015bwiadectwo autentycznej wolno\u015bci. \u201eMo\u017ce nasz nar\u00f3d – pisze Mickiewicz – jest powo\u0142any opowiada\u0107 ludom ewangeli\u0119 narodowo\u015bci, moralno\u015bci i religii, wzgardy dla bud\u017cet\u00f3w, jedynej zasady tera\u017aniejszej polityki prawdziwie celniczej\u201d.

Analogia z romantyzmem daje nadziej\u0119 na odrodzenie narodowej kultury. Gdy w 1830 r. Maurycy Mochnacki wieszczy\u0142 historyczny triumf m\u0142odych poet\u00f3w, wi\u0119kszo\u015b\u0107 odbiorc\u00f3w – podobnie jak dzi\u015b – fascynowa\u0142a si\u0119 \u201elekk\u0105 muz\u0105\u201d, tyle \u017ce \u201enadsekwa\u0144sk\u0105\u201d w poezji, a nie brytyjsk\u0105 w modnym klubie. A jednak \u201educh starej Polski\u201d zwyci\u0119\u017cy\u0142. Szaleni poeci zmia\u017cd\u017cyli rozs\u0105dnych powielaczy francuskich wzor\u00f3w, daj\u0105c duchowe oparcie kolejnym pokoleniom wolnych Polak\u00f3w. Ostatecznie dla Mochnackiego wa\u017cniejszy od literatury okaza\u0142 si\u0119 wiatr, kt\u00f3ry zerwa\u0142 si\u0119 w Warszawie w noc listopadow\u0105. \u201eImprowizowali\u015bmy naj\u015bliczniejsze poema Narodowego Powstania!\u201d – zachwyca\u0142 si\u0119 we wst\u0119pie do dzie\u0142a \u201eO literaturze polskiej w wieku dziewi\u0119tnastym\u201d. \u201e\u0179ycie nasze ju\u017c jest poezj\u0105. Zgie\u0142k or\u0119\u017ca i huk dzia\u0142. Ten b\u0119dzie odt\u0105d nasz rytm i ta melodia\u201d.<\/p>\r\n

Wojciech Wencel<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Felieton z cyklu „Listy z podziemia”, „Gazeta Polska” 29 lutego 2012<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Wbrew pozorom nie zamierzam pisa\u0107 o naszych rodakach zza oceanu. Chodzi o nas, \u017cyj\u0105cych w starym kraju, w swojskim krajobrazie, w spo\u0142ecze\u0144stwie m\u00f3wi\u0105cym jednym j\u0119zykiem. Czy po 10 kwietnia 2010 r. nie czujemy si\u0119 jak emigranci? Otacza nas obcy \u017cywio\u0142: ludzie oderwani od polsko\u015bci, traktuj\u0105cy pa\u0144stwo wy\u0142\u0105cznie jako struktur\u0119 gospodarcz\u0105, d\u0105\u017c\u0105cy do realizacji egoistycznych ambicji, […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[92],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53059"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=53059"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53059\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=53059"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=53059"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=53059"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}