{"id":51515,"date":"2012-02-07T11:22:31","date_gmt":"2012-02-07T16:22:31","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=51515"},"modified":"2012-02-07T11:22:31","modified_gmt":"2012-02-07T16:22:31","slug":"ogniska-polskosci-wojciech-wencel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=51515","title":{"rendered":"Ogniska polsko\u015bci – Wojciech Wencel<\/em>"},"content":{"rendered":"

Musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce naszym celem jest nie reformowanie systemu k\u0142amstwa, ale jego zast\u0105pienie kultur\u0105 opart\u0105 na prawdzie. Nie domagamy si\u0119 III RP \u201ez ludzk\u0105 twarz\u0105\u201d.<\/em><\/strong>

Kiedy we wrze\u015bniu 2010 r. poinformowa\u0142em na swoim blogu o podj\u0119ciu walki cywilnej, nawi\u0105zuj\u0105cej do zasad, kt\u00f3re podczas okupacji zabezpiecza\u0142y Polak\u00f3w przed wp\u0142ywami niemieckiej propagandy, nawet cz\u0119\u015b\u0107 moich przyjaci\u00f3\u0142 uzna\u0142a mnie za wariata. Okaza\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce takich \u201ewariat\u00f3w\u201d jest w Polsce bardzo wielu. Dzia\u0142ania analogiczne do historycznych form oporu s\u0105 dzi\u015b trwa\u0142ym elementem krajobrazu III RP, a niekt\u00f3re z nich doczeka\u0142y si\u0119 wr\u0119cz w\u0142asnych struktur.

Do\u015b\u0107 wspomnie\u0107 Stowarzyszenie Tw\u00f3rc\u00f3w dla Rzeczypospolitej, przywo\u0142uj\u0105ce kategori\u0119 prawdy jako fundamentu przysz\u0142ej polskiej kultury. W niekt\u00f3rych aspektach bardzo przypomina ono Ruch Kulturowy, zaprojektowany przez Andrzeja Trzebi\u0144skiego w 1943 r. i rozwijaj\u0105cy si\u0119 do wybuchu powstania warszawskiego. Albo reaktywowane niedawno Biuro Interwencji, zajmuj\u0105ce si\u0119 ochron\u0105 praw cz\u0142owieka, a kierowane przez Zofi\u0119 Romaszewsk\u0105, kt\u00f3ra sta\u0142a na czele Biura Interwencji KOR w czasach PRL.

Na sw\u00f3j spos\u00f3b, bo z humorem, nawi\u0105zuj\u0105 do okupacyjnej rzeczywisto\u015bci uczestnicy ulicznej akcji OB-CIACH, kt\u00f3rzy od wielu miesi\u0119cy gromadz\u0105 si\u0119 w r\u00f3\u017cnych miastach Polski, by ostentacyjnie czyta\u0107 gazety uznane przez tropicieli Ciemnogrodu za obciachowe. Dzi\u0119ki rozbiciu na dwie sylaby s\u0142owo \u201eobciach\u201d zyskuje nowe znaczenie. Staje si\u0119 synonimem ruchu obywatelskiego, kt\u00f3ry pragnie przeci\u0105\u0107 p\u0119taj\u0105ce polskie \u017cycie publiczne wi\u0119zy politycznej poprawno\u015bci. To w\u0142a\u015bnie na spotkaniach OB-CIACHU mo\u017cna us\u0142ysze\u0107 \u201ezakazane piosenki\u201d w rodzaju: \u201eSiekiera, motyka, rybia \u0142uska. Wnet si\u0119 sko\u0144cz\u0105 rz\u0105dy Tuska, Siekiera, motyka, gaz i pr\u0105d, Czas obali\u0107 Tuska rz\u0105d!\u201d.

Ogromn\u0105 rol\u0119 kulturotw\u00f3rcz\u0105 wci\u0105\u017c odgrywaj\u0105 spotkania z niepokornymi re\u017cyserami, pisarzami, redaktorami, organizowane przez Kluby \u201eGazety Polskiej\u201d czy Solidarnych 2010. Stale ro\u015bnie nie tylko sprzeda\u017c \u201eGazety Polskiej\u201d, lecz tak\u017ce dwumiesi\u0119cznika \u201eArcana\u201d, kt\u00f3ry do niedawna by\u0142 uznawany za periodyk stricte uniwersytecki. Jak wida\u0107, drugi obieg wci\u0105\u017c si\u0119 rozwija. Gromadzimy si\u0119 ju\u017c nie tylko wok\u00f3\u0142 konkretnych film\u00f3w czy ksi\u0105\u017cek, lecz tak\u017ce po to, by rozmawia\u0107 o ideach i ich konsekwencjach.

Przeciw k\u0142amstwu<\/strong>

Po co nam to \u017cycie w podziemiu? Czy chodzi o niezgod\u0119 na stopniowe ograniczanie demokracji, wprowadzane przez obecn\u0105 w\u0142adz\u0119 i jej medialnych funkcjonariuszy? Czy powodem jest fakt, \u017ce rz\u0105d Donalda Tuska potraktowa\u0142 bohater\u00f3w poleg\u0142ych w Smole\u0144sku jak ubit\u0105 trzod\u0119, rezygnuj\u0105c z wyja\u015bnienia przyczyn katastrofy i manifestuj\u0105c w ten spos\u00f3b swoj\u0105 pogard\u0119 dla polskich warto\u015bci: Boga, honoru i ojczyzny? Czy wstrz\u0105sn\u0105\u0142 nami krajobraz zaw\u0142aszczonego pa\u0144stwa, kt\u00f3re lekcewa\u017cy w\u0142asn\u0105 niepodleg\u0142o\u015b\u0107? Czy poczuli\u015bmy si\u0119 jak w obcym kraju, gdy wyrywano krzy\u017c z Krakowskiego Przedmie\u015bcia i pospiesznie gaszono znicze pami\u0119ci? Tak. To wszystko zadzia\u0142a\u0142o jako impuls do tworzenia drugiego obiegu, ale korzenie tego \u201eczego\u015b\u201d tkwi\u0105 przecie\u017c g\u0142\u0119biej. Si\u0119gaj\u0105 Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u, przy kt\u00f3rym wyselekcjonowana elita \u201eSolidarno\u015bci\u201d dogada\u0142a si\u0119 z komunistami. Wszelkie z\u0142o, z kt\u00f3rym dzi\u015b mamy do czynienia – w polityce, ale nierzadko r\u00f3wnie\u017c we w\u0142asnych sumieniach – jest duchow\u0105 konsekwencj\u0105 k\u0142amstwa za\u0142o\u017cycielskiego III RP.

Trzy dni po katastrofie smole\u0144skiej pisa\u0142em na blogu: \u201eTo jest wojna. Wojna o polsk\u0105 dusz\u0119, kt\u00f3rej po wyj\u015bciu z antykomunistycznego podziemia si\u0119 wyrzekli\u015bmy. Wojna z w\u0142asnym lenistwem, niech\u0119ci\u0105 do podejmowania wielkich wyzwa\u0144, minimalizmem oczekiwa\u0144 i wyobra\u017ani. Wojna, kt\u00f3r\u0105 w pierwszej po\u0142owie lat 90. ubieg\u0142ego wieku pr\u00f3bowa\u0142 rozp\u0119ta\u0107 Zbigniew Herbert, wzywaj\u0105c Polak\u00f3w do powrotu na ubit\u0105 ziemi\u0119. \u00bbPan Cogito ma k\u0142opot z demokracj\u0105\u00ab – tak mu na to w\u00f3wczas odpowiedziano. Smole\u0144ska tragedia daje nam szans\u0119 na nowy romantyzm, ukazuj\u0105cy dzieje Polski w perspektywie duchowej. Czas wreszcie przesta\u0107 wstydzi\u0107 si\u0119 \u017carliwego patriotyzmu i katolicyzmu, kt\u00f3ry przez wieki stanowi\u0142 o naszej to\u017csamo\u015bci i sile. Pora przywr\u00f3ci\u0107 naszej kulturze wykpione przez cynik\u00f3w wielkie s\u0142owa, takie jak B\u00f3g, prawda, dobro, honor, ojczyzna. Odzyska\u0107 pasj\u0119, odwag\u0119, zdolno\u015b\u0107 do ponoszenia krwawych ofiar, eschatologiczn\u0105 wyobra\u017ani\u0119. I zacz\u0105\u0107 naprawd\u0119 kocha\u0107 Polsk\u0119, a nie traktowa\u0107 j\u0105 jak miejsce do mieszkania\u201d.

Po pierwsze – kultura<\/strong>

Nikt nie wygra tej wojny w pojedynk\u0119. Podejmuj\u0105c – ka\u017cdy na sw\u00f3j spos\u00f3b – walk\u0119 cywiln\u0105, zamanifestowali\u015bmy gotowo\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119cenia si\u0119 dla ojczyzny, jednak nie by\u0142 to akt zdolny zmieni\u0107 Polsk\u0119. Raczej gest w stylu Zbigniewa Herberta, kt\u00f3ry – z dum\u0105, ale i gorzkim poczuciem bezradno\u015bci – tytu\u0142owa\u0142 si\u0119 Pu\u0142kownikiem Kr\u00f3lewskiej Samodzielnej Brygady Huzar\u00f3w \u015amierci. Aby nasz zryw by\u0142 skuteczny, konieczne jest tworzenie struktur jednocz\u0105cych wolnych Polak\u00f3w. Musimy nastawi\u0107 si\u0119 na d\u0142ugie trwanie i wykona\u0107 prac\u0119, kt\u00f3rej nikt nie wykona za nas.

Obowi\u0105zkiem ludzi filmu, literatury, sztuki, muzyki jest nie tylko tworzenie istotnych dzie\u0142, ale i nakre\u015blenie czytelnej mapy warto\u015bci. Nic nie usprawiedliwia publikowania w salonowym obiegu. Mi\u0119dzy atrap\u0105 kultury III RP, zaprojektowan\u0105 w \u201eGazecie Wyborczej\u201d, \u201eTygodniku Powszechnym\u201d, \u201eKrytyce Politycznej\u201d czy Instytucie Adama Mickiewicza, a autentyczn\u0105 polsk\u0105 kultur\u0105 powinien istnie\u0107 jasny rozdzia\u0142. Jako tw\u00f3rcy nurtu \u201eprawdziwo\u015bciowego\u201d musimy okazywa\u0107 sobie wzajemn\u0105 solidarno\u015b\u0107 i budowa\u0107 podziemny porz\u0105dek: w\u0142asne hierarchie, instytucje, wydawnictwa, system komunikacji z odbiorcami. Pora przesta\u0107 marzy\u0107 o powrocie na salony III RP i uskar\u017ca\u0107 si\u0119 na los \u201ewykluczonych\u201d i \u201ezepchni\u0119tych do getta\u201d. W getcie wegetuj\u0105 niewolnicy, kt\u00f3rzy musz\u0105 respektowa\u0107 zasady narzucone przez okupanta. Kto m\u00f3wi \u201egetto\u201d, pos\u0142uguje si\u0119 narzuconym j\u0119zykiem, bo zak\u0142ada, \u017ce centrum istnieje gdzie indziej. W drugim obiegu jeste\u015bmy wolni. Wed\u0142ug w\u0142asnych zasad tworzymy kultur\u0119 narodow\u0105, kt\u00f3ra w przysz\u0142o\u015bci zast\u0105pi dzisiejsz\u0105 atrap\u0119.

Ale prac\u0119 nad sob\u0105 musz\u0105 te\u017c wykona\u0107 ci, kt\u00f3rzy wskutek degeneracji oficjalnej kultury odwr\u00f3cili si\u0119 od kultury w og\u00f3le. Sprowadzenie patriotyzmu do emocji politycznych prost\u0105 drog\u0105 prowadzi do frustracji. Trzeba na nowo g\u0142\u0119boko uwierzy\u0107, \u017ce kultura jest w stanie pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119 jednocz\u0105c\u0105. Zerwa\u0107 z konsumenck\u0105 logik\u0105, kt\u00f3ra ka\u017ce oczekiwa\u0107, a\u017c tw\u00f3rca poda nam sw\u00f3j \u201eprodukt\u201d na tacy. Nale\u017cy podj\u0105\u0107 wysi\u0142ek samodzielnych poszukiwa\u0144, \u015bledzenia idei i czytania ksi\u0105\u017cek. Drugi obieg powinien zakotwiczy\u0107 nas w narodowej kulturze, postaw\u0119 ja\u0142owej negacji zast\u0105pi\u0107 warto\u015bciami pozytywnymi: pog\u0142\u0119bianiem to\u017csamo\u015bci, namys\u0142em nad istot\u0105 polsko\u015bci, ale te\u017c powrotem do wzgardzonych przez XXI wiek kryteri\u00f3w tw\u00f3rczo\u015bci artystycznej: prawdy, dobra i pi\u0119kna.

Si\u0142a prowincji<\/strong>

\u0179eby w\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 w drugi obieg, nie wystarczy uczestniczy\u0107 w manifestacjach na Krakowskim Przedmie\u015bciu. Trzeba poszukiwa\u0107 podobnych sobie ludzi w lokalnych spo\u0142eczno\u015bciach i razem z nimi chroni\u0107 tkank\u0119 polskiego \u017cycia. Doskona\u0142ym przyk\u0142adem takiego dzia\u0142ania s\u0105 Kluby \u201eGazety Polskiej\u201d, \u0142\u0105cz\u0105ce dyskusje polityczne z poszerzaniem \u015bwiadomo\u015bci historycznej i kulturalnej. Ale aktywno\u015b\u0107 spo\u0142eczna musi sta\u0107 si\u0119 wyzwaniem dla ka\u017cdego z nas. Naszym zadaniem jest rozwijanie w\u0142asnego patriotyzmu (poznawanie historii, literatura pi\u0119kna, podr\u00f3\u017ce \u015bladami przodk\u00f3w), a jednocze\u015bnie promowanie postaw patriotycznych w \u015brodowisku rodzinnym, miejscu pracy, szkole.

R\u00f3wnie wa\u017cne jest, aby bojkot medi\u00f3w zmierzaj\u0105cych do os\u0142abienia ducha w spo\u0142ecze\u0144stwie by\u0142 solidarny. Musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce naszym celem jest nie reformowanie systemu k\u0142amstwa, ale jego zast\u0105pienie kultur\u0105 opart\u0105 na prawdzie. Nie domagamy si\u0119 III RP \u201ez ludzk\u0105 twarz\u0105\u201d. Czym ko\u0144cz\u0105 si\u0119 takie kompromisy, pokazuje historia reformator\u00f3w socjalizmu z \u201eopozycji demokratycznej\u201d. Je\u015bli nie odrzucimy w ca\u0142o\u015bci oficjalnej propagandy z jej fa\u0142szywymi autorytetami, k\u0142amstwo b\u0119dzie wci\u0105\u017c si\u0119 przepoczwarza\u0107 i wraca\u0107 do polskiego \u017cycia publicznego.

Misja duchowa<\/strong>

Zwolnieni z obowi\u0105zku bojkotu s\u0105 niepodleg\u0142o\u015bciowi politycy, kt\u00f3rzy nawet w warunkach ograniczonej demokracji musz\u0105 skutecznie upomina\u0107 si\u0119 o polskie interesy. Nam pozostaje wyci\u0105gn\u0105\u0107 wnioski z lekcji wsp\u00f3\u0142czesnych chrze\u015bcijan. Kultura III RP jest bowiem cz\u0119\u015bci\u0105 nihilistycznej cywilizacji, dominuj\u0105cej dzi\u015b w Europie. W ubieg\u0142orocznym wywiadzie dla kwartalnika \u201eFronda\u201d katolicki arcybiskup Granady, Javier Martinez, zwraca si\u0119 do wiernych: \u201eNasz \u015bwiat jest jak poci\u0105g, kt\u00f3rego lokomotywa to kultura nihilistyczna. Ten poci\u0105g p\u0119dzi prosto w przepa\u015b\u0107, p\u0119dzi ku samozniszczeniu. Nie da si\u0119 ju\u017c go zatrzyma\u0107. Te procesy posz\u0142y ju\u017c za daleko. Dobrze jest wi\u0119c, je\u015bli niekt\u00f3re osoby wysi\u0105d\u0105 z poci\u0105gu przed przepa\u015bci\u0105, rozpal\u0105 ogniska, zaczn\u0105 \u015bpiewa\u0107 i ta\u0144czy\u0107 wok\u00f3\u0142 ognia. Mo\u017ce kto\u015b z poci\u0105gu zobaczy ich i te\u017c zechce wysi\u0105\u015b\u0107 przed zag\u0142ad\u0105. Musimy wi\u0119c \u015bpiewa\u0107 i ta\u0144czy\u0107. Poci\u0105gu nie uratujemy, ale przynajmniej ocalimy niekt\u00f3rych, a wok\u00f3\u0142 ognisk zbudujemy now\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107\u201d.

G\u0142\u0119boko wierz\u0119, \u017ce jedn\u0105 z tych \u201enowych spo\u0142eczno\u015bci\u201d ma szans\u0119 sta\u0107 si\u0119 wsp\u00f3lnota wolnych Polak\u00f3w. Nie wszyscy uczestnicy drugiego obiegu to chrze\u015bcijanie. Jednak ka\u017cdy, komu zale\u017cy na odrodzeniu ojczyzny, musi przynajmniej respektowa\u0107 ogromn\u0105 rol\u0119 chrze\u015bcija\u0144stwa w podtrzymywaniu polsko\u015bci. Nasze dzieje \u015bwiadcz\u0105 o tym, \u017ce tylko zawierzenie Bogu i podj\u0119cie przez \u015bwiadom\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 narodu duchowej misji mo\u017ce poprowadzi\u0107 Polsk\u0119 do zwyci\u0119stwa. Tak b\u0119dzie i tym razem.<\/p>\r\n

Wojciech Wencel<\/em><\/strong><\/p>\r\n

„Nowe Pa\u0144stwo” nr 11\/2011<\/a>
<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce naszym celem jest nie reformowanie systemu k\u0142amstwa, ale jego zast\u0105pienie kultur\u0105 opart\u0105 na prawdzie. Nie domagamy si\u0119 III RP \u201ez ludzk\u0105 twarz\u0105\u201d. Kiedy we wrze\u015bniu 2010 r. poinformowa\u0142em na swoim blogu o podj\u0119ciu walki cywilnej, nawi\u0105zuj\u0105cej do zasad, kt\u00f3re podczas okupacji zabezpiecza\u0142y Polak\u00f3w przed wp\u0142ywami niemieckiej propagandy, nawet cz\u0119\u015b\u0107 moich przyjaci\u00f3\u0142 uzna\u0142a […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[92],"class_list":["post-51515","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-publicystyka","tag-iii-rp"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/51515","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=51515"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/51515\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=51515"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=51515"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=51515"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}