{"id":46304,"date":"2011-10-25T21:16:26","date_gmt":"2011-10-26T02:16:26","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=46304"},"modified":"2011-10-25T21:16:26","modified_gmt":"2011-10-26T02:16:26","slug":"edward-mazur-zagadka-iii-rp","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=46304","title":{"rendered":"Edward Mazur – zagadka III RP"},"content":{"rendered":"

Ameryka\u0144ski dziennikarz David Dastych sugerowa\u0142, \u017ce Mazur m\u00f3g\u0142 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z ameryka\u0144skim wywiadem: „Sam m\u00f3g\u0142 zaoferowa\u0107 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 CIA, aby udowodni\u0107 swoj\u0105 lojalno\u015b\u0107 wobec USA”<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Edward Mazur w czasach PRL zrobi\u0142 b\u0142yskotliw\u0105 karier\u0119, pracowa\u0142 i szybko awansowa\u0142 w du\u017cych koncernach w Stanach Zjednoczonych. Dorobi\u0142 si\u0119 olbrzymiego maj\u0105tku szacowanego na ok. 100 mln USD. Media wymienia\u0142y Mazura jako kontakt s\u0142u\u017cb specjalnych. Jego nazwisko pojawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w kilku najwa\u017cniejszych aferach III RP – FOZZ, Olina, Orlenu, a w \u015bledztwie w sprawie morderstwa Marka Papa\u0142y by\u0142 podejrzany o nak\u0142anianie do tej zbrodni.<\/strong>

W sprawie tego morderstwa do ko\u0144ca roku prokuratura zaplanowa\u0142a wykonanie oko\u0142o pi\u0119ciuset r\u00f3\u017cnych czynno\u015bci zmierzaj\u0105cych do wyja\u015bnienia zab\u00f3jstwa szefa polskiej policji. Ostatnio prokurator Jaros\u0142aw Szubert, rzecznik prasowy Prokuratury Apelacyjnej w \u0141odzi, ujawni\u0142 w rozmowie z „ND”, \u017ce w sprawie Mazura pojawi\u0142y si\u0119 nowe dowody. W tej sytuacji prokuratura nie wyklucza kolejnego wniosku ekstradycyjnego Mazura (link<\/a>).<\/p>\r\n

Kiedy przygl\u0105damy si\u0119 jego karierze, trudno nie przypomnie\u0107 innych os\u00f3b z pogranicza polityki, biznesu, s\u0142u\u017cb specjalnych PRL i III RP. W wielu przypadkach tajemnice s\u0142u\u017cb przeplataj\u0105 si\u0119 z podejrzanymi osobami i mrocznymi zagadkami, stare s\u0142u\u017cby przechodz\u0105 w nowe, jakoby odrodzone i nowoczesne itd. Ten chocholi taniec trwa ju\u017c kilka lat, tak jakby w 40-milionowym Narodzie brakowa\u0142o os\u00f3b zdolnych zerwa\u0107 z tym „pseudoprofesjonalizmem” instytucji komunistycznego pa\u0144stwa.<\/p>\r\n

Sam Mazur wielokrotnie od\u017cegnywa\u0142 si\u0119 od wsp\u00f3\u0142pracy ze s\u0142u\u017cbami specjalnymi: „Nigdy nie mia\u0142em i nie mam zwi\u0105zk\u00f3w ze s\u0142u\u017cbami specjalnymi jakiegokolwiek kraju”.
Jednak analiza ujawnionych fragment\u00f3w \u017cyciorysu Mazura \u015bwiadczy o tym, \u017ce nie by\u0142 on zwyk\u0142ym emigrantem, kt\u00f3ry w czasach prza\u015bnego komunizmu wyjecha\u0142 do Stan\u00f3w Zjednoczonych li tylko za chlebem.

Tajemniczy wyjazd do Ameryki<\/strong><\/p>\r\n

Do USA Mazur wyjecha\u0142 razem z matk\u0105 w \u015brodku epoki gomu\u0142kowskiej w 1962 roku, mia\u0142 w\u00f3wczas 16 lat. W tamtym czasie otrzyma\u0107 paszport za ocean by\u0142o nie lada wyczynem.
Bezpo\u015brednio po uko\u0144czeniu studi\u00f3w technicznych rozpocz\u0105\u0142, co by\u0142o zupe\u0142nym wyj\u0105tkiem, prac\u0119 w firmie Artur Mc Kee Co. w Chicago, pom\u00f3g\u0142 mu inny Polak. Potem pracowa\u0142 tak\u017ce w innych ameryka\u0144skich koncernach – m.in. w United Technologies, Cargill Inc., Demarex Inc., Stream Communications Inc., by\u0142 tak\u017ce mened\u017cerem w Lockheed Martin.<\/p>\r\n

W latach 1972-1973 reprezentowa\u0142 firm\u0119 Artur Mc Kee Co. z Chicago w negocjacjach z Central\u0105 Handlu Zagranicznego „Centrozap” z Katowic w sprawie dostawy automatyzowanej walcowni drutu. W tym celu kilka razy przylatywa\u0142 do PRL. Z tego okresu zachowa\u0142y si\u0119 donosy tajnego wsp\u00f3\u0142pracownika pseudonim „Brzeski”, kt\u00f3ry informowa\u0142 SB o \u017cyciu Edwarda Mazura. Na ich podstawie w lutym 1973 r. rzeszowska SB wszcz\u0119\u0142a spraw\u0119 operacyjnego sprawdzenia o kryptonimie „D\u0119bicki” – pisa\u0142 o tym Sylwester Latkowski w ksi\u0105\u017cce „Zabi\u0107 Papa\u0142\u0119” (s. 173-175).

Interesuj\u0105cy dla wywiadu PRL<\/strong><\/p>\r\n

S\u0142u\u017cba Bezpiecze\u0144stwa oceni\u0142a, \u017ce Mazur mo\u017ce by\u0107 interesuj\u0105c\u0105 osob\u0105 dla Departamentu I MSW (czyli komunistycznego wywiadu cywilnego), zosta\u0142 zakwalifikowany jako kandydat na TW (fragmenty dokument\u00f3w SB zamie\u015bci\u0142 w swojej ksi\u0105\u017cce „Zabi\u0107 Papa\u0142\u0119” Sylwester Latkowski, s. 175-184). Dla rzeszowskich esbek\u00f3w Mazur sta\u0142 si\u0119 figurantem, czyli osob\u0105 rozpracowywan\u0105, na kt\u00f3r\u0105 trzeba zbiera\u0107 materia\u0142y kompromituj\u0105ce, aby m\u00f3c j\u0105 zwerbowa\u0107. Dlatego „Brzeski” sk\u0142ada\u0142 dok\u0142adne meldunki na temat sytuacji rodzinnej i kontakt\u00f3w osobistych Mazura, jego pracy, rozm\u00f3w handlowych. Pocz\u0105tkowo spraw\u0119 operacyjnego sprawdzenia o kryptonimie „D\u0119bicki” prowadzi\u0142 lokalny inspektorat SB w Rzeszowie, jednak bardzo szybko – bo ju\u017c po siedmiu miesi\u0105cach – warszawska centrala MSW uzna\u0142a, \u017ce informacje s\u0105 na tyle wa\u017cne i istotne, i\u017c spraw\u0119 nale\u017cy przej\u0105\u0107. We wrze\u015bniu 1973 r. pu\u0142kownik S. Rokosz, naczelnik Wydzia\u0142u IV Zarz\u0105du VII Departamentu I MSW, przes\u0142a\u0142 do rzeszowskiej SB zawiadomienie, \u017ce materia\u0142y tej sprawy pozostan\u0105 w Warszawie do dyspozycji jego wydzia\u0142u. Zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c o przes\u0142anie pozosta\u0142ych dokument\u00f3w dotycz\u0105cych Mazura (Sylwester Latkowski, „Zabi\u0107 Papa\u0142\u0119”, s. 179-180). Odt\u0105d jego sprawa by\u0142a prowadzona ze szczebla centrali wywiadu MSW.<\/p>\r\n

Zarz\u0105d VII Departamentu I odpowiada\u0142 za wywiad naukowo-techniczny w pa\u0144stwach kapitalistycznych, powsta\u0142 w po\u0142owie 1973 roku. W sk\u0142ad tego zarz\u0105du wesz\u0142o 5 odr\u0119bnych wydzia\u0142\u00f3w, kt\u00f3re kontynuowa\u0142y prac\u0119 wywiadowcz\u0105 w takich dziedzinach, jak: przemys\u0142 hutniczy i maszynowy, chemia, elektronika i informatyka, g\u00f3rnictwo i energetyka oraz problemy ekonomiczne. Zarz\u0105d VII istnia\u0142 do 1977 roku. W po\u0142owie lat 70. w Chicago przebywa\u0142 Gromos\u0142aw Czempi\u0144ski, kt\u00f3ry by\u0142 oficerem wywiadu cywilnego PRL w USA.

Donosy na Poloni\u0119<\/strong><\/p>\r\n

W rzeczywisto\u015bci funkcjonariusze wywiadu zajmowali si\u0119 tak\u017ce sprawami politycznymi, dywersj\u0105 ideologiczn\u0105 i szerzeniem propagandy komunistycznej, gdy\u017c pomimo gierkowskiej odwil\u017cy USA w dalszym ci\u0105gu by\u0142y g\u0142\u00f3wnym przeciwnikiem. Latkowski podaje, \u017ce Mazur w latach 70. i 80. by\u0142 zarejestrowany jako kontakt operacyjny Departamentu I MSW: „Zachowa\u0142y si\u0119 jego raporty, w kt\u00f3rych donosi\u0142 na swoich wsp\u00f3\u0142rodak\u00f3w w Stanach Zjednoczonych. Z jego donos\u00f3w wynika\u0142o, \u017ce Polacy w USA to oszu\u015bci i z\u0142odzieje nadu\u017cywaj\u0105cy alkoholu, zdradzaj\u0105cy swoich wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conk\u00f3w”.
Latkowski podaje, \u017ce Mazur by\u0142 r\u00f3wnie\u017c wykorzystywany przez Departament II MSW, czyli komunistyczny kontrwywiad. Wykorzystywanie przez kontrwywiad os\u00f3b mieszkaj\u0105cych za granic\u0105 oznacza\u0142o, \u017ce by\u0142y one u\u017cywane nie tylko do spraw z zakresu np. szpiegostwa gospodarczego i inwigilowania \u015brodowisk polonijnych, ale r\u00f3wnie\u017c do tzw. kontrwywiadu ofensywnego, czyli aktywnego zwalczania oddzia\u0142ywania pa\u0144stw zachodnich na PRL, a tak\u017ce na ich terytorium – np. poprzez kontrol\u0119 polskich \u015brodowisk emigracyjnych, instytut\u00f3w kultury i oczywi\u015bcie zachodnich s\u0142u\u017cb specjalnych. Jest to o tyle wa\u017cne, \u017ce do takich gier operacyjnych przeznaczani byli sprawdzeni agenci i funkcjonariusze s\u0142u\u017cb.

Pl\u0105tanina s\u0142u\u017cb<\/strong><\/p>\r\n

Zastanawiaj\u0105ce jest, \u017ce pomimo up\u0142ywu tylu lat informacje o kontaktach Mazura z komunistycznymi s\u0142u\u017cbami specjalnymi s\u0105 nadal bardzo znikome, wci\u0105\u017c nie wiadomo, kt\u00f3ra s\u0142u\u017cba PRL (tzn. wywiad czy kontrwywiad) by\u0142a nim merytorycznie, pierwotnie zainteresowana. Nieznane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c szczeg\u00f3\u0142y tej dzia\u0142alno\u015bci, z kolei sam Mazur konsekwentnie twierdzi\u0142, \u017ce nie wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z \u017cadnymi s\u0142u\u017cbami. Nieznana jest tak\u017ce dok\u0142adna data werbunku i motywy podj\u0119cia wsp\u00f3\u0142pracy – np. szanta\u017c na podstawie materia\u0142\u00f3w kompromituj\u0105cych, materia\u0142y obci\u0105\u017caj\u0105ce, wzgl\u0119dy finansowe czy te\u017c lojalno\u015b\u0107 i tzw. uczucia patriotyczne wobec PRL. Jest to wci\u0105\u017c otwarte pole dla historyk\u00f3w i badaczy s\u0142u\u017cb specjalnych.<\/p>\r\n

Cytowany ju\u017c ameryka\u0144ski dziennikarz David Dastych sugerowa\u0142 np., \u017ce Mazur m\u00f3g\u0142 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z ameryka\u0144skim wywiadem: „CIA ani nie potwierdzi\u0142a, ani nie zaprzeczy\u0142a, \u017ce Edward Mazur by\u0142 r\u00f3wnie\u017c jej tajnym agentem, co jest przyj\u0119t\u0105 praktyk\u0105. Nie wiadomo, w jaki spos\u00f3b CIA ewentualnie zwerbowa\u0142a Edwarda Mazura. Mog\u0142a go zaszanta\u017cowa\u0107 zdobytymi informacjami o jego powi\u0105zaniach z polskimi s\u0142u\u017cbami specjalnymi. Zreszt\u0105, r\u00f3wnie\u017c sam m\u00f3g\u0142 zaoferowa\u0107 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 CIA, aby udowodni\u0107 swoj\u0105 lojalno\u015b\u0107 wobec USA lub oczekiwa\u0107 materialnej nagrody. Z tego, co wiem z w\u0142asnego do\u015bwiadczenia, CIA nigdy nie waha\u0142a si\u0119 rekrutowa\u0107 i kontrolowa\u0107 obcych agent\u00f3w, wykorzystuj\u0105c ich do w\u0142asnych cel\u00f3w (\u017ar\u00f3d\u0142o: link<\/a>).<\/p>\r\n

W tej pl\u0105taninie s\u0142u\u017cb \u0142atwo zgubi\u0107 w\u0142a\u015bciwy w\u0105tek. Niew\u0105tpliwym faktem jest jednak to, \u017ce przez prawie 20 lat komunistyczne s\u0142u\u017cby specjalne mia\u0142y do Mazura, obywatela ameryka\u0144skiego, tak du\u017ce zaufanie, \u017ce roztoczy\u0142y nad nim szczeg\u00f3ln\u0105 ochron\u0119 i dopuszcza\u0142y go do strategicznych biznes\u00f3w.

„Specparasol” nad biznesami<\/strong><\/p>\r\n

Niew\u0105tpliwie parasol komunistycznych s\u0142u\u017cb specjalnych pomaga\u0142 mu w prowadzeniu intratnej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej w PRL. Chocia\u017c by\u0142 przedstawicielem firm z wrogiego, kapitalistycznego Zachodu, mia\u0142 otwarte drzwi do wa\u017cniejszych notabli PRL, nawet w najczarniejszym okresie stanu wojennego.<\/p>\r\n

Na prze\u0142omie 1982 i 1983 roku Mazur nawi\u0105za\u0142 kontakt z Edwardem Brzostowskim, \u00f3wczesnym wiceministrem rolnictwa i dyrektorem firmy Igloopol. Powiedzia\u0142, \u017ce jest przedstawicielem firmy Cargill i \u017ce jest zainteresowany inwestycjami w Polsce. Brzostowski przekaza\u0142 informacj\u0119 dalej i w efekcie powsta\u0142o kilka zak\u0142ad\u00f3w firm produkuj\u0105cych pasz\u0119 (Andrzej Pl\u0119s, „Edward Mazur. Agent czy filantrop?”, „Gazeta Krakowska” z 19.11.2006 r.).<\/p>\r\n

Kilka lat wcze\u015bniej, bo w 1976 roku, Mazur z ramienia sp\u00f3\u0142ki Artur Mc Kee podpisa\u0142 kontrakt z Polimex Cekop, reprezentuj\u0105cym farmaceutyczn\u0105 firm\u0119 Polfa Tarchomin. Umowa obejmowa\u0142a produkcj\u0119 antybiotyk\u00f3w najnowszej generacji. Jednak przez szereg lat w Tarchominie nie rozpocz\u0119to produkcji lek\u00f3w (Sylwester Latkowski, „Zabi\u0107 Papa\u0142\u0119”, s. 195-196). W 1988 r. Departament V (ds. gospodarki) MSW wszcz\u0105\u0142 w tej sprawie \u015bledztwo, kt\u00f3re osobi\u015bcie nadzorowa\u0142 gen. J\u00f3zef Sasin (notabene ten sam, kt\u00f3ry w czerwcu 1998 r. go\u015bci\u0142 u siebie przed zab\u00f3jstwem genera\u0142a policji Marka Papa\u0142\u0119). Pomimo ogromnych strat finansowych pa\u0144stwowej Polfy Mazur prowadzi\u0142 interesy w PRL, a potem w III RP – np. jako handlowiec Cargill robi\u0142 interesy z firm\u0105 Andrzeja Kuny i Aleksandra \u0179agla Polmarck – przeprowadzali wymian\u0119 na zasadzie kompensat: zbo\u017ce za tekstylia.

FOZZ i „zielony biznes”<\/strong><\/p>\r\n

Jego nazwisko pojawia si\u0119 w kluczowej sprawie transformacji PRL w III RP, jak\u0105 by\u0142a afera Funduszu Obs\u0142ugi Zad\u0142u\u017cenia Zagranicznego. FOZZ by\u0142 wsp\u00f3ln\u0105 inicjatyw\u0105 wywiadu cywilnego i wojskowego PRL. W drugiej po\u0142owie lat 80. elita agent\u00f3w komunistycznych specs\u0142u\u017cb (np. Grzegorz \u0179emek) prowadzi\u0142a, pod pozorem skupu polskich d\u0142ug\u00f3w, operacj\u0119 zagospodarowania zgromadzonego za granic\u0105 kapita\u0142u. Ogromne sumy by\u0142y rozprowadzane do powstaj\u0105cych w tamtym czasie prywatnych firm, kt\u00f3re znajdowa\u0142y si\u0119 pod kontrol\u0105 ludzi dawnego aparatu.<\/p>\r\n

Media podawa\u0142y, \u017ce w uzasadnieniu wyroku w sprawie FOZZ nazwisko Mazura pojawia si\u0119 15 razy – jako po\u015brednika, przez kt\u00f3rego firmy przechodzi\u0142y pieni\u0105dze FOZZ. Andrzej Kuna zezna\u0142, \u017ce Mazur jako przedstawiciel Funduszu za\u0142atwi\u0142 z nim wystawienie dokumentu na „pozorowan\u0105 po\u017cyczk\u0119” 20 mln USD od firmy Kuny Bicarco dla FOZZ. Edward Mazur mia\u0142 uczestniczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c w innych operacjach finansowych FOZZ. By\u0142y oficer WSI Jerzy Kalemba nazwa\u0142 Mazura „szar\u0105 eminencj\u0105 FOZZ”, pozna\u0142 go poprzez innego oficera WSI Zenona Klimeckiego.<\/p>\r\n

Polskim d\u0142ugiem Edward Mazur interesowa\u0142 si\u0119 jeszcze w po\u0142owie lat 90. Swego czasu J\u00f3zef Oleksy wspomina\u0142, \u017ce gdy zosta\u0142 premierem, Mazur odwiedzi\u0142 go w gabinecie: „Prosi\u0142 o pomoc w interesach, chodzi\u0142o o wykup tzw. d\u0142ugu brazylijskiego Polski. Odes\u0142a\u0142em go do Ministerstwa Finans\u00f3w” („Gazeta Wyborcza” z 17.11.2008 r.).<\/p>\r\n

W 1989 roku Mazur zosta\u0142 jednym z g\u0142\u00f3wnych udzia\u0142owc\u00f3w Bakomy, drugim by\u0142 p\u00f3\u017aniejszy wp\u0142ywowy senator PSL Zbigniew Komorowski. Mazur mia\u0142 zainwestowa\u0107 w Bakom\u0119 ok. 100 tys. USD.
Poprzez firmy rolne, handlowe, spo\u017cywcze, przetw\u00f3rcze mia\u0142 dobre kontakty z Polskim Stronnictwem Ludowym. Powo\u0142ywa\u0142 si\u0119 na Waldemara Pawlaka, poprzez znajomo\u015bci w\u015br\u00f3d dzia\u0142aczy ch\u0142opskich mia\u0142 te\u017c pozna\u0107 Marka Papa\u0142\u0119.

W otoczeniu UOP<\/strong><\/p>\r\n

Wiele os\u00f3b wskazywa\u0142o, \u017ce Mazur znalaz\u0142 si\u0119 w orbicie nowych s\u0142u\u017cb. Przywo\u0142ywany ju\u017c by\u0142y wiceminister z czas\u00f3w PRL Edward Brzostowski wspomina\u0142, \u017ce kiedy\u015b spotka\u0142 Mazura w Teatrze Wielkim: „Mazur siedzia\u0142 w otoczeniu oficer\u00f3w UOP i by\u0142em ogromnie zdziwiony, z jakim szacunkiem ci panowie odnosili si\u0119 do Mazura. To mnie umocni\u0142o w przekonaniu, \u017ce skoro ludzie, kt\u00f3rzy tajnie lub p\u00f3\u0142tajnie kontroluj\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 w kraju, z takim szacunkiem odnosz\u0105 si\u0119 do cz\u0142owieka, to taki cz\u0142owiek musi mie\u0107 nieposzlakowan\u0105 opini\u0119” (Andrzej Pl\u0119s, „Edward Mazur. Agent czy filantrop?”, „Gazeta Krakowska”, 19.11.2006 r.). Kilka lat temu dziennikarz \u015bledczy Leszek Misiak wskazywa\u0142, \u017ce w latach 1992-1996 penetrowa\u0142 \u015brodowiska biznesowe, dyplomatyczne, powi\u0105zania polityk\u00f3w z gangsterami, przekazywa\u0142 informacje o by\u0142ych genera\u0142ach SB i MO. Z powodu du\u017cej wiedzy o kulisach fortun finansowych mia\u0142 by\u0107 wykorzystywany przez pion gospodarczy UOP (Leszek Misiak, „Kontrwywiadowca Mazur”, „Gazeta Polska”, 6.11.2006 r.).<\/p>\r\n

Misiak twierdzi\u0142 tak\u017ce, \u017ce Mazur uczestniczy\u0142 w rozpracowaniu kradzie\u017cy pistolet\u00f3w z jednostki wojskowej na warszawskim Bemowie – prawdopodobnie chodzi\u0142o o skompromitowanie jednostki i jej zlikwidowanie, aby m\u00f3g\u0142 powsta\u0107 park rozrywki Michaela Jacksona.

Wschodnie cienie<\/strong><\/p>\r\n

Edward Mazur ws\u0142awi\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c tym, \u017ce by\u0142 ameryka\u0144skim lobbyst\u0105. Tomasz Hypki swego czasu z przek\u0105sem zauwa\u017ca\u0142, \u017ce Mazur broni\u0142 si\u0119 przed ameryka\u0144skim s\u0105dem, m.in. podkre\u015blaj\u0105c zas\u0142ugi dla USA przy sprzeda\u017cy samolot\u00f3w F-16 czy zakupie WSK PZL Rzesz\u00f3w (Tomasz Hypki, „Z polskiego punktu widzenia”, „RAPORT-WTO” nr 09\/2007).
Jednak lobbing na rzecz Amerykan\u00f3w nie przeszkadza\u0142 Mazurowi posiada\u0107 bardzo dobrych kontakt\u00f3w z Rosjanami. W 1991 r. zosta\u0142 udzia\u0142owcem polsko-rosyjskiej firmy Abexim, kt\u00f3ra – jak ujawniono w „Raporcie z weryfikacji WSI” – do jesieni 2006 roku serwisowa\u0142a samochody nale\u017c\u0105ce do WSI.<\/p>\r\n

Dobre relacje z Rosjanami si\u0119gaj\u0105 czas\u00f3w PRL. Mazur wynajmowa\u0142 wtedy apartament w tzw. zatoce czerwonych \u015bwi\u0144 w warszawskim Wilanowie. Jego s\u0105siadem by\u0142 W\u0142adimir A\u0142ganow, kt\u00f3rego zreszt\u0105 zna\u0142. Oleksy wspomina\u0142: „Nie mia\u0142em poj\u0119cia o jego relacjach ze s\u0142u\u017cbami. Gra\u0142 Polonusa, dobroczy\u0144c\u0119 z Chicago. Sasin, m\u00f3j s\u0105siad i znajomy, by\u0142 jego pracownikiem. Wtedy nie przywi\u0105zywa\u0142em do tego wagi, ale rzeczywi\u015bcie, odk\u0105d mnie pozna\u0142, d\u0105\u017cy\u0142 do zacie\u015bniania wi\u0119zi. Wpada\u0142 do mnie sam lub ze znajomymi. By\u0142em u niego w domu razem z W\u0142odzimierzem Cimoszewiczem, widywa\u0142em go z A\u0142ganowem i Zacharskim, kt\u00f3rego prywatnie te\u017c zna\u0142em” („Gazeta Wyborcza”, 17.11.2008 r.).<\/p>\r\n

„Gazeta Wyborcza” z 17.11.2008 r. sugerowa\u0142a uczestnictwo Mazura w „sprawie Olina”, kt\u00f3ra zako\u0144czy\u0142a si\u0119 oskar\u017ceniem w grudniu 1995 r. J\u00f3zefa Oleksego, \u00f3wczesnego premiera z Sojuszu Lewicy Demokratycznej, o wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z sowieckimi i rosyjskimi specs\u0142u\u017cbami. Faktem jest, \u017ce dobrze zna\u0142 si\u0119 z innymi bohaterami tej afery – Kun\u0105 i \u0179aglem, a w\u0105tek handlu zbo\u017cem w tej sprawie by\u0142 istotny. Wed\u0142ug tej teorii, to Mazur przekaza\u0142 UOP pierwsze informacje na temat wschodnich kontakt\u00f3w Oleksego – jedn\u0105 z takich hipotez przedstawi\u0142a „GW”, czyni\u0105c z niego wa\u017cnego agenta UOP. Ale dlaczego pismo Michnika opublikowa\u0142o ten artyku\u0142 (m.in. z pytaniem „Mazur wystawi\u0142 Oleksego?”) w okresie, kiedy przygotowywano proces w sprawie zab\u00f3jstwa szefa polskiej policji genera\u0142a Marka Papa\u0142y?<\/p>\r\n

W zwi\u0105zku z tym nasuwa si\u0119 pytanie: Je\u017celi Mazur mia\u0142 by\u0107 tak cenny, to dlaczego tak warto\u015bciowy agent III RP by\u0142 podejrzewany o zlecenie zab\u00f3jstwa Papa\u0142y?

Spotkanie przed morderstwem<\/strong><\/p>\r\n

Mazur brylowa\u0142 na postkomunistycznych salonach. Zna\u0142 elit\u0119 SLD (np. Leszka Millera i J\u00f3zefa Oleksego) i by\u0142ych genera\u0142\u00f3w PRL, bywa\u0142 na rautach i imieninach, spotkaniach towarzyskich, finansowa\u0142 rozmaite inicjatywy zwi\u0105zane z lewic\u0105. Kilka lat temu pras\u0119 obieg\u0142y wsp\u00f3lne zdj\u0119cia Edwarda Mazura z Jolant\u0105 Kwa\u015bniewsk\u0105, co niezmiernie wzburzy\u0142o jej m\u0119\u017ca.
O Mazurze zrobi\u0142o si\u0119 g\u0142o\u015bno po zab\u00f3jstwie by\u0142ego szefa polskiej policji gen. Marka Papa\u0142y w czerwcu 1998 roku. Edward Mazur organizowa\u0142 dla Papa\u0142y kurs j\u0119zykowy w USA. W dniu morderstwa spotka\u0142 si\u0119 z nim w mieszkaniu gen. J\u00f3zefa Sasina w tzw. zatoce czerwonych \u015bwi\u0144, rozmawiali kilkadziesi\u0105t minut. Wkr\u00f3tce po wyj\u015bciu Papa\u0142a zosta\u0142 zastrzelony, a na miejsce zbrodni przyby\u0142 w\u0142a\u015bnie m.in. Edward Mazur (Dariusz Kos, Karol Manys, „Co genera\u0142 Papa\u0142a robi\u0142 2 godziny przed \u015bmierci\u0105. Tajemnica spotkania w Wilanowie”, „Super Express”, 5.11.1998 r.; Jurek Filipkowski (Chicago), Dariusz Kos, Karol Manys „Tajemnice Mazura. Co \u0142\u0105czy\u0142o biznesmena z Ameryki z genera\u0142em Papa\u0142\u0105”, „Super Express”, 6.11.1998 r.).<\/p>\r\n

\u015aledczy uznaj\u0105, \u017ce to Mazur mia\u0142 nak\u0142ania\u0107 do zab\u00f3jstwa Marka Papa\u0142y i 27 lutego 2002 r. zosta\u0142 zatrzymany, ale po kilku godzinach zosta\u0142 wypuszczony. By\u0142 to okres rz\u0105d\u00f3w SLD, a premierem by\u0142 Leszek Miller.<\/p>\r\n

Powodem podejrze\u0144 by\u0142y zeznania Artura Zirajewskiego pseudonim „Iwan”. W \u015bledztwie zezna\u0142, \u017ce w kwietniu 1998 r. bra\u0142 udzia\u0142 w spotkaniu, podczas kt\u00f3rego poszukiwano zab\u00f3jcy gen. Papa\u0142y. Wykonawca mia\u0142 dosta\u0107 40 tys. USD. W spotkaniu tym mieli uczestniczy\u0107 gangsterzy – Andrzej Zieli\u0144ski ps. „S\u0142owik”, Nikodem Skotarczak ps. „Niko\u015b”, „Iwan” i w\u0142a\u015bnie Edward Mazur.
Na tej podstawie polski wymiar sprawiedliwo\u015bci domaga\u0142 si\u0119 ekstradycji Mazura z USA. W maju 2005 r. wydano za nim list go\u0144czy i wniosek o ekstradycj\u0119, w pa\u017adzierniku 2006 r. zosta\u0142 zatrzymany przez FBI. Jednak 20 lipca 2007 r. zosta\u0142 bezwarunkowo zwolniony na podstawie decyzji s\u0105du w Chicago.<\/p>\r\n

Pojawia\u0142y si\u0119 jednak te\u017c g\u0142osy broni\u0105ce Mazura, np. jeden z rozm\u00f3wc\u00f3w pisma Michnika m\u00f3wi\u0142: „Mazur jest w spraw\u0119 Papa\u0142y wrabiany przez prawdziwych zleceniodawc\u00f3w, kt\u00f3rzy chc\u0105 z niego zrobi\u0107 koz\u0142a ofiarnego” („Gazeta Wyborcza”, 17.11.2008 r.). R\u00f3wnie\u017c Sylwester Latkowski sugerowa\u0142, \u017ce udzia\u0142 Mazura w zab\u00f3jstwie Papa\u0142y nie jest bardziej prawdopodobny ni\u017c inne w\u0105tki tej sprawy.
W styczniu 2010 r. nast\u0105pi\u0142 tajemniczy zgon „Iwana” w szpitalu aresztu \u015bledczego w Gda\u0144sku, akurat miesi\u0105c przed rozpocz\u0119ciem procesu oskar\u017conych w sprawie zab\u00f3jstwa gen. Papa\u0142y. Wcze\u015bniej rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 kampania podwa\u017caj\u0105ca zeznania „Iwana”.<\/p>\r\n

Jednak inny gangster Piotr K. pseudonim „Broda” potwierdzi\u0142 wersj\u0119, i\u017c za zab\u00f3jstwem Papa\u0142y mogli sta\u0107 Mazur i szef gangu pruszkowskiego „S\u0142owik”. Ostatnie informacje, \u017ce \u0142\u00f3dzka prokuratura nie wyklucza kolejnego wniosku ekstradycyjnego, dowodz\u0105, \u017ce sprawa Mazura b\u0119dzie kontynuowana.<\/p>\r\n

Piotr B\u0105czek<\/em><\/strong>
publicysta<\/p>\r\n

Autor by\u0142 cz\u0142onkiem Komisji Weryfikacyjnej ds. WSI. Do grudnia 2007 r. pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 szefa ZSiA SKW. W okresie rz\u0105d\u00f3w PO by\u0142 wielokrotnie szykanowany, po obj\u0119ciu stanowiska prezydenta RP przez Bronis\u0142awa Komorowskiego zosta\u0142 wyrzucony z Biura Bezpiecze\u0144stwa Narodowego.


<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ameryka\u0144ski dziennikarz David Dastych sugerowa\u0142, \u017ce Mazur m\u00f3g\u0142 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z ameryka\u0144skim wywiadem: „Sam m\u00f3g\u0142 zaoferowa\u0107 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 CIA, aby udowodni\u0107 swoj\u0105 lojalno\u015b\u0107 wobec USA” Edward Mazur w czasach PRL zrobi\u0142 b\u0142yskotliw\u0105 karier\u0119, pracowa\u0142 i szybko awansowa\u0142 w du\u017cych koncernach w Stanach Zjednoczonych. Dorobi\u0142 si\u0119 olbrzymiego maj\u0105tku szacowanego na ok. 100 mln USD. Media wymienia\u0142y Mazura jako […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[92,84],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46304"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=46304"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46304\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=46304"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=46304"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=46304"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}