{"id":51040,"date":"2012-01-30T12:26:23","date_gmt":"2012-01-30T17:26:23","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=51040"},"modified":"2012-01-30T12:26:42","modified_gmt":"2012-01-30T17:26:42","slug":"odgrzewanie-antypolskich-resentymentow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=51040","title":{"rendered":"Odgrzewanie antypolskich resentyment\u00f3w"},"content":{"rendered":"

Bia\u0142oruska telewizja wyemitowa\u0142a w weekend pierwszy odcinek serialu pt. „Ta\u0142asz”, opowiadaj\u0105cego o walkach bia\u0142oruskich partyzant\u00f3w z Polakami w latach 1919-1920. G\u0142\u00f3wny bohater, Wasylij Ta\u0142asz tworzy le\u015bny oddzia\u0142 i we wsp\u00f3\u0142pracy z bolszewikami walczy z polskim wojskiem. W filmie s\u0105 tylko \u017ali Polacy, morduj\u0105cy Bia\u0142orusin\u00f3w, niszcz\u0105cy bia\u0142orusk\u0105 kultur\u0119 i marz\u0105cy o Polsce „od morza do morza”. O komentarz do tego serialu portal Stefczyk.info poprosi\u0142 Agnieszk\u0119 Romaszewsk\u0105, dyrektor TV Bie\u0142sat. <\/strong><\/p>\r\n

\"\"Prosz\u0119 pami\u0119ta\u0107, \u017ce on nie powsta\u0142 teraz, a jaki\u015b czas temu. W\u0142adze bia\u0142oruskie maj\u0105 sta\u0142y problem – jak neutralizowa\u0107 i minimalizowa\u0107 polskie oddzia\u0142ywanie – a szerzej Zachodu, bo jest oczywiste, \u017ce to g\u0142\u00f3wne oddzia\u0142ywanie z Zachodu idzie przez Polsk\u0119 – na Bia\u0142oru\u015b. Najprostszym sposobem jest odgrzewanie starych resentyment\u00f3w, kt\u00f3re wci\u0105\u017c jeszcze istniej\u0105, po to, \u017ceby podgrza\u0107 atmosfer\u0119 przeciwko Polsce. Jest to sta\u0142y scenariusz, po kt\u00f3ry si\u0119gaj\u0105 w\u0142adze. Bo jest bardzo trudno przeciwdzia\u0142a\u0107 temu zachodniemu, a w szczeg\u00f3lno\u015bci polskiemu oddzia\u0142ywaniu – bo tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce g\u0142\u00f3wnym s\u0105siadem na zachodzie Bia\u0142orusi jest Polska, reprezentuj\u0105ca zachodni zestaw warto\u015bci. I chodzi o to, \u017ceby je maksymalnie zdeprecjonowa\u0107.<\/p>\r\n

I w tym przypadku mamy modelow\u0105 wr\u0119cz sytuacj\u0119 – mamy bowiem realnie istniej\u0105ce resentymenty – my sobie niech\u0119tnie z tego zdajemy spraw\u0119, ale faktycznie w tamtym czasie, kiedy kszta\u0142towa\u0142y si\u0119 i krzep\u0142y nowoczesne narody, a triumf \u015bwi\u0119ci\u0142y zar\u00f3wno szowinizm narodowy jak i ideologia komunistyczna, mia\u0142y miejsce nieprzyjemne fakty. Bia\u0142orusini byli nie najlepiej przez Polak\u00f3w traktowani i taka jest prawda – polskie dzia\u0142ania wzmacnia\u0142y tam komunistyczne wp\u0142ywy, kt\u00f3re mia\u0142y coraz wi\u0119kszy zasi\u0119g, co znowu wywo\u0142ywa\u0142o jeszcze silniejsze represje – by\u0142 to niew\u0105tpliwie zakl\u0119ty kr\u0105g.<\/p>\r\n

Z tego w\u0142a\u015bnie wzi\u0119\u0142y si\u0119 do dzisiaj istniej\u0105ce resentymenty, poczucia krzywdy, burzenia cerkwi, polonizacji, ju\u017c w du\u017cej mierze wygas\u0142e, ale kt\u00f3re teraz pr\u00f3buje si\u0119 znowu obudzi\u0107. Bia\u0142oru\u015b by\u0142a bowiem poddana z dw\u00f3ch stron ma\u0142o przyjaznym si\u0142om – polonizowana w Polsce, ale znacznie gorsz\u0105 sytuacj\u0105 by\u0142a, jak si\u0119 okaza\u0142o, jej sowietyzacja. I to by\u0142o prawdziwie niszcz\u0105ce. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni Bia\u0142orusini, zw\u0142aszcza jej elita, w du\u017cej mierze zdaje sobie z tego spraw\u0119. W latach 30-tych, w ramach sowietyzacji, wyniszczono inteligencj\u0119 bia\u0142orusk\u0105 po tamtej stronie granicy. To wszystko spowodowa\u0142o, \u017ce te antypolskie resentymenty zosta\u0142y przykryte. Dzisiaj, Polska jako s\u0105siad zachowuje si\u0119 wzorowo – u nas np. \u017caden powa\u017cny ruch polityczny nie wysuwa\u0142 \u017c\u0105da\u0144 rewindykacyjnych – i to m.in. odsun\u0119\u0142o te resentymenty w niepami\u0119\u0107.<\/p>\r\n

No i dzisiaj \u0141ukaszenka sobie wymy\u015bli\u0142, \u017ce mo\u017ce jako\u015b to wydoby\u0107, bo przecie\u017c gdzie\u015b to jest oczywi\u015bcie, ta niech\u0119\u0107 z lat mi\u0119dzywojennych, potem zreszt\u0105 zaostrzona w czasie wojny, gdzie najpierw wchodzili jedni, potem drudzy – i to nie s\u0105 najbardziej chlubne nasze dzie\u0142a – np. jak w Puszczy Nalibockiej partyzantka traktowa\u0142a miejscowych ch\u0142op\u00f3w.<\/p>\r\n

A jednocze\u015bnie pr\u00f3buje si\u0119 uruchomi\u0107 r\u00f3wnie\u017c to poczucie bardzo dawne z okresu formowania si\u0119 nowoczesnego narodu bia\u0142oruskiego, z prze\u0142omu XIX i XX wieku, \u017ce Polak to pan, a Bia\u0142orusin to ch\u0142op i z\u0142y Polak uciska biednych Bia\u0142orusin\u00f3w. I ten stereotyp, jeszcze wzmocniony przez lata mi\u0119dzywojnia funkcjonowa\u0142 w latach stalinowskich. Wtedy to, Jakub Ko\u0142as, napisa\u0142 powie\u015b\u0107 „B\u0142oto”, kt\u00f3rego fragment o Ta\u0142aszu jest kanw\u0105 filmu. Co to by\u0142y za czasy i\u00a0 co on wtedy pisa\u0142 – nietrudno sobie wyobrazi\u0107. Ko\u0142as swoje najlepsze dzie\u0142a stworzy\u0142 przed I Wojn\u0105 \u015awiatow\u0105 i tu\u017c po niej, kiedy na kr\u00f3tko po tamtej stronie pozwolono m\u00f3wi\u0107 i drukowa\u0107 po bia\u0142orusku. Ale z pocz\u0105tku lat 30-tych przykr\u0119cono \u015brub\u0119, spor\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 tamtejszej inteligencji wywieziono na Syberi\u0119, pozamykano do \u0142agr\u00f3w. W ka\u017cdym razie wszystkich tak zastraszono, \u017ce wszyscy m\u00f3wili co trzeba. Natomiast Jakub Ko\u0142as, ten wybitny pisarz bia\u0142oruski, ca\u0142kowicie si\u0119 ze\u015bwini\u0142 i m\u00f3wi\u0105c szczerze sprzeda\u0142 si\u0119 – napisa\u0142 to propagandowe dzie\u0142o w 33 r., na kt\u00f3re by\u0142o zapotrzebowanie – wr\u00f3g w Sowieckom Sojuzie zawsze by\u0142 potrzebny, a polski pan by\u0142 bardzo dobrym wrogiem, no i napisa\u0142 takie co\u015b, tak\u0105 powie\u015b\u0107.<\/p>\r\n

Ale co jest tu \u015bmieszne, \u017ce dopiero, teraz w 2012 r. niepodleg\u0142a Bia\u0142oru\u015b, formalnie niepodleg\u0142a si\u0119ga do takiej stalinowskiej ramoty, sk\u0105din\u0105d wybitnego pisarza i postanawia u\u017cy\u0107 tego jako narz\u0119dzia ideologicznego. Jest to oczywi\u015bcie bardzo niebezpieczna bro\u0144.<\/p>\r\n

Czy te resentymenty zostan\u0105 rozbudzone, na co liczy \u0141ukaszenka? W jakiej\u015b mierze na pewno tak. Pod tym wzgl\u0119dem literatura pi\u0119kna i film maj\u0105 nies\u0142ychan\u0105 si\u0142\u0119 – o wiele wi\u0119ksz\u0105 ni\u017c propaganda pa\u0144stwowa. Ale pytanie te\u017c, jak jest zrobiony ten film – ja go jeszcze nie widzia\u0142am. Jakie\u015b oddzia\u0142ywanie na pewno b\u0119dzie mia\u0142 – to idzie w telewizji, to jest atrakcyjne, co\u015b si\u0119 dzieje, to jest w odcinkach – m\u00f3wi o bolesnej historii – niestety szkodliwo\u015b\u0107 tego jest bardzo du\u017ca, mimo \u017ce ta antypolska propaganda nie trafia na Bia\u0142orusi na bardzo podatny grunt – cokolwiek m\u00f3wimy o Bia\u0142orusinach, to jest to bardzo tolerancyjny nar\u00f3d, tolerancyjny w tym prawdziwym, nie wsp\u00f3\u0142czesnym sensie – ludzie \u017cyj\u0105 ko\u0142o siebie, jedni si\u0119 modl\u0105 w tym ko\u015bciele, inni w tamtym, to jest naturalne. I w tym sensie nigdy antypolsko\u015b\u0107 nie by\u0142a bardzo silna, nawet przy tych wszystkich resentymentach, urazach.<\/p>\r\n

Nigdy to nie by\u0142o tak, jak na Ukrainie, gdzie tam si\u0119 przerodzi\u0142o w prawdziw\u0105 nienawi\u015b\u0107. Tego na Bia\u0142orusi nigdy nie by\u0142o, czy to dlatego, \u017ce to nar\u00f3d spokojny, \u0142agodny – taki jest ich charakter narodowy i co\u015b w tym jest, czy to dlatego, \u017ce nigdy nie by\u0142o mi\u0119dzy nami ostrego starcia, wojny, typu rzezi wo\u0142y\u0144skiej. By\u0142y rzeczy bardzo nieprzyjemne – jak wydawanie Polak\u00f3w bolszewikom, ale to s\u0105 detale w por\u00f3wnaniu z takimi rzeczami, jakie si\u0119 dzia\u0142y na Ukrainie. W zwi\u0105zku z tym, tam nigdy nie by\u0142o takiego poziomu niech\u0119ci do Polski – ja np. nigdy si\u0119 z tym nie spotka\u0142am. Pewnie gdzie\u015b to mo\u017cna wygrzeba\u0107, ale generalnie tamtejsza inteligencja jest nastawiona w sporej swojej cz\u0119\u015bci – mo\u017ce poza bardzo nacjonalistyczn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 – generalnie propolsko. Jest takie przekonanie, wywodz\u0105ce si\u0119 jeszcze z Wielkiego Ksi\u0119stwa Litewskiego, \u017ce te wolno\u015bciowe ruchy z bratniej Polski, Korony przychodzi\u0142y.<\/p>\r\n

Dlatego moim zdaniem oddzia\u0142ywanie nie b\u0119dzie wstrz\u0105saj\u0105ce, ale oczywi\u015bcie jakie\u015b szkody poczyni.<\/p>\r\n

not. zrk
[fot. Youtube]<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Bia\u0142oruska telewizja wyemitowa\u0142a w weekend pierwszy odcinek serialu pt. „Ta\u0142asz”, opowiadaj\u0105cego o walkach bia\u0142oruskich partyzant\u00f3w z Polakami w latach 1919-1920. G\u0142\u00f3wny bohater, Wasylij Ta\u0142asz tworzy le\u015bny oddzia\u0142 i we wsp\u00f3\u0142pracy z bolszewikami walczy z polskim wojskiem. W filmie s\u0105 tylko \u017ali Polacy, morduj\u0105cy Bia\u0142orusin\u00f3w, niszcz\u0105cy bia\u0142orusk\u0105 kultur\u0119 i marz\u0105cy o Polsce „od morza do morza”. […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[6],"tags":[65,168,66],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/51040"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=51040"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/51040\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=51040"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=51040"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=51040"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}