{"id":43356,"date":"2011-09-09T22:05:00","date_gmt":"2011-09-10T03:05:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=43356"},"modified":"2011-09-09T22:05:00","modified_gmt":"2011-09-10T03:05:00","slug":"radar-wskaze-ofiary-terroru-stalinowskiego-na-rakowieckiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=43356","title":{"rendered":"Radar wska\u017ce ofiary terroru stalinowskiego na Rakowieckiej"},"content":{"rendered":"

W po\u0142owie pa\u017adziernika rozpoczn\u0105 si\u0119 prace badawcze miejsc poch\u00f3wku ofiar stalinowskiego terroru m.in. na tzw. \u0141\u0105czce na warszawskich Pow\u0105zkach Wojskowych<\/em><\/strong>.<\/p>\r\n

Badania przeprowadz\u0105 wsp\u00f3lnie Rada Ochrony Pami\u0119ci Walk i M\u0119cze\u0144stwa oraz Instytut Pami\u0119ci Narodowej. – B\u0119dziemy robili ca\u0142o\u015bciowe badania w co najmniej trzech miejscach, ale zbieramy informacje odno\u015bnie do innych miejsc – m\u00f3wi dr hab. Andrzej Kunert, sekretarz ROPWiM.<\/p>\r\n

Chodzi o kwater\u0119 \u0141 (tzw. \u0141\u0105czk\u0119) na cmentarzu Wojskowym na Pow\u0105zkach, rejon na S\u0142u\u017cewie przy ul. Wa\u0142brzyskiej oraz kwatery na cmentarzu wojennym w Trojanowie pod Sochaczewem. Wsz\u0119dzie tam chowano potajemnie \u017co\u0142nierzy i partyzant\u00f3w mordowanych przez bezpiek\u0119 w wi\u0119zieniu mokotowskim.<\/p>\r\n

– Mamy ju\u017c troch\u0119 informacji, ale chcemy zebra\u0107 ich jeszcze wi\u0119cej. Mam nadziej\u0119, \u017ce uda nam si\u0119 maksymalnie ko\u0142o po\u0142owy pa\u017adziernika ruszy\u0107 z pracami – deklaruje sekretarz Rady. – B\u0119dziemy to robili bardzo solidnie. Licz\u0119 na to, \u017ce b\u0119dziemy w stanie we wzgl\u0119dnie kr\u00f3tkim czasie rozstrzygn\u0105\u0107 – nie s\u0105 do tego potrzebne wielomiesi\u0119czne badania – i wykluczy\u0107 lub potwierdzi\u0107 te miejsca poch\u00f3wk\u00f3w – zaznacza Kunert. Kolejnym krokiem by\u0142yby ekshumacje.
Rada przeprowadzi badania wsp\u00f3lnie z IPN. – Dosz\u0142o do ustale\u0144 z Instytutem Pami\u0119ci Narodowej, ju\u017c z nowym jego prezesem \u0141ukaszem Kami\u0144skim, \u017ce b\u0119dziemy to robili wsp\u00f3lnie – potwierdza Andrzej Kunert. <\/p>\r\n

IPN na razie nie podaje \u017cadnych szczeg\u00f3\u0142\u00f3w. – Jeste\u015bmy na etapie rozm\u00f3w roboczych, dlatego nie podajemy konkret\u00f3w. My\u015bl\u0119, \u017ce za miesi\u0105c b\u0119dzie wi\u0119cej wiadomo na ten temat, a dzisiaj jeszcze za wcze\u015bnie o tym m\u00f3wi\u0107 – ucina Andrzej Arseniuk, rzecznik prasowy Instytutu. <\/p>\r\n

Wed\u0142ug naszych ustale\u0144, dosz\u0142o ju\u017c do wst\u0119pnych kontakt\u00f3w z zarz\u0105dem Pow\u0105zek Wojskowych w sprawie bada\u0144. – Rozmawia\u0142em z przedstawicielem, zdaje si\u0119 IPN, w sprawie poszukiwania szcz\u0105tk\u00f3w ofiar stalinowskich – m\u00f3wi kierownik cmentarza Krzysztof Dybalski. Dodaje, \u017ce jeszcze nie by\u0142o \u017cadnego oficjalnego wyst\u0105pienia.
Prace zostan\u0105 przeprowadzone albo jako cz\u0119\u015b\u0107 jednego z program\u00f3w badawczych (np. projekt „\u015aladami zbrodni”), albo jako zupe\u0142nie nowy projekt, nie za\u015b w ramach post\u0119powania \u015bledczego. <\/p>\r\n

Pion \u015bledczy IPN prowadzi post\u0119powania dotycz\u0105ce bestialskich metod \u015bledczych, kt\u00f3rym poddawano ofiary stalinowskiego terroru, ale nie ustalano miejsc ich poch\u00f3wk\u00f3w. – Nic nam nie wiadomo na temat ewentualnego \u015bledztwa w tym wzgl\u0119dzie – m\u00f3wi prokurator Tomasz Kami\u0144ski z centrali pionu \u015bledczego Instytutu.
– \u015aledztwa, kt\u00f3re prowadzi\u0142em i kt\u00f3re zako\u0144czy\u0142y si\u0119 aktami oskar\u017cenia i wyrokami skazuj\u0105cymi, dotyczy\u0142y stosowania niedozwolonych metod \u015bledczych, zn\u0119cania si\u0119 nad \u017co\u0142nierzami i oficerami Wojska Polskiego, Polskich Si\u0142 Zbrojnych na Zachodzie – m\u00f3wi „Naszemu Dziennikowi” prokurator Piotr D\u0105browski, naczelnik pionu \u015bledczego warszawskiego oddzia\u0142u IPN. – Je\u017celi chodzi o kwesti\u0119 dotycz\u0105c\u0105 ustalenia miejsca poch\u00f3wk\u00f3w ofiar, to tego typu dzia\u0142ania w zasadzie nie by\u0142y podejmowane w ramach tych post\u0119powa\u0144 – dodaje prokurator. – Jeste\u015bmy w posiadaniu jedynie og\u00f3lnych informacji, wynikaj\u0105cych z literatury, i medialnych, kt\u00f3re s\u0105 og\u00f3lnie znane. Nie by\u0142o dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re zmierza\u0142yby do ustalenia, czy konkretny oficer zosta\u0142 pogrzebany w konkretnym miejscu – przyznaje D\u0105browski. <\/p>\r\n

Instytut ponad rok temu podj\u0105\u0142 poszukiwania grobu gen. Augusta Fieldorfa „Nila”, opieraj\u0105c si\u0119 na dokumencie, kt\u00f3ry wed\u0142ug IPN „w spos\u00f3b bardzo precyzyjny okre\u015bla, \u017ce od 1948 do 1955 roku osoby, na kt\u00f3rych wykonano wyrok \u015bmierci na Rakowieckiej, by\u0142y chowane na Pow\u0105zkach”. Historycy Instytutu podkre\u015blali, \u017ce uda\u0142o im si\u0119 precyzyjnie okre\u015bli\u0107 obszar poszukiwa\u0144 na Pow\u0105zkach i jest to teren o wymiarach oko\u0142o 50 na 70 metr\u00f3w.<\/p>\r\n

Jednak mimo ambitnych plan\u00f3w i bada\u0144 specjalistycznym sprz\u0119tem prace utkn\u0119\u0142y pod koniec 2009 roku. Najprawdopodobniej zadecydowa\u0142y o tym wzgl\u0119dy finansowe.
– My\u015bmy tylko potwierdzili, \u017ce tam z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 byli chowani \u017co\u0142nierze, kt\u00f3rych zamordowano na Rakowieckiej, i to wszystko – przyznaje historyk IPN Jacek Paw\u0142owicz. Historyk podkre\u015bla, \u017ce takich miejsc poch\u00f3wk\u00f3w ofiar bezpieki uda\u0142o si\u0119 w Warszawie ustali\u0107 kilka. – By\u0142y inne miejsca, jak S\u0142u\u017cew, w sumie s\u0105 cztery miejsca w Warszawie, kt\u00f3re uda\u0142o si\u0119 nam zlokalizowa\u0107 – podkre\u015bla.<\/p>\r\n

W kwaterze na \u0141\u0105czce nigdy nie zosta\u0142a przeprowadzona og\u00f3lna ekshumacja. Wnioskowa\u0142 o ni\u0105 kilka lat po upadku komunizmu Witold Mieszkowski, syn jednego z wojskowych prawdopodobnie tam spoczywaj\u0105cych. Niestety, w 1992 r. prokuratura wyda\u0142a decyzj\u0119 odmown\u0105.<\/p>\r\n

Zenon Baranowski<\/em><\/strong>

<\/p>\r\n

\r\n

W kwaterze na \u0141\u0105czce pochowano najprawdopodobniej co najmniej 248 \u017co\u0142nierzy i partyzant\u00f3w, ofiar stalinowskiego terroru. Najcz\u0119\u015bciej osoby te by\u0142y rozstrzeliwane w wi\u0119zieniu mokotowskim. Ofiary upami\u0119tnia pomnik wzniesiony w 1990 roku z wmurowanymi tabliczkami, na kt\u00f3rych znajduj\u0105 si\u0119 nazwiska m.in. bohaterskich partyzant\u00f3w. W\u015br\u00f3d nich s\u0105 s\u0142ynni mjr Zygmunt Szendzielarz „\u0141upaszka” czy p\u0142k Hieronim Dekutowski „Zapora”. Najprawdopodobniej to tam spoczywaj\u0105 te\u017c niez\u0142omni \u017co\u0142nierze Wojska Polskiego: Witold Pilecki czy gen. August Fieldorf „Nil”. Ale jest te\u017c szereg mniej znanych oficer\u00f3w WP, kt\u00f3rych stalinowska Informacja Wojskowa oskar\u017ca\u0142a o rzekome spiski i szpiegowanie, a kt\u00f3rzy po d\u0142ugich, bestialskich \u015bledztwach byli skazywani na \u015bmier\u0107. Nale\u017c\u0105 do nich m.in. ofiary tzw. spisku komandor\u00f3w rozstrzelane w 1952 r. w wi\u0119zieniu na warszawskim Mokotowie: kmdr Stanis\u0142aw Mieszkowski (kt\u00f3rego syn bezskutecznie stara\u0142 si\u0119 o ekshumacj\u0119), kmdr por. Zbigniew Przybyszewski, kmdr Jerzy Staniewicz czy mjr Zefiryn Machalla. ZB<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W po\u0142owie pa\u017adziernika rozpoczn\u0105 si\u0119 prace badawcze miejsc poch\u00f3wku ofiar stalinowskiego terroru m.in. na tzw. \u0141\u0105czce na warszawskich Pow\u0105zkach Wojskowych. Badania przeprowadz\u0105 wsp\u00f3lnie Rada Ochrony Pami\u0119ci Walk i M\u0119cze\u0144stwa oraz Instytut Pami\u0119ci Narodowej. – B\u0119dziemy robili ca\u0142o\u015bciowe badania w co najmniej trzech miejscach, ale zbieramy informacje odno\u015bnie do innych miejsc – m\u00f3wi dr hab. Andrzej […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[8],"tags":[66,98,81],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43356"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43356"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43356\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43356"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43356"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43356"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}