{"id":52323,"date":"2012-02-22T10:27:31","date_gmt":"2012-02-22T15:27:31","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=52323"},"modified":"2012-02-22T10:27:31","modified_gmt":"2012-02-22T15:27:31","slug":"procesor-w-czaszce-wojciech-wencel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=52323","title":{"rendered":"Procesor w czaszce – Wojciech Wencel<\/em>"},"content":{"rendered":"

Cz\u0142owiek XXI w. uzna\u0142, \u017ce jego rodzice, dziadowie i pradziadowie byli idiotami, a obowi\u0105zuj\u0105ce przez kilkaset lat wzorce zachowa\u0144 s\u0105 barbarzy\u0144stwem. OK. Takie prawo rewolucjonisty. Trudniej jednak poj\u0105\u0107, dlaczego nasz wywrotowiec udaje, \u017ce nigdy nie zetkn\u0105\u0142 si\u0119 ze starym \u015bwiatem.<\/strong><\/p>\r\n

Pami\u0119taj\u0105 pa\u0144stwo film \u201e\u0179ony ze Stepford\u201d? W idyllicznym miasteczku \u017cyj\u0105 perfekcyjne, zawsze u\u015bmiechni\u0119te gospodynie domowe, kt\u00f3re z przyjemno\u015bci\u0105 chodz\u0105 na zakupy, robi\u0105 porz\u0105dki i kosz\u0105 traw\u0119. No i maj\u0105 jednakowo sformatowan\u0105 wyobra\u017ani\u0119. Kiedy w 2004 r. w ramach literackiego stypendium odwiedzi\u0142em Gotlandi\u0119, mia\u0142em wra\u017cenie, \u017ce znalaz\u0142em si\u0119 w Stepford. Napotkani Szwedzi m\u00f3wili o aborcji czy o prawie gej\u00f3w do adopcji dzieci jak o nowym modelu volvo. Podczas trzytygodniowego pobytu nie spotka\u0142em ani jednej osoby, kt\u00f3ra wyrazi\u0142aby najmniejsz\u0105 w\u0105tpliwo\u015b\u0107 wobec liberalnych dogmat\u00f3w. W dodatku wszyscy zachowywali si\u0119 tak, jakby nigdy nie zetkn\u0119li si\u0119 z odmienn\u0105 wizj\u0105 \u015bwiata. Pomy\u015bla\u0142em, \u017ce co\u015b tu nie gra, bo przecie\u017c nawet w warunkach politycznej poprawno\u015bci musz\u0105 funkcjonowa\u0107 jacy\u015b reakcjoni\u015bci, kt\u00f3rzy w m\u0142odo\u015bci zetkn\u0119li si\u0119 z chrze\u015bcija\u0144stwem czy prawem naturalnym. Zacz\u0105\u0142em wi\u0119c wypytywa\u0107 swoich rozm\u00f3wc\u00f3w o pogl\u0105dy ich dziadk\u00f3w oraz rodak\u00f3w z zapad\u0142ych wsi. W odpowiedzi zobaczy\u0142em zdziwione miny i us\u0142ysza\u0142em, \u017ce Szwedzi to jedna rodzina i nie ma mi\u0119dzy nimi tzw. r\u00f3\u017cnic kulturowych. Starszy czy m\u0142odszy, ch\u0142opak czy dziewczyna – wszyscy podchodz\u0105 do \u017cycia z optymizmem i bez szkodliwych przes\u0105d\u00f3w. Wtedy nabra\u0142em podejrze\u0144, \u017ce za t\u0105 fasad\u0105 kryje si\u0119 jaka\u015b mroczna tajemnica. Do dzi\u015b uwa\u017cam, \u017ce mieszka\u0144cy Visby – podobnie jak kobiety z filmowego Stepford – nosz\u0105 pod sk\u00f3r\u0105 procesory, twarde dyski i silniki volvo. Mo\u017cna si\u0119 o tym przekona\u0107 na w\u0142asne uszy, bo gdy system si\u0119 zawiesza, powtarzaj\u0105 w k\u00f3\u0142ko: – How are you? Cho\u0107by\u015b odpowiedzia\u0142, \u017ce w\u0142a\u015bnie umierasz na raka, nie przestan\u0105 szczerzy\u0107 z\u0119b\u00f3w. Oczywi\u015bcie sztucznych.

Gdy wraca\u0142em promem z Gotlandii, by\u0142em przekonany, \u017ce to kulturowe science fiction zostawiam za sob\u0105 raz na zawsze. Wprawdzie w Polsce toczy\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas debata \u015bwiatopogl\u0105dowa, ale w miar\u0119 realistyczna. Jedni twierdzili, \u017ce ma\u0142\u017ce\u0144stwo to zwi\u0105zek kobiety i m\u0119\u017cczyzny, inni – \u017ce niekoniecznie. Jedni uwa\u017cali homoseksualizm za dewiacj\u0119, inni za \u201eorientacj\u0119\u201d. Jedni byli za dyscyplin\u0105 w szkole, inni przeciwko. Wielu chcia\u0142o zachowa\u0107 tradycyjne warto\u015bci i obyczaje, r\u00f3wnie wielu pragn\u0119\u0142o je zburzy\u0107, jednak wszyscy mieli \u015bwiadomo\u015b\u0107 ich istnienia. Tak by\u0142o osiem lat temu, bo dzisiaj \u017cyjemy ju\u017c w innej kulturze. Ma\u0142\u017conk\u00f3w zast\u0105pili partnerzy p\u0142ci dowolnej, starych kawaler\u00f3w i stare panny – single. Stwierdzenie, \u017ce homoseksualizm jest sprzeczny z natur\u0105, ma status k\u0142amstwa o\u015bwi\u0119cimskiego, a uznawanie klaps\u00f3w za metod\u0119 wychowawcz\u0105 to zbrodnia przeciw ludzko\u015bci.

Ta rewolucja \u015bwiatopogl\u0105dowa i obyczajowa od biedy da si\u0119 zrozumie\u0107. Cz\u0142owiek XXI w. uzna\u0142 po prostu, \u017ce jego rodzice, dziadowie i pradziadowie byli idiotami, a obowi\u0105zuj\u0105ce przez kilkaset lat wzorce zachowa\u0144 s\u0105 barbarzy\u0144stwem. OK. Takie prawo rewolucjonisty. Trudniej jednak poj\u0105\u0107, dlaczego nasz wywrotowiec udaje, \u017ce nigdy nie zetkn\u0105\u0142 si\u0119 ze starym \u015bwiatem. Gdy s\u0142yszy argumenty \u201ehomofoba\u201d, chwyta si\u0119 za g\u0142ow\u0119, jakby spotka\u0142 kosmit\u0119. A przecie\u017c sam w podstaw\u00f3wce p\u0119ka\u0142 ze \u015bmiechu, gdy z komentarza sportowego dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce \u201eSzurkowski to cudowne dziecko dw\u00f3ch peda\u0142\u00f3w\u201d. Kiedy kto\u015b wspomni przy nim o karach cielesnych, robi wielkie oczy, chocia\u017c w m\u0142odo\u015bci sam regularnie dostawa\u0142 w ty\u0142ek, a przed rewolucj\u0105 par\u0119 razy – pst! – w\u0142asn\u0105 d\u0142oni\u0105 przetrzepa\u0142 dziecku spodnie. Podobnie reaguje nawet na drobiazgi obyczajowe. Popielniczka w salonie to dla niego co\u015b w rodzaju paleniska w Biskupinie, mimo \u017ce przez lata osobi\u015bcie kopci\u0142 nawet w sypialni. A gdy znudzi mu si\u0119 dieta oparta na sushi i postanowi ugotowa\u0107 ros\u00f3\u0142, pyta s\u0105siad\u00f3w o potrzebne sk\u0142adniki, jakby mia\u0142 odkry\u0107 kulinarn\u0105 Ameryk\u0119.

Wszystko, co by\u0142o przed rewolucj\u0105, stanowi dla jej wyznawc\u00f3w tabu. Zupe\u0142nie jakby kto\u015b wsadzi\u0142 im do czaszek procesory i zresetowa\u0142 \u017cycie. By\u0142oby to nawet zabawne, gdyby nie fakt, \u017ce w zestawie odrzuconych warto\u015bci znajduje si\u0119 ta najwa\u017cniejsza – ojczyzna. S\u0105 ludzie z polskim obywatelstwem, kt\u00f3rzy zawieszaj\u0105 si\u0119, gdy mowa o zbiorowych obowi\u0105zkach, patriotyzmie i niepodleg\u0142o\u015bci. Starsze modele trzeszcz\u0105, w nowszych w\u0142\u0105cza si\u0119 standardowy komunikat: \u201eSkontaktuj si\u0119 z producentem\u201d.<\/p>\r\n

Wojciech Wencel<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Felieton z cyklu „Listy z podziemia”, „Gazeta Polska” 15 lutego 2012<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Cz\u0142owiek XXI w. uzna\u0142, \u017ce jego rodzice, dziadowie i pradziadowie byli idiotami, a obowi\u0105zuj\u0105ce przez kilkaset lat wzorce zachowa\u0144 s\u0105 barbarzy\u0144stwem. OK. Takie prawo rewolucjonisty. Trudniej jednak poj\u0105\u0107, dlaczego nasz wywrotowiec udaje, \u017ce nigdy nie zetkn\u0105\u0142 si\u0119 ze starym \u015bwiatem. Pami\u0119taj\u0105 pa\u0144stwo film \u201e\u0179ony ze Stepford\u201d? W idyllicznym miasteczku \u017cyj\u0105 perfekcyjne, zawsze u\u015bmiechni\u0119te gospodynie domowe, […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[92,20],"class_list":["post-52323","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-publicystyka","tag-iii-rp","tag-social-engineering"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52323","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=52323"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52323\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=52323"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=52323"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=52323"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}