Najg\u0142\u0119biej tkwi\u0105cym w pami\u0119ci zbiorowej symbolem eksterminacji Polak\u00f3w na Kresach jest zbrodnia katy\u0144ska. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce planowe komunistyczne ludob\u00f3jstwo wybranych kategorii Narodu Polskiego rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 ju\u017c w latach 1937-1938, gdy na mocy rozkazu Je\u017cowa nr 00485 wyznaczano kategorie Polak\u00f3w i os\u00f3b polskiego pochodzenia zamieszka\u0142ych w ZSRS, kt\u00f3re ulec mia\u0142y zag\u0142adzie. R\u00f3wnocze\u015bnie rozpocz\u0105\u0142 dzia\u0142ania zesp\u00f3\u0142 specjalist\u00f3w NKWD zajmuj\u0105cy si\u0119 tzw. spraw\u0105 polsk\u0105. Zaledwie dwa lata p\u00f3\u017aniej specjali\u015bci od „sprawy polskiej”, po s\u0142ynnych konferencjach NKWD – gestapo, jakie mia\u0142y miejsce na prze\u0142omie 1939 i 1940 roku, kontynuowali eksterminacj\u0119 ju\u017c na terenach do niedawna niepodleg\u0142ego pa\u0144stwa polskiego.<\/p>\r\n
Ukarani za polsko\u015b\u0107<\/strong><\/p>\r\n Skala ludob\u00f3jstwa z okresu od sierpnia 1937 r. do sierpnia 1938 r. by\u0142a gigantyczna. Rozstrzelano 111 tys. os\u00f3b, skazano ponad 50 tys. na 10-15 lat \u0142agru. \u0179ony zamordowanych by\u0142y automatycznie zsy\u0142ane na 5-8 lat \u0142agru. Zgodnie z tym samym rozkazem Je\u017cowa dziesi\u0105tki tysi\u0119cy dzieci skazanych mia\u0142y by\u0107 poddane rusyfikacji w domach dziecka.<\/p>\r\n Jedn\u0105 z kategorii, jak\u0105 poddano prze\u015bladowaniom w ramach tej akcji, stanowili Polacy zamieszkali w okolicach \u0179ytomierza i Kamie\u0144ca Podolskiego, kt\u00f3rych w ramach oczyszczania sowieckiego pasa przygranicznego przesiedlono do Kazachstanu. Nie byli na tyle gro\u017ani, by zgin\u0105\u0107, jak dwa lata p\u00f3\u017aniej oficerowie, ale posiadali wa\u017cn\u0105 umiej\u0119tno\u015b\u0107 – byli dobrymi rolnikami. By\u0142o to szczeg\u00f3lnie wa\u017cne, gdy\u017c w Kazachstanie po sztucznie wywo\u0142anym w latach 1932-1933 g\u0142odzie, gdy zgin\u0119\u0142o nie mniej ni\u017c 1 mln 100 tys. Kazach\u00f3w – czyli ok. 1\/3 narodu, ca\u0142kowitemu za\u0142amaniu uleg\u0142a gospodarka rolna. Polak\u00f3w zes\u0142ano w latach 1936-1937 na opustosza\u0142e kazachsta\u0144skie stepy oczyszczone w ten barbarzy\u0144ski spos\u00f3b z ludno\u015bci rdzennej. Kazachowie byli w tym okresie przychylnie nastawieni do Polak\u00f3w, rozumieli bowiem, \u017ce przyje\u017cd\u017cali nie osadnicy, ale takie same ofiary ludob\u00f3jstwa.<\/p>\r\n Zaledwie dwa lata p\u00f3\u017aniej, w 1940 i 1941 r., do wykopanych przez polskich zes\u0142a\u0144c\u00f3w ziemianek trafi\u0142y \u017cony i dzieci oficer\u00f3w i urz\u0119dnik\u00f3w zamordowanych podczas zbrodni katy\u0144skiej, co dobitnie \u015bwiadczy o ci\u0105g\u0142o\u015bci akcji ludob\u00f3jstwa i „oczyszczania” Kres\u00f3w z Polak\u00f3w. Jednak\u017ce by\u0142a jedna istotna r\u00f3\u017cnica! Rodziny oficer\u00f3w, o ile prze\u017cy\u0142y, mog\u0142y wyjecha\u0107 z armi\u0105 Andersa lub wr\u00f3ci\u0107 do Polski, natomiast w\u0142adze PRL i ZSRS nie zgodzi\u0142y si\u0119 na powr\u00f3t etnicznych Polak\u00f3w. Nasi rodacy spod Kamie\u0144ca i \u0179ytomierza musz\u0105 dalej odbywa\u0107 kar\u0119 za sw\u0105 polsko\u015b\u0107. Nigdy nie mieli szansy powrotu. W trakcie wojny do polskich wsi zsy\u0142ani byli r\u00f3wnie\u017c masowo nadwo\u0142\u017ca\u0144scy Niemcy (ok. 1 mln) oraz Czeczeni i Ingusze.<\/p>\r\n Wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce po 1989 roku Polska przypomni sobie o tych ostatnich ofiarach sowieckiego ludob\u00f3jstwa na Kresach. Sta\u0142o si\u0119 jednak inaczej…<\/p>\r\n Tylko 8 rodzin<\/strong><\/p>\r\n Jest to szczeg\u00f3lnie bolesne dla kazachsta\u0144skich Polak\u00f3w, zwa\u017cywszy \u017ce ju\u017c na pocz\u0105tku lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych Niemcy zabra\u0142y wszystkich ch\u0119tnych do przesiedlania Niemc\u00f3w. W ramach „polityki zado\u015b\u0107uczynienia” w 1992 r. okre\u015blono kontyngent roczny powracaj\u0105cych z by\u0142ego ZSRS na 225 tys. os\u00f3b, a po pewnym okresie ustalono go na poziomie 103 tysi\u0119cy. Z samego Kazachstanu wr\u00f3ci\u0142o ponad 700 tys. Niemc\u00f3w. Co warte szczeg\u00f3lnego podkre\u015blenia, sam Kazachstan r\u00f3wnocze\u015bnie rozpocz\u0105\u0142 du\u017c\u0105 akcj\u0119 powrotu tzw. oralman\u00f3w – czyli os\u00f3b oraz ich potomk\u00f3w, kt\u00f3re uciek\u0142y przed sztucznym g\u0142odem i prze\u015bladowaniami sowieckimi do Chin, Mongolii, Iranu. W sumie na opuszczone po Niemcach tereny od 1991 do 2009 roku powr\u00f3ci\u0142o 192 tys. kazachskich rodzin, czyli oko\u0142o 750 tys. os\u00f3b. Obecnie repatrianci, wraz z dzie\u0107mi i nielegalnie przyby\u0142ymi cz\u0142onkami rodzin, stanowi\u0105 ok. 1 mln ludno\u015bci, czyli blisko 10 procent wszystkich Kazach\u00f3w! Ka\u017cdego roku aparat prezydenta Nazarbajewa ustala kwoty roczne repatriant\u00f3w – oralman\u00f3w. W 2009 r. podwy\u017cszono t\u0119 kwot\u0119 z 15 tys. do 20 tys. rodzin rocznie. R\u00f3wnie\u017c od 2008 roku podobn\u0105 „polityk\u0119 powrotu” podj\u0119\u0142a Rosja. Powo\u0142a\u0142a do istnienia biura repatriacyjne, szczeg\u00f3lnie w by\u0142ych republikach azjatyckich. W okresie pierwszych dw\u00f3ch lat (do 2010 r.) rocznie powraca\u0142o oko\u0142o 8000 os\u00f3b.<\/p>\r\n Polska w ramach „Ustawy o repatriacji” z 2000 r. i dzia\u0142ania systemu „Rodak” jest w stanie sprowadzi\u0107 rocznie od 8 do 25 rodzin. W prowadzonej przez MSWiA bazie „Rodak” (w 2009 r.) nadal czeka z pisemnym przyrzeczeniem repatriacji ze strony rz\u0105du RP 1621 rodzin (2544 osoby). \u015aredni okres oczekiwania wynosi, zgodnie z obietnic\u0105 rz\u0105du, od 7 do 9 lat. Po ilu setkach lat wr\u00f3c\u0105 potomkowie polskich zes\u0142a\u0144c\u00f3w?<\/p>\r\n Swoistym chichotem historii mo\u017ce by\u0107 fakt, \u017ce obecnie najwi\u0119cej polskich repatriant\u00f3w znajduje si\u0119 w Rosji i w Niemczech. Oczekuj\u0105cy od ponad 20 lat Polacy, trac\u0105c nadziej\u0119 na powr\u00f3t do Ojczyzny, wykorzystali wi\u0119c systemy repatriacyjne innych pa\u0144stw. Z prostych i oczywistych wzgl\u0119d\u00f3w pracowito\u015bci i du\u017cej dzietno\u015bci op\u0142aca si\u0119 Rosjanom i Niemcom zaprasza\u0107 Polak\u00f3w do swoich kraj\u00f3w. Natomiast w Polsce, zdaniem MSWiA oraz MSZ, ci sami zes\u0142a\u0144cy s\u0105 niezaradni i zbyt roszczeniowi, a ich powr\u00f3t jest zbyt du\u017cym ci\u0119\u017carem dla kasy pa\u0144stwowej.<\/p>\r\n A wszystko to dzieje si\u0119 w sytuacji, gdy istnieje artyku\u0142 52 pkt 5 Konstytucji RP, gdzie stwierdza si\u0119, \u017ce ka\u017cda „osoba, kt\u00f3rej pochodzenie polskie zosta\u0142o stwierdzone zgodnie z ustaw\u0105, mo\u017ce osiedli\u0107 si\u0119 na terytorium Rzeczypospolitej na sta\u0142e”. Pomimo stwierdzenia swego pochodzenia Polacy w Kazachstanie wr\u00f3ci\u0107 jednak nie mog\u0105, gdy\u017c nie istnieje taka ustawa, a pr\u00f3by uchwalenia wynikaj\u0105cego z Konstytucji pakietu ustaw „powrotowych” (m. in. spo\u0142eczny projekt „Ustawy o powrocie z zes\u0142ania”) s\u0105 skrz\u0119tnie blokowane. Nie budzi to r\u00f3wnie\u017c zatroskania Rzecznika Praw Obywatelskich czy innych kompetentnych instytucji, \u017ce od kilkunastu lat \u0142amane s\u0105 prawa konstytucyjne. Jest to szczeg\u00f3lnie bolesne w tym okresie, gdy wprowadzana jest w Polsce abolicja dla uchod\u017ac\u00f3w. Warto zapyta\u0107 urz\u0119dnik\u00f3w z MSWiA zajmuj\u0105cych si\u0119 do niedawna r\u00f3wnocze\u015bnie uchod\u017acami i repatriantami w ramach Urz\u0119du ds. Uchod\u017ac\u00f3w i Repatriacji (obecnie Departament ds. Obywatelstwa i Repatriacji), dlaczego osoby, kt\u00f3re przyby\u0142y tu nielegalnie, wbrew prawu mog\u0105 otrzyma\u0107 zgod\u0119 na pobyt w Polsce, za\u015b legalnie oczekuj\u0105ce od lat tysi\u0105ce kazachsta\u0144skich Polak\u00f3w z pisemn\u0105 obietnic\u0105 rz\u0105du polskiego w r\u0119ku nie otrzymaj\u0105 od MSWiA takiej szansy. Wr\u0119cz odwrotnie, MSWiA blokuje im mo\u017cliwo\u015b\u0107 przyjazdu. Czy jest to pa\u0144stwo prawa?<\/p>\r\n Czekaj\u0105 na powr\u00f3t<\/strong><\/p>\r\n W obliczu ca\u0142kowitego fiaska ci\u0105gn\u0105cego si\u0119 od 2000 r. pa\u0144stwowego systemu „Rodak” z inicjatywy Wsp\u00f3lnoty Polskiej i jej prezesa \u015bp. Macieja P\u0142a\u017cy\u0144skiego oraz we wsp\u00f3\u0142pracy ze Zwi\u0105zkiem Repatriant\u00f3w RP powsta\u0142a spo\u0142eczna propozycja „Ustawy o powrocie do Rzeczypospolitej Polskiej os\u00f3b pochodzenia polskiego deportowanych i zes\u0142anych przez w\u0142adze Zwi\u0105zku Socjalistycznych Republik Radzieckich”. G\u0142\u00f3wn\u0105 nasz\u0105 ide\u0105 by\u0142o zr\u00f3wnanie w prawach i zastosowanie rozwi\u0105za\u0144 stosowanych wobec uchod\u017ac\u00f3w. Jedyn\u0105 istotn\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 by\u0142o danie \u015brodk\u00f3w na zagospodarowanie oraz mo\u017cliwo\u015b\u0107 zdobycia prostego, przydatnego w Polsce zawodu.<\/p>\r\n Samoograniczali\u015bmy si\u0119 w naszych propozycjach, nie chcieli\u015bmy, by \u0142atwo by\u0142o wykorzysta\u0107 przeciw powrotowi z Kazachstanu zwyk\u0142\u0105 zawi\u015b\u0107 ludzk\u0105, jaka rodzi si\u0119 w obliczu biedy w Polsce, by nikt nie m\u00f3wi\u0142, \u017ce przyjmujemy „Ruskich”, a ludzie czekaj\u0105 na lokale komunalne czy na prac\u0119. Oczywi\u015bcie uwa\u017cali\u015bmy, \u017ce s\u0142uszna by\u0142aby polityka zado\u015b\u0107uczynienia ze strony pa\u0144stwa polskiego za 76 lat zes\u0142ania. Zsy\u0142ano bowiem ludzi \u015bwiadomych swej polskiej to\u017csamo\u015bci, silnie zwi\u0105zanych z Ko\u015bcio\u0142em, zaradnych i przedsi\u0119biorczych, mog\u0105cych stanowi\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142o oporu. Przesiedlono ca\u0142e rodziny, by zniszczy\u0107 i z\u0142ama\u0107 je psychicznie oraz fizycznie, wykorzysta\u0107 do niewolniczej pracy, za\u015b dzieci zrusyfikowa\u0107. 20 lat potwornego g\u0142odu i niewolniczej pracy do \u015bmierci Stalina, kolejne 50 lat zes\u0142ania – czy nie s\u0105 dostatecznym dowodem na ich polsko\u015b\u0107? Kto przerwie kar\u0119 tych Polak\u00f3w? Czy obecna polityka polska nie wpisuje si\u0119 w dalszy ci\u0105g ich gehenny? Chcemy zatem w ustawie znie\u015b\u0107 r\u00f3wnie\u017c egzaminy z j\u0119zyka polskiego, wiedzy o Polsce, nie maj\u0105 ich przecie\u017c nawet uchod\u017acy. Przywo\u0142am tu jedno z zadawanych obecnie przez konsula pyta\u0144 np. o patrona Krakowa. Je\u017celi nie wiecie, drodzy Czytelnicy, \u017ce to \u015bw. Florian, a nie Stanis\u0142aw, to niewa\u017cne, \u017ce wasz dziadek zgin\u0105\u0142 rozstrzelany, \u017ce rodze\u0144stwo zmar\u0142o z g\u0142odu, \u017ce nie by\u0142o szans na nauk\u0119 j\u0119zyka polskiego i historii. Nie macie prawa powrotu. C\u00f3\u017c, tylko Rosjanie bez egzamin\u00f3w uznali tych zes\u0142a\u0144c\u00f3w za Polak\u00f3w!<\/p>\r\n Projekt ustawy o powrocie z zes\u0142ania zosta\u0142 zaatakowany na pierwszym spotkaniu podkomisji sejmowej i zdecydowanie odrzucony przez stron\u0119 koalicyjn\u0105 i MSWiA. Jawne odrzucenie projektu nie wchodzi\u0142o jednak w rachub\u0119 w obliczu ponad 200 tys. zebranych podpis\u00f3w i mo\u017cliwo\u015bci strat wizerunku w roku przedwyborczym. Powsta\u0142a zatem r\u00f3wnocze\u015bnie w Senacie RP propozycja kolejnej, ju\u017c trzeciej nowelizacji starej, niedzia\u0142aj\u0105cej „Ustawy o repatriacji” z 2000 r., kt\u00f3ra przesz\u0142a ca\u0142\u0105 procedur\u0119 senack\u0105 przy poparciu wszystkich partii (sic!) i wesz\u0142a pod obrady Sejmu. Po\u0142\u0105czenie obu projekt\u00f3w – spo\u0142ecznego i koalicji rz\u0105dowej, w ramach podkomisji doprowadzi\u0142oby do zako\u0144czenia prac nad wsp\u00f3lnym ju\u017c projektem z ko\u0144cem kadencji Sejmu. Pami\u0119ta\u0107 bowiem nale\u017cy, \u017ce tylko projekty „czysto” spo\u0142eczne przechodz\u0105 do dalszych prac w nowo wybranym parlamencie. W ten spos\u00f3b osi\u0105gni\u0119to by w bia\u0142ych r\u0119kawiczkach zako\u0144czenie prac nad projektem. Ale zdecydowana postawa kilku os\u00f3b z koalicji PO – PSL szcz\u0119\u015bliwie na to nie pozwoli\u0142a. Ca\u0142y czas projekt napotyka\u0142 zdecydowany op\u00f3r, pomimo \u017ce wszyscy stwierdzali w obliczu konkretnych danych, \u017ce repatriacja prawie nie istnieje. Winne by\u0142y gminy, kt\u00f3re nie zaprasza\u0142y repatriant\u00f3w, z czym w pe\u0142ni si\u0119 zgadzali\u015bmy. Wi\u0119c kiedy proponowali\u015bmy konkretne tematy i propozycje zmian, brak by\u0142o na nie zgody. Nie osi\u0105gn\u0119li\u015bmy zgody strony MSWiA nawet na ustalenie harmonogramu spotka\u0144, nie m\u00f3wi\u0105c o konkretnych tematach tam poruszanych. W sumie w ci\u0105gu roku spotkali\u015bmy si\u0119 zaledwie cztery razy. Sk\u0105d bierze si\u0119 ta niech\u0119\u0107 ze strony urz\u0119dnik\u00f3w MSWiA, kt\u00f3rzy wykazali si\u0119 przez lata kompletn\u0105 niekompetencj\u0105 i nieudolno\u015bci\u0105, poniewa\u017c nie tylko \u017ce przyjmuj\u0105 zaledwie 8-25 rodzin rocznie, to jeszcze nie byli nawet w stanie od 11 lat wykorzysta\u0107 przyznanych \u015brodk\u00f3w na repatriacj\u0119. Dzieje si\u0119 to w obliczu wielotysi\u0119cznej kolejki oczekuj\u0105cych w systemie „Rodak”. Oko\u0142o 20 procent przyznawanych \u015brodk\u00f3w ka\u017cdego roku jest zwracanych, np. w 2008 r. z przyznanych 8 339 798 z\u0142 urz\u0119dnicy nie wykorzystali 1 660 202 z\u0142, za\u015b w 2009 r. z przyznanych 7450 202 nie wykorzystano 1 615 718 z\u0142otych. Problemu z powrotem Polak\u00f3w z Kazachstanu nie da si\u0119 zatem sprowadzi\u0107 tylko do kwestii braku \u015brodk\u00f3w na repatriacj\u0119, co jest g\u0142\u00f3wnym zarzutem strony koalicyjnej wobec projektu spo\u0142ecznego ustawy. Wyra\u017anie wida\u0107 tu obok wadliwo\u015bci dotychczasowej ustawy brak kompetencji i niech\u0119\u0107 urz\u0119dnik\u00f3w, a przecie\u017c s\u0105 to ci sami ludzie, kt\u00f3rzy zajmuj\u0105 si\u0119 dziesi\u0105tkami tysi\u0119cy spraw uchod\u017ac\u00f3w, emigrant\u00f3w.<\/p>\r\n Polacy w Kazachstanie s\u0105 nadal tylko dobrym tematem dla PR-owskich poczyna\u0144, nie stanowi\u0105 rzeczywistego elektoratu, z kt\u00f3rym musieliby si\u0119 liczy\u0107 politycy. Mieszkaj\u0105 5 tys. km od Polski i nie s\u0105 nawet w stanie demonstrowa\u0107 w swoich sprawach. To tylko Pa\u0144stwo, kt\u00f3rzy z\u0142o\u017cyli podpisy, kt\u00f3rym nie jest obcy ich los, kt\u00f3rzy w rodzinach do\u015bwiadczyli gehenny zes\u0142ania, stanowi\u0105 realn\u0105 si\u0142\u0119 mog\u0105c\u0105 im pom\u00f3c. Tylko naciski spo\u0142eczne mog\u0105 zmusi\u0107 polityk\u00f3w do dzia\u0142ania, trudno jest bowiem po okresie 20 lat zaniechania m\u00f3wi\u0107 o ich dobrej woli. My, kt\u00f3rzy pisali\u015bmy t\u0119 ustaw\u0119, prosimy o pomoc, o naciskanie swoich pos\u0142\u00f3w, o kontakt ze Zwi\u0105zkiem Repatriant\u00f3w. Ka\u017cde \u015brodowisko, wszelkie inicjatywy, wszystkie pomys\u0142 s\u0105 cenne. Nie pozw\u00f3lmy, by po cichu, w ramach gier koalicyjnych skazano dziesi\u0105tki tysi\u0119cy Polak\u00f3w na dalsze zes\u0142anie, bo gdy czytaj\u0105 Pa\u0144stwo te s\u0142owa, w p\u00f3\u0142nocnym Kazachstanie jest oko\u0142o 20 stopni mrozu i jak co roku od 76 lat zamarzaj\u0105 tam w buranach (burze \u015bnie\u017cne) nasi rodacy.<\/p>\r\n Dr Robert Wyszy\u0144ski<\/strong><\/em>
Instytut Socjologii, Uniwersytet Warszawski<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Najg\u0142\u0119biej tkwi\u0105cym w pami\u0119ci zbiorowej symbolem eksterminacji Polak\u00f3w na Kresach jest zbrodnia katy\u0144ska. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce planowe komunistyczne ludob\u00f3jstwo wybranych kategorii Narodu Polskiego rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 ju\u017c w latach 1937-1938, gdy na mocy rozkazu Je\u017cowa nr 00485 wyznaczano kategorie Polak\u00f3w i os\u00f3b polskiego pochodzenia zamieszka\u0142ych w ZSRS, kt\u00f3re ulec mia\u0142y zag\u0142adzie. R\u00f3wnocze\u015bnie rozpocz\u0105\u0142 dzia\u0142ania zesp\u00f3\u0142 […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[215],"tags":[66,188,50,59],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49857"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49857"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49857\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49857"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49857"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49857"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}