{"id":48371,"date":"2011-12-12T15:52:18","date_gmt":"2011-12-12T20:52:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=48371"},"modified":"2011-12-12T15:52:18","modified_gmt":"2011-12-12T20:52:18","slug":"co-komu-zostalo-z-tych-lat-jerzy-przystawa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=48371","title":{"rendered":"Co komu zosta\u0142o z tych lat? – Jerzy Przystawa<\/em>"},"content":{"rendered":"

Dwa dni przed 30 rocznic\u0105 wprowadzenia stanu wojennego sta\u0142em na przystanku obok Pasa\u017cu Handlowego na Placu Grunwaldzkim we Wroc\u0142awiu, kiedy z piskiem opon i fasonem przejecha\u0142o ko\u0142o mnie nowiutkie Maserati<\/em>, a za kierownic\u0105 zobaczy\u0142em mojego dobrego znajomego sprzed 30 lat, najwi\u0119kszego polityka Dolnego \u015al\u0105ska (a mo\u017ce i ca\u0142ej Polski?), legend\u0119 \u201eSolidarno\u015bci\u201d W\u0142adys\u0142awa Frasyniuka. I jako\u015b tak, od razu, przypomnia\u0142a mi si\u0119 znana opowie\u015b\u0107, jak to w przygotowaniach do Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u, przed pa\u0142acykiem na Foksal oczekiwali na przyjazd Ksi\u0119dza Prymasa Stanis\u0142aw Ciosek i Lech Wa\u0142\u0119sa. Po chwili podjecha\u0142 b\u0142yszcz\u0105cy \u00a0Mercedes<\/em> z Kardyna\u0142em \u00a0Glempem. Widz\u0105c podziw maluj\u0105cy si\u0119 na twarzy Wa\u0142\u0119sy, dowcipny Ciosek zagada\u0142: \u201e je\u015bli si\u0119 porozumiemy, to wkr\u00f3tce wszyscy b\u0119dziemy je\u017adzili takimi samochodami.\u201d <\/p>\r\n

Jak m\u00f3wi\u0105 W\u0142osi\u00a0 Se non e vero, e ben trovato<\/em> – je\u015bli nawet to nieprawda, to dobrze powiedziane. Maserati<\/em> Frasyniuka to tylko jeden z rozlicznych dowod\u00f3w, \u017ce \u201ep\u00f3j\u015bcie razem\u201d naprawd\u0119 si\u0119 op\u0142aci\u0142o, a proroctwo sekretarza KC Stanis\u0142awa Cioska spe\u0142ni\u0142o si\u0119 w pe\u0142ni. Mo\u017ce nawet za bardzo. <\/p>\r\n

Popatrzmy na sk\u0142ad ludzi, kt\u00f3rych gen. Kiszczak zaprosi\u0142 do Magdalenki na poufne rozmowy, jakie mia\u0142y rozstrzygn\u0105\u0107 o losie Polski na pokolenia: Zbigniew Bujak, W\u0142adys\u0142aw Frasyniuk, Bronis\u0142aw Geremek, Mieczys\u0142aw Gil, Lech Kaczy\u0144ski, Jacek Kuro\u0144, W\u0142adys\u0142aw Liwak, Tadeusz Mazowiecki, Jacek Merkel, Adam Michnik, Alojzy Pietrzyk, Edward Radziewicz, Henryk Sienkiewicz, Andrzej Stelmachowski, Witold Trzeciakowski i Lech Wa\u0142\u0119sa. Razem 16 pan\u00f3w (\u201eparytet\u201d pan\u00f3w i pa\u0144 wtedy jeszcze nikomu nie przychodzi\u0142 do g\u0142owy!), a w\u015br\u00f3d nich (a\u017c!) 4 cz\u0142onk\u00f3w w\u0142adz krajowych zdelegalizowanego\u00a0NSZZ Solidarno\u015b\u0107 (Bujak, Frasyniuk, Merkel i Wa\u0142\u0119sa). Poza laureatem Nagrody Nobla Lechem Wa\u0142\u0119s\u0105 i dwoma znakomitymi profesorami, Stelmachowskim i Trzeciakowskim, wszyscy pozostali to prawdziwi go\u0142odupcy, kt\u00f3rzy pomarzy\u0107 mogli co najwy\u017cej o Polonezie<\/em> z drugiej r\u0119ki. <\/p>\r\n

Od \u201eMagdalenki\u201d los si\u0119 do nich u\u015bmiecha\u0142 i zgotowa\u0142 im wszystkim zawrotne kariery w stylu prawdziwie ameryka\u0144skim, w kt\u00f3rych Mercedes<\/em> z kierowc\u0105 to jedynie drobny szczeg\u00f3\u0142. Z tych \u201eSzesnastu Wspania\u0142ych\u201d tylko Lech Wa\u0142\u0119sa i Edward Radziewicz nie dost\u0105pili zaszczytu piastowania mandatu pos\u0142a lub senatora, ale mo\u017ce \u017caden z nich nie ma podstaw, \u017ceby si\u0119 uwa\u017ca\u0107 za pokrzywdzonego. Wszyscy pozostali sprawowali mandaty poselskie lub senatorskie po kilka razy. Sze\u015bciu zosta\u0142o dodatkowo ministrami, jeden premierem. Najwi\u0119cej godno\u015bci i zaszczyt\u00f3w spad\u0142o na barki Lecha Kaczy\u0144skiego, bo poza pos\u0142owaniem i senatorowaniem, by\u0142 jeszcze Prezesem Najwy\u017cszej Izby Kontroli, dwukrotnie ministrem, prezydentem Warszawy i\u00a0Prezydentem RP wreszcie. <\/p>\r\n

Los zabra\u0142 z tego pado\u0142u Bronis\u0142awa Geremka i Lecha Kaczy\u0144skiego, ale pozostali \u201emagdalenkowicze\u201d maj\u0105 si\u0119 dobrze, a mo\u017ce nawet lepiej. Maj\u0105 wi\u0119c powody do satysfakcji, deal<\/em> ze Stanis\u0142awem Cioskiem and Co. uda\u0142 si\u0119 ca\u0142kiem, ca\u0142kiem. A Polska? A \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d? A \u201eUrsus\u201d, kt\u00f3rego interes\u00f3w mia\u0142 broni\u0107 Zbigniew Bujak? A \u201ePafawag\u201d, \u201eDolmel\u201d, \u201eArchimedes\u201d, \u201eHutmen\u201d, \u201eFAT\u201d czy \u201eFadroma\u201d, kt\u00f3re udziela\u0142y schronienia i opieki Frasyniukowi? A \u201eStocznia Gda\u0144ska\u201d – kolebka \u201eSolidarno\u015bci\u201d? A \u201eHuta Lenina\u201d, kt\u00f3ra wypromowa\u0142a Gila? A kopalnie? <\/p>\r\n

30 lat temu, nad rankiem 15 grudnia, razem z Frasyniukiem, Piniorem, Bednarzem i Labudzin\u0105 opuszcza\u0142em chy\u0142kiem \u201ePafawag\u201d, kt\u00f3rego bramy akurat forsowa\u0142o ZOMO. Wyprowadzano nas przez ogr\u00f3dki dzia\u0142kowe i podzielono na dwie grupy. Frasyniuk z Piniorem i Bednarzem poszli w jedn\u0105 stron\u0119 i z \u201ePafawagu\u201d przerzucono ich do \u201eDolmelu\u201d,a potem dalej, do \u201eFAT-u\u201d i \u201eHutmenu\u201d bo wszystkie te zak\u0142ady tworzy\u0142y do\u015b\u0107 zwarte fabryczne miasto. Ja z Barbar\u0105 Labudzin\u0105 odczekali\u015bmy do ko\u0144ca godziny policyjnej i wyruszyli\u015bmy w miasto w poszukiwaniu kryj\u00f3wki dla RKS. Ksi\u0105dz Biskup Adam Dyczkowski przebra\u0142 mnie w swoj\u0105 kurtk\u0119 i czapk\u0119 i skierowa\u0142 do ks. dra Franciszka G\u0142odzia, proboszcza ko\u015bcio\u0142a \u015bw. El\u017cbiety przy ul. Grabiszy\u0144skiej, gdzie\u00a0na wie\u017cy ko\u015bcielnej zainstalowali\u015bmy pierwsz\u0105 podziemn\u0105 siedzib\u0119 Zarz\u0105du Regionu \u201eDolny \u015al\u0105sk\u201d. I tak zacz\u0119\u0142a si\u0119 romantyczna przygoda walki podziemnej. <\/p>\r\n

Ten romantyzm, z up\u0142ywem miesi\u0119cy i lat p\u0142owia\u0142 i blak\u0142. Rozchodzi\u0142y si\u0119 podziemne drogi, nad czym nieustannie pracowa\u0142a S\u0142u\u017cba Bezpiecze\u0144stwa, ale najwi\u0119kszych spustosze\u0144 dokonywa\u0142a g\u0142upota, brak wyobra\u017ani, dyscypliny i prostych zasad moralnych. To d\u0142uga i patetyczna historia. Z W\u0142adys\u0142awem Frasyniukiem spotka\u0142em si\u0119 ponownie jesieni\u0105 1988, gdy Lech Wa\u0142\u0119sa, z jego i innych pomoc\u0105, ju\u017c zak\u0142ada\u0142 now\u0105 \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d, kasowa\u0142 podziemne struktury i tworzy\u0142 swoje. By\u0142o to spotkanie \u201enegocjacyjno – koncyliacyjne\u201d mi\u0119dzy \u201estarym\u201d, podziemnym RKS, a nowym, ju\u017c prawie naziemnym, RKW. By\u0142em oszo\u0142omiony zmianami, jakie zasz\u0142y w tym kiedy\u015b prostolinijnym, sympatycznym m\u0142odzie\u0144cu. W pewnym momencie tych \u201enegocjacji\u201d nie wytrzyma\u0142em i krzykn\u0105\u0142em: \u201eCz\u0142owieku! Opanuj si\u0119! Co\u015b ty z siebie zrobi\u0142? A raczej co my\u015bmy z ciebie zrobili?….\u201d <\/p>\r\n

W kwietniu 1989, ju\u017c po rejestracji nowego zwi\u0105zku zawodowego pod star\u0105 nazw\u0105, uczestniczy\u0142em w wielkim zebraniu \u201eSolidarno\u015bci\u201d na Politechnice Wroc\u0142awskiej, z udzia\u0142em W\u0142adys\u0142awa Frasyniuka i szefa podziemnego RKS Marka Muszy\u0144skiego. W swoim wyst\u0105pieniu powiedzia\u0142em: \u201eApeluj\u0119 do Wladys\u0142awa Frasyniuka, \u017ceby si\u0119 zreflektowa\u0142, bo dzia\u0142aj\u0105c tak, jak dzia\u0142a mo\u017ce i zyska fotel pos\u0142a czy senatora, ale straci ca\u0142y szacunek i uznanie rodak\u00f3w, kt\u00f3re swoj\u0105 dotychczasow\u0105\u00a0walk\u0105 zyska\u0142.\u201d <\/p>\r\n

Nie posz\u0142o tak prosto. Na wiosn\u0119 1991, jako radny Rady Miejskiej Wroc\u0142awia o\u015bmieli\u0142em si\u0119 publicznie wyst\u0105pi\u0107 z wnioskiem o odwo\u0142anie radnego Frasyniuka (jednocze\u015bnie sprawuj\u0105cego mandat pos\u0142a) z funkcji\u00a0delegata Rady do Sejmiku Wojew\u00f3dzkiego, a to na tej podstawie, \u017ce radny Frasyniuk opu\u015bci\u0142 ju\u017c kolejnych 10 sesji Rady Miejskiej. Uzna\u0142em wi\u0119c, \u017ce Frasyniuk tak specjalnie tym co robi Rada si\u0119 nie przejmuje, nie widzia\u0142em wi\u0119c dlaczego mia\u0142by j\u0105 reprezentowa\u0107? Za t\u0119 moj\u0105 bezczelno\u015b\u0107 zosta\u0142em poddany nieledwie orwellowskiej \u201egodzinie nienawi\u015bci\u201d, a moi koledzy – radni, po kolei, wstawali i bezlito\u015bnie dawali odp\u00f3r, nawet twierdz\u0105c, \u017ce aby dobrze\u00a0\u00a0reprezentowa\u0107 Rad\u0119 wcale nie potrzeba uczestniczy\u0107 w jej pracach! Szczeg\u00f3lnie utkwi\u0142o mi w pami\u0119ci wyst\u0105pienie pewnego mojego akademickiego kolegi, kt\u00f3ry wo\u0142a\u0142 z trybuny: \u201ePostawa radnego Przystawy budzi we mnie wstr\u0119t i obrzydzenie moralne. Jak mo\u017cna krytykowa\u0107 takiego cz\u0142owieka? A pan co zrobi\u0142 dla miasta, ze ma pan czelno\u015b\u0107 tak si\u0119 wypowiada\u0107?\u201d <\/p>\r\n

No, to si\u0119 ju\u017c zmieni\u0142o. W\u0105tpi\u0119 czy znajdzie si\u0119 dzisiaj jakie\u015b oficjalne czy nieoficjalne gremium, w kt\u00f3rym nawet ostra i surowa krytyka W\u0142adys\u0142awa Frasyniuka, by\u0142aby uznana za co\u015b niew\u0142a\u015bciwego. Dzisiaj zosta\u0142 mu ju\u017c tylko nowy Maserati.<\/em> <\/p>\r\n

I, obawiam si\u0119, nie pomo\u017ce mu w tym najnowsze wydarzenie filmowe, obraz Waldemara Krzystka \u201e80 milion\u00f3w\u201d. Recenzent miesi\u0119cznika \u201eKino\u201d, ks. Andrzej Luter, napisa\u0142 \u201eWielk\u0105 si\u0142\u0105 filmu Krzystka jest prawda, z jak\u0105 przedstawia tamte czasy”. W ksi\u0105\u017cce Chestertona jest anegdota o proboszczu na kolacji u biskupa, kt\u00f3remu podano jajko nie ca\u0142kiem nadaj\u0105ce si\u0119 do spo\u017cycia. \u201eKsi\u0119\u017ce Proboszczu, czy\u017cby jajeczko by\u0142o niedobre?\u201d \u201eAle\u017c owszem, Ekscelencjo, jest dobre, jest miejscami dobre\u201d.\u00a0I tak jest z histori\u0105 opowiedzian\u0105 przez Waldemara Krzystka. Historia powoli ods\u0142ania swoje kulisy. Wczorajsi bohaterowie nie zawsze przy tym zyskuj\u0105 blasku. <\/p>\r\n

Zatrzyma\u0142em si\u0119 tutaj nad postaci\u0105 wybitnego koryfeusza przemian ustrojowych, bo przypadkowo tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce jestem tak\u017ce \u015bwiadkiem historii i \u015bwiadkiem dzia\u0142a\u0144 i zdarze\u0144, o kt\u00f3rych og\u00f3lnie nie wiele wiadomo. Mam takie nieodparte wra\u017cenie, \u017ce zdrapanie lukrowanej polewy z publicznie sprzedawanych pozosta\u0142ych figur \u201eWspania\u0142ej Szesnastki\u201d mog\u0142oby wielu z nas g\u0142\u0119boko rozczarowa\u0107. <\/p>\r\n

30 lat po 13 Grudnia Polsce potrzebny jest dost\u0119p do prawdy nie lukrowanej, nie rocznicowej, nie bohaterskiej, nie protakiej i nie prosiakiej. Potrzebna nam jest trze\u017awe spojrzenie na ludzi i ich czyny, przede wszystkim tych ludzi, kt\u00f3rym chcemy powierzy\u0107 losy naszej Ojczyzny. Potrzebne nam s\u0105 jednomandatowe okr\u0119gi wyborcze w wyborach do Sejmu.<\/p>\r\n

Jerzy Przystawa<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dwa dni przed 30 rocznic\u0105 wprowadzenia stanu wojennego sta\u0142em na przystanku obok Pasa\u017cu Handlowego na Placu Grunwaldzkim we Wroc\u0142awiu, kiedy z piskiem opon i fasonem przejecha\u0142o ko\u0142o mnie nowiutkie Maserati, a za kierownic\u0105 zobaczy\u0142em mojego dobrego znajomego sprzed 30 lat, najwi\u0119kszego polityka Dolnego \u015al\u0105ska (a mo\u017ce i ca\u0142ej Polski?), legend\u0119 \u201eSolidarno\u015bci\u201d W\u0142adys\u0142awa Frasyniuka. I jako\u015b […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[66,92,81],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48371"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=48371"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48371\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=48371"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=48371"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=48371"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}