{"id":44729,"date":"2011-10-02T19:15:52","date_gmt":"2011-10-03T00:15:52","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=44729"},"modified":"2011-10-02T19:18:02","modified_gmt":"2011-10-03T00:18:02","slug":"to-jak-samolot-sie-obracal","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=44729","title":{"rendered":"Raport Millera opiera si\u0119 na „zmierzonych i obliczonych” parametrach. Wykluczaj\u0105cych si\u0119"},"content":{"rendered":"

Do opisu ostatnich chwil lotu Tu-154M komisja Jerzego Millera u\u017cywa warto\u015bci parametr\u00f3w zmierzonych i obliczonych. I nic w tym dziwnego, gdyby nie fakt, \u017ce wzajemnie si\u0119 wykluczaj\u0105<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Spos\u00f3b, w jaki samolot pokona\u0142 ostatni kilometr lotu, komisja opisa\u0142a szczeg\u00f3\u0142owo w za\u0142\u0105czniku 4.7 „Geometria zderzenia samolotu”. „Nasz Dziennik” wskazywa\u0142 ju\u017c na nie\u015bcis\u0142o\u015bci zawarte w tym rozdziale dotycz\u0105ce rozbie\u017cno\u015bci podawanych tam warto\u015bci wysoko\u015bci samolotu. Niedom\u00f3wie\u0144 jest wi\u0119cej.<\/strong><\/p>\r\n

Komisja w Tab. 1 tego\u017c za\u0142\u0105cznika pos\u0142uguje si\u0119 bowiem parametrami wyliczonymi. Dotyczy to tylko warto\u015bci k\u0105ta przechylenia samolotu od warto\u015bci -90 stopni. Takie przechylenie samolot mia\u0142 (obliczeniowo) osi\u0105gn\u0105\u0107 w odleg\u0142o\u015bci 795 m od progu pasa startowego lotniska Siewiernyj. Komisja bez s\u0142owa komentarza podaje, \u017ce samolot w tym czasie znajdowa\u0142 si\u0119 na wysoko\u015bci radiowej 15,6 m (parametr nie jest oznaczony jako wyliczony). Tak wyznaczony punkt na torze lotu pasuje do prezentowanego obrazu katastrofy, ale odbiega od rzeczywisto\u015bci, bo przy tej warto\u015bci przechylenia wskazania radiowysoko\u015bciomierza nie mog\u0142y by\u0107 miarodajne (o ile w og\u00f3le takowe zosta\u0142y zanotowane). Jest to efekt wynikaj\u0105cy z zasady dzia\u0142ania RW. Wi\u0105zka jego sygna\u0142u jest kierowana pionowo do ziemi, odbija si\u0119 od przeszk\u00f3d i nast\u0119pnie jest rejestrowana przez urz\u0105dzenie. Na podstawie pomiaru sygna\u0142u odbitego (czasu jego powrotu) otrzymywana jest warto\u015b\u0107 wysoko\u015bci nad ziemi\u0105 lub wi\u0119kszymi przeszkodami (np. du\u017ca grupa drzew).<\/p>\r\n

W tupolewie anteny radiowysoko\u015bciomierza zamontowane s\u0105 na kad\u0142ubie (z przodu i po\u015brodku), tak by wyeliminowa\u0107 b\u0142\u0119dy pomiar\u00f3w przy przechyleniach samolotu na lewe czy prawe skrzyd\u0142o. Jednak ju\u017c przy przechyleniach rz\u0119du 15-30 st. odczyty wysoko\u015bci radiowej s\u0105 obarczone b\u0142\u0119dem.<\/p>\r\n

Tymczasem komisja zdo\u0142a\u0142a odczyta\u0107 pomiar z RW (17 m) jeszcze przy przechyleniu -120 st. (obliczeniowym). By\u0142 to ju\u017c lot w pozycji odwr\u00f3conej. Jak to si\u0119 uda\u0142o? W\u0105tpliwo\u015bci da\u0142oby si\u0119 wyt\u0142umaczy\u0107 brakiem adnotacji o obliczeniu wysoko\u015bci samolotu od ziemi, ale wyklucza to Tab. 2 tego samego rozdzia\u0142u, kt\u00f3ra podaje podobne warto\u015bci parametr\u00f3w lotu, ale \u017caden z nich nie jest oznaczony jako wyliczony. Tak\u017ce por\u00f3wnanie zawarto\u015bci tabel nie daje \u017cadnych odpowiedzi. Przeciwnie. Okazuje si\u0119, \u017ce dane wzajemnie si\u0119 wykluczaj\u0105 i zaciemniaj\u0105 obraz ostatnich chwil katastrofy.
Pr\u00f3buj\u0105c zrozumie\u0107 spos\u00f3b dzia\u0142ania komisji, mo\u017cna przyj\u0105\u0107 jako pewnik, \u017ce do chwili utraty skrzyd\u0142a (zderzenie z brzoz\u0105 oddalon\u0105 o 855 m od progu pasa startowego przy przechyleniu -2,5 st.) wszystkie parametry samolotu podawane przez komisj\u0119 pochodz\u0105 z rejestrator\u00f3w. Ponadto, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 Tab. 1, mo\u017cna uzna\u0107, \u017ce od k\u0105ta przechylenia -90 st. w\u0142\u0105cznie (odleg\u0142o\u015b\u0107 od progu pasa 795 m) cz\u0119\u015b\u0107 parametr\u00f3w zosta\u0142a wyliczona.<\/p>\r\n

Jednak po zestawieniu tabel w danych powstaje spora luka i nie mo\u017cna jednoznacznie okre\u015bli\u0107, co dzia\u0142o si\u0119 z samolotem po zderzeniu z brzoz\u0105.
Tabela 1 pozwala s\u0105dzi\u0107, \u017ce samolot w odleg\u0142o\u015bci od 855 m do 795 m od progu pasa wykona\u0142 obr\u00f3t z pozycji -2,5 st. do -90 stopni. Ale zaprzeczaj\u0105 temu dane z Tab. 2.
Wynika z nich, \u017ce Tu-154M na 808 m od progu pasa lecia\u0142 przechylony o -16 st., by na 777 m osi\u0105gn\u0105\u0107 -35 stopni. Jak wyt\u0142umaczy\u0107, \u017ce w tym samym czasie (na 795 m, co wynika z Tab. 1) samolot osi\u0105gn\u0105\u0142 przechylenie -90 stopni? Tabela 2 wyra\u017anie podaje, \u017ce przechylenie -90 stopni samolot osi\u0105gn\u0105\u0142 dopiero w odleg\u0142o\u015bci 691 m od progu pasa startowego, a zatem niemal 100 m dalej.
Sprzeczno\u015bci wida\u0107 tak\u017ce, analizuj\u0105c nieco szerszy zakres danych. Wed\u0142ug Tab. 1 w przedzia\u0142ach odleg\u0142o\u015bci od 795 m do 625 m od progu pasa samolot wykona\u0142 obr\u00f3t z -90 stopni do -120 st., a Tab. 2 dla zbli\u017conych odleg\u0142o\u015bci – od 808 m do 616 m – podaje te warto\u015bci od -16 st. do -130 stopni.<\/p>\r\n

Nie zgadza si\u0119 te\u017c warto\u015b\u0107 k\u0105ta pochylenia samolotu, kt\u00f3ra wed\u0142ug Tab. 1 na 795 m wynosi\u0142a 20 st., a wed\u0142ug Tab. 2 na tym dystansie od progu pasa zmienia\u0142a si\u0119 od 15,6 do 16,8 st.
Spos\u00f3b prezentacji danych w tabelach nie daje jednoznacznej odpowiedzi, ile parametr\u00f3w uda\u0142o si\u0119 odczyta\u0107, a gdzie zaczynaj\u0105 si\u0119 warto\u015bci oszacowane i kt\u00f3re z nich s\u0105 bli\u017csze rzeczywisto\u015bci. Rozbie\u017cno\u015bci sprawiaj\u0105, \u017ce zaufanie do danych podawanych przez komisj\u0119 w Za\u0142\u0105czniku 4.7 ko\u0144czy si\u0119 wraz z chwil\u0105 opisywan\u0105 tam jako zderzenie z du\u017c\u0105 brzoz\u0105, 855 m od progu pasa startowego, gdy samolot – co podkre\u015bla komisja – zacz\u0105\u0142 si\u0119 ju\u017c wznosi\u0107, ale ruch ten niwelowa\u0142o ukszta\u0142towanie terenu.<\/p>\r\n

Z pro\u015bb\u0105 o wyja\u015bnienie w\u0105tpliwo\u015bci zwr\u00f3cili\u015bmy si\u0119 do KBWLLP za po\u015brednictwem jej cz\u0142onka Macieja Laska. Czekamy na odpowied\u017a.
Dysponuj\u0105c zapisami z czarnych skrzynek, mo\u017cna by\u0142o z du\u017c\u0105 dok\u0142adno\u015bci\u0105 poszczeg\u00f3lne parametry lotu odczyta\u0107, a to, co nie zosta\u0142o zapisane, mo\u017cna by\u0142o odtworzy\u0107 w profesjonalnej symulacji, opartej na dok\u0142adnych wyliczeniach. Protok\u00f3\u0142 powinien jednak jednoznacznie wskazywa\u0107, kt\u00f3re dane s\u0105 efektem wylicze\u0144.<\/p>\r\n

Marcin Austyn<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Do opisu ostatnich chwil lotu Tu-154M komisja Jerzego Millera u\u017cywa warto\u015bci parametr\u00f3w zmierzonych i obliczonych. I nic w tym dziwnego, gdyby nie fakt, \u017ce wzajemnie si\u0119 wykluczaj\u0105 Spos\u00f3b, w jaki samolot pokona\u0142 ostatni kilometr lotu, komisja opisa\u0142a szczeg\u00f3\u0142owo w za\u0142\u0105czniku 4.7 „Geometria zderzenia samolotu”. „Nasz Dziennik” wskazywa\u0142 ju\u017c na nie\u015bcis\u0142o\u015bci zawarte w tym rozdziale dotycz\u0105ce […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[139],"tags":[137],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44729"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=44729"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44729\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=44729"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=44729"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=44729"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}