Katastrofa pod Szczekocinami symbolicznie odzwierciedla stan polskiej kolei, poddawanej od lat permanentnej restrukturyzacji. Nie wiemy jeszcze, co by\u0142o konkretnie przyczyn\u0105 tragicznej \u015bmierci kilkunastu os\u00f3b i odniesienia powa\u017cnych ran przez ponad 50 pasa\u017cer\u00f3w. Ale ju\u017c teraz mo\u017cna uzna\u0107, \u017ce prawdopodobnie jednym z po\u015brednich powod\u00f3w tego zdarzenia by\u0142 stan infrastruktury kolejowej. Na kolej pa\u0144stwo od wielu lat przeznacza zbyt ma\u0142o pieni\u0119dzy. Stan tor\u00f3w, zwrotnic, system\u00f3w sygnalizacji ruchu i bezpiecze\u0144stwa jest coraz gorszy. Wiele przejazd\u00f3w kolejowych nadal jest niestrze\u017conych, bo podobno ich budowa jest w tych miejscach nieop\u0142acalna, za droga. Tak jakby cena ludzkiego \u017cycia lub zdrowia by\u0142a ni\u017csza, wszak tam bardzo cz\u0119sto dochodzi do \u015bmiertelnych zderze\u0144 poci\u0105g\u00f3w z samochodami.<\/p>\r\n
Jakby tego by\u0142o ma\u0142o, w bardzo kiepskim stanie jest tabor, a przewo\u017anicy – w tym PKP Intercity i Przewozy Regionalne, kt\u00f3rych poci\u0105gi zderzy\u0142y si\u0119 pod Szczekocinami – od ponad 20 lat nie kupili praktycznie \u017cadnej nowej lokomotywy. Niewiele przyby\u0142o te\u017c nowych wagon\u00f3w. Tymczasem, tak jak w przypadku samochod\u00f3w, r\u00f3wnie\u017c nowoczesne lokomotywy i wagony daj\u0105 pasa\u017cerom wi\u0119ksze szanse na prze\u017cycie wypadku ni\u017c te, kt\u00f3rymi podr\u00f3\u017cuj\u0105 codziennie Polacy.<\/p>\r\n
Przy okazji dyskusji o sobotniej katastrofie dowiadujemy si\u0119 te\u017c od kolejarzy, jak zacofani jeste\u015bmy w dziedzinie system\u00f3w bezpiecze\u0144stwa. S\u0142yszymy rzeczy straszne: urz\u0105dzenia maj\u0105ce zapewni\u0107 bezpiecze\u0144stwo podr\u00f3\u017cowania i przewozu towar\u00f3w (jak automatyczne hamowanie), w kt\u00f3re s\u0105 wyposa\u017cone polskie elektrowozy i lokomotywy, pochodz\u0105 jeszcze z lat 60. ubieg\u0142ego wieku, czyli maj\u0105 po blisko 50 lat! To tak jakby po naszych drogach nadal je\u017adzi\u0142y tylko p\u00f3\u0142wieczne autobusy i samochody bez ABS, wspomagania kierownicy i innych system\u00f3w u\u0142atwiaj\u0105cych prowadzenie pojazdu nawet w trudnych warunkach, dzi\u0119ki kt\u00f3rym niejednego wypadku udaje si\u0119 unikn\u0105\u0107. Maszyni\u015bci alarmuj\u0105 te\u017c, \u017ce na te problemy nak\u0142ada si\u0119 za\u0142amanie szkolenia zawodowego, bo w imi\u0119 oszcz\u0119dno\u015bci i „racjonalizowania koszt\u00f3w” skraca si\u0119 czas przygotowania zawodowego i niekt\u00f3re poci\u0105gi prowadz\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy przeszli ledwie kilkumiesi\u0119czne szkolenia. Za te oszcz\u0119dno\u015bci te\u017c nieraz zap\u0142aci\u0142y i jeszcze zap\u0142ac\u0105 osoby je\u017cd\u017c\u0105ce poci\u0105gami.<\/p>\r\n
Niestety, z roku na rok jest coraz gorzej. Z danych policji wynika, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 katastrof kolejowych po 1989 roku wydarzy\u0142a si\u0119 w latach 2006-2012. A to ju\u017c obci\u0105\u017ca przede wszystkim Donalda Tuska i jego ministr\u00f3w. Czy to przypadek, \u017ce w czasie jego rz\u0105d\u00f3w dosz\u0142o do najtragiczniejszych katastrof ostatnich lat: kolejowej pod Szczekocinami i – bez precedensu w skali \u015bwiatowej – lotniczej w Smole\u0144sku?
Smutne jest i to, \u017ce w\u0142adze tak \u0142atwo potrafi\u0105 ferowa\u0107 wyroki i zrzuca\u0107 z siebie odpowiedzialno\u015b\u0107. Po tragedii smole\u0144skiej od razu pada\u0142y fa\u0142szywe oskar\u017cenia ze strony premiera, obecnego prezydenta czy ministr\u00f3w, jakoby katastrof\u0119 Tu-154M spowodowa\u0142y b\u0142\u0119dy za\u0142ogi. Teraz Bronis\u0142aw Komorowski ju\u017c orzek\u0142, \u017ce pod Szczekocinami zawini\u0142 cz\u0142owiek. A sk\u0105d niby prezydent to wie? Eksperci z komisji badania wypadk\u00f3w kolejowych nie wydali jeszcze \u017cadnej oceny, chc\u0105 najpierw, jak nakazuje logika, przeprowadzi\u0107 wszystkie niezb\u0119dne badania i przes\u0142ucha\u0107 \u015bwiadk\u00f3w. A ju\u017c teraz podkre\u015blaj\u0105, \u017ce powod\u00f3w katastrofy mo\u017ce by\u0107 co najmniej kilka. Komisja najwcze\u015bniej wyda raport za kilka miesi\u0119cy. By\u0107 mo\u017ce dopiero za rok, ale prezydent Komorowski ju\u017c orzek\u0142: zawini\u0142 cz\u0142owiek, i z pewno\u015bci\u0105 nie mia\u0142 na my\u015bli ministra transportu S\u0142awomira Nowaka.<\/p>\r\n
Krzysztof Losz<\/strong><\/strong><\/em><\/p>\r\n Z pos\u0142em Andrzejem Adamczykiem (PiS), wiceprzewodnicz\u0105cym sejmowej Komisji Infrastruktury, rozmawia Mariusz Kamieniecki<\/strong><\/p>\r\n W Polsce nie ma jednego operatora kolejowego. Ten fakt m\u00f3g\u0142 mie\u0107 wp\u0142yw na zaistnienie katastrofy?<\/strong> Rz\u0105d kr\u00f3tkowzrocznie przesuwa\u0142 wr\u0119cz wydatki na kolej na korzy\u015b\u0107 innych sektor\u00f3w.<\/strong> Obiecanych dr\u00f3g jak nie by\u0142o, tak nie ma, a wczoraj sam s\u0142ysza\u0142em od kilku os\u00f3b, \u017ce do poci\u0105gu w najbli\u017cszym czasie nie wsi\u0105d\u0105…<\/strong> Na kolei mamy dzi\u015b dobrych specjalist\u00f3w z zakresu zarz\u0105dzania bezpiecze\u0144stwem?<\/strong>\r\n
Albo drogi, albo kolej?<\/h2>\r\n
– Na razie przyczyny katastrofy nie s\u0105 znane. Nie wiemy, czy by\u0142 to b\u0142\u0105d ludzki, b\u0142\u0105d sprz\u0119tu, czy mo\u017ce jedno i drugie. Cokolwiek jednak by to nie by\u0142o, mamy do czynienia z efektem wielkich ci\u0119\u0107 w sp\u00f3\u0142kach PKP, zar\u00f3wno w sp\u00f3\u0142kach przewozowych, jak i w sp\u00f3\u0142kach, kt\u00f3re zajmuj\u0105 si\u0119 utrzymaniem szlak\u00f3w kolejowych. Oszcz\u0119dza si\u0119 na wszystkim, w tym na przegl\u0105dach urz\u0105dze\u0144, kt\u00f3re nadzoruj\u0105 ruch i kt\u00f3re wspomagaj\u0105 osoby nadzoruj\u0105ce ruch. Ponadto oszcz\u0119dza si\u0119 na stanie personalnym odpowiedzialnych za bezpiecze\u0144stwo zar\u00f3wno bezpo\u015brednio w poci\u0105gach, jak i na szlakach kolejowych. W samej wielo\u015bci operator\u00f3w nie upatrywa\u0142bym przyczyn tragedii, ale raczej w nadmiernych oszcz\u0119dno\u015bciach, kt\u00f3re s\u0105 pochodn\u0105 niew\u0142a\u015bciwej struktury wydatk\u00f3w rz\u0105du. Dotyczy to inwestycji kolejowych, przebudowy na szlakach czy modernizacji urz\u0105dze\u0144 kolejowych, jak r\u00f3wnie\u017c przegl\u0105du samych poci\u0105g\u00f3w czy wagon\u00f3w. To niestety nic innego, jak oszcz\u0119dzanie na szeroko poj\u0119tym bezpiecze\u0144stwie. Nawarstwiaj\u0105ce si\u0119 wypadki kolejowe, a zw\u0142aszcza tragedia w Szczekocinach, to skutki takiej polityki.<\/p>\r\n
– A\u017c 1,2 mld euro rz\u0105d Donalda Tuska w styczniu ub.r. zabra\u0142 kolejarzom, przesuwaj\u0105c pieni\u0105dze z funduszy przeznaczonych na modernizacj\u0119 polskich kolei na budow\u0119 polskich dr\u00f3g – propagandowe przedsi\u0119wzi\u0119cie, kt\u00f3re mia\u0142o \u015bwiadczy\u0107 o tym, \u017ce rz\u0105d buduje drogi. W Polsce musimy dba\u0107 nie tylko o zr\u00f3wnowa\u017cony system transportu, ale r\u00f3wnie\u017c o zr\u00f3wnowa\u017cone bezpiecze\u0144stwo i na drogach, i na kolei. Nie twierdz\u0119, \u017ce te 1,2 mld euro zawa\u017cy\u0142o na spadku bezpiecze\u0144stwa na kolei, ale z pewno\u015bci\u0105 jest to przyk\u0142ad, \u017ce dla rz\u0105du PO – PSL propaganda jest ponad wszystkim, \u017ce nie licz\u0105 si\u0119 ludzie, pasa\u017cerowie, nie liczy si\u0119 te\u017c bezpiecze\u0144stwo czy przysz\u0142o\u015b\u0107 kolei, kt\u00f3re przegrywaj\u0105 ze strategiami public relations.<\/p>\r\n
– Owszem, dr\u00f3g nie mamy. Mamy za to marzenia o kolejach szybkich pr\u0119dko\u015bci, o szlaku kolejowym za kwot\u0119 przekraczaj\u0105c\u0105 20 mld z\u0142otych. Tymczasem ka\u017cdy Polak chcia\u0142by je\u017adzi\u0107 bezpiecznymi poci\u0105gami najpierw z pr\u0119dko\u015bci\u0105 100 km na godzin\u0119, a dopiero p\u00f3\u017aniej kolejami wielkich pr\u0119dko\u015bci. Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107 stoi na stanowisku, \u017ce rz\u0105d musi zrobi\u0107 wszystko, by poprawi\u0107 stan polskich kolei. Katastrofa jest swoistym memento, kt\u00f3re ka\u017ce pochyli\u0107 si\u0119 bardziej nad tymi problemami. Same zapewnienia o wsparciu, kt\u00f3re z pewno\u015bci\u0105 pojawi\u0105 si\u0119 po katastrofie, nie wystarcz\u0105. To wsparcie musi by\u0107 realne i nie od \u015bwi\u0119ta. Rz\u0105d PiS przygotowa\u0142 i wdro\u017cy\u0142 Krajowy Fundusz Kolejowy, kt\u00f3ry jest baz\u0105 dla inwestycji i modernizacji kolei. Rz\u0105d PO – PSL musi przeznaczy\u0107 pieni\u0105dze na modernizacj\u0119 tych urz\u0105dze\u0144 i szlak\u00f3w, kt\u00f3re funkcjonuj\u0105, ponadto musi odci\u0105\u017cy\u0107 PKP SA, a po\u015brednio sp\u00f3\u0142ki kolejowe, z wielomiliardowych d\u0142ug\u00f3w i zobowi\u0105za\u0144, kt\u00f3re s\u0105 wynikiem niedoinwestowania kolei w ubieg\u0142ych latach. A wszystko po to, \u017ceby mo\u017cna by\u0142o przeznaczy\u0107 pieni\u0105dze tak\u017ce na modernizacj\u0119 urz\u0105dze\u0144 s\u0142u\u017c\u0105cych bezpiecze\u0144stwu ruchu podr\u00f3\u017cnych. Mam na my\u015bli m.in. automatyczne zwrotnice, blokady, semafory, bo z tego wynika te\u017c wzmocnienie ludzi, kt\u00f3rzy na co dzie\u0144 czuwaj\u0105 nad bezpiecze\u0144stwem podr\u00f3\u017cnych. W innym przypadku ludzie zaczn\u0105 si\u0119 ba\u0107 podr\u00f3\u017cowa\u0107 poci\u0105gami i b\u0119d\u0105 mieli racj\u0119.<\/p>\r\n
– Jeszcze dzisiaj mamy ludzi dobrze przygotowanych nie tylko do zarz\u0105dzania, ale te\u017c kolejarzy usposobionych do wykonywania bezpo\u015brednich zada\u0144. Jednak w perspektywie 5, g\u00f3ra 10 lat, na skutek b\u0142\u0119dnej polityki rz\u0105du, na w\u0142asne \u017cyczenie pozbawimy si\u0119 kadr, kt\u00f3re zabezpieczaj\u0105 ruch. Mimo \u017ce w imi\u0119 oszcz\u0119dno\u015bci wycofano 20-30 proc. kadry nadzoruj\u0105cej ruch na kolei, to wci\u0105\u017c jeszcze pozostali specjali\u015bci. Je\u017celi jednak destrukcyjna polityka si\u0119 nie zmieni, to formacja Donalda Tuska doprowadzi polsk\u0105 kolei do upadku. Co jeszcze musi si\u0119 wydarzy\u0107, \u017ceby zar\u00f3wno premier Tusk, jak i minister transportu przestali traktowa\u0107 transport kolejowy propagandowo do partyjnych cel\u00f3w? Infrastruktura i stan taboru powoduj\u0105, \u017ce poci\u0105gi w Polsce je\u017cd\u017c\u0105 z pr\u0119dko\u015bci\u0105 30-40 km na godzin\u0119. A z tym daleko nam do cywilizacji kolejowej w tej cz\u0119\u015bci Europy, nie m\u00f3wi\u0105c ju\u017c o kolejach szybkich pr\u0119dko\u015bci.<\/p>\r\n