Czas legalnego dzia\u0142ania „Solidarno\u015bci” oznacza\u0142 koniec pracy wielu redakcji. 14 grudnia 1981 r., w czasie stanu wojennego w Polsce, zawieszono druk wi\u0119kszo\u015bci dziennik\u00f3w z wyj\u0105tkiem tytu\u0142\u00f3w og\u00f3lnokrajowych – „Trybuny Ludu” i „\u0179o\u0142nierza Wolno\u015bci”, oraz specjalnie utworzono po\u0142\u0105czone regionalne redakcje gazet partyjnych. Miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej wesz\u0142a na rynek nowa gazeta – dziennik „Rzeczpospolita”, organ rz\u0105du i g\u0142\u00f3wny popularyzator tzw. reformy gospodarczej. Tw\u00f3rc\u0105 i redaktorem naczelnym zosta\u0142 J\u00f3zef Barecki.<\/p>\r\n
„\u0179ycie Warszawy” wznowiono 16 stycznia 1982 roku. „Tygodnik Powszechny” zacz\u0105\u0142 si\u0119 ponownie ukazywa\u0107 w ko\u0144cu maja. Reaktywowane pismo mia\u0142o nieco zmienion\u0105 szat\u0119 graficzn\u0105: czarne t\u0142o na winiecie. Rubryka „Obraz Tygodnia” odnotowywa\u0142a ka\u017cdy up\u0142ywaj\u0105cy tydzie\u0144 stanu wojennego.<\/p>\r\n
W styczniu 1982 r. w Warszawie zacz\u0105\u0142 ukazywa\u0107 si\u0119 podziemny „Tygodnik Wojenny”, a w lutym 1982 r. „Solidarno\u015b\u0107 – Tygodnik Mazowsze”. Nowym zjawiskiem w Polsce okresu stanu wojennego by\u0142y nielegalne radiostacje „Solidarno\u015bci”, kt\u00f3re odzywa\u0142y si\u0119 o r\u00f3\u017cnych porach, „wchodz\u0105c” od czasu do czasu na fale oficjalnych cz\u0119stotliwo\u015bci telewizji i radia. Po miastach je\u017adzi\u0142y samochody wojskowe z urz\u0105dzeniami s\u0142u\u017c\u0105cymi do lokalizacji radiostacji. 6 lipca 1982 r. aresztowano grup\u0119 organizator\u00f3w Radia „Solidarno\u015b\u0107” w Warszawie z Zofi\u0105 Romaszewsk\u0105 oraz Belgiem Robertem Noelem, kt\u00f3remu zarzucano, \u017ce nielegalnie przywi\u00f3z\u0142 do Polski urz\u0105dzenia nadawcze. 25 lipca zlikwidowana zosta\u0142a inna radiostacja „S” we Wroc\u0142awiu przy ul. Grabiszy\u0144skiej.<\/p>\r\n
Pocz\u0105tkowo program telewizyjny nadawano ze specjalnego studia obs\u0142ugiwanego przez wojskowych, mieszcz\u0105cego si\u0119 na terenie pu\u0142ku \u0142\u0105czno\u015bci przy ul. \u0179wirki i Wigury w Warszawie. Ca\u0142y program i serwisy informacyjne przygotowywali kadrowcy z redakcji wojskowych, kt\u00f3rzy w pierwszych godzinach stanu wojennego zast\u0105pili tak\u017ce prezenter\u00f3w telewizyjnych. Cz\u0119\u015b\u0107 prezenter\u00f3w cywil\u00f3w, kt\u00f3ra pozosta\u0142a na wizji na w\u0142asn\u0105 pro\u015bb\u0119, wyst\u0119powa\u0142a w mundurach wojskowych. Opr\u00f3cz codziennych informacji o rygorach stanu wojennego rozpocz\u0119to emisj\u0119 cyklu reporta\u017cy wymierzonych w lider\u00f3w „Solidarno\u015bci”, Radio Wolna Europa i Stany Zjednoczone. Wojskowa Wytw\u00f3rnia Filmowa „Czo\u0142\u00f3wka” prezentowa\u0142a propagandowe dokumenty i publicystyczn\u0105 indoktrynacj\u0119 w rodzaju: „Ofensywa wyzwolenia” czy „Da\u0107 \u015bwiadectwo prawdzie”. Widzowie byli karmieni filmami i serialami o tematyce partyzanckiej i archiwalnymi produkcjami typu: „Do krwi ostatniej”, „Gwiazdy poranne”, „Stawka wi\u0119ksza ni\u017c \u017cycie”, „Godziny nadziei”. Wojew\u00f3dzkie Sztaby Informacji i Propagandy zajmowa\u0142y si\u0119 weryfikacj\u0105 kadr dziennikarskich i opiniowaniem program\u00f3w radiowo-telewizyjnych. W redakcjach prasy, radia i telewizji, du\u017cych i ma\u0142ych, og\u00f3lnopolskich i lokalnych ca\u0142ego kraju trwa\u0142a wielka czystka obejmuj\u0105ca wszystkie tytu\u0142y prasowe. 4 marca 1982 r. w biurze prasowym rz\u0105du przedstawiono dziennikarzom tekst tzw. deklaracji lojalno\u015bci wymaganej od os\u00f3b zwalnianych z oboz\u00f3w internowania: „O\u015bwiadczam niniejszym, co potwierdzam w\u0142asnor\u0119cznym podpisem, \u017ce zobowi\u0105zuj\u0119 si\u0119 \u015bci\u015ble przestrzega\u0107 obowi\u0105zuj\u0105cego porz\u0105dku prawnego, a w szczeg\u00f3lno\u015bci nie podejmowa\u0107 jakiejkolwiek dzia\u0142alno\u015bci szkodliwej dla dobra PRL”.<\/p>\r\n Podczas „weryfikacji” odpad\u0142o 60 proc. sk\u0142adu redakcyjnego „\u0179ycia Warszawy”, 10 dziennikarzy z „Expresu Wieczornego”, wszystkich z „Kulis”, sita weryfikacji nie przesz\u0142o nawet kilkoro dziennikarzy „Trybuny Ludu”. Likwidacji uleg\u0142y m.in. tygodniki „Kultura” i „Czas”, w ich miejsce powo\u0142ano nowe, pos\u0142uszne komunistycznej w\u0142adzy „Tu i Teraz” oraz „Przegl\u0105d Tygodniowy”. Co ciekawe, tygodnik „Polityka” jako jedyna redakcja dokona\u0142 tzw. samoweryfikacji. Weryfikacja by\u0142a szczeg\u00f3lnym dzia\u0142aniem, gdy\u017c jeszcze przed og\u0142oszeniem „wyroku”, kt\u00f3ry uzasadnia\u0142by wyrzucenie dziennikarza z pracy, cz\u0142onkowie komisji weryfikacyjnej informowali opini\u0119 publiczn\u0105 o „winie” przes\u0142uchiwanych przed komisj\u0105. Z opracowa\u0144 historyk\u00f3w wynika, \u017ce weryfikacja pozbawi\u0142a pracy \u0142\u0105cznie 1200 dziennikarzy, a dalszych 1000 poddano innym szykanom. Szacuje si\u0119, \u017ce w tamtym okresie pracowa\u0142o w redakcjach oko\u0142o 10 tys. dziennikarzy, a to oznacza, \u017ce co pi\u0105tego z nich dotyka\u0142y r\u00f3\u017cnego rodzaju represje. Ka\u017cdy dziennikarz, kt\u00f3ry odm\u00f3wi\u0142 podpisania o\u015bwiadczenia wsp\u00f3\u0142pracy z w\u0142adz\u0105, tzw. lojalki, dowiadywa\u0142 si\u0119, \u017ce obowi\u0105zuje go zakaz wykonywania zawodu, co w praktyce oznacza\u0142o bezterminowy tzw. wilczy bilet. W innej sytuacji – mo\u017cna rzec komfortowej – znale\u017ali si\u0119 dziennikarze tygodnika „Polityka”. Nie przechodzili weryfikacji, redaktor naczelny pisma Mieczys\u0142aw Rakowski got\u00f3w by\u0142 sam rozmawia\u0107 z ka\u017cdym z dziennikarzy i pyta\u0107 o decyzj\u0119. Tygodnik opu\u015bci\u0142o 14 os\u00f3b: Piotr Adamczewski (po dw\u00f3ch latach wr\u00f3ci\u0142), Tadeusz Drewnowski, Magdalena Bajer, Maciej I\u0142owiecki, Aleksander Paszy\u0144ski, Krystyna Nastulanka, Micha\u0142 Radgowski, Anna Stro\u0144ska, Hanna Krall, Andrzej Krzysztof Wr\u00f3blewski, Danuta Zagrodzka, Zbigniew Mentzel, Dariusz Fikus. Aleksander Paszy\u0144ski wraz ze Stefanem Bratkowskim i Jackiem Kalabi\u0144skim rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 w „Niewidomym Sp\u00f3\u0142dzielcy”.<\/p>\r\n Tylko w samym Radiokomitecie, urz\u0119dzie centralnym, kt\u00f3ry w okresie PRL kierowa\u0142 radiem i telewizj\u0105, powo\u0142ano do przeprowadzania weryfikacji 33 zespo\u0142y g\u0142\u00f3wne i 103 podkomisje, kt\u00f3re tworzy\u0142o \u0142\u0105cznie ponad 570 os\u00f3b weryfikuj\u0105cych. Komisje i zespo\u0142y weryfikacyjne tworzyli ludzie wywodz\u0105cy si\u0119 ze S\u0142u\u017cby Bezpiecze\u0144stwa, Wydzia\u0142u Prasy KC PZPR, wojska i redaktor\u00f3w naczelnych poszczeg\u00f3lnych redakcji, kt\u00f3rzy przeszli pozytywnie wst\u0119pn\u0105 weryfikacj\u0119. 26 stycznia 1984 r. Sejm uchwali\u0142 „prawo prasowe”, dekretuj\u0105c, \u017ce prasa „umacnia konstytucyjny ustr\u00f3j PRL”. W artykule 45 mo\u017cna przeczyta\u0107, \u017ce „kto bez wymaganego zezwolenia wydaje albo rozpowszechnia dziennik, czasopismo lub inn\u0105 publikacj\u0119 prasow\u0105 – podlega karze pozbawienia wolno\u015bci do roku, ograniczenia wolno\u015bci albo grzywny”. By\u0142 to przepis wymierzony w wydawc\u00f3w i kolporter\u00f3w prasy tzw. drugiego obiegu, uwalniaj\u0105cy s\u0105d od zajmowania si\u0119 tre\u015bci\u0105 publikowanych tekst\u00f3w.<\/p>\r\n Wyrzuceni na bruk dziennikarze chwytali si\u0119 r\u00f3\u017cnych zaj\u0119\u0107, g\u0142\u00f3wnie w drobnym handlu i us\u0142ugach, inni pr\u00f3bowali nawi\u0105za\u0107 kontakt z wydawnictwami podziemnymi i drugiego obiegu, jeszcze inni negatywnie „zweryfikowani”, gdy tylko ust\u0105pi\u0142y zakazy stanu wojennego, decydowali si\u0119 na emigracj\u0119 polityczn\u0105 i wyjazd z Polski. Z kolei cz\u0119\u015b\u0107 dziennikarzy i pisarzy w tym czasie mia\u0142a szczeg\u00f3lne wzgl\u0119dy w\u0142adzy. 30 czerwca 1983 r. szlagierem wydawniczym roku sta\u0142a si\u0119, drukowana w olbrzymim nak\u0142adzie, powie\u015b\u0107 Romana Bratnego „Rok w trumnie”, trywialna i brutalno-wulgarna groteska na temat stanu wojennego. <\/p>\r\n Po roku 1989 nie by\u0142o mowy o jakimkolwiek materialnym zado\u015b\u0107uczynieniu pozbawionym pracy dziennikarzy. Barbara Rogalska i jej koledzy po powrocie do Telewizji Polskiej, po wyborach czerwcowych, gdy prezesem zosta\u0142 Andrzej Drawicz, zarejestrowany przez SB jako TW „Kowalski”, otrzymali pismo przepraszaj\u0105ce za upokorzenia, represje, utrat\u0119 pracy, jakie ich spotka\u0142y w stanie wojennym. Winnych tych szykan, zasiadaj\u0105cych w komisjach weryfikacyjnych, nie tylko nie spotka\u0142a w nowej Polsce \u017cadna kara, ale wprost przeciwnie – stan\u0119\u0142a otworem przed nimi \u015bcie\u017cka kariery politycznej i medialnej. I tak na przyk\u0142ad Ryszard S\u0142awi\u0144ski (ju\u017c w III Rzeczypospolitej senator SLD) i Ryszard Ulicki (w III Rzeczypospolitej pose\u0142 SLD) zosta\u0142o nawet w swojej karierze cz\u0142onkami Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Inny z cz\u0142onk\u00f3w komisji weryfikacyjnych, Andrzej Turski, w latach 1974-1990 cz\u0142onek PZPR, w wolnej Polsce odznaczony m.in. Krzy\u017cem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski i Z\u0142otym Krzy\u017cem Zas\u0142ugi, od 1968 r. pracuj\u0105cy w Redakcji Polskiego Radia, od 2002 r. pracuje w „Panoramie” w TVP2, w TVP Info by\u0142 gospodarzem programu publicystycznego „7 dni \u015bwiat”. Na portalach internetowych gwiazd przedstawiany jest jako jeden z najpopularniejszych dziennikarzy radiowych i telewizyjnych – laureat Super Wiktora i Wiktora w kategorii „Dziennikarz roku 2005”.<\/p>\r\n Dr Hanna Karp<\/strong><\/strong><\/em><\/p>\r\n medioznawca Wy\u017csza Szko\u0142a Kultury Spo\u0142ecznej i Medialnej<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Czas legalnego dzia\u0142ania „Solidarno\u015bci” oznacza\u0142 koniec pracy wielu redakcji. 14 grudnia 1981 r., w czasie stanu wojennego w Polsce, zawieszono druk wi\u0119kszo\u015bci dziennik\u00f3w z wyj\u0105tkiem tytu\u0142\u00f3w og\u00f3lnokrajowych – „Trybuny Ludu” i „\u0179o\u0142nierza Wolno\u015bci”, oraz specjalnie utworzono po\u0142\u0105czone regionalne redakcje gazet partyjnych. Miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej wesz\u0142a na rynek nowa gazeta – dziennik „Rzeczpospolita”, organ rz\u0105du i g\u0142\u00f3wny […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[159,81],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49126"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49126"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49126\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49126"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49126"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49126"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Lojalki i weryfikacje<\/strong><\/p>\r\n
Barbara Rogalska, \u00f3wczesna pracownica Telewizji Polskiej, o czasie weryfikacji m\u00f3wi\u0142a: „Weryfikatorzy i gorliwi piewcy stanu wojennego zostali nagrodzeni za swoje trudy: wielu z nich wyjecha\u0142o na plac\u00f3wki korespondenckie za granic\u0119, co by\u0142o w\u00f3wczas, w kraju biednym i g\u0142odnym, nie lada gratk\u0105. Zbigniew Bo\u017cyczko wyjecha\u0142 do USA, Marek Sieczkowski do Moskwy, Stanis\u0142aw Kaczmarski do Pragi, a Karol Bielecki do Sofii”.
R\u00f3wni i r\u00f3wniejsi<\/strong><\/p>\r\n
Prawo prasowe i umacnianie ustroju<\/strong><\/p>\r\n