{"id":48413,"date":"2011-12-13T22:43:41","date_gmt":"2011-12-14T03:43:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=48413"},"modified":"2011-12-13T22:43:41","modified_gmt":"2011-12-14T03:43:41","slug":"niezamknieta-karta-stanu-wojennego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=48413","title":{"rendered":"Niezamkni\u0119ta karta stanu wojennego"},"content":{"rendered":"

Z Janem Pietrzakiem, felietonist\u0105, satyrykiem, tw\u00f3rc\u0105 Kabaretu pod Egid\u0105, rozmawia Bogus\u0142aw R\u0105pa\u0142a<\/strong>

Jakie wspomnienia – jako artysta niepokorny – ma Pan z okresu stanu wojennego?<\/strong><\/p>\r\n

– Wi\u0119kszo\u015b\u0107 moich wspomnie\u0144 wi\u0105\u017ce si\u0119 z nielegalnymi wyst\u0119pami, kiedy gra\u0142em w prywatnych domach i w r\u00f3\u017cnych dziwnych miejscach. To by\u0142o ekscytuj\u0105ce prze\u017cycie, prawdziwa konspiracja – trzeba by\u0142o si\u0119 maskowa\u0107 i ukrywa\u0107. Publiczno\u015b\u0107 by\u0142a w\u00f3wczas nadzwyczajna. W tym czasie niesamowitych uniesie\u0144, niezwyk\u0142ej blisko\u015bci os\u00f3b na widowni z wyst\u0119puj\u0105cym, powstawa\u0142 zupe\u0142nie inny rodzaj relacji, ni\u017c rutynowo w moim zawodzie. Z jednej strony tragedia, w\u015bciek\u0142y amok w\u0142adzy, komunistyczny ob\u0142\u0119d, a z drugiej strony fantastyczna, prawdziwa ludzka solidarno\u015b\u0107 i wzajemne zrozumienie naszej sytuacji po\u0142\u0105czone z potrzeb\u0105 wsp\u00f3lnego demonstrowania naszej niezgody na to, co si\u0119 dzia\u0142o. To g\u0142\u00f3wny w\u0105tek moich wspomnie\u0144 z tamtego okresu.

Swoimi wyst\u0119pami podtrzymywa\u0142 Pan Polak\u00f3w na duchu w czasach prze\u015bladowa\u0144 komunistycznych. O czym \u015bpiewa\u0142 Pan po 13 grudnia 1981?<\/strong><\/p>\r\n

– W pierwszym utworze, jaki wtedy napisa\u0142em, a w kt\u00f3rym wykorzysta\u0142em melodi\u0119 pie\u015bni Tadeusza Sygiety\u0144skiego „Ukochany kraj”, \u015bpiewa\u0142em o kraju zrujnowanym, um\u0119czonym i upokorzonym. By\u0142 tam m.in. akapit, \u017ce „za nasz\u0105 i wasz\u0105 niewol\u0119 polski \u017co\u0142nierz po raz pierwszy w historii przela\u0142 polsk\u0105 krew”. Musia\u0142em szybko reagowa\u0107 na wydarzenia, bo ludzie na to czekali, wi\u0119c stosowa\u0142em stare, powszechnie znane melodie, dzi\u0119ki czemu publiczno\u015b\u0107 mog\u0142a \u015bpiewa\u0107 moje piosenki razem ze mn\u0105. Napisa\u0142em te\u017c wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 wersj\u0119 „Jak d\u0142ugo na Wawelu”, w kt\u00f3rej \u015bpiewa\u0142em: „Nie skrusz\u0105 wrony ska\u0142y, nie sp\u0119ta rzeki drut, zwyci\u0119\u017cy orze\u0142 bia\u0142y, zwyci\u0119\u017cy polski lud, daremne w\u0142adz uchwa\u0142y i pr\u00f3\u017cny zdrajc\u00f3w trud…”. Od pocz\u0105tku stanu wojennego uwa\u017ca\u0142em, \u017ce moim obowi\u0105zkiem jest podtrzymywanie spo\u0142ecze\u0144stwa na duchu, gdy\u017c by\u0142em g\u0142\u0119boko przekonany, \u017ce poprzez stan wojenny komuna ca\u0142kowicie obna\u017cy\u0142a swoje paskudne oblicze i \u017ce jest to jej prawdziwy koniec. Zreszt\u0105 temu prze\u015bwiadczeniu dawa\u0142em ka\u017cdorazowo wyraz, ko\u0144cz\u0105c swoje wyst\u0119py s\u0142owami: „Do zobaczenia w wolnej Polsce”, na co dowodem s\u0105 akta S\u0142u\u017cby Bezpiecze\u0144stwa, w kt\u00f3rych skrupulatnie to odnotowywano (odsy\u0142am do ksi\u0105\u017cki „Jak obali\u0142em komun\u0119”). Wykonywa\u0142em wi\u0119c swoj\u0105 prac\u0119, sporo ryzykuj\u0105c, ale z drugiej strony mia\u0142em \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce moim podstawowym obowi\u0105zkiem w tym okresie jest przekonywanie ludzi, \u017ce odzyskanie Polski jest w zasi\u0119gu naszych mo\u017cliwo\u015bci.

Jak\u0105 cen\u0119 zap\u0142aci\u0142 Pan za swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107?<\/strong><\/p>\r\n

– P\u0142ac\u0119 j\u0105 do dzi\u015b. Na przyk\u0142ad znowu nie mam gdzie wyst\u0119powa\u0107 w Warszawie. Ale nie jest to dla mnie jak\u0105\u015b specjaln\u0105 tragedi\u0105, bo to jest niejako wpisane w m\u00f3j zaw\u00f3d. To, co mnie wtedy najbardziej bola\u0142o, to zbydl\u0119cenie komunistycznej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3ra okaza\u0142a si\u0119 niegodna miana Polak\u00f3w. W czasie, kiedy Nar\u00f3d zdoby\u0142 si\u0119 na wielko\u015b\u0107, podni\u00f3s\u0142 g\u0142owy, powo\u0142a\u0142 „Solidarno\u015b\u0107”, r\u00f3\u017cne szuje na pocz\u0105tku lat 80. postanowi\u0142y zrobi\u0107 karier\u0119. Obecnie te postacie s\u0105 g\u0142o\u015bnymi dziennikarzami w radiu i telewizji, wa\u017cnymi dzia\u0142aczami pa\u0144stwowymi i to oni teraz w gruncie rzeczy rozkwitaj\u0105. Kiedy Polacy skupieni wok\u00f3\u0142 „Solidarno\u015bci” pracowali dla wolno\u015bci, gnidy popierane przez zdradzieck\u0105 w\u0142adz\u0119 robi\u0142y kariery. Ludzie zdolni i wra\u017cliwi chcieli ocali\u0107 godno\u015b\u0107 i uczciwo\u015b\u0107, szuje – dorwa\u0107 si\u0119 do \u017c\u0142obu. To bardzo przykre, \u017ce w wielu mediach rz\u0105dz\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy swoje kariery robili w stanie wojennym, bo nie mieli \u017cadnej polskiej wra\u017cliwo\u015bci, bo im okupacja sowiecka nie przeszkadza\u0142a. Natomiast mieli patron\u00f3w z SB, kt\u00f3rzy zapewniali im dobre posadki.

Co Pan czuje, kiedy widzi Pan pr\u00f3by wybielania Wojciecha Jaruzelskiego i innych sprawc\u00f3w stanu wojennego?<\/strong><\/p>\r\n

– To nie s\u0105 jakie\u015b pr\u00f3by. To jest fakt. W og\u00f3le historia w Polsce jest bezczelnie zak\u0142amywana przez wrog\u00f3w Polski. To nie przypadek, \u017ce m\u0142odzie\u017cy w liceum nie naucza si\u0119 historii ich kraju. To zamierzone dzia\u0142anie maj\u0105ce na celu wynarodowienie Polak\u00f3w. Minister Hall praktycznie skasowa\u0142a w liceach histori\u0119 Polski. A od 20 lat w szko\u0142ach nie m\u00f3wi si\u0119 w og\u00f3le prawdy o stanie wojennym, zar\u00f3wno o zdrajcach, jak i bohaterach „Solidarno\u015bci”. Omija si\u0119 te lata, jakby ich nie by\u0142o. Powtarzam – robi si\u0119 to po to, \u017ceby Polak\u00f3w wynarodowi\u0107 i \u017ceby postkomuni\u015bci mogli si\u0119 che\u0142pi\u0107, jak to \u015bwietnie wyprowadzili Polsk\u0119 na prost\u0105. Najgorsze, \u017ce Polacy na to nie reaguj\u0105, bo w wi\u0119kszo\u015bci maj\u0105 to w nosie, nie chce im si\u0119 walczy\u0107 z tymi k\u0142amstwami. A to jest fatalna sytuacja, poniewa\u017c ludzie, kt\u00f3rzy s\u0105 pozbawieni \u015bwiadomo\u015bci o tym, co tu si\u0119 dzia\u0142o przez ostatnie kilkadziesi\u0105t lat, fatalnie wybieraj\u0105, nie wiedz\u0105c, kto jest kim. Demokracja przestaje dzia\u0142a\u0107. Demokracja dzia\u0142a, je\u017celi w wyborach bior\u0105 udzia\u0142 ludzie \u015bwiadomi. Nie\u015bwiadomi ludzie przypominaj\u0105 stado baran\u00f3w i \u0142atwo ulegaj\u0105 manipulacji. Efekty stanu wojennego trwaj\u0105 do dzisiaj. To nie jest zamkni\u0119ta karta. Polsk\u0105 wiar\u0119, mi\u0142o\u015b\u0107, nadziej\u0119 wyzwolone w Sierpniu \u00b480 pokona\u0142a wtedy nienawi\u015b\u0107 Grudnia \u00b481. Do dzi\u015b prze\u017cywamy skutki szk\u00f3d, jakie stan wojenny wyrz\u0105dzi\u0142 Polsce.

Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Z Janem Pietrzakiem, felietonist\u0105, satyrykiem, tw\u00f3rc\u0105 Kabaretu pod Egid\u0105, rozmawia Bogus\u0142aw R\u0105pa\u0142a Jakie wspomnienia – jako artysta niepokorny – ma Pan z okresu stanu wojennego? – Wi\u0119kszo\u015b\u0107 moich wspomnie\u0144 wi\u0105\u017ce si\u0119 z nielegalnymi wyst\u0119pami, kiedy gra\u0142em w prywatnych domach i w r\u00f3\u017cnych dziwnych miejscach. To by\u0142o ekscytuj\u0105ce prze\u017cycie, prawdziwa konspiracja – trzeba by\u0142o si\u0119 maskowa\u0107 […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[92,81],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48413"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=48413"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48413\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=48413"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=48413"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=48413"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}