{"id":49256,"date":"2012-01-01T18:02:33","date_gmt":"2012-01-01T23:02:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=49256"},"modified":"2012-01-01T18:02:33","modified_gmt":"2012-01-01T23:02:33","slug":"dlug-publiczny-to-kradziez-prof-michal-wojciechowski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=49256","title":{"rendered":"D\u0142ug publiczny to kradzie\u017c – prof. Micha\u0142 Wojciechowski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Przez jedn\u0105 kadencj\u0119 d\u0142ug publiczny wzr\u00f3s\u0142 o jakie\u015b 300 miliard\u00f3w z\u0142otych, a niekt\u00f3rzy s\u0105dz\u0105, \u017ce o wi\u0119cej. Nowy bud\u017cet sytuacji nie zmieni, zad\u0142u\u017cenie Polski ma dalej wzrasta\u0107. Jest to powszechnie postrzegane jako problem gospodarczy i polityczny.<\/strong>

Ale zad\u0142u\u017canie pa\u0144stwa ma te\u017c wymiar moralny. Mo\u017ce nawet przede wszystkim moralny, gdy\u017c jest nieuczciwe wobec obywateli i przysz\u0142ych pokole\u0144. Sp\u0142ata nie jest przecie\u017c tak naprawd\u0119 problemem „ich”, w\u0142adzy, lecz naszym, jako podatnik\u00f3w. To my, ka\u017cdy pracuj\u0105cy doros\u0142y, b\u0119dziemy musieli wysup\u0142a\u0107 dodatkowe 20 tysi\u0119cy z\u0142otych plus procenty, \u017ceby zap\u0142aci\u0107 za ubieg\u0142e cztery lata bud\u017cetowej lekkomy\u015blno\u015bci. Rz\u0105dz\u0105cy nam na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 szkodz\u0105, zad\u0142u\u017cenie zahamuje i wzrost gospodarczy, i konsumpcj\u0119.

Kto i komu zabiera<\/strong>

Zad\u0142u\u017canie pa\u0144stwa nie jest widziane jako kradzie\u017c czy og\u00f3lniej przest\u0119pstwo, gdy\u017c jest oczywi\u015bcie legalne, cho\u0107 pozostaje nieodpowiedzialne i szkodliwe. Ta formalna legalno\u015b\u0107 okazuje si\u0119 pokus\u0105, gdy\u017c i rz\u0105d centralny, i samorz\u0105dy, i rozmaite instytucje, i fundusze pa\u0144stwowe, w tym ZUS i Fundusz Drogowy, ch\u0119tnie zaci\u0105gaj\u0105 po\u017cyczki na spory procent. Ustawowe ograniczenie mo\u017cliwo\u015bci zaci\u0105gania d\u0142ug\u00f3w ma tym samym pot\u0119\u017cnych przeciwnik\u00f3w. Nie dotyczy to samej Polski, czy tym bardziej partii aktualnie rz\u0105dz\u0105cych, gdy\u017c sytuacja jest taka sama w znacznej wi\u0119kszo\u015bci \u015bwiata. W USA noworodek przychodzi na \u015bwiat z 45 tysi\u0105cami dolar\u00f3w d\u0142ugu.

Po\u017cyczanie, tak w \u017cyciu publicznym, jak prywatnym, miewa oczywi\u015bcie sens. Wtedy mianowicie, gdy korzy\u015bci, jakie mamy z po\u017cyczki, na przyk\u0142ad zrealizowanie pilnej inwestycji, przewy\u017cszaj\u0105 koszty w postaci oprocentowania. Bardzo ryzykowne s\u0105 natomiast po\u017cyczki konsumpcyjne, kt\u00f3re polegaj\u0105 na tym, \u017ce wydajemy pieni\u0105dze, kt\u00f3rych jeszcze nie mamy, a za dobra p\u0142acimy tym samym wi\u0119cej, bo do ceny dochodz\u0105 odsetki.

Zapo\u017cyczanie si\u0119 przez rz\u0105dy wynika w\u0142a\u015bnie z nadmiernych wydatk\u00f3w typu konsumpcyjnego, na przyk\u0142ad na pensje urz\u0119dnicze i specjalnego typu emerytury. Taka sama jest faktyczna przyczyna wzrostu podatk\u00f3w. Oficjalnie s\u0105 to po\u017cyczki na inwestycje itp. Jednak\u017ce, gdyby administracja wszystkich szczebli nie uros\u0142a przez 20 lat trzy- czy czterokrotnie, nie by\u0142oby wcale dziury w bud\u017cecie i potrzeby po\u017cyczania! Tymczasem o redukcji administracji i upraszczaniu przepis\u00f3w tylko si\u0119 m\u00f3wi.

We\u017amy przyk\u0142ad. Zatrudnienie w administracji ro\u015bnie szacunkowo o 25 tysi\u0119cy os\u00f3b rocznie. Koszt jednego urz\u0119dnika, jego pensji, zwi\u0105zanych z ni\u0105 sk\u0142adek itp., oraz miejsca pracy to jakie\u015b 100 tysi\u0119cy rocznie. Oczekiwane wp\u0142ywy z tytu\u0142u niedawnego podniesienia VAT o 1 punkt procentowy szacowano na 5 – 6 miliard\u00f3w z\u0142otych rocznie. A wi\u0119c ta podwy\u017cka podatk\u00f3w wynik\u0142a po prostu ze wzrostu liczebno\u015bci administracji przez poprzednie dwa lata! Nie licz\u0105c szkody, jaka wynika st\u0105d, \u017ce tej sumy nie wyda si\u0119 na rzeczy po\u017cyteczne.

Za obecny d\u0142ug zap\u0142ac\u0105 obywatele. Powi\u0119kszanie d\u0142ugu publicznego staje si\u0119 wi\u0119c zamaskowan\u0105 form\u0105 kradzie\u017cy. Tracimy my, korzystaj\u0105 aktualni rz\u0105dz\u0105cy, zb\u0119dni urz\u0119dnicy oraz lobby bankowe, spekulanci po\u017cyczaj\u0105cy pieni\u0105dze rz\u0105dom. W skrajnym przypadku mo\u017ce od tego zbankrutowa\u0107 ca\u0142y kraj. Oznacza to, \u017ce zaci\u0105ganie po\u017cyczek przez rz\u0105dz\u0105cych narusza przykazanie „nie kradnij!” i w\u0142a\u015bciwie powinno by\u0107 \u015bcigane przez prawo.

Definicja prawna<\/strong>

Wyci\u0105ganie pieni\u0119dzy od obywateli mo\u017cna nazwa\u0107 kradzie\u017c\u0105 nie tylko na zasadzie intuicji czy publicystycznej przesady. Tradycyjna prawna definicja kradzie\u017cy brzmi: „Potajemne zabranie rzeczy cudzej z ch\u0119ci zysku”. W przypadku d\u0142ugu publicznego wszystko si\u0119 zgadza!

Potajemne: rz\u0105d zaci\u0105ga d\u0142ugi, nie informuj\u0105c og\u00f3\u0142u, o co tu chodzi, czym naprawd\u0119 jest deficyt bud\u017cetowy i pokrycie go przez emisj\u0119 obligacji itd. Je\u015bli pojawi si\u0119 informacja o kwocie zad\u0142u\u017cenia, nie towarzysz\u0105 jej dane o kosztach oprocentowania. Tym bardziej nie dostaniemy kwitu z informacj\u0105, ile spadnie na nas samych i naszych potomk\u00f3w. Natomiast mydli si\u0119 ludziom oczy zapowiedziami, ile to hojna w\u0142adza przeznaczy na r\u00f3\u017cne po\u017cyteczne cele.

Zabranie: nikt nas nie pyta o zgod\u0119, b\u0119dziemy musieli przymusowo sp\u0142aca\u0107 poprzez podatki. A je\u015bli przyj\u0105\u0107, \u017ce d\u0142ug pozwala sfinansowa\u0107 jakie\u015b wydatki po\u017cyteczne, a obywatele, odnosz\u0105c z tego korzy\u015bci, po\u017cyczanie zatwierdz\u0105, nadal mamy do czynienia z kradzie\u017c\u0105. Wtedy bowiem aktualnie \u017cyj\u0105cy okradaj\u0105 nast\u0119pne, nie\u015bwiadome jeszcze niczego pokolenia, kt\u00f3rym zostawi\u0105 rachunek za swoje obecne wydatki.

Rzeczy cudzej: przecie\u017c rz\u0105d sp\u0142aca d\u0142ugi naszymi pieni\u0119dzmi, a nie swoimi. Nigdy do\u015b\u0107 powtarzania, \u017ce w\u0142adza niczego nie produkuje, lecz wy\u0142\u0105cznie zabiera nasze pieni\u0105dze i nimi obraca. Obraca nieefektywnie, marnuje, dlatego gospodarczo szkodliwy jest ka\u017cdy wzrost wydatk\u00f3w pa\u0144stwowych innych ni\u017c na bezpiecze\u0144stwo.

Z ch\u0119ci zysku: gdy\u017c premier, minister, burmistrz, w\u00f3jt, dyrektor chc\u0105 mie\u0107 komfort finansowy teraz, zamaskowa\u0107 kryzys i pustki w kasie, wygra\u0107 nast\u0119pne wybory. Dbaj\u0105 o tegoroczny bud\u017cet, a nie o sytuacj\u0119 rz\u0105du, gminy, obywateli za lat kilka i wi\u0119cej, a tym bardziej nie o nast\u0119pne pokolenia, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 musia\u0142y obecne d\u0142ugi sp\u0142aca\u0107. To samo dotyczy pos\u0142\u00f3w i radnych, kt\u00f3rzy uchwalaj\u0105 bud\u017cety. Nie my\u015bl\u0105 o naszej sytuacji, lecz o korzy\u015bciach i \u017cyczeniach swojej grupy.

Nazywa\u0107 po imieniu<\/strong>

W czasach, gdy o sukcesie politycznym decyduje piar, dobre wra\u017cenie w telewizji, a przepisy prawa chroni\u0105 polityk\u00f3w przed ostrzejsz\u0105 krytyk\u0105, specjalnego znaczenia nabiera nazywanie rzeczy po imieniu. Nazwa kradzie\u017cy na okre\u015blenie wielu poczyna\u0144 dzisiejszych pa\u0144stw mo\u017ce by\u0107 poczytana za obra\u017aliw\u0105. Trudno.

Sk\u0105din\u0105d, jak wiadomo, kwitnie upi\u0119kszanie rzeczywisto\u015bci we wszelkich dziedzinach przez zmiany nazw. Na przyk\u0142ad podatki na cele socjalne nazywa si\u0119 sk\u0142adkami. Zwolennik eurobiurokracji, pa\u0144stwa opieku\u0144czego i polityczno-poprawnej cenzury wobec inaczej my\u015bl\u0105cych nazywa siebie libera\u0142em. Zabijanie dzieci przed narodzeniem otrzymuje nazw\u0119 zabiegu, przerwania ci\u0105\u017cy czy sztucznego poronienia (czyli za \u0142acin\u0105 – aborcji). Boj\u00f3wkarze zamiast za faszyst\u00f3w podaj\u0105 si\u0119 za antyfaszyst\u00f3w.

A zatem: przez wysokie podatki, d\u0142ug publiczny i inflacj\u0119 rz\u0105dy biurokratyczne okradaj\u0105 obywateli, a przez propagand\u0119 ich oszukuj\u0105.

Inne formy<\/strong>

Kradzie\u017c\u0105 w og\u00f3lnym, potocznym sensie tego s\u0142owa mo\u017cna nazwa\u0107 i inne formy dzia\u0142alno\u015bci w\u0142adzy. Podatki nie s\u0105 nadu\u017cyciem, je\u015bli s\u0142u\u017c\u0105 po\u017cytkowi publicznemu. Ale je\u015bli s\u0105 przejadane i marnowane przez paso\u017cytnicz\u0105 biurokracj\u0119 (nie m\u00f3wi\u0105c ju\u017c o korupcji), zbli\u017caj\u0105 si\u0119 do kradzie\u017cy. Kradzie\u017c\u0105 by\u0142y konfiskaty maj\u0105tku przez komunist\u00f3w. Brak reprywatyzacji zbli\u017ca si\u0119 zatem do paserstwa.

Nast\u0119pnie kradzie\u017c\u0105 jest wywo\u0142ywanie inflacji przez emisj\u0119 pustego pieni\u0105dza i lewych papier\u00f3w warto\u015bciowych, praktyka powszechna. Inflacja powoduje bowiem utrat\u0119 warto\u015bci pieni\u0119dzy, jakie mamy. Analogiczny charakter maj\u0105 manipulacje stop\u0105 procentow\u0105: za wysoka (jak obecnie w Polsce) zapewnia nadmierne zyski bankom, za niska oznacza karanie oszcz\u0119dnych.

Cechy oszuka\u0144czej piramidy finansowej ma system emerytalny, w kt\u00f3rym sk\u0142adkami \u015bci\u0105gni\u0119tymi dzi\u015b sp\u0142aca si\u0119 stare zobowi\u0105zania, a p\u0142ac\u0105cym obiecuje, \u017ce kiedy\u015b przysz\u0142y rz\u0105d co\u015b im da. Tylko \u017ce ten przysz\u0142y rz\u0105d nie bardzo b\u0119dzie mia\u0142 z kogo \u015bci\u0105ga\u0107. Rodzice chcieliby mie\u0107 wi\u0119cej dzieci, ale przy obecnym systemie podatkowym ich nie sta\u0107. A m\u0142odzi podatnicy emigruj\u0105.

Nic nowego<\/strong>

Te wszystkie formy kradzie\u017cy maj\u0105 oczywi\u015bcie skutki gospodarcze w postaci znikomego wzrostu gospodarczego w ca\u0142ym \u015bwiecie zachodnim. Warunkiem zdrowej gospodarki jest bowiem przestrzeganie przykazania „nie kradnij!” – tak\u017ce i przede wszystkim przez rz\u0105dz\u0105cych! Wiadomo z historii, \u017ce chciwo\u015b\u0107 i rozrzutno\u015b\u0107 w\u0142adz w spos\u00f3b nieunikniony towarzyszy instytucji pa\u0144stwa. Je\u015bli z ni\u0105 jednak nie walczy\u0107, rz\u0105dz\u0105cy nas zrujnuj\u0105.

Cytat: „Ilekro\u0107 banda z\u0142odziei uchwyci w pewnym stopniu w\u0142adz\u0119, potrafi\u0105 oni zagrabi\u0107 ca\u0142e pa\u0144stwa, nie obawiaj\u0105c si\u0119 wcale represji prawa, poniewa\u017c czuj\u0105 si\u0119 silniejsi od prawa. S\u0105 to jednostki o sk\u0142onno\u015bciach oligarchicznych, spragnione tyranii i panowania, a dokonuj\u0105c potwornych kradzie\u017cy, os\u0142aniaj\u0105 je dostojn\u0105 nazw\u0105 majestatu legalnej w\u0142adzy i rz\u0105du, kt\u00f3re s\u0105 w istocie dzie\u0142em rabunku”.

S\u0105 to s\u0142owa ze staro\u017cytnego komentarza do Dekalogu pi\u00f3ra \u017cydowskiego filozofa Filona z Aleksandrii… Zatem nic nowego pod s\u0142o\u0144cem (tym razem zdanie biblijne z Ksi\u0119gi Koheleta). A Biblia m\u00f3wi jeszcze, \u017ce kr\u00f3l buduje kraj sprawiedliwo\u015bci\u0105, a niszczy uciskiem podatkowym (Ksi\u0119ga Przys\u0142\u00f3w 29,4). A obok (13,22): „M\u0105\u017c dobry zostawia dziedzictwo wnukom”. Dzi\u015b zostawiamy im d\u0142ugi.

Micha\u0142 Wojciechowski<\/em>
<\/strong><\/p>\r\n

Pierwotnie artyku\u0142 zamieszczony w dzienniku „Rzeczpospolita”<\/span> z dn. 27.12.2011 r.<\/a> \u015ar\u00f3dtytu\u0142y pochodz\u0105 z redakcji tego dziennika.

Autor jest ekspertem Centrum im. Adama Smitha i \u015bwieckim profesorem teologii na Uniwersytecie Warmi\u0144sko-Mazurskim, biblist\u0105. Napisa\u0142 m.in. ksi\u0105\u017cki „Moralna wy\u017cszo\u015b\u0107 wolnej gospodarki”, „Biblia o pa\u0144stwie”, „Mi\u0119dzy polityk\u0105 a religi\u0105”.<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Przez jedn\u0105 kadencj\u0119 d\u0142ug publiczny wzr\u00f3s\u0142 o jakie\u015b 300 miliard\u00f3w z\u0142otych, a niekt\u00f3rzy s\u0105dz\u0105, \u017ce o wi\u0119cej. Nowy bud\u017cet sytuacji nie zmieni, zad\u0142u\u017cenie Polski ma dalej wzrasta\u0107. Jest to powszechnie postrzegane jako problem gospodarczy i polityczny.Ale zad\u0142u\u017canie pa\u0144stwa ma te\u017c wymiar moralny. Mo\u017ce nawet przede wszystkim moralny, gdy\u017c jest nieuczciwe wobec obywateli i przysz\u0142ych pokole\u0144. […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[92,52],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49256"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49256"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49256\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49256"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49256"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49256"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}